Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1097 E. 2023/1060 K.

T.C. KAYSERİ 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ Esas-Karar No: *** Esas - ***

T.C.

KAYSERİ

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ TÜRK MİLLETİ ADINA GEREKÇELİKARAR

**ESAS NO : *****

**KARAR NO : *****

**HAKİM : *****

**KATİP : *****

**DAVACI : *****

VEKİLİ : Av. ***

Av. ***

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

**DAVA TARİHİ : *****

**KARAR TARİHİ : *****

GEREKÇELİ KARARIN

**YAZILDIĞI TARİH : *****

Mahkememizde görülmekte olan kıymetli evrak iptali (çek iptali (hasımsız))kıymetli evrak iptali davasının yapılan yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; davacı ...'nun küçük ev eşyaları ile madeni eşya ticareti üzerine iştigal ettiğini, davacının ticari faaliyetleri kapsamında keşidecisi Niğde'de faaliyet gösteren ... isimli şahıstan dava konusu olan Vakıfbank Niğde Merkez Şubesi'nin ... vade tarihli, ... seri numaralı, 40.000,00 TL bedelli, Vakıbank Niğde Merkez Şubesi'nin ... vade tarihli, ... seri numaralı, 65.000,00 TL bedelli çekleri ticari ilişki kapsamında aldığını, ancak söz konusu bu çeklerin davacının uhdesinde iken kaybolduğunu belirterek bu çeklerin davacının bilgisi ve rızası dışında üçüncü şahısların eline geçmesi durumunda ödenmesini engellemek için üzerilerine ihtiyati tedbir konularak çeklerin iptaline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, zayi nedenine dayalı hasımsız çek iptali istemine ilişkindir.

Dava konusu Vakıfbank Niğde Merkez Şubesi'nin ... vade tarihli, ... seri numaralı, 40.000,00 TL bedelli ve Vakıbank Niğde Merkez Şubesi'nin ... vade tarihli, ... seri numaralı, 65.000,00 TL bedelli çeklerdir.

Mahkememizce, davacının talebi nedeni ile çeklerin bedelinin ödenmemesi için ihtiyati tedbir kararı verilmiştir. Dava konusu çeklerin ibraz edilip edilmediği araştırılması için Vakıfbank Niğde Şubesi'ne müzekkere yazılmış, mahkememize verilen 07/12/20222 tarihli ve 23/02/2023 cevabi yazıda çeklerin ibraz edilmediğinin bildirildiği görülmüştür.

Dosyaya müdahale talebinde bulunan ... A.Ş vekili tarafından verilen 07/07/2023 tarihli dilekçe ile; Vakıfbank Niğde Merkez Şubesi'nin ... vade tarihli, ... seri numaralı, 40.000,00 TL bedelli çekin dava dışı ... Elektronik Nakliyat Sanayi ve Ticaret Anonim Şirketi tarafından müvekkili ... A.Ş.'ye ciro edilmiş olan dava konusu çekin, 02.05.2023 tarihinde ödeme amacıyla takas odasına ibraz edildiğini, mahkememizce hükmedilen ödeme yasağı kararına istinaden çek üzerinde herhangi bir işlem yapılmadığını, akabinde dava konusu çekin lehtar ve cirantalarına karşı taraflarınca İstanbul Banka Alacakları İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası marifetiyle kambiyo senetlerine özgü haciz yolu ile takip başlatıldığını, dava konusu çek aslının ilgili icra dosyası kasasında bulunduğunu, dava dışı müvekkilinin yetkili hamili olduğu çekin iptaline ilişkin işbu davada hukuki yararlarının bulunması nedeniyle müdahale talebinde bulunmakla birlikte haksız ve hukuka aykırı şekilde ikame edilen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce davacı vekiline iptalini talep ettikleri dava konusu çeki bankaya sunan 3.kişi ” ... A.Ş.” ne karşı iş bu davetiyenin tebliğinden itibaren 2 haftalık kesin süre içerisinde iade (istirdat) davası açmaları, aksi halde dava konusu çeklerden Türkiye Vakıflar Bankası TAO ... seri nolu 31/04/2023 tarihli 40.000.00 TL bedelli çekle ilgili verilmiş ödeme yasağına dair ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ve açılan işbu zayi nedeniyle iptal davasınında reddine karar verileceği hususları ihtar edilmiş, bu hususta davacı vekiline meşruhatlı davetiye tebliğ edilmiş, davacı vekili uyaptan gönderdiği 27/07/2023 tarihli dilekçesi ile üçüncü kişiye karşı Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davasını açtığına dair bildirimde bulunmuştur.

Mahkememizce Kayseri 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası Uyap sisteminden incelenmiş ve davacı ... tarafından davalı ... A.Ş aleyhinde, VakıfBank Niğde Şubesi'ne ait ... çek numaralı, ...'in keşidecisi bulunduğu, 31/04/2023 keşide tarihli, 40.000,00-TL bedelli çekin istirdadı için dava açıldığı görülmüştür. Davacı vekiline verilen süre içinde çeki ibraz eden üçüncü kişiye karşı istirdat davası açıldığından dava konusu bu çek hakkındaki davanın konusuz kalması nedeniyle esası hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

Dosyaya müdahale talebinde bulunan ... Sistemleri San. Ve Tic. A.Ş vekili tarafından verilen 10/10/2023 tarihli dilekçe ile; Müvekkilin yetkili ve meşru hamili olduğu, VakıfBank Bankası'na ait ... seri numaralı,... keşide tarihli, 65.000,00TL bedelli çek hakkında ödeme yasağı kararı verildiğini, ancak çekin zayi olmadığını, müvekkilinin meşru hamili olduğu çekin, İstanbul 4. İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı dosyası ile icra takibine konu edildiğini, çek hakkında verilen ödeme yasağı kararın kaldırılmasını, yargılama sonunda da davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Mahkememizce davacı vekiline 17/10/2023 tarihli muhtıra ile, davacının dava dilekçesinde iptaline karar verilmesini istediği dava konusu; Vakıfbank Niğde Merkez Şubesi'ne ait keşidecisi ... olan ... vade tarihli ... seri nolu 65.000,00 TL çekin dava dışı "... Sistemleri San. Ve Tic. A.Ş" elinde olduğu anlaşıldığından, davacı vekiline ... Sistemleri San. Ve Tic. A.Ş'ne karşı TTK'nın 816/1-s bendi yollamasıyla 758.maddesi gereğince bononun iadesi (istirdadı) davasını açmak üzere işbu muhtıranın tebliğinden itibaren iki haftalık kesin süre verildiği, kesin süre içinde dava açılıp dosya numarası bildirilmediği takdirde bu bono yönünden ödeme yasağına dair verilmiş ihtiyati tedbirin kaldırılarak bu bono ile ilgili olarak açtığı davanın reddine karar verileceği ihtar edilmiş, bu hususta davacı vekiline meşruhatlı davetiye tebliğ edilmiş, davacı vekili uyaptan gönderdiği 30/10/2023 tarihli dilekçesi ile üçüncü kişiye karşı Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı davasını açtığına dair bildirimde bulunmuştur.

Mahkememizce Kayseri 2. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyası Uyap sisteminden incelenmiş ve davacı ... tarafından davalı ... Sistemleri A.Ş. aleyhinde, VakıfBank Niğde Şubesi'ne ait ... çek numaralı, ...'in keşidecisi bulunduğu, ... keşide tarihli, 65.000,00-TL bedelli çekin istirdadı için dava açıldığı görülmüştür. Davacı vekiline verilen süre içinde çeki ibraz eden üçüncü kişiye karşı istirdat davası açıldığından dava konusu bu çek hakkındaki davanın konusuz kalması nedeniyle esası hakkında bir karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

6102 sayılı TTK'nun 763. maddesinde iptali istenen kambiyo senedinin mahkemeye sunulması durumunda davacıya istirdat davası açması için süre verileceği, davacının bu süre içinde dava açmaması durumunda, mahkemenin, kambiyo senedini sunmuş olana geri vereceği ve muhatap hakkındaki ödeme yasağını kaldıracağı düzenlenmiş olup, bu düzenlemenin mefhumu muhalifinden anlaşılacağı üzere verilen süre içerisinde istirdat davasının açılmış olması durumunda kambiyo senedine ilişkin konulan ödeme yasağının kaldırılmaması gerekir. İstirdat davasını açan davacı, senedin ödeneceği endişesinden uzak bir şekilde yürütür (Prof. Dr. Fırat Öztan, Kıymetli Evrak Hukuku, Ankara 1997, s. 294). Nitekim Yargıtay 11. Hukuk Dairesi Başkanlığı'nın ... Esas ... Karar sayılı emsal kararı da bu yöndedir. Bu nedenle dava konusu çeklerle ilgili mahkememizce verilmiş ihtiyati tedbirin kararın kesinleşmesinden sonra kaldırılmasına karar vermek gerekmiş ve mahkememizce aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenler ile;

1. Konusu kalmayan dava hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

2. Dava konusu, Vakıfbank Niğde Merkez Şubesi'nin ... vade tarihli, ... seri numaralı, 40.000,00 TL bedelli çek ve Vakıbank Niğde Merkez Şubesi'nin ... vade tarihli, ... seri numaralı, 65.000,00 TL bedelli çek ile ilgili mahkememizce verilmiş ihtiyati tedbirin kararın kesinleşmesinden sonra kaldırılmasına ve bu konuda ilgili banka şubesine yazı yazılmasına,

3. 492 sayılı Harçlar Kanunu'na ekli (1) sayılı tarife gereğince alınması gerekli 269,85. TL peşin harcın dava açılırken peşin olarak alınan 80,70. TL harçtan mahsubu ile bakiye 189,15. TL karar ve ilam harcının davacıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

4. Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına, davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

5. HMK'nun 333/1. maddesi gereğince varsa artan gider avansından kullanılmayan kısmın karar kesinleşmesinden sonra yatıran davacı tarafa iadesine,

6. İhtiyati tedbir kararı için alınan teminatın HMK'nun 392/2 maddesi uyarınca hükmün kesinleşmesinden itibaren bir ay içinde tazminat davası açıldığının dosyamıza bildirilmemesi halinde davacıya iadesine,

7. Bölge Adliye ve Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Cumhuriyet Başsavcılıkları İdari ve Yazı İşlerinin Yürütülmesine Dair Yönetmeliğin 203. maddesi uyarınca dosyanın tarih ve işlem sırasına düzenlenip dizi listesine bağlanmasına, Yazı İşleri Müdürü tarafından kontrolü yapıldıktan sonra istinaf incelemesine gönderilmesine veya mahkememiz arşivine kaldırılmasına,

Dair, davacının yokluğunda dosya üzerinden yapılan inceleme sonucu, gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Kayseri Bölge Adliye Mahkemesi nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar verildi. 24/11/2023

Katip *** Hakim ***

e-imzalıdır e-imzalıdır