Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/925 E. 2024/114 K.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***

T.C.

KAYSERİ

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİ KARAR

**ESAS NO : *****

**KARAR NO : *****

**HAKİM : *****

**KATİP : *****

**DAVACI : *****

VEKİLİ : Av.

**DAVALI : 1- *****

VEKİLİ : Av.

**DAVALI : 2- *****

VEKİLLERİ : Av.

Av.

DAVA : Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))

**DAVA TARİHİ : *****

**KARAR TARİHİ : *****

**KARAR YAZIM TARİHİ : *****

Mahkememize açılan Tazminat (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan yargılaması sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA : Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 11/09/2020 tarihinde müvekkiline ait 38 ... plakalı aracın Yıldızeli kavşağında dururken sürücü ...'un sevk ve idaresinde bulunan 60 ...plakalı aracın müvekkilinin aracına çarptığını, müvekkilinin aracının da önde duran 38 ... plakalı araca çarpması sonucu çok araçlı ve müvekkilinin önden ve arkadan hasar aldığı maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, söz konusu kazanın meydana gelmesinde davalı ...'un tek, tam ve ağır kusurlu olduğunu, meydana gelen kaza nedeniyle müvekkilinin aracında değer kaybı meydana geldiğini, dava açmadan önce sigorta şirketine başvuruda bulunduklarını ancak olumsuz sonuçlandığını, yapılan arabuluculuk görüşmelerinden de sonuç alamadıklarından bahisle davanın kabulü ile şimdilik 100,00-TL değer kaybı alacağının olay tarihi olan 11/09/2020 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline, yargılama giderlerinin davalılara tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAP :

Davalı ... vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; müvekkilinin ikametgah adresinin Tokat ili Zile ilçesi Kızılca Köyü Çal Sk No:3 olduğunu, bu nedenle yetkili mahkemenin Zile Asliye Hukuk Mahkemesi olduğunu, yetki itirazlarının bulunduğunu, dosyanın yetkili Zile Asliye Hukuk Mahkemesine gönderilmesini, davacının taleplerinin zaman aşımına uğradığını, müvekkilinin kazanın meydana gelmesinde tam kusurlu olmadığını, davacı araç sürücüsünün kırmızı ışıkta durduğu esnada öndeki araç ile yeterli ve güvenli mesafeyi bırakmadığı için öndeki araca çarptığını, dolayısıyla davacı tarafın da kazanın meydana gelmesinde kusuru bulunduğunu, kaza tarihinde müvekkiline ait aracın diğer davalı sigorta şirketi tarafından ZMMS kapsamında sigortalı olduğunu, davacının aracında meydana gelen değer kaybından poliçe limitleri dahilinde diğer davalı sigorta şirketi sorumlu olduğunu, haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili dosyaya sunduğu cevap dilekçesinde; müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun poliçe üzerinde yazılı azami teminat limitleri ile sınırlı olmak üzere poliçede yazılı özel şartlar ve trafik sigortası genel şartları kapsamı ile sınırlı olduğunu, müvekkili şirkete ilgili düzenleme gereği usulüne uygun bir başvuru yapılmadığından davanın dava şartı yokluğu sebebiyle reddinin gerektiğini, huzurdaki davanın kısmı dava koşullarını taşımadığını, davaya konu aracın kilometresinin 165.000-KM'nin üzerinde olduğundan, trafik sigortası genel şartlar ekindeki formüle göre herhangi bir değer kaybı oluşmayacağını, bu nedenle başvurunun reddinin gerektiğini, araçta meydana gelen araç hasarı ve değer kaybı ücretinden müvekkili şirketin sorumluluğunun bulunmadığını, trafik kazası sonrası aracın kasko sigortacısı anadolu sigorta a.ş. tarafından hasar dosyası açıldığını ve hasar dosyası kapsamında onarımının yapıldığını, hasara ilişkin toplam 19.788,88-TL aracın sigortacısına ödendiğini, yapılan bu ödeme neticesinde müvekkilinin sorumluluğunun kalmadığını, öncelikle usuli itirazları dikkate alınarak davanın usulden reddine, esasa girilmesi halinde davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

YARGILAMA VE GEREKÇE:

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunun 4/1-a maddesine göre davaya bakmaya Mahkememiz görevlidir.

6545 sayılı yasanın 45/3. maddesi uyarınca yargılama Tek Hakim tarafından yürütülmüş ve sonuçlandırılmıştır.

Mahkememizde açılan ve sonuçlanan davada 7251 sayılı kanunla değişik 6102 Türk Ticaret Kanununun 4/2. maddesi uyarınca basit yargılama usulü uygulanmıştır.

Dava şartı arabuluculuk faaaliyeti kapsamında taraflar görüşmüş ancak anlaşmaya varamamışlardır.

Dava, meydana gelen trafik kazası nedeniyle davacının aracında oluşan değer kaybının tazmini talebine ilişkindir.

Dosyaya mübrez 17/04/2023 havale tarihli bilirkişi raporunda; dava konusu 11.09.2020 tarihli trafik kazasında 60 ...plaka sayılı otomabil sürücüsü ...'un, 2918 sayılı KTK'nın m. 56/c gereğince %100 oranında asli kural ihlalinin olduğu, 38 ... plaka sayılı otomobil sürücüsü ...'ın trafik kurallarına uygun şekilde hız limiti dahilinde ve uygun şeritte kurallar gereği durduğunun gözlemlendiği için atfı kabil bir kural ihlalinin olmadığı, buna göre 38 ... plaka sayılı dava konusu aracın 11/09/2020 tarihli trafik kazası hasarından kaynaklanan sebeple orijinal parça değişim ile onarım ve işçilik toplam tutarının kdv dahil 19.788,88-TL olacağı, aracın kaza gününde yaşının 5 yıl 6 ay olduğu, öncesinde kazasının bulunduğu, 11/09/2020 tarihinde gerçekleşen kaza neticesinde araçta 10.000,00-TL değer kaybı yaşanacağı görüş ve kanaatinde olduğunu bildirmiştir.

Davacı vekilinin sunduğu 04/10/2023 tarihli talep artırım dilekçesinde; 100,00-TL üzerinden açtıkları davadaki taleplerini 9.900,00-TL artırdıklarını, 10.000,00-TL değer kaybı alacağının olay tarihi olan 11.09.2020 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

6098 sayılı TBK 49. maddesine göre; kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Trafik kazalarında hukuki sorumluluk ve sigorta konusu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 85 ve devamı maddelerinde düzenlenmiş olup sözü geçen Kanun'un 85. maddesinin 1. fıkrasında bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa motorlu aracın bir teşebbüsünün ünvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen bilet ile işletilmesi halinde motorlu aracın işleteninin ve bağlı bulunduğu teşebbüsün sahibinin doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olacağı, aynı maddenin 5. fıkrasında işleten ve araç işleticisi teşebbüs sahibinin, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumlu olduğu, 91. maddesinin 1. fıkrasında işletenlerin, bu kanunun 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmalarının zorunlu olduğu öngörülmüştür. Kanunun bahsi geçen düzenlemesinden, zorunlu mali sorumluluk sigortacısının, trafik kazasına karışan aracın işleteni veya araç işleticisi teşebbüs sahibi olan sigortalısına bu kaza sebebiyle isabet eden hukuki sorumluluğu poliçe teminat limiti ile sınırlı olarak üstlendiği anlaşılmaktadır. 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun "Doğrudan Doğruya Talep ve Dava Hakkı" başlıklı 97. maddesinde (Değişik: 14/4/2016-6704/5 md.) "Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir."

26.04.2016 tarihinde yürürlüğe giren 6704 sayılı Kanunun 3. maddesiyle 2918 sayılı KTK'nın 90. maddesine eklenen “... bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir.” cümlesinde geçen “bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” kısmı ile “... bu Kanun ve genel şartlarda düzenlenmeyen hususlar hakkında 11/1/2011 tarihli ve 6098 sayılı Türk Borçlar Kanununun haksız fiillere ilişkin hükümleri uygulanır.” cümlesinde geçen “ve genel şartlarda” kısmı Anayasa Mahkemesi’nin 17/07/2020 tarihi ve *** Karar sayılı iptal kararı ile iptal edilerek 09/10/2020 tarihli Resmi Gazete'de yayımlanarak iptal edilmiş olduğundan, eski genel şartlara göre değer kaybının Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin içtihatlarına göre, kazalı aracın modeli, markası, özellikleri, hasarı, yapılan onarım işlemleri, kilometresi, olay tarihindeki yaşı, aracın markası, özellikleri ve model yılı, kullanım amacı, kullanım süresi, yıpranma payı (aracın km'si, metal komponentlerin yoğunluğu, korozyon dozajı ve önceye ait hasarlar nedeni ile orjinalliğin yitirilip yitirilmediği), aracın gördüğü hasarın ağırlığı ve hasara uğrayan bölgeleri, hasarın giderilmesinde kullanılan parçaların niteliği (orijinal olup olmadığı), tramer kayıtlarına göre araçta meydana gelen hasarlar irdelenerek, emsal satışlar da araştırılmak suretiyle, aracın olay tarihindeki 2. el rayiç değeri ile kazadan sonra onarılmış haldeki 2. el rayiç değeri arasındaki farka göre değer kaybının bilirkişi tarafından hesaplanması gerekmektedir. (Kayseri BAM 3. HD *** Karar)

