Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1031 E. 2024/304 K.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

T.C.

KAYSERİ

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA

GEREKÇELİ KARAR

**ESAS NO : *****

**KARAR NO : *****

HAKİM : ... ...

KATİP : ... ...

**DAVACI : ... - ... - *****

VEKİLLERİ : Av. ... -

Av. ... -

DAVALI : ... - ...

VEKİLİ : Av. ... -

DAVA : İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan)

**DAVA TARİHİ : *****

**KARAR TARİHİ : *****

**KARAR YAZIM TARİHİ : *****

Mahkememize açılan İtirazın İptali (Kooperatif Aidat Borcundan Kaynaklanan) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalının, müvekkili kooperatifin ortağı olduğunu, kooperatifin 21/06/2015 tarihli genel kurulda kooperatifin devam eden konut inşaatlarının maliyetinin karşılanabilmesi için her bir üyenin 9.500,00-TL ödemesine, ödemelerin gününde yapılmaması halinde aylık %1.5 gecikme zammı alınmasına karar verildiğini, davalının bu maddi yükümlülüğü yerine getirmediği gibi genel kurul öncesi dönemlerden de aidat borcu bulunduğunu, bu nedenle Kayseri 2. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyası ile icra takibi başlattıklarını, davalının itiraz ederek takibi durdurduğunu, yapılan itirazın haksız olduğunu, alınan kararın kooperatifin tüm ortaklarını bağlayacağından bahisle davanın kabulü ile Kayseri (kapatılan) 2. İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı dosyasına davalının vaki itirazının iptaline, takibin devamına ve alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına, ayrıca yargılama giderlerinin davalı tarafa tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; davanın yasal süresi içerisinde açılmadığını, bu nedenle usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, müvekkili aleyhine başlatılan haksız ve yersiz ilamsız takibe ilişkin ödeme emrinin 14.02.2017 tarihinde tebliğ edildiğini ve müvekkili tarafından süresi içerisinde itiraz edildiğini, davcı tarafın söz konusu itirazdan haberdar olduğu halde yasal süre içerisinde dava açmadığını, davanın zamanaşımı nedeniyle de reddinin gerektiğini, davacı tarafın alacağının 2011 yılına dayandığını ve genel zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacı tarafından alacağın dayanağı yapılan genel kurul kararının ilgili maddesinin Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25.10.2021 tarih ... esas ... karar sayılı ilamı ile iptal edildiğini, müvekkilinin davacı tarafa bir borcu bulunmadığını, kooperatife 2011 yılında alınan genel kurul kararı gereğince bildirilen kesin hesap miktarını banka kredisi kullanmak suretiyle eksiksiz olarak yatırdığını ve kooperatif üyeliğinden çıktığını, bu nedenlerle haksız ve yersiz davanın reddine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı üzerinde bırakılmasını talep etmiştir.

Mahkememizce verilen 06/07/2022 tarih ... karar sayılı ilamı, Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin 20/10/2022 tarih ... esas ... karar sayılı ilamı ile kaldırılmakla, dosya mahkememizin ... esas sırasına kaydı yapılmış ve yargılamasına bu esas üzerinden devam edilmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE:

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.

Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.

Dava, kooperatif tarafından inşaat maliyeti borcundan kaynaklı başlatılan icra takibine davalının vaki itirazının iptali ile icra inkar tazminatı talebinden ibarettir.

Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün ... esas sayılı takip dosyası, Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... esas sayılı dosyasında verilen karar evrakı, Kayseri Çevre, Şehircilik ve İklim Değişikliği İl Müdürlüğü'nde bulunan davacı kooperatif kayıtları, davacı kooperatif kayıtları ve tarafların dayandığı tüm deliller toplanmıştır.

Kayseri Genel İcra Müdürlüğü'nün (Kayseri (kapatılan) ... esas sayılı dosyası) ... esas sayılı takip dosyasında; alacaklının S.S. ... Toplu Konut Yapı Kooperatifi, borçlunun ... olduğu, 18.159,71-TL alacak üzerinden ilamsız takip başlatıldığı, davalının süresinde yaptığı itiraz üzerine takibin durduğu, itiraz dilekçesinin davacı-alacaklıya tebliğ edilmediği görülmüştür.

Kooperatif tarafından belirlenen bedellerin (kesin maliyet v.s) ödenmesinden sonra kurada isabet eden dairenin tapusunun davalıya devredildiği taraflar arasında ihtilaf konusu değildir.

Dosyaya ibraz edilen 09/10/2023 tarihli bilirkişi heyet raporunda:

Mali müşavir bilirkişi değerlendirmesi: davacı taraf davalı hakkında başlatmış olduğu takipte davalıdan 9.500,00-TL + 4.909,71-TL = 14.409,71-TL asıl alacak talebinde bulunduğu, dava dilekçesinde bu tutarın 9.500,00-TL'sinin 21.06.2015 tarihli genel kurulun 7. gündem maddesine göre, 4.909,71-TL'nin ise önceki dönemden kalan alacak olduğunun belirtildiği, davalıya tapu devri öncesi 32.909,71-TL borç çıkarıldığı; davalının da 27.000,00-TL banka kredisi ile ödeme yaptığı, 4.909,71-TL için çek-senet verdiğinin anlaşıldığı, dolayısıyla davacının takip talebindeki 4.909,71-TL'nin tapu devri öncesi çıkarılan borçtan kaynaklandığı, bu tutarın davalıya ait hesap ekstresinde çek-senet ödemesi olarak kayıtlı olması sebebiyle davacının bahse konu çek-senet ödemesine yönelik davalının ödeme yapmadığını ispatlaması gerektiği, davacının bu çek-senet ödemesini davalının yapmadığını ispatlaması durumunda mahkemenin farklı faiz oranlarına göre karar verilebileceği değerlendirilerek ve faiz başlangıcı olarak taleple bağlılık kuralı gereği 21.07.2015 tarihi esas alınarak yapılan hesaplama raporu içinde belirtildiği, davacının davalıdan 21.06.2021 tarihli genel kurul kararına göre 9.500,00-TL alacak talep edebileceği kanaatine varılması durumunda taleple bağlılık kuralı gereği 21.07.2015 faiz başlangıcı dikkate alınarak takip tarihi itibariyle işlemiş faiz tutarı 2.389,32-TL olarak hesaplandığı,

Kooperatif mevzuatında uzman bilirkişi değerlendirmesi: davacı kooperatifin alacak talep ettiği 21.06.2015 tarihli genel kurul 7. gündem maddesinin Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi ... esas ... karar sayılı ilamı ile iptal edildiği, kararın kesinleştiğine dair dosyada bilgi belge bulunmadığı, genel kurul toplantı tutanağı ve hazirunların incelenmesinde bakanlık temsilcilerinin toplantıya katıldığı, hazirunda kayıtlı 605 ortaktan 132 ortak asaleten 26 ortağın vekaleten toplam 158 ortağın katıldığı ve toplantı ve karar yeter sayısının oluştuğu genel kurul kararının yokluk nedenleri bulunmadığı anlaşılmakla hesaplanan 9.500,00-TL asıl alacak ve 2.389,32-TL işlemiş faizi talep edebileceği, Kooperatifler Kanunu'na eklenen geçici 11. maddesinin Anayasa Mahkemesi'nin 16/2/2023 tarihli ve ... karar sayılı kararı ile iptal edilmesi ile Yargıtay 6. Hukuk Dairesi güncel içtihatlarında inşaatlar devam ederken başkaca aidat alınmayacağına ilişkin taahhütlerin kooperatif açısından geçerli kabul edilemeyeceği, bağımsız bölümleri teslim edilenlerin istifa edebilecekleri yönündeki ana sözleşme değişikliğinin yok hükmünde olduğu, geçersiz olan ana sözleşmenin 61. ve 62. maddesi uyarınca çıkarılan kesin maliyet hesabının hiçbir zaman kesin maliyet sonucunu vermeyeceği, ancak kooperatif inşaatlarının bitmesini müteakip yapılacak kesin hesap sonucunda belirlenen bedeli bağımsız bölüm teslim alan ortaktan, kooperatiften istifa edip etmediğine bakılmaksızın talepte bulunulabileceği yönünde olduğu, Yargıtay içtihatlarının takdir ve değerlendirmesinin sayın mahkemeye ait olduğu görüş ve kanaatinde olduklarını bildirmişlerdir.

Öncelikle her ne kadar Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi 6. Hukuk Dairesi'nin 20/10/2022 tarih ... esas ... karar sayılı ilamı ile davacı kooperatifin geçici 11. Madde kapsamında olup olmadığı yönünden uzman bilirkişiden rapor alınması gerektiğinden bahisle mahkememiz kararı kaldırılmış ise de Anayasa Mahkemesi'nin 16/02/2023 tarih ... karar sayılı ilamı ile; "24/4/1969 tarihli ve 1163 sayılı Kooperatifler Kanunu'na 10/6/2022 tarihli ve 7410 sayılı Kanun'un 2. maddesiyle eklenen geçici 11. maddenin birinci fikrasının Anayasa'ya aykırı olduğuna ve iptaline, kalan kısmının 30/3/2011 tarihli ve 6216 sayılı Anayasa Mahkemesinin Kuruluşu ve Yargılama Usûlleri Hakkında Kanun'un 43. maddesinin (4) numaralı fıkrası gereğince oy birliği ile iptaline" karar verdiği anlaşılmakla bu hususta herhangi bir araştırma yapılmasına gerek kalmamıştır.

Öte yandan yapı kooperatiflerinin amacı ortaklarının konut ihtiyaçlarının karşılamaktır. Bu amaçla bir araya gelen ortaklar emeklerini ve birikimlerini birleştirerek amaçlarını gerçekleştirirler. Kooperatifler Kanunu 23. maddesine göre "kooperatif ortakları bu yasanın kabul ettiği ilkeler ışığında hak ve yükümlülüklerde eşittirler. Kooperatif ana sözleşmesi kooperatif ortaklarının birbiri ve ortaklarla kooperatif tüzel kişiliği arasında özel hukuk sözleşmesidir.Ana sözleşmeye Kooperatifler Kanunu'na aykırı olmamak koşulu ile sözleşme serbestisi çerçevesinde istenilen hükümler konulabilir. Somut olayda; Kooperatif Ana Sözleşmesinin kesin maliyete ilişkin 61.maddesi ve kur'a çekimine ilişkin 62. maddesinde değişiklik yapılarak kooperatifin etap etap yapılacağı, inşaat sona erdikçe, biten binalar için kur'a çekileceği ve çıkarılan kesin maliyet hesabına göre %10 fazla ödeyenlerin bağımsız bölümlerin teslim edilerek kooperatiften istifa edebilecekleri ana sözleşme hükmü olarak belirlenmiştir. Bu ana sözleşme hükmü; gerek kanunla belirlenen kooperatiflerin ana ilkesine, gerekse eşitlik ilkesine aykırıdır. Her ne kadar ana sözleşme değişikliği ile ilgili iptal davası açılmamış ise de kanuna aykırı kararlar yok hükmünde olacağından her zaman göz önünde bulundurulur. Ana sözleşmenin 61 ve 62. maddelerindeki değişiklikler Kooperatifler Kanununda çerçevesi çizilen ana ilkelere ve eşitlik ilkesine aykırı olduğundan yok hükmünde oldukları eldeki davada da gözetilmelidir. Konut sahibi olmak isteyen kooperatif ortakları son bağımsız bölüm bitip teslim edilene kadar kooperatif ortağı olmaya devam etmelidir. Kooperatif, inşaatlar bitmeden bağımsız bölümü teslim alıp istifa eden üyelerden bağımsız bölümü geri alma hakkına sahiptir. İnşaatlar devam ederken başkaca aidat alınmayacağını ilişkin taahhütlerin kooperatif açısından geçerli kabul edilemeyeceği, maliyetlerin artması halinde bu bedelin kooperatif ortaklarından talep edilebileceği yerleşmiş Yargıtay içtihatları ile kabul edilmiştir. Yine somut olaya gelindiğinde kooperatif yukarıda belirlenen gerekçeyle, geçersiz olan ana sözleşmenin 61 ve 62. maddesi uyarınca kesin maliyet hesabı çıkartıp, bu bedeli davalıdan talep etmiş ise de, henüz tüm inşaatlar bitmeden yapılacak kesin maliyet hesabı hiçbir zaman kesin maliyet sonucunu vermeyecek, her genel kurul sonrasında yapılacak hesaplamaya göre ortaklardan yeniden talepte bulunma zorunluluğu doğacaktır. Bu gerekçeler doğrultusunda kanuna aykırı olarak düzenlenen ana sözleşme uyarınca belirlenen bedelin davalıdan talep edilebilmesini kabul etmek mümkün değildir. Ancak kooperatif, inşaatlarının bitmesini müteakip yapılacak kesin hesap sonucunda belirlenen bedeli bağımsız bölüm teslim alan ortaktan kooperatiften istifa edip etmediğine bakılmaksızın talepte bulunabilecektir. (Yargıtay 6. Hukuk Dairesi'nin 17/05/2023 tarih ve *** K)

Eldeki davada kooperatifin inşaatlarının devam ettiği bu sebeple bu aşamada kesin maliyet talebinde bulunamayacağı davanın erken açılmış dava olduğu anlaşılmakla (aynı kooperatif ile ilgili emsal Kayseri BAM 6. HD *** Esas, *** Karar sayılı ilamları) davanın usulden reddine ilişkin aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın erken açılması nedeniyle USULDEN REDDİNE,

2. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 427,60. TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 310,13. TL peşin harcın mahsubuna, bakiye 117,47. TL harcın davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

3. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A. 13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00. TL arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

4. Davacı tarafın yaptığı yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

5. 6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

6. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT hükümleri uyarınca 17.900,00. TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak kendisini vekille temsil eden davalıya ödenmesine,

Dair, taraf vekillerinin ve davalı asilin yüzüne karşı HMK'nun 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 20/03/2024

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı