İzmir BAM 20. HD 2021/995 E. 2024/42 K.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

20. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2021/995

KARAR NO : 2024/42

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İZMİR 4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 20/11/2020 (Dava) - 08/07/2021 (Karar)

NUMARASI : 2020/677 Esas - 2021/623 Karar

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

BAM KARAR TARİHİ : 17/01/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 17/01/2024

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/07/2021 tarih ve 2020/677 Esas - 2021/623 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; ... Bankası (...) A.Ş. ile ... Şti. arasında kredi sözleşmesi imzalandığını, davalı ... ve ...'in söz konusu kredi sözleşmesine müteselsilen kefil olduğunu, ancak söz konusu kredi borcundan bilgisi olan ve vadesi gelmesine rağmen ödeme yapılmadığından dair haberdar olan müvekkili tarafından borçlu ile kefillerin yararına olarak kredi alacaklısı konumundaki bankaya toplam 54.200,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin borçlu ve kefiller yararına yaptığı ödemelerden dolayı vekaletsiz iş görme hükümleri gereğince ... Şti.'ne ödeme miktarının tamamı bakımından müteselsil kefiller ... ve ...'e ise ödeme miktarının 1/2 kefillik oranı bakımından rücu ve talep hakkı kazandığını, bu kapsamda Torbalı İcra Müdürlüğü'nün 2019/7447 sayılı dosyası ile ... hakkında 1/2 sorumluluk esasına göre 12/12/2019 tarihinde 27.466,15 TL'lik ödemenin tahsili amacıyla icra takibi başlattığını, davalının 17/12/2019 tarihinde icra takibine itiraz ettiğini, takibin durdurulmasına karar verildiğini, müvekkili ile davalı arasında dava konusu talepleri bakımından hukuk uyuşmazlıklarına dava şartı arabuluculuk son tutanağı ile de anlaşmaya varılamadığı, davalının itirazının yasal dayanaktan yoksun olduğunu, davalının borçtan sorumlu olduğunu ileri sürerek, davalının yapmış olduğu itirazdan 27.100,00 TL'lik itirazın iptaline, Torbalı İcra Müdürlüğü'nün 2019/7447 sayılı icra takibinin devamına asıl alacak ve asıl alacağa bağlı fer'iler yönünden yasal faiz de uygulanmak suretiyle devamına, davalının yapmış olduğu haksız ve dayanaksız itiraz nedeniyle asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere taraflarına icra inkar tazminatı ödenmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalıya tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacı tarafından müvekkili aleyhine başlatılan icra takibinin gerek usul ve gerekse esas yönünden hukuka aykırı ve kötü niyetli olarak açılmış bir takip olduğunu, 27.10.2019 tarihli 45.000.TL bedelli ve 27.11.2019 tarihli 9.200 TL bedelli ödemelerin ... Şti.'nin bizzat kendi hesabına yapılan ödemeler olduğunu, ödemenin yapıldığı ... A.Ş'ne ait olarak belirtmiş olduğu TR... IBAN numarasının da … Ltd. Şti.'ne ait bir hesap olduğunu, ... AŞ’den çekilen kredinin müvekkilinin asıl borçlusu değil kefili olduğunu, asıl borçlunun … Ltd. Şti. olduğunu, kredi borcunun asıl borçlu şirket tarafından bankaya ödenmiş ve borcu bitmiş olduğundan müvekkilinin kefilliğinin de sona erdiğini, davacı, müvekkilinden vekaletsiz iş görme adı altında talepte bulunmuşsa da davacının müvekkili adına görmüş olduğu bir işlemin söz konusu olmadığını savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI:

İlk derece mahkemesince; "...dava dışı .... A.Ş ile dava dışı asıl borçlu ... Şti. arasında 19.10.2017 düzenleme Genel Kredi Sözleşmesi akdedildiği, sözleşmeyi davalı ... ile dava dışı ... 1.000.000.-TL kefalet limitli olarak müteselsil kefil sıfatıyla imzaladıkları, davacının genel kredi sözleşmesinde müteselsil kefil sıfatının bulunmadığı, sözleşmeye istinaden dava dışı asıl borçlu şirkete taksitli ticari kredi kullandırıldırıldığı, kredi taksitlerinin aksaması üzerine kredi hesabının 15.10.2019 tarihinde kat edildiği, dava dışı asıl borçlu olan .... Şti. ile müteselsil kefillere Üsküdar 6. Noterliğinin 15.10.2019 tarih ve 98103 yevmiye sayılı ihtarnamesi keşide edilerek 121.665.29-TL asıl alacak, 5.064.11-TL Faiz, 68.79-TL BSMV olmak üzere toplam 126.798.19-TL’nin 24 saat içerisinde ödenmesinin ihtar edildiği, ihtar sonrası davacı ... tarafından 22.10.2019 tarihinde dava dışı asıl borçlu ... Şti.nin krediyi kullandıran ... A.Ş nezdindeki hesabına “... ... Şti. Borç Kapama Bedeli Teslimatı” açıklaması ile 45.000.-TL'nin havale edildiği, davacının ... Bankası Nergis Şubesi nezdindeki hesabından 27.11.2019 tarihinde “... ... Şti. Borç Kapama Bedeli Teslimatı" açıklaması ile internet bankacılığı kullanılarak dava dışı asıl borçlu şirketin ... A.Ş nezdindeki hesabına 9.200.-TL’nin EFT ile gönderildiği, dava dışı ... A.Ş.’nin dava dışı asıl borçlu şirketin hesabındaki bu tutarları kredi taksitlerine mahsup ettiği, davacı tarafından dava dışı kredi kullandıran ... A.Ş’ye, davalı kefil ile dava dışı asıl borçlu şirketin kredi borcuna mahsuben doğrudan bir ödeme yapılmadığı, davacının ödemeyi dava dışı asıl borçlu şirketin banka hesabına havale ettiği, asıl borçlunun hesabındaki bu parayı dava dışı kredi kullandıran bankanın aralarındaki genel kredi sözleşmesi hükümlerine dayanarak kredi borcuna mahsup ettiği, T.B.K. 529. maddesinde; ”İş sahibi, işin kendi menfaatine yapılması halinde, işgörenin durumun gereğine göre zorunlu ve yararlı bulunan bütün masrafları faiziyle ödemek ve gördüğü iş dolayısıyla üstlendiği edimleri ifa etmek ve hakimin taktir edeceği zararı gidermekle yükümlüdür. İşgören yapmış olduğu giderleri alamadığı taktirde, sebepsiz zenginleşme hükümlerine göre ayırıp alma hakkına sahiptir.” düzenlemesinin mevcut olduğu, bu düzenleme uyarınca dava dışı asıl borçlunun banka hesabına ödeme yapan davacının, yalnızca dava dışı asıl borçlunun menfaatine bir ödeme yaptığının kabul edilebileceği ve bu durumda yaptığı ödeme tutarını da ancak dava dışı asıl borçlu ... Şti.’den talep edebileceği, davalı kefilden söz konusu tutarı isteyemeyeceği..." gerekçesiyle davacının davasının REDDİNE, davalının kötüniyet tazminatı talebinin yasal koşulları oluşmadığından reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ:

Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; yerel mahkeme kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, ... ile ... San. Tic. Ltd. Şti. arasında imzalanan kredi sözleşmesine, ... ile davalının müteselsilen kefil olduklarını, söz konusu kredi sözleşmesine istinaden banka tarafından borçlu ile kefillere anapara, faiz ve BSMV dahil 126.798,19 TL'nin ödenmesi, aksi takdirde yasal haklara başvurulacağı yönünde ihtarname gönderildiğini, ihtarnameden haberdar olan müvekkili tarafından borçlu ve kefillerin yararına olacak şekilde bankaya 22/10/2019 tarihinde 45.000 TL ve 27/11/2019 tarihinde 9.200 TL olmak üzere toplamda 54.200,00 TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin, borçlu ve kefiller yararına yaptığı ödemeler ile ... Şti.'ne ödeme miktarının tamamı bakımından, müteselsil kefiller davalı ve ...'e ödeme miktarının 1/2 kefillik oranı bakımından rücu ve talep hakkı kazandığını, Torbalı İcra Müdürlüğü'nün 2019/7447 Esas sayılı dosyası üzerinden davalı hakkında 1/2 sorumluluk esasına göre, toplamda 54.932,30 TL'lik ödemenin yarısı olan 27.466,15 TL'lik ödemenin tahsili amacıyla icra takibi başlattıklarını, davalının takibe itiraz ederek takibi durdurduğunu, bu kapsamda itirazın iptali davası açtıklarını, yapılan yargılamada tüm deliller ve bilirkişi raporu ile haklılıklarının ortada olduğunu, bankanın ihtarnamesinden sonra üçüncü kişi konumundaki müvekkili tarafından 22/10/2019 tarihinde ... Şti.'nin kredi hesabına ödeme yapılmaya başlandığını, yapılan ödemelerin ... A.Ş. tarafında kredi taksitlerine mahsup edildiğinin tespit edildiğini, bir kredi borcu ile ilgili olarak kredi borcunu ödeyip asıl borçlu ve kefillerin takibattan, sorumluluktan kurtarmak isteyen üçüncü kişinin ancak kredi hesabına ödeme yapabileceğini, kredi borcunun başka türlü ödenmesinin mümkün olmadığını, yerel mahkeme gerekçesinin aksine, kefilin yararına krediyi kapatmak isteyen kişinin asıl borçluya ait kredi hesabına ödeme yapmasının tercih değil zorunluluk olduğunu, kredi hesabının ... Şti.'nin ... hesabı olduğunu, hem asıl borçlu ... Şti.'yi hem de kefiller ... ve davalıyı kredi borcundan kurtarmak isteyen üçüncü kişi ...'in kredi hesasına olan ... Şti.'nin kredi hesabına ödeme yapması gerektiğini, bilirkişi raporu ve mahkeme kararında müvekkilinin yaptığı ödemelerin kredi borcundan mahsup edildiğinin beyan edildiğini, dolayısıyla yapılan ödemenin usule uygun ve yapılması gerektiği gibi yapıldığını ve asıl borçlu ve davalının da arasında olduğu kefillerin takibattan kurtulduğunu, davacı müvekkilinin bankaya ödemeleri yaparak ... Şirketi, ... ve ...'in işini gördüğünü ve bu şahıslara talep ve müracaat hakkı kazandığını, davacı tarafından yapılan ödemelerin davalının menfaatine ve yararına olduğunu, TBK 529. Madde uygulanabilmesi için tüm koşulların mevcut olduğunu belirterek, yerel mahkeme kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, vekaletsiz iş görmeye dayalı olarak başlatılan icra takibine itirazın iptali istemine ilişkindir.

Mahkemece; davanın reddine karar verilmiş olup, hüküm davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi HMK.nun 355. maddesi uyarınca istinaf sebepleri ile sınırlı olarak ve kamu düzeni yönünden yapılmıştır.

Davacı, dava dışı ... Ltd. şirketinin ... Bankası’na olan kredi borcunu ödediğini belirterek bu bedelin sözleşmenin kefili olan davalıdan tahsili için icra takibi başlatmış, mahkemece davanın reddine karar vermiştir. Davacı, söz konusu kredi sözleşmesinde kefil değildir. Dava dışı şirketin bankaya olan borcunu ödemekle ancak vekaletsiz iş görme hükümlerine göre ödediği bedeli dava dışı şirketten isteyebilir (aynı yönde Yargıtay 3. HD'nin 2023/490-1495 E.-K.;19. HD'nin 2013/5231-9368 E. - K. Sayılı ilamları). Bu sebeple mahkemece bu gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi doğru olmuştur.

Yukarıda açıklanan nedenlerle, HMK 355. madde gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle ve kamu düzenine ilişkin hususlarla sınırlı olarak yapılan inceleme neticesinde; davacı vekilinin istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1-b.1. maddesi gereğince esastan reddine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davacı vekilinin İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 2020/677 Esas . 2021/623 Karar sayılı kararına yönelik istinaf itirazlarının HMK’nın 353/1. b.1. maddesi gereğince ESASTAN REDDİNE,

2. İSTİNAF AŞAMASINDA; alınması gerekli 427,60 TL istinaf karar harcından peşin alınan 59,30 TL harcın mahsubu ile bakiye 368,30 TL istinaf karar harcının davacıdan tahsili ile hazineye gelir kaydına, (harç işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine),

3. Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4. HMK'nın 333.maddesi uyarınca karar kesinleştiğinde varsa taraflarca yatırılan gider avansından kalan bakiyenin yerel mahkemece hesaplanarak ilgili olduğu tarafa iadesine,

5. İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından vekalet ücretine hükmedilmesine yer olmadığına,

6. Kararın taraflara tebliği, kesinleştirme, harç ve gider avansı iade işlemlerinin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi. 17/01/2024