Yapılan yargılama, toplanan deliller, alınan bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davacıya ait 38 ... plakalı araç ile davalı sigorta şirketi güvencesindeki, diğer davalı ...'un maliki ve sürücüsü olduğu 60 ...plakalı aracın karıştığı trafik kazası nedeniyle alınan bilirkişi raporuna göre meydana gelen trafik kazada davacının kusurunun bulunmadığı, 60 ...plakalı araç sürücüsünün tam kusurlu olduğu, kaza nedeniyle oluşan ve doğrudan zarar kapsamında kalan değer kaybından davalıların müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu, hesap bilirkişisinin raporuna göre davacının değer kaybı zararının 10.000,00-TL olduğunun hesaplandığı ve bu bedelin davalılardan tahsiline karar vermek gerekmiştir.

Dosya kapsamı itibariyle davalı ... yönünden temerrütün kaza tarihi olan 11/09/2020 tarihinde oluştuğu, davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden temerrütün ise sigorta şirketine başvuru tarihi olan 15/12/2020 tarihinden 8 iş günü sonra 28/12/2020 tarihinde oluştuğu, ayrıca davacı aracının kayden hususi araç olması nedeniyle yasal faiz uygulanmasının uygun olacağı kanaatine varılmış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

6325 sayılı HUAK'nın 18/A maddesinin 2. fıkrasına göre dava açılmadan önce arabulucuya başvuru dava şartının yalnızca sigorta şirketi yönünden uygulandığı, davalı araç maliki yönünden dava haksız fiilden kaynaklanan tazminat davası olduğundan arabuluculuk dava şartı olmadığı, bu nedenle her ne kadar davacı tarafça davalı sürücü ve araç maliki yönünden de arabulucuya başvurulmuş ise da sürücü araç malikinin arabulucu ücretinden sorumluluğu bulunmadığı anlaşılmakla arabulucu ücreti yalnızca davalı sigorta şirketine yüklenmiştir.

H Ü K Ü M : Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

DAVANIN KABULÜ ile;

1. 10.000,00. TL değer kaybı tazminatının davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 2918 sayılı KTK'nın 99 maddesi uyarınca 28/12/2020 tarihinden, davalı ... yönünden kaza tarihi olan 11/09/2020 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

2. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 683,10. TL ilam harcından, dava açılışı sırasında tahsil edilen 80,70. TL peşin harç ve 269,85. TL ıslah harcınını mahsubuna, bakiye 332,55. TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak hazineye gelir kaydına,

3. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu 18/A. 13. maddesi uyarınca ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği Tarife hükümleri uyarınca Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.600,00. TL arabuluculuk ücretinin davalı ... Sigorta A.Ş.'den alınarak hazineye gelir kaydına,

4. Davacı tarafın yaptığı 80,70. TL başvurma harcı, 80,70. TL peşin harç, 269,85. TL ıslah harcı, 2.000,00. TL bilirkişi ücreti, 194,00. TL posta ücreti olmak üzere toplam 2.625,25. TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

5. 6100 sayılı HMK 120 ve 333. maddeleri gereğince taraflarca yatırılan gider avansının kalan kısmının kararın kesinleşmesi halinde tarafça numarası bildirilen veya bildirilecek hesaba, hesap numarası bildirilmediği takdirde adreslerine ödemeli olarak re'sen gönderilmesine,

6. Karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/2 maddesi uyarınca 10.000,00. TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak kendisini vekille temsil eden davacıya ödenmesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafların yokluğunda HMK'nun 341/2. maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 16/02/2024

Katip ***

e-imzalı

Hakim ***

e-imzalı