Karar Detayı

T.C.

İZMİR

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

11. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO : 2024/804

KARAR NO : 2024/1255

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ : MANİSA ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ : 15.01.2024

NUMARASI : 2024/15 D.İş E. - 2024/16 D.iş K.

TALEBİN KONUSU : İhtiyati Haciz

KARAR TARİHİ : 26.06.2024

KARAR YAZIM TARİHİ : 26.06.2024

Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin 15.01.2024 tarih 2024/15 D.İş E. - 2024/16 D.iş K. sayılı kararın Dairemizce incelenmesi ihtiyati haciz isteyen alacaklı vekili tarafından istenmiş ve istinaf dilekçesinin süresi içinde verildiği anlaşılmış olmakla, üye ... tarafından düzenlenen rapor dinlenip, dosya içerisindeki tüm belgeler okunup, incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

TALEP : İhtiyati haciz isteyen (alacaklı) vekili, borçlu şirket olan ..., alacaklı bankadan 07/09/2023 tarihli 2.000.000 TL’lik genel kredi sözleşmesine istinaden kredi ve bu sözleşme kapsamında bankadan, kredi ve kredi kartı ürünleri kullandığını, ... bu kredi sözleşmesini müşterek müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığını, kredi taksitlerinin gününde ödenmemesi üzerine borçlunun kendisine ve kefile Manisa 3.Noterliği'nin 10/01/2024 tarih ve 689 yevmiye nolu ihtarname gönderildiğini, söz konusu ihtarnameye ve harici yapılan görüşmelere rağmen bugüne kadar bankaya herhangi bir ödeme yapılmadığını, şirketin davacı bankaya beyan ettiği tebligatın adresinden ayrıldığını, borçluların mal kaçırma eğilimine girdiklerini, yapılan araştırma sonucunda, borçlu hakkında üçüncü şahıslarca icra takiplerine başlanıldığını, başka bankalara da yüksek meblağlara baliğ olan borçlarının bulunduğunu, borçluların kaçmakta olduğunu, sahip olduğu gayrimenkulleri üçüncü şahıslara devretme hazırlığında olduğunu ve böylece mal kaçırma gayreti içerisinde olduğunun öğrenildiğini, 26.08.2016 tarih ve 29813 Sayılı Resmi Gazetede yayınlanan ... Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un Muafiyet ve İstisnalar başlıklı 8. maddesi gereği alacaklı bankanın her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetinden muaf olduğunu, ... Yönetimi Anonim Şirketinin Kurulması İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun 8. Md. 2. Fıkra; “(2) Şirket ve ... ile Şirket tarafından kurulacak şirketler ve alt fonlar, elektrik ve havagazı tüketim vergisi ve yangın sigortası vergisi hariç olmak üzere 26/5/1981 tarihli ve 2464 sayılı Belediye Gelirleri Kanunu gereğince alınan vergi, harç, katılma payı ile tasdik ücretlerinden, sahip olduğu taşınmazlar dolayısıyla emlak vergisinden, satın alınan ve satılan taşınmazlar ile ilgili olarak tapu ve kadastro döner sermaye bedellerinden ve her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetlerinden muaftır.” denildiğini, 06.11.2021 tarih ve 31651 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 7341 sayılı Türkiye İhracatçılar Meclisi İle İhracatçı Birliklerinin Kuruluş Ve Görevleri Hakkında Kanun İle Bazı Kanunlarda Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun’un 8.maddesi gereği davacı bankanın her türlü dava ve icra işlemlerinde teminat yatırma mükellefiyetinden muaf olduğunu, madde 8 - 25/3/1987 tarihli ve 3332 sayılı Sermaye Piyasasının Teşviki, Sermayenin Tabana Yaygınlaştırılması ve Ekonomiyi Düzenlemede Alınacak Tedbirler ile 5422 Sayılı Kurumlar Vergisi Kanunu, 213 Sayılı Vergi Usul Kanunu ve 3182 Sayılı Bankalar Kanununda Değişiklik Yapılması Hakkında Kanunun 4. maddesinin birinci fıkrasının birinci cümlesinin değiştirildiği ve bent eklendiğini, “Banka için 10/2/1954 tarihli ve 6245 sayılı Harcırah Kanunu, 5/1/1961 tarihli ve 237 sayılı Taşıt Kanunu, 8/9/1983 tarihli ve 2886 sayılı Devlet İhale Kanunu, 12/4/1990 tarihli ve 3624 sayılı Küçük ve Orta Ölçekli İşletmeleri Geliştirme ve Destekleme İdaresi Başkanlığı Teşvik ve Muafiyetleri Kanunu, yapım ihaleleri hariç 4/1/2002 tarihli ve 4734 sayılı Kamu İhale Kanunu, 8/6/1984 tarihli ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname, 18/5/1994 tarihli ve 527 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlileri ile İlgili Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılmasına Dair Kanun Hükmünde Kararname, 12 nci maddesi hariç 4/7/2001 tarihli ve 631 sayılı Memurlar ve Diğer Kamu Görevlilerinin Mali ve Sosyal Haklarında Düzenlemeler ile Bazı Kanun ve Kanun Hükmünde Kararnamelerde Değişiklik Yapılması Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümleri uygulanmaz.” Bankanın her türlü ihtiyatî tedbir, ihtiyatî haciz ve icranın geri bırakılması taleplerinde teminat şartı aranmaz…” denildiğini, bankanın ... Yönetimi A.Ş.’ne devredilmesi sebebiyle teminat yatırma mükellefiyetinden muaf olduğunu, bu sebeple teminatsız olarak ihtiyati haciz konulmasına karar verilmesi gerektiğini, fazlaya ilişkin talep ve hakları saklı kalmak kaydıyla tahsili tehlikeye giren 268.310,45 TL olan alacakları karşılığında borçluların taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları, istihkakları üzerine ihtiyati haciz konulmasına, alacaklı bankanın ... A.Ş’ne devredilmiş olması sebebiyle teminat alınmamasına, ihtiyati haciz giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ : Mahkemece, dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, alacaklı vekilinin talep dilekçesinde, borçlu şirket ile alacaklı banka arasındaki genel kredi sözleşmesine istinaden borçlu şirketin kredi ve kredi kartı ürünleri kullandığı, diğer borçlu ...'nın bu kredi sözleşmesini müşterek müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı, kredi taksitlerinin gününde ödenmemesi üzerine borçlunun kendisine ve kefile Manisa 3.Noterliği'nin 10/01/2024 tarih ve 689 yevmiye nolu ihtarname gönderildiği, ihtarnameye rağmen bugüne kadar alacaklı bankaya herhangi bir ödeme yapılmadığı belirtilerek ihtiyati haciz talebinde bulunduğu, talep dilekçesi ekinde borçlulara gönderilen ihtarnamenin tebliğine ilişkin belgeler bulunmaması üzerine alacaklı vekiline söz konusu belgeleri sunmak üzere kesin süre verildiği, alacaklı vekilinin 15/01/2024 tarihli beyan dilekçesinde borçluların tacir sıfatında olduğu ve genel kredi sözleşmesinde belirttikleri adreslere kat ihtarnamelerinin tebliğ edildiği ancak iade olarak döndüğü, ticari GKS kapsamında borçluların adreslerinin değişmesi yahut benzeri hallerde borçluların bankaya yeni adreslerini bildirmekle yükümlü oldukları, bu sebeple borçlulara tebliğ edilmek üzere gönderilen hesap kat ihtarnamelerinin tebliğ edilmiş sayılarak ihtiyati haciz kararı verilmesini talep ettiği, beyan dilekçesi ekinde sunulan tebligat parçalarına göre borçlu şirkete 11/01/2024 tarihinde yapılan tebligatın iade edildiği, diğer borçlu kefile 12/01/2024 tarihinde yapılan tebligatın iade edildiği, dosyaya sunulan Manisa 3.Noterliği'nin 10/01/2024 tarih ve 689 yevmiye nolu ihtarnamesinde borçlulara borcun bir gün içinde ödenmesi ihtar edildiği, işbu ihtiyati haciz talebine ilişkin dava dilekçesinin ise 12/01/2024 tarihinde mahkemeye sunulduğu, buna göre talep tarihi itibariyle temerrüt koşullarının oluşmadığı, dava dilekçesi ekinde hesap özeti de bulunmadığı, alacaklının alacağı hakkında yaklaşık ispat şartların oluşmadığı ve her davanın açıldığı tarihteki şartlara göre değerlendirilmesi gerektiği de dikkate alındığında ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Karara karşı ihtiyati haciz isteyen (alacaklı) vekili tarafından istinaf yoluna başvurulmuştur.

İSTİNAF NEDENLERİ : İhtiyati haciz isteyen (alacaklı) vekili, beyan dilekçesi ekinde sunulan tebligat parçalarına göre borçlu şirkete 11/01/2024 tarihinde yapılan tebligatın iade edildiğini, diğer borçlu kefile 12/01/2024 tarihinde yapılan tebligatın iade edildiğini, dosyaya sunulan Manisa 3.Noterliği'nin 10/01/2024 tarih ve 689 yevmiye nolu ihtarnamesinde borçlulara borcun bir gün içinde ödenmesinin ihtar edildiğini, mahkemece hesap kat ihtarnameleri iade geldiğinden bahisle hukuka aykırı olarak talebinin reddedildiğini, bilineceği üzere İİK'nun 68/b maddesinde "borçlu cari hesap veya kısa, orta, uzun vadeli kredi şeklinde işleyen kredilerde krediyi kullandıran taraf, krediyi kullanan tarafın kredi sözleşmesinde belirttiği adresine, borçlu cari hesap sözleşmesinde belirtilen dönemleri veya kısa, orta, uzun vadeli kredi sözleşmelerinde yazılı faiz tahakkuk dönemlerini takip eden onbeş gün içinde bir hesap özetini noter aracılığı ile göndermek zorundadır. (Değişik son cümle: 17/7/2003-4949/18 md.) Sözleşmede gösterilen adresin değiştirilmesi, yurt içinde bir adresin noter aracılığıyla krediyi kullandıran tarafa bildirilmesi hâlinde sonuç doğurur; yeni adresin bu şekilde bildirilmemesi hâlinde hesap özetinin eski adrese ulaştığı tarih tebliğ tarihi sayılır…" şeklinde düzenlemenin olduğunu, borçlular tacir sıfatında olup bilineceği üzere tacir sıfatına haiz kişilerin basiretli tacir olarak davranma yükümlülükleri olup genel kredi sözleşmesinde belirttikleri adreslerin kendi adresleri sayılacağını, ticari GKS kapsamında borçluların adreslerinin değişmesi yahut benzeri hallerde borçluların, alacaklı bankaya yeni adreslerini bildirmekle yükümlü olduklarını, muhatapların kendi yükümlülüklerinden kaçındığı için hesap kat ihtarnamelerinın iade edildiğini, bu sebeple borçlulara tebliğ edilmek üzere gönderilen hesap kat ihtarnamelerinin tebliğ edilmiş sayılmasını ve bu haliyle ihtiyati haciz taleplerinin kabul edilmesi gerekirken mahkemece verilen kararın kabul edilemez olduğunu, ayrıca yapılan araştırma sonucunda, borçlu hakkında üçüncü şahıslarca icra takiplerine başlanıldığını, başka bankalara da yüksek meblağlara baliğ olan borçlarının bulunduğunu, borçluların kaçmakta olduğunu, sahip olduğu gayrimenkulleri üçüncü şahıslara devretme hazırlığında olduğunu ve böylece mal kaçırma gayreti içerisinde olduğunu istinaf nedenleri olarak ileri sürmekle kararın kaldırılmasını istemiştir.

GEREKÇE : Talep, genel kredi sözleşmesinden kaynaklanan ihtiyati haciz istemine ilişkin olup ilk derece mahkemesince yukarıda yazılı gerekçeyle ihtiyati haciz talebinin reddine karar verilmiştir.

Dairemizce HMK'nın 355. maddesi uyarınca istinaf nedenleriyle ve resen kamu düzenine ilişkin sebeplerle sınırlı olarak istinaf incelemesi yapılmıştır.

İhtiyati haciz talep eden vekilince genel kredi sözleşmesi taraf olan asıl borçlu şirket ile müteselsil kefil hakkında ihtiyati haciz talep edilmiş, dosyanın tetkikinde asıl borçlu ve kefil hakkında hesap kat ihtarlarının bila ikmal iade olduğu görülmüştür.

Alacaklının müteselsil kefillere başvurma koşullarının düzenlendiği 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 586. maddesine göre, kefil, müteselsil kefil sıfatıyla veya bu anlama gelen herhangi bir ifadeyle yükümlülük altına girmeyi kabul etmişse alacaklı, borçluyu takip etmeden veya taşınmaz rehnini paraya çevirmeden kefili takip edebilir. Ancak, bunun için borçlunun, ifada gecikmesi ile ihtarın sonuçsuz kalması veya açıkça ödeme güçsüzlüğü içinde olması gerekir. (Uygur, Turgut; 6098 Türk Borçlar Kanunu Şerhi, Ankara, Nisan 2012, Cilt II. s. 2541). madde metninden de anlaşılacağı üzere, TBK'nın yürürlüğe girmesinden önce asıl borçluya başvurulmadan müteselsil kefile gidilebilmesi mümkün iken, TBK'nın anılan düzenlemesi ile bu artık mümkün olmamaktadır. Bu itibarla, müteselsil kefil yönünden talepte bulunabilmek için öncelikle asıl borçluya kat ihtarının tebliği gerekmektedir. (Yargıtay 11. H.D'nin 2016/11919 E, 2016/8568 K). Asıl borçluya kat ihtarının tebliği yeterli olup kefil için kat ihtarının tebliği aranmaz.

Asıl borçlu yönünden , kat ihtarının düzenlenmesiyle borç muaccel olup kat ihtarının tebliğine gerek bulunmamaktadır. Somut olayda ihtiyati hacze konu genel kredi sözleşmesine istinaden asıl borçlu şirket ve müteselsil kefil hakkında 10.01.2024 tarihinde kat ihtarı düzenlenmiştir. Hesabın kat edilmesi, kredi sözleşmesinden kaynaklanan alacağın muaccelliyeti için yeterlidir. Ayrıca ihtarın tebliği şartı aranmaz. Mahkemece asıl borçlu yönünden kat ihtarının alacağı muaccel hale getirdiği, ayrıca ihtarın tebliğinin gerekmediği, dosyaya sunulan genel kredi sözleşmesi, ticari kredi kartı sözleşmesi, kullanılan kredi miktarları ve sözleşme limitleri birlikte değerlendirildiğinde, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için İİK 257 maddesi uyarınca yaklaşık ispat şartlarının oluştuğu anlaşıldığından alacaklı tarafın istinaf isteminin yerinde olduğu anlaşıldığından kararın HMK 353/1-b-2 maddesi gereğince kaldırılmasına karar verilmiştir.

HÜKÜM : Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. İhtiyati haciz isteyen (alacaklı) vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile, Manisa Asliye Ticaret Mahkemesinin 15.01.2024 tarih 2024/15 D.İş E. .  2024/16 D.iş K. sayılı kararının KALDIRILMASINA,

2. İhtiyati haciz isteminin KISMEN KABