İzmir BAM 11. HD 2021/1190 E. 2024/421 K.

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2021/1190

KARAR NO : 2024/421

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : İZMİR 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 01.04.2021

NUMARASI : 2019/511 E. - 2021/358 K.

DAVANIN KONUSU : Tazminat

KARAR TARİHİ : 29.02.2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 29.02.2024

İzmir 1.Asliye Ticaret Mahkemesinin 01.04.2021 tarih 2019/511 E. - 2021/358 K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi davalı ... Sigorta A.Ş.vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip ve yine dosya içerisindeki dilekçe, layihalar, duruşma tutanakları ve tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

DAVA : Davacı vekili, 12.08.2019 tarihinde, davalı ... Sigorta A.Ş.'nin (... Sigorta A.Ş) ZMMS sigortacısı olduğu, davalı ...'a ait, davalı ...'ın sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın müvekkilinin sevk ve idaresindeki ... yabancı plakalı araca çarpması sonucunda müvekkilinin aracında maddi hasar meydana geldiğini, davalı sürücünün kazanın meydana gelmesinde kusurlu olduğunu, aracın tamir masrafları için düzenlenen raporda KDV dahil 7.823,05 Euro hasar ve 500,00 Euro değer kaybı meydana geldiğinin tespit edildiğini, ayrıca 1.040,60 Euro ekspertiz masrafı yapıldığını, hasarın 30.09.2019 tarihinde davalı sigorta şirketine ihbar edildiğini, davalı sigorta şirketince ihbarın 01.10.2019 tarihinde tebliğ alındığını belirterek, fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla 7.823,05 Euro hasar bedeli ile 500,00 Euro değer kaybı olmak üzere toplam 8.323,05 Euro maddi tazminatın davalı şahıslar bakımından kaza tarihinden itibaren, davalı sigorta şirketinden ise poliçe teminat limiti ile sınırlı olmak kaydıyla 14.10.2019 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesine göre işletilecek değişken faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, 1.040,60 Euro ekspertiz ücretinin ise T.C.M.B. Efektif Satış Kuru karşılığı TL olarak yargılama giderine dahil edilerek davalılardan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP: Davalı sigorta şirketi vekili, değer kaybı yönünden yasa gereği müvekkili sigorta şirketine başvuruda bulunulmadığını, davanın usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, kabul anlamına gelmemek kaydıyla müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun kusur oranı ve poliçe limiti ile sınırlı olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... ve ..., Kayseri Asliye Ticaret Mahkemelerinin yetkili olduğunu, kazanın meydana gelmesinde davacının kusurlu olduğunu, tarafların kazadan sonra kendi aralarında kaza tespit tutanağı düzenlediklerini, talep edilen tazminat tutarlarının fahiş olduğunu savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmişlerdir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece, iddia, savunma, bilirkişi raporu ve tüm dosya kapsamına göre; davalıların yetki itirazlarının yerinde olmadığı, dava konusu trafik kazasının oluşumunda davalı sürücü ...'ın %100 oranında asli ve tam kusurlu olduğu, kaza nedeniyle davacıya ait araçta KDV dahil toplam 7.823,05 Euro hasar meydana geldiği ve yine 500,00 Euro değer kaybı oluştuğu, KDV dahil 1.040,60 Euro'luk ekspertiz ücretinin dava konusu aracın yabancı plakalı olması nedeniyle Almanya ekonomik ve sosyal koşullarına göre uygun ve kadrimaruf olduğu, kaza tarihi itibariyle ZMMS sigorta poliçesi limitinin 39.000,00 TL olduğu, davalı sigorta şirketi için temerrüt tarihi olarak kabul edilen 14.10.2019 tarihi itibariyle 39.000,00 TL TCMB'ce yayınlanan kur üzerinden TL'ye çevrildiğinde Euro karşılığı ve poliçe teminat tutarının (39.000,00 TL / 6,5389 =) 5.964,30 Euro olduğu, bu nedenle davalı sigorta şirketinin poliçe limiti dahilinde sorumluluğunun 5.964,30 Euro olduğu ve bu tutardan temerrüt tarihi olan 14.10.2019 tarihinden itibaren 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a.maddesi gereğince döviz faizi işletilerek diğer davalılarla birlikte müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu gerekçesiyle, davanın kabulüne 7.823,05 Euro hasar bedeli, 500,00 Euro değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 8.323,05 Euro maddi tazminatın (davalı sigorta şirketi kaza tarihinde geçerli olan poliçe teminat tutarının temerrüt tarihindeki karşılığı olan 5.964,30 Euro'dan sorumlu olmak kaydıyla) kaza tarihinden itibaren (davalı sigorta şirketi yönünden temerrüt tarihi 14.10.2019 olarak kabul edilmek suretiyle) 3095 Sayılı Yasa'nın 4/a maddesi gereğince döviz faizi işletilerek davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiliyle davacıya verilmesine karar verilmiştir.

Karara karşı davalı ... Sigorta A.Ş. vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ : Davalı ... Sigorta A.Ş. vekili, değer kaybı yönünden usule uygun başvuru yapılmadığını, dava şartının yerine getirilmediğini, davacı tarafın aracı sigorta eksperine göstermediğini, davacının sadece talebini iletmesinin başvuru sayılmadığını, müvekkili şirket tarafından hasar başvurusu üzerine mevzuata uygun olarak hasar dosyası açıldığını, eksper görevlendirilmesi yapıldığını ve onarım bedelinin eksper tarafından tespit edildiğini, ancak yapılan ödemenin iade geldiğini, davacının kötüniyetli olduğunu, bilirkişiler tarafından yapılan hesaplamanın fahiş olduğunu, davacının yurt dışı kasko sigortacısından ödeme alıp almadığının belli olmadığını, değer kaybının genel şartlar ekinde belirlenen esaslara göre de tespit edilmesi gerektiğini, poliçenin TL teminatlı olduğunu, her halde poliçe teminatı ile sorumlu olmak üzere karar verilmesi gerekirken Euro cinsinden karar verilmesinin ve teminat limitinin belirlenmemesinin hatalı olduğunu, poliçe limitini aşacak şekilde hüküm kurulduğunu, kusurun tamamının sigortalı araç sürücüsüne verilmesinin hatalı olduğunu, mahkemece Euro olarak ve ayrıca faizine karar verilmesinin hatalı olduğunu ekspertiz ücretine limit dışında karar verilemeyeceğini istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE : Dava, trafik kazası sonucu davacıya ait yabancı plakalı araçta meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybının, kazaya sebebiyet veren aracın sürücüsü ve zorunlu mali sorumluluk sigortacısından tahsili istemine ilişkin olup, ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 97. maddesi ile zorunlu mali sorumluk sigortasından faydalanmak isteyen hak sahiplerinin dava yoluna gitmeden önce sigortacıya yazılı başvuru yapması gerektiği düzenlenmiş olmakla birlikte, bu başvuru yapılmadan dava yoluna gidilmesi hali dahi HMK'nın 115/2. maddesi gereği tamamlanabilir dava şartıdır. (Yargıtay 4. Hukuk Dairesi'nin 2021/3042 E.- 2021/1562 K. sayılı içtihatı). Davalı sigorta vekilinin değer kaybı istemi yönünden dava şartının gerçekleşmediğine ilişkin istinaf itirazı yerinde görülmemiştir.

İlk derece mahkemesince alınan bilirkişi raporunda, kazanın meydana gelmesinde davalı sürücünün %100 oranında tam ve asli kusurlu olduğu, davacıya ait araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 7.823,05 Euro (KDV dahil) hasar meydana geldiği, ayrıca 500,00 Euro değer kaybı oluştuğu, 1.040,60 Euro ekspertiz rapor ücretinin makul olduğu tespit edilmiş olup, istinaf sebepleri dikkate alındığında, mahkemece bu rapor doğrultusunda hüküm kurulmasında usul ve yasaya aykırılık görülmemiştir.

Ne var ki, davalı sigorta şirketi poliçe limiti ile sorumlu olup, zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesinde araç başına teminat limiti kaza tarihi itibariyle 39.000,00 TL'dir. Gerek KTK'da, gerekse Motorlu Taşıtlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında yabancı plakalı araçlar için poliçe limitinin temerrüt tarihindeki yabancı para birimine göre belirleneceğine dair açık hüküm bulunmaması karşısında, ilk derece mahkemesi tarafından davalı sigorta şirketi yönünden limiti aşmayacak şekilde dava değerini oluşturan hasar bedeli ve değer kaybı yönünden yabancı para alacağının fiili ödeme günündeki Türk Lirası karşılığı üzerinden davalıların sorumluluğu cihetine gidilmesi, ayrıca yargılama giderlerinden olan ekspertiz ücretinin ödeme tarihindeki Türk Lirası karşılığı üzerinden yargılama giderine dahil edilmesi gerekirken aksi şekilde verilen kararda isabet bulunmamaktadır. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin bu husustaki istinaf başvurusu yerindedir.

Bu durumda, yeniden yargılama yapılmasına ihtiyaç duyulmadığından Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1-b-2 maddesi uyarınca açıklanan nedenlerle istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının kaldırılarak yeniden esas hakkında karar verilmesine, yerinde olmayan sair istinaf itirazlarının ise reddine, karar verilmesi gerekmiştir.

H Ü K Ü M : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davalı ... Sigorta A.Ş. vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesinin 01.04.2021 tarih 2019/511 Esas 2021/358 Karar sayılı kararının Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353/1. b. 2 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,

2. Kaldırılan kararın yerine geçmek üzere yeniden hüküm tesisi ile;

Davanın KABULÜ ile 8.323,05 Euro alacağın (davalı ... Sigorta A.Ş. poliçe limiti olan 39.000,00 TL'yi aşmamak kaydı ile sorumlu olmak üzere) davalı ... Sigorta A.Ş. yönünden 14.10.2019 tarihinden, davalılar ... ve ... yönünden ise kaza tarihi olan 12.08.2019 tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesi gereğince Devlet Bankalarının Euro ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödediği en yüksek faiz oranında işleyecek faizi ile birlikte fiili ödeme tarihindeki TCMB efektif satış kurunun TL karşılığının davalılardan müşterek ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince hesaplanan 3.612,55 TL nispi karar ve ilam harcından başlangıçta yatırılan toplam 904,05 TL harcın mahsubu ile bakiye 2.708,50 TL nispi karar ve ilam harcının (davalı sigorta şirketi 1.997,24 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan tahsili ile hazineye gelir kaydına,

Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca belirlenen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya ödenmesine,

Davacı tarafından başlangıçta yatırılan 954,85 TL harç, tebligat ve posta gideri 390,30 TL, bilirkişi ücreti 700,00 TL olmak üzere toplam 2.045,15 TL yargılama giderinin (davalı sigorta şirketi 1.506,66 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan alınarak davacıya verilmesine,

Davacı tarafça talep edilen 1.040,60 Euro ekspertiz ücretinin ödeme tarihindeki TL karşılığı olan (1.040,60 x 6,2940 TL = ) 6.549,53 TL'nin (davalı sigorta şirketi 4.825,03 TL'sinden sorumlu olmak üzere) davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin, Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği'nin 25/9 ve 26.maddesi gereğince 6183 Sayılı Yasa kapsamında davalı sigorta şirketinden alınarak hazineye irat kaydına,

Fazla yatırılan gider avansının karar kesinleştiğinde istek halinde yatırana iadesine,

3. Yerinde görülmeyen sair istinaf itirazlarının reddine,

4. İstinaf yoluna başvuran davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ödenen istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine,

5. İstinaf başvurusu nedeniyle davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından yapılan 162,10 TL istinaf yoluna başvuru harcından oluşan istinaf giderinin davacıdan alınarak davalı ... Sigorta A.Ş.'ye verilmesine, 

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 362/1-a maddesi uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere 29.02.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.