İzmir BAM 13. HD 2024/389 E. 2024/737 K.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

13. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/389

KARAR NO : 2024/737

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İZMİR 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/203

KARAR NO : 2023/1029

KARAR TARİHİ : 06/12/2023

DAVANIN KONUSU : İtirazın İptali (Ticari Nitelikteki Hizmet Söz. Kay.)

DAİRE KARAR TARİHİ : 26/03/2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 26/03/2024

İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/12/2023 Tarih ve 2023/203 Esas 2023/1029 Karar sayılı kararının, istinaf başvurusu yoluyla incelenmesinin davacı vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine, dairemize gönderilen dosya incelendi, dosya içeriğine göre incelemenin duruşmasız olarak yapılması uygun görülmekle, gereği konuşulup düşünüldü.

İSTEM:

Davacı avukatı tarafından verilen dava dilekçesinde özetle; müvekkili ... A.Ş. ile 4628 sayılı Elektrik Piyasası Kanunu, Elektrik Piyasasında Lisanssız Elektrik Üretimine ilişkin Yönetmelik ve 5346 sayılı Yenilenebilir Enerji Kaynaklarının Elektrik Enerjisi Üretimi Amaçlı Kullanımına İlişkin Kanun uyarınca “Görevli Tedarik Şirketi” sıfatıyla faaliyet gösteren davalı ... A.Ş. arasında Lisanssız Üreticiler İçin Dağıtım Sistemine Bağlantı Anlaşması ( imza altına alındığını, söz konusu Bağlantı Anlaşması’na göre, müvekkili şirket tarafından üretilen elektrik, görevli tedarik şirketi sıfatıyla davalı şirket tarafından satın alındığını, müvekkili tarafından üretilmiş ve ... tarafından ... kapsamında satın alınmış olan elektrik alım/satım bedeline karşılık olan tahakkuk eden Ocak 2022 döneminde üretilen elektrik bedeline ilişkin alacak tutarı ... tarafından davalıya aktarılmış olmasına rağmen, söz konusu tutar müvekkili şirkete ödenmediğini, Ocak 2022 dönemine ilişkin işbu güneş enerjisi elektrik üretim bedeline istinaden 12.02.2022 tarihli IGA2022000000019, IGA2022000000020, IGA2022000000021, IGA2022000000022

, IGA2022000000023, IGA2022000000024, numaralı olmak üzere toplam 1.210.968,59 TL tutarında fatura düzenlenmiş ve borçluya iletildiğini, fatura vadesi 07.03.2022 tarihinde gelmiş olmasına rağmen ödenmemiş ve asıl alacak üzerinden gecikme faizi işlemeye başladığını, gecikme faizine ilişkin olarak da gecikme faizi faturası düzenlenmiş olup müvekkili şirket tarafından yapılan tüm şifahi bildirimlere rağmen davalı tarafından gerek elektrik üretim bedeli faturası gerekse gecikme faizi faturası tutarı zamanında ödenmediğini, Ocak ayı üretim bedeli alacaklarının vadesinin gelmesi ve talep edilen ödemelerin yapılmamış olması sebebiyle alacakların tahsili amacıyla İzmir 21. İcra Dairesi’nin 2022/3358 Esas sayılı dosyasında 10.03.2022 tarihinde icra takibi başlatılarak davalı/borçluya ödeme emri gönderildiğini, borçlu/davalı tarafından dosya borcunun bir kısmı olan elektrik üretim bedeli ana para tutarı olan 1.210.968,59-TL, 22.04.2022 tarihinde, gecikme faizi ise 29.04.2022 tarihinde ödeme emri kendisine tebliğ olduktan sonra haricen ödendiğini, ödeme emri ise, 26.03.2022 tarihinde tebliğe çıkmış ve borçluya 31.03.2022 tarihinde tebliğ olduğunu, dolayısıyla davalı elektrik üretim bedelini ödeme emrinin tebliğ olmasından sonraki bir tarihte haricen ödediğini, öte yandan, davalı tarafından borç ödenmemiş olmasına rağmen rağmen 06.04.2022 tarihinde borcun varlığına haksız ve mesnetsiz olarak itiraz edildiğini, davalı tarafından icra takibi tutarında yer alan geriye kalan kalemlere ilişkin miktarlar dosyaya ya da haricen müvekkiline ödenmediğini, davalı borçlu tarafından her ne kadar borca itiraz edilmiş olsa da kendileri tarafından yapılan haricen ödemeler de borcun varlığının davalı tarafça kabul edildiğini ortaya koyduğunu, davalı/borçlu tarafın icra takibine haksız itirazı sonucu takibin durması sebebiyle arabuluculuk görüşmeleri yapılmış ve tarafların anlaşma sağlayamaması nedeniyle davalı/borçlu tarafın icra takibine haksız itirazının iptalini talep etme mecburiyeti hasıl olduğunu, davanın kabulüne, İzmir 21. İcra Dairesi 2022/3358 Esas sayılı dosyasından başlatılan takibe itirazın iptali ile takibin devamına, davalının haksız itirazı nedeniyle takip konusu alacağın %20'sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

YANIT :

Davalı avukatı tarafından verilen yanıt dilekçesinde özetle; dava kanunen belirlenen yetkili ve görevli mahkemede açılmadığını, davacının iddiaları vekalet ücreti ve ferilere ilişkin olup dava konusu ticari iş niteliği taşımadığından davanın genel yetkili mahkeme olan asliye hukuk mahkemelerinde görülmesi gerektiğini, davaya konu alacak temlik sözleşmesi ile devredilmiş olup huzurdaki davanın ikamesinden önce temlik alan tarafa iddia edilen meblağ ödendiğini, alacaklı sıfatı bulunmayan davacı tarafın itirazın iptali davası açmakta hukuki yararı olmadığını, itirazın iptali davasının açılabilmesi için öncelikle geçerli bir icra takibi bulunması gerektiğini, geçerli bir icra takibi için alacaklı görünen tarafın, alacaklı sıfatı taşıması ve alacağı takip yetkisinin bulunması gerektiğini, son olarak her dava için davacının ayrıca dava açmakta hukuki yararının bulunması gerektiğini, gerek, geçerli bir takip ve davacının alacaklı sıfatının bulunması yani husumete ehil olması gerekse, hukuki yararın bulunması dava şartlarında olduğunu, dava öncelikle usulden reddilmesi gerektiğini, davacı yan ile ... Bankası A.Ş. arasında "Alacağın Temliki Sözleşmesi" akdedildiğini, T.C. Beşiktaş 26. Noterliği'nin 07.05.2018 tarihli, 30307 yevmiye numaralı Temlik Sözleşmesine ilişkin ihbarname ve teyit mektubuna istinaden davacı taraf, müvekkili şirket nezdinde doğmuş ve doğacak alacaklarını fer'ileri ve teminatları ile birlikte ... Bankası A.Ş.'ye devir ve temlik ettiğini, temlik edilen tutar üzerinde herhangi bir hakkının kalmadığını ve temlik edilen tutarla ilgili talep, tahsil ve ahzu kabz yetkisinin ... Bankası A.Ş.'ye geçtiğini kabul ve taahhüt ettiğini, davacı yan, bankadan geri temlik yazısı alındığı ve bu kapsamda alacağın tahsiline yetkili oldukları şeklinde iddialarda bulunulmuşsa da, ne davacı ne de ... Bankası A.Ş. tarafından müvekkili şirkete herhangi bir bildirimde bulunulmadığını, ayrıca davacı yan her ne kadar İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nde 2022/680 esas sayılı dosyasına ... Bankası A.Ş. tarafından sunulan beyan yazısının haklılıklarını teyit ettiğini iddia etmekteyse de, önemle belirtmek gerekir ki, mezkur dava dosyasında ( İzmir 1. ATM. 2022/680 E.) davacı tarafın ... A.Ş. olduğu, dolayısıyla tarafların farklı olduğu bahse konu dava dosyasına sunulan beyan dilekçesinin huzurdaki davaya bir etkisinin olamayacağı sabit olduğunu, davacı tarafın dikkate alınması mümkün olmayan tüm bu iddialarının Mahkemeyi abesle iştigal ettiğini, mahkemece ilgili beyan dilekçesi incelense dahi, İzmir 1. ATM. 2022/680 E. sayılı dosyası özelinde de ... Bankası A.Ş. Tarafından müvekkili şirkete geri temlik yazısına ilişkin hiçbir bildirim yapılmadığı görüleceğini, dolayısıyla hiçbir bildirim yapılmadığı gözetildiğinde müvekkili şirketin temlik sözleşmesi ile bağlı olduğu da şüphesiz olduğunu, bu kapsamda davacı yanın müvekkili şirket nezdinde doğan alacakları talep hakkı bulunmayıp, keza doğmuş alacaklar da temlik sözleşmesi kapsamında temlik alan tarafa ödendiğini, bu nedenle, temlik alan ... Bankası A.Ş.'ye davanın ihbarını talep ettiklerini, mezkur temlik sözleşmesi uyarınca, davacı tarafın müvekkili şirket nezdinde doğmuş ve doğacak alacaklar ile ferileri kapsamında alacaklı sıfatının bulunmadığı sabit olduğunu, hal bu iken davacı yanın dava açma ve icra takibinde bulunma hakkının da temlik kapsamında olduğu gözetildiğinde, davanın ikamesinde davacı tarafın ne husumet ehliyeti ne de hukuki yararının olmadığı izahtan vareste olup, davanın reddi gerektiğini, davacı tarafın alacaklı sıfatının kabulü anlamına gelmemek kaydıyla, mahkeme aksi kanaatte olsa dahi iddia edilen borç ödenmiş olup, artık hukuki yarar olmadığından itirazın iptali davası açılamayacağını, davacı taraf, İzmir 21. İcra Dairesi 2022/3358

Esas sayılı dosyası ile alacaklı sıfatı olmadığı halde icra takibi başlatıldığını, dava dilekçesinde de kayıtlı olduğu üzere, takibe konu edilen faturalar temlik sözleşmesi doğrultusunda ödeme yerine ödendiğini, davacının icra takibine konu ettiği faturalar nedeni ile temlik sözleşmesinde belirlenen ödeme yerine toplam 1.210.968,59-TL ödeme yapıldığını, müvekkilinin davacı yana bir borcu olmadığını, ödemelerin yapılması temel borç ilişkisinin varlığının açıkça ikrar edildiği sonucunu doğurmayacağını, davacı tarafın mesnetsiz iddialarının aksine şirkete bildirilen sözleşmelerin temlik vaadi değil temlik sözleşmesi olduğunu, müvekkili şirkete bildirilen temlik sözleşmelerinde, temlik alanın temlik eden kullandırdığı kredinin teminatı olarak uhdemizdeki müstakbel alacakların temlik alındığı, temerrüt halinde temlik edenin tasarruf yetkisine muktedir olduğu yönünde bir bildirim de bulunmamakta olup, davacı tarafın beyanların soyut iddialardan ibaret olduğunu, davacı yanın icra inkar tazminatı talebinde bulunması hukuka aykırı olduğunu, davacı yan asıl alacağın %20'sinden aşağı olmamak üzere icra inkar tazminatı talep ettiğini, inkar tazminatı asıl alacağa bağlı olarak talep edilebilen feri nitelikli bir talep olup, (davacının takip yetkisi bulunmadığı bir yana), ödenmiş tutarlar göz önüne alındığında, takip toplamı üzerinden talep edilemeyeceğini, dava edilmeyen asıl alacak yönünden icra inkar tazminatı talep edilemeyeceğini, davacı tarafın ikrarıyla da sabit olduğu üzere, takibe konu asıl alacağın tamamı ve daha fazlası ödenmiş olup, davacının bu tutarlar yönünden bir talebi bulunmadığını, İcra İflas Kanunu’nun 67/II. maddesine göre hüküm altına alınacak icra inkâr tazminatının asıl alacak üzerinden hesaplanması gerektiği, bir başka deyişle icra inkâr tazminatının hukuksal niteliği gözetildiğinde asıl alacağın fer’isi niteliğinde olan alacaklar ile diğer kalemlerin icra inkâr tazminatı hesabında dikkate alınamayacağını, kabul anlamına gelmemek kaydıyla mahkeme davacının alacak talep hakkının bulunduğu kanaatinde olsa dahi, davacı tarafın esasen yasal dayanağı olmayan bir inkar tazminatı talebi ve izaha muhtaç bir miktar üzerinden takibin devamı talebi bulunduğu aşikar olup, öncelikle, müvekkili şirketin yaptığı ödemelerin tarihlerine göre, icra dosya borcu hesapları yapılarak var ise dava tarihi itibari ile dosya borcunun belirlenmesi gerektiğini, davacı davasının hukuki dayanağı bulunmamakta olup, meri mevzuat ve yerleşmiş içtihatlar kapsamında dosyaya sunulan tüm belgeler incelendiğinde açıkça görüldüğü üzere, aleyhte açılan işbu itirazın iptali davası, davacı tarafın kötüniyetli biçimde sebepsiz zenginleşmeye çalışmasından ibaret olduğunu, ayrıca temlik sözleşmesi uyarınca alacaklı sıfatı dahi bulunmayan davacı tarafın davanın ikamesinde hukuki yararı olmaması bir yana, aktif husumet ehliyeti de bulunmadığını, davanın öncelikle usulden mahkeme aksi kanaatte ise esastan reddi gerektiğini, davanın, ... Bankası A.Ş.'ye ihbarına, hukuki dayanaktan yoksun, haksız davanın reddine, davacının talep miktarı üzerinden kötüniyet tazminatına mahkum edilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine, karar verilmesini talep etmiş ve savunmuştur.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ:

İlk derece mahkemesi 06/12/2023 Tarih ve 2023/203 Esas, 2023/1029 Karar sayılı kararında özetle; '... dava bizatihi vekalet ücretine dair olup işbu alacak kaleminin avukatın kendisine ait olması ve şahsı ile alakalı olması sebebi ile davanın TTK'nın 4. maddesi kapsamında ticari dava olmadığı, Mahkememizin görevsiz olduğu, görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğu anlaşılmakla görev hususu kamu düzenine ilişkin olup yargılamanın her aşamasında resen incelenmesi gerektiğinden HMK'nın 115/2 maddesi uyarınca davanın usulden reddine Davaya bakmaya Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli olması nedeni ile, davanın göreve ilişkin dava şartı bulunmadığından HMKnın 114/1-c ve 115/2 maddeleri gereğince usulden reddine, mahkememizin görevsizliğine..' şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF TALEBİNDE BULUNAN:

Davacı vekili istinaf talebinde bulunmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ:

Davacı avukatı tarafından verilen 26/01/2024 tarihli istinaf kanun yoluna başvuru dilekçesinde özetle;

-Dava konusu ilamsız icra takibi davacıya ait bulunan fatura alacaklarının vade tarihi itibariyle ödenmemiş olması neticesinde müvekkilimiz iskenderges enerji nam ve hesabına ikame edildiğini, anılan sebeplerle takibin ödenmemiş fatura alacağı ve fer-ilerine ilişkin olması sebebiyle işbu dava kapsamında asliye ticaret mahkemesi görevli olduğunu,

-Görevli mahkemenin icra takibinin ikame edilmesine sebep olan hukuki uyuşmazlık esas alınarak belirlenmiş olmasından kaynaklandığını,

-Nihai aşamada, itirazın iptali talep edilen icra takibinin davacı ile davalı arasında imzalanmış bulunan sözleşmeye konu ticari işten kaynaklanması ve bu minvalde tarafımıza ödenmesi talep edilen vekâlet ücreti ve icra masraflarının mahkeme kararı uyarınca Asliye Ticaret Mahkemesi nezdinde görülmesini talep etmiştir.

GEREKÇE:

Dava, yanlar arasındaki Lisanssız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşması kapsamında davalının düzenlediği elektrik üretim bedeli ve gecikme faizi nedeniyle tanzim edilen faturaya dayalı olarak başlatılan takibe itirazın iptali davasıdır.

Davaya dayanak İzmir 21. İcra müdürlüğünün 2022/3358 esas sayılı takip dosyasında Ocak ayı elektrik üretim bedeli 1.210.968,59-TL asıl alacak ve 3875,10-TL işlemiş faiz olmak üzere toplam 1.214.843,69-TL alacak takibe konu edilerek elektrik üretim fatura bedeli ve işlemiş faizden ibaret takip toplam alacağın tahsilde tekerrüre sebebiyet vermeyecek şekilde icra gideri, vekalet ücreti ve takip tarihinden itibaren asıl alacağa işleyecek ticari temerrüd faizi ile tahsili talep edilmiş; Ödeme emrinde borcun sebebi olarak da aynen;'.... 07.03.2022 vade tarihli asıl alacak yani taraflar arasındaki ticari ilişkiden kaynaklanan Ocak ayı elektrik üretim bedeli alacağı 1.210.843,69-TL.." şeklinde belirtildiği görülmüştür.

Hal böyle iken; İş bu itirazın iptali davasında takip sebebi olarak gösterilen ocak ayı elektrik üretim bedeli alacağı ve ferilerine ilişkin olup uyuşmazlığın da tacir olan taraflar arasında imzalanmış olan Lisanssız Elektrik Üreticileri İçin Dağıtım Sistem Kullanım Anlaşmasından kaynaklanmakta olduğu, TTK'nın 4. maddesi uyarınca nispi ticari dava olduğu, aynı Yasa'nın 5. maddesi uyarınca Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu anlaşılmakla işin esasına girilerek tarafların delilerin toplanmasından sonra hasıl olacak sonuca göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı değerlendirme ve dosya kapsamına uygun düşmeyecek biçimde yerel mahkemece takibin vekalet ücretinden kaynaklandığı şeklindeki gerekçeyl yazılı şekilde iş bu davaya bakma görevinin Asliye hukuk mahkemesi olduğundan bahisle 6100 sayılı HMK 114-1/c ve 115/2 maddeleri uyarınca davanın usulden reddine karar verilmesi usul ve yasaya aykırı olduğundan davacı vekilinin istinaf talebinin 6100 Sayılı HMK 353/1-a-3 maddesi uyarınca kabulü gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:

Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile; İzmir 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 06/12/2023 Tarih ve 2023/203 Esas 2023/1029 Karar sayılı kararının 6100 sayılı HMK 353/(1)-a-3 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,

Belirtilen eksiklikler giderilerek hasıl olacak sonuca uygun karar verilmesi için dosyanın mahkemesine iadesine,

İstinaf talebinde bulunan davacı tarafından yatırılan 427,60 TL istinaf karar harcının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

4. İstinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince kurulacak esasa ilişkin hükümde dikkate alınmasına,

Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme ve müzakere neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere 26/03/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.