Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1127 E. 2024/325 K.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***

T.C.

KAYSERİ

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

**ESAS NO : *****

**KARAR NO : *****

**HAKİM : *****

**KATİP : *****

**DAVACI : *****

VEKİLİ : Av.

DAVALI : 1-***

VEKİLLERİ : Av.

Av.

**DAVALI : 2- *****

VEKİLLERİ : Av.

Av.

**DAVALI : 3- *****

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

**DAVA TARİHİ : *****

**KARAR TARİHİ : *****

**KARAR YAZIM TARİHİ : *****

Mahkememize açılan Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 05/07/2022 tarihinde davacı ...'ın kullanmış olduğu 38 ... plakalı araç ile davalılardan ...'ya ait diğer davalı ...'nın sevk ve idaresinde olan ve diğer davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS poliçesi ile güvence altına alınan 33 ... plakalı aracın karıştığı kaza sonucunda davacı aracında oluştuğu iddia edilen değer kaybı için şimdilik 100,00-TL, araç mahrumiyet zararı olarak şimdilik 100,00-TL'nin kaza tarihinden itibaren işleyecek ticari faizi ile birlikte davalılardan (sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olmak şartıyla) müştereken ve müteselsilen tahsiline, araç mahrumiyet zararının ise sigorta dışındaki davalılardan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte tahsiline, yargılama giderlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP :

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davaya bakmaya müvekkili şirketin yargı çevresinin bulunduğu İstanbul Anadolu Mahkemeleri'nin yetkili olduğunu, bu nedenle davanın yetkisizlikten reddinin gerektiğini, davacının değer kaybı talebi ile davadan önce yaptığı başvuru üzerine şirket nezdinde ... numaralı hasar dosyasının açıldığını, SBM tarafından eksper atandığını ancak davacının ödeme yapılmasını beklemeden eldeki davayı açtığını, davanın kabulü anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili şirketin sorumluluğunun bakiye poliçe teminatı ile sınırlı olduğunu, sigortalının kusurunun ispatlanması gerektiğini, öncelikle usuli itirazları nazara alınarak davanın usulden reddine, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ...'ya usulüne uygun dava dilekçesi, tensip tutanağı, duruşma gün ve saatini bildiren davetiye tebliğ edilmiş, davalılar süresinde cevap dilekçesi sunmamış, duruşmalara katılmamış, yargılama yokluklarında yapılıp bitirilmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE:

Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının aracında oluşan değer kaybı ve araç yoksunluk bedelinin tahsili talebine ilişkindir.

Davalılar arasında ZMMS sigorta şirketinin de bulunması, bu nedenle sigorta hukukunun uygulanacak olması nedeniyle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama tek hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.

Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.

Sigorta poliçesi, hasar dosyası, sigorta bilgi ve gözetim merkezi kayıtları, kazaya karışan araçların trafik kayıtları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmış, mahallinde keşif icra edilmiş ve bilirkişiden kusur ve değer kaybı yönünden ayrıntılı rapor alınmıştır.

6098 sayılı TBK 49. maddesine göre; kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen Kanun'un 85. maddesinin 1. fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5. fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91. maddesinin 1. fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür. Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır.

26.04.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6704 sayılı Kanunun 3. maddesiyle 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesine eklenen “... bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.” cümlesinde geçen “bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” kısmı ile “... bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” cümlesinde geçen “ve genel şartlarda” kısmı Anayasa Mahkemesi’nin 17/07/2020 tarihi ve *** Karar sayılı iptal kararı ile iptal edilerek 09/10/2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak iptal edilmiş olduğundan, eski genel şartlara göre değer kaybının Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin içtihatlarına göre, kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişi tarafından hesaplanması gerekmektedir. (Kayseri BAM 3. HD*** Karar)

Dosyaya mübrez 20/10/2023 tarihli bilirkişi raporunda; 33 ... plakalı araç sürücüsü ...'nın 2918 sayılı K.T.K'nın madde 47/c, madde 57/a ve madde 84/h kurallarını ihlal ederek trafik kazasının meydana gelmesinde kusurlu olduğu, 38 ... plakalı araç sürücüsü ...'ın trafik kazasının meydana gelmesinde kusurunun olmadığı, trafik kazası sonucu 38 ... plakalı araçta meydana gelen değer kaybının 05.07.2022 kaza tarihi itibarıyla 10.000,00-TL olduğu ve davacı tarafın tazmin edemediği bakiye değer kaybı tutarı bulunmadığı, ikame araç bedelinin 11.02.2021 kaza tarihi itibarıyla 2.450,00-TL olduğu görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.

Davacı vekilinin sunduğu 28/10/2023 tarihli ıslah dilekçesinde: 100,00-TL değer kaybı taleplerini 9.900,00-TL artırarak toplamda 10.000,00-TL değer kaybı alacağının davalılardan kaza tarihi olan 05.07.2022 tarihi itibariyle ve ticari faiziyle müştereken ve müteselsilen tahsiline, 100,00-TL araçtan mahrum kalma tazminatı taleplerini 2.350,00-TL artırarak toplamda 2.450,00-TL'ye yükselttiklerini, bu meblağın -sigorta şirketi hariç- diğer davalılardan müşterek ve mütelsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacıya ait 38 ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketi güvencesinde olan davalı ...'nın maliki ve diğer davalı ...'nın sürücüsü olduğu 33 ... plakalı aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle açılan dava dosyamızda alınan bilirkişi raporuna göre meydana gelen trafik kazada davacı ...'ın kusurunun bulunmadığı, 33 ... plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, kaza nedeniyle oluşan ve doğrudan zarar kapsamında kalan değer kaybından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, hesap bilirkişisinin raporuna göre davacının değer kaybı zararının 10.000,00-TL olarak hesaplandığı, mahrum kalınan kar talebinin ise dolaylı zarar olması nedeniyle sürücü ve işletenin bu zarardan da sorumlu olduğu, alınan raporda belirlenen kusur durumunun kolluk tarafından düzenlenen kaza tespit tutanağı ve diğer tüm dosya kapsamı ile de uyumlu olması, yapılan değer kaybı hesaplamasının yukarıda yüksek mahkemece belirlenen metoda uygun olması, yine 7 günlük araç onarım süresinin meydana gelen hasar ile orantılı olması nedenleriyle işbu raporun hükme esas alınabileceği, hesaplanan bedellerin davalılardan tahsiline karar verilmesi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Davalı sigorta şirketi vekili cevap dilekçesinde yetki ilk itirazında bulunmuş ise de KTK 110 ve HMK 16. Maddeleri uyarınca haksız fiilin işlendiği yer ve davacının yerleşim yerinde de dava açılabilecek olması, her ikisinin de Kayseri ili olması nedeniyle bu itirazın reddine karar vermek gerekmiştir.

Dosya kapsamı itibariyle davalılar ... ve ... yönünden temerrütün kaza tarihi olan 05/07/2022 tarihinde oluştuğu, davalı sigorta şirketi yönünden ise 18/11/2022 tarihinde yazılı başvuruda bulunulması nedeniyle KTK 99. Maddesi uyarınca 8 iş günü sonraki tarih olan 01/12/2022 tarihinde oluştuğu görülmüştür. Davacı vekili her ne kadar dava ve ıslah dilekçelerinde değer kaybı talebi yönünden ticari avans faizi uygulanmasını talep etmiş ise de kazaya karışan aracın kayden hususi araç olması, ticari araç olmaması nedeniyle yasal faize hükmedilmiştir.

6325 sayılı HUAK'nın 18/A maddesinin 2. fıkrasına göre dava açılmadan önce arabulucuya başvuru dava şartının yalnızca sigorta şirketi yönünden zorunlu olması, davalılar araç maliki ve sürücü yönünden dava haksız fiilden kaynaklanan tazminat davası olduğundan arabuluculuk dava şartı olmadığı, bu nedenle her ne kadar davacı tarafça davalı araç maliki ve sürücü yönünden de arabulucuya başvurulmuş ise de bu davalıların arabulucu ücretinden sorumluluğu bulunmadığı anlaşılmakla arabulucu ücreti yalnızca davalı sigorta şirketine yüklenmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

DAVANIN KABULÜ ile;

1. 10.000,00. TL değer kaybı tazminatının davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden KTK 99. maddesi uyarınca 01/12/2022 tarihinden, diğer davalılar ... ve ... yönünden ise kaza tarihi olan 05/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

2. 2.450,00. TL araç yoksunluk bedeli tazminatının kaza tarihi olan 05/07/2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılar ... ve ...'dan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

3. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 850,46. TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 289,90. TL peşin harcın mahsubuna, bakiye 560,56. TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 450,25. TL'lik kısımdan sorumlu olması koşulu ile) hazineye gelir kaydına,

4. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A. 13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 3.200,00. TL arabuluculuk ücretinin davalı ... Anonim Şirketi'nden alınarak hazineye gelir kaydına,

5. Davacı tarafın yaptığı 80,70. TL başvurma harcı, 80,70. TL peşin harç, 209,20. TL ıslah harcı, 1.274,90. TL keşif harcı, 2.000,00. TL bilirkişi ücreti, 150,00. TL keşif araç ücreti, 675,00. TL posta ücreti olmak üzere toplam 4.470,50. TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 3.590,76. TL'lik kısımdan sorumlu olması koşulu ile) davacıya verilmesine,

6. 6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

7. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2 maddesi uyarınca 12.450,00. TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak (davalı ... Sigorta A.Ş.'nin 10.000,00. TL'lik kısımdan sorumlu olması koşulu ile) kendisini vekille temsil eden davacıya verilmesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda HMK'nun 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 13/03/2024

Katip ***

e-imzalı

Hakim ***

e-imzalı