Karar Detayı

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

20. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/1599

KARAR NO : 2024/1348

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : KARŞIYAKA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 25/06/2024

NUMARASI : 2024/104 D. İş - 2024/103 D.İş Karar

TALEP : İhtiyati Haciz (Finans)

TALEP TARİHİ : 21/06/2024

BAM KARAR TARİHİ : 25/09/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 25/09/2024

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/06/2024 tarihli, 2024/104 D. İş ve 2024/103 Karar sayılı dosyasının incelemesi tamamlanmış olmakla HMK'nın 353. ve 356. maddeleri gereğince; dosya içeriğine ve kararın niteliğine göre sonuca etkili olmadığından duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLDÜ:

TALEP :

İhtiyati Haciz Talep Eden / Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; talep dışı asıl borçlu ... Şti.ne müvekkili banka Bostanlı/İzmir Şubesinden 07.10.2022 tarihli 10.000.000,00 TL'lik kredi sözleşmesi ile kredi kullandırıldığını, karşı tarafın işbu sözleşmeyi müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatı ile imzaladığını, kredilerin teminatına ise ... adına kayıtlı ... İli ... İlçesi ... Mah. ... Ada ... Parsel ....kat ... Blok ... nolu mesken vasıflı taşınmaz kaydına 06.10.2022 tarih 32742 yev. 1.derece 2.000.000,00.TL ve 27.02.2023 tarih 6938 yev. 2.derece 7.500.000,00.TL ile, 1/2 hisse ... ve 1/2 hisse müteveffa... (Karşıyaka 2.Noterliği 23.08.2019 tarih 17017 yevmiyeli mirasçılık belgesi gereği mirasçıları ..., ..., ..., ..., ...) adına kayıtlı ... İli ... İlçesi ... Mah. ... Ada ... Parsel 3 nolu mesken vasıflı taşınmaz kaydına 17.04.20217 tarih 9775 yev. 1.derece 750.000,00.TL'lık ipotek alındığını, mezkur kredilerin ödenmesi gereken taksitlerinin ödenmemesi sebebiyle Ankara 62.Noterliği 22.05.2024 tarih 34956 yevmiyeli ihtarnamesi ile kredi hesaplarının kat edildiğini, tüm kredi sözleşmelerini talep dışı şirket ile birlikte imzalayan karşı taraf ...'ın müşterek borçlu müteselsil kefil sıfatı ile 4.049.548,33 TL'den sorumlu ve borçlu bulunduğunu, borçluya ve kefile ihtarname keşide edilmesine rağmen borcun bugüne kadar ödenmediğini, borçluların mal kaçırma hazırlığı içerisinde olduklarının öğrenildiğini bildirerek, fazlaya ilişkin talep hakları saklı kalmak kaydıyla 4.049.548,33.TL alacağın tahsilini teminen karşı taraf borçlunun menkul, gayrimenkul ve üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının borca yeter miktarının ihtiyaten haczine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

İLK DERECE MAHKEMESİNCE VERİLEN KARAR:

Mahkemece; Talep; "...İhtiyati haciz isteyen banka ile karşı taraf asli borçlu ....Şti. Arasında 07/10/2022 tarihli 10.000.000,00 TL tutarlı kredi sözleşmesi imzalandığı, karşı taraf ...'ın ise bu sözleşmeyi müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı; ihtiyati haciz talep eden banka tarafından kredi borcunun ödenmediği iddiasıyla kredi hesabı kat edilerek 22/05/2024 tarihli hesap kat ihtarnamesi ile talep dışı asıl borçlu ve karşı taraf kefile 4.049.548,33 TL nakit alacağın ödenmesi, 426.420,00 TL gayri nakit alacağın depo edilmesinin talep edildiği, borçlulara 1 gün atıfet süresinin verildiği, hesap kat ihtarnamesinin asıl borçluya 27/05/2024, karşı taraf kefile 24/05/2024 tarihinde tebliğ edildiği dosya içeriğiyle sabittir. Dosya içerisinde yer alan ipotek resmi senetleri incelendiğinde, dava dışı asıl borçlu şirketin borçlarının teminatını teşkil etmek üzere, ihtiyati haciz talep eden banka lehine talep dışı... ve ... taşınmazları üzerinde 17/04/2017 tarihli 750.000,00 TL limitli üst sınır ipoteği ile, talep dışı ...'nin taşınmazı üzerinde 06/10/2022 tarihli 2.000.000,00 TL limitli, 27/02/2023 tarihli 2. dereceden 7.500.000,00 TL limitli üst sınır ipoteği tesis edildiği görülmüştür. Anılan her 3 ipoteğin de sadece talep dışı asıl borçlunun borçlarının teminatı olduğu, karşı taraf kefilin borçlarının ise teminatını teşkil etmediği anlaşılmıştır. Öte yandan, karşı taraf müteselsil kefil yönünden genel kredi sözleşmesi tarihleri ve talep tarihi dikkate alındığında TBK'nun 586. maddesinin uygulanması gerekir. Anılan maddenin 1.fıkrası; "Kefil, müteselsil kefil sıfatıyla veya bu anlama gelen herhangi bir ifadeyle yükümlülük altına girmeyi kabul etmişse alacaklı, borçluyu takip etmeden veya taşınmaz rehnini paraya çevirmeden kefili takip edebilir. Ancak, bunun için borçlunun, ifada gecikmesi ve ihtarın sonuçsuz kalması veya açıkça ödeme güçsüzlüğü içinde olması gerekir." hükmünü içermektedir. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 01/11/2016 tarih ve 2016/12120 Esas 2016/8556 Karar sayılı emsal içtihadında da "... borçlunun ifada gecikmesi tek başına yeterli olmayıp ifada gecikmiş olan borçluya ihtar gönderilmesi ve bunun da sonuçsuz kalması gerekmektedir. Ayrıca kanunda müteselsil kefile ihtar çekilmesi şartı aranmamaktadır. Müteselsil kefile ihtar çekilmesi, sadece onun takipten önce temerrüde düşürülmesi ile ilgili bir sorundur. Başka bir anlatımla, müteselsil kefil hakkında icra takibine girişilebilmesi için diğer koşulların yanında ayrıca müteselsil kefile de ihtar gönderilmesi gibi bir koşul yasada yer almamaktadır. Bu itibarla, hem asıl borçluya hem de müteselsil kefile aynı anda ihtar gönderilip borçluya gönderilen ihtarın tebliğine rağmen verilen süre içinde borcun ödenmemesi üzerine yasada belirtilen koşullar gerçekleşmiş olacağından bu durumda müteselsil kefil aleyhine takibe girişilebilecektir..." denilmiştir. Tüm bu hal, kuşkusuz ki kefil yönünden de alacağın muaccel olması durumunda geçerlidir. TBK'nun 590/3. maddesi "Asıl borcun muaccel olması, alacaklı veya borçlunun önceden süre içeren bildirimde bulunmasına bağlıysa, kefalet borcu için bu süre, bildirimin kefile yapıldığı tarihte işlemeye başlar" düzenlenmesini içermektedir. Yukarıdaki belirlemeye göre ihtiyati haciz isteyen bankanın, kredi hesabını kat ettikten sonra talep dışı asıl borçlu ve müteselsil kefil olan karşı tarafa tebliğden itibaren 1 gün süre vermek suretiyle alacağının ödenmesini/deposunu talep ederek ihtar gönderdiği, asıl borçluya yapılan tebligatın müteselsil kefile yapılan tebligattan sonra olduğu tespit edilmiştir. Bu durumda, asıl borçluya tebliğ tarihi, kefile tebliğ tarihinden sonra olduğundan, TBK'nun 586/1 maddesi uyarınca karşı taraf kefile başvurulabilmesi için TBK'nun 590/3. maddesindeki koşulun da gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Borcun muaccel olması açısından, kefile bildirim asıl borçluya bildirim tarihinden önce olamayacağından kefil yönünden borcun muaccel olmaması sonucunu doğuracaktır. Açıklanan tüm nedenler ve dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgeler kapsamında TBK'nun 590/3. maddesi uyarınca ihtiyati haciz talep eden bankanın karşı taraf kefile başvuru koşullarının oluştuğunu ispatlayamadığı gözetilerek ihtiyati haciz isteminin reddine karar vermek gerektiği.." gerekçesiyle "...İhtiyati haciz isteminin reddine, harç peşin olarak alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına, kararın talep eden vekiline tebliğine, bakiye gider avansının talep edene iadesine..." şeklinde hüküm kurulmuştur.

Karara karşı ihtiyati haciz isteyen / davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ:

İhtiyati haciz talep eden / davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkemece ihtiyati haciz talepleri hakkında; "asıl borçluya tebliğ tarihi, kefile tebliğ tarihinden sonra olduğundan, TBK'nun 586/1 maddesi uyarınca karşı taraf kefile başvurulabilmesi için TBK'nun 590/3. maddesindeki koşulun da gerçekleşmiş olması gerekmektedir. Borcun muaccel olması açısından, kefile bildirim asıl borçluya bildirim tarihinden önce olamayacağından kefil yönünden borcun muaccel olmaması sonucunu doğuracaktır. Açıklanan tüm nedenler ve dosya içerisinde yer alan bilgi ve belgeler kapsamında TBK'nun 590/3. maddesi uyarınca ihtiyati haciz talep eden bankanın karşı taraf kefile başvuru koşullarının oluştuğunu ispatlayamadığı gözetilerek ihtiyati haciz isteminin reddine karar vermek gerekmiştir." şeklinde karar verilmiş ise de mezkur kararın yasal düzenlemelere ve adalet duygusuna hitap etmediğini, asıl borçluya ve kefillere gönderilen hesap kat ihtarının taraflara tebliğinden sonra ve ödeme yapılmaması üzerine müvekkili bankaca borçlulara müracaat edildiğini, kefile yapılan ihtar tebliği ile asıl borçluya yapılan ihtar tebliğ tarihleri arasında bir ihtiyati haciz başvurularının sözkonusu olmadığını, resen tespit edilecek hususlar doğrultusunda; kararın kaldırılarak yeniden inceleme ile taleplerinin kabulüne, kararın kaldırılması gerektiğini belirterek istinaf isteminde bulunmuştur.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Talep, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın kefilden tahsili için ihtiyati haciz verilmesine ilişkindir.

Mahkemece ihtiyati haciz isteğinin reddine karar verilmiş; hüküm talep eden/davacı vekili tarafından istinaf edilmiştir.

İstinaf incelemesi 6100 sayılı HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine aykırılık bulunup bulunmadığı hususlarıyla sınırlı olarak inceleme yapılmıştır.

1. İhtiyati haczin koşullarını düzenleyen İİK'nın 257. maddesi, vadesi gelmiş ve rehinle temin edilmemiş bir para borcunun alacaklısının borçlunun yedinde veya üçüncü şahısta olan taşınır, taşınmaz malları ve alacakları ile diğer haklarının ihtiyaten haczettirebileceği düzenlenmiştir. Aynı yasanın 258. maddesi gereğince alacaklının, alacağının varlığı ile haciz sebepleri hakkında mahkemeden olumlu şekilde kanaat uyandırması gerekli ve yeterlidir. Bir başka deyişle ihtiyati haciz kararı verilmesi için mutlak ispat şartlarının oluşmasına gerek bulunmayıp, yaklaşık ispat ölçülerinde ispat yeterli olacaktır.

Somut olayda ihtiyati haciz isteyen banka ile dava dışı asıl borçlu ...Şti. Arasında 07/10/2022 tarihli 10.000.000,00 TL tutarlı kredi sözleşmesi imzalandığı, karşı taraf ...'ın ise bu sözleşmeyi müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla 10.000.000,00 TL kefalet bedeli üzerinden imzaladığı; ihtiyati haciz talep eden banka tarafından kredi borcunun ödenmediği iddiasıyla kredi hesabı kat edilerek 22/05/2024 tarihli hesap kat ihtarnamesi ile talep dışı asıl borçlu ve karşı taraf kefile 4.049.548,33 TL nakit alacağın ödenmesi, 426.420,00 TL gayri nakit alacağın depo edilmesinin talep edildiği, borçlulara 1 gün ödeme süresinin verildiği, hesap kat ihtarnamesinin asıl borçluya 27/05/2024, karşı taraf kefile 24/05/2024 tarihinde tebliğ edildiği dosya içeriğiyle sabittir.

Buna göre somut olayda; kredi sözleşmeleri, tebliğ belgeleri, ipotek senetleri, hesap kat ihtarnamesi ve tüm dosya kapsamına göre, ihtiyati haciz kararı verilmesi için yaklaşık ispat olgusunun gerçekleştiği, alacağın muaccel hale geldiği anlaşılmakla ihtiyati haciz talebinin kabulü gerekirken, yazılı olduğu şekilde reddine karar verilmesi isabetli olmamıştır.

2. İhtiyati haciz talep eden vekili, borçlunun taşınır, taşınmaz mallarıyla, üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarına 6741 sayılı ... Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 8. maddesi uyarınca teminatsız olarak ihtiyati haciz kararı verilmesini istemiştir.

Yürürlükte bulunan 6741 sayılı ... Anonim Şirketinin Kurulması ile Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun'un 8. maddesi uyarınca ..., ... AŞ. ve bu şirket tarafından kurulacak şirketler ve alt fonlar, elektrik ve havagazı tüketim vergisi ve yangın sigortası vergisi hariç olmak üzere 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu gereğince alınan vergi, harç, katılma payı ile tasdik ücretlerinden, sahip olduğu taşınmazlar dolayısıyla emlak vergisinden, satın alınan ve satılan taşınmazlar ile ilgili olarak tapu ve kadastro döner sermaye bedellerinden ve her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaftır.

İhtiyati haciz isteyen ... Bankası A.Ş, ... A.Ş. tarafından kurulan şirketlerden olmadığı gibi uyuşmazlık konusu madde hükmünde ifade edilen taşınmazlardan da kaynaklanmamaktadır. Bu nedenle, ihtiyati haciz isteyenin 6741 sayılı yasa uyarınca da teminattan muafiyeti bulunmamaktadır. (Aynı yönde Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 06/02/2019 tarihli 2018/3173 esas - 2019/912 karar sayılı ilamı).

Son olarak 24.12.2017 tarih ve 30280 sayılı Resmi Gazete’de yayımlanan 696 sayılı KHK’nin 11. Maddesi ile 6219 sayılı ... Bankası T.A.O. Kanunu’na eklenen Geçici 5. madde ile sermayesindeki kamu payı % 50’nin altına düşünceye kadar kredi alacaklarının tahsili amacıyla ... Bankası T.A.O. tarafından açılmış veya açılacak dava veya takiplerde 492 sayılı Harçlar Kanunu’nun 2, 23 ve 2. maddeleri ile 2548 sayılı Kanun’un 1. maddesinin ... Bankası T.A.O. hakkında uygulanmayacağı düzenlenmiştir.

Görüldüğü gibi, 6741 sayılı Kanun’un 8. maddesinde fona devredilen kurum ve kuruluşların yargı harçlarından müstesna tutulmasına yönelik açık bir hüküm bulunmaması ve son olarak 6219 sayılı Kanun’un yalnızca ... Bankası T.A.O. yönelik düzenleme içermesi nedeniyle, ihtiyati haciz talep eden ... Bankası A.Ş.’nin işbu davada teminattan muafiyeti bulunmaması nedeniyle ihtiyati haciz kararı teminat karşılığında verilmiştir.

Açıklanan tüm bu gerekçelerle; ihtiyati haciz isteyenin istinaf talebinin esastan kabulüne, kararın kaldırılmasına, dosyada toplanacak başkaca delil bulunmadığı, anlaşıldığından ve yeniden yargılama yapılmasını gerektirir bir hususta bulunmadığından dairemizce talebin esası hakkında HMK.'nun 353/1-b-2 madde gereğince hüküm kurulmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1. İhtiyati haciz talep eden banka vekilinin istinaf başvurusunun ESASTAN KABULÜNE; Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 25/06/2024 tarihli, 2024/104 D. İş ve 2024/103 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/(1). b. 2.maddesi gereğince KALDIRILMASINA, KALDIRILAN KARARIN YERİNE GEÇMEK ÜZERE;

a-) İhtiyati haciz talep eden vekilinin ihtiyati haciz talebinin İİK'nun 257. maddesi gereğince KABULÜ ile nakit kredilerden kaynaklanan toplam 4.049.548,33-TL alacak için borçlunun taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacaklarının haczi kabil ve borca yeter miktardaki kısmının takdiren alacak miktarının %15'i olan 607.432,25 -TL tutarında nakit veya bir banka (kesin) teminat mektubunun ilk derece mahkemesi veznesine yatırılması veya sunulması karşılığında İHTİYATİ HACİZ KONULMASINA,

b-)2004 sayılı İİK.'nun 259-(1) maddesi gereğince ihtiyati haciz talep eden hacizde haksız çıktığı taktirde, borçlunun ve üçüncü şahısların bu yüzden uğrayacakları bütün zararları karşılamak üzere ve 6100 sayılı HMK.'nun 84. vd. maddeleri gereğince dairemizce takdir edilen ihtiyati hacze konu 4.049.548,33-TL'nin % 15'i olan 607.432,25 -TL teminat tutarının ihtiyati haciz isteyen tarafından nakit olarak veya bu meblağı karşılayan kesin ve süresiz banka teminat mektubunun ilk derece mahkeme veznesine sunulduğu veya yatırıldığı takdirde ihtiyati haciz kararının ihtiyati haciz talep edene verilmesine,

c-) Teminat alınması ve devamındaki işlemlerin ilk derece mahkemesince yerine getirilmesine,

ç-) İhtiyati haciz isteyen kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T uyarınca 4.700,00 TL vekalet ücretinin karşı taraf/ borçludan alınarak ihtiyati haciz isteyen alacaklıya verilmesine,

d-) İhtiyati haciz talep edenin yaptığı masrafların ihtiyati haczin kesinleşmesi halinde ilerde aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen borçludan tahsiline,"

ŞEKLİNDE YENİDEN HÜKÜM TESİSİNE,

2. İstinaf İncelemesi Yönünden Harç ve Yargılama Masrafları;

a-İhtiyati haciz talep eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ve karar kesinleştiğinde ilk derece mahkemesince ihtiyati haciz talep edene iadesine,

b-İhtiyati haciz talep eden tarafından yapılan istinaf başvuru harcı 1.169,40-TL yargılama giderinin karşı taraf/borçludan alınarak, ihtiyati haciz talep edene verilmesine,

c-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,

ç-Kararın 6100 sayılı HMK'nın 359-(3) maddesi uyarınca ilk derece mahkemesince taraflara TEBLİĞİNE,

d-İstinaf eden tarafından yatırılan istinaf avansından kullanılmayan kısmının HMK'nın 333. maddesi uyarınca; karar kesinleştikten sonra ilk derece mahkemesince istinaf edene iadesine,

Dair; dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda 6100 sayılı HMK'nın 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliğiyle karar verildi.25/09/2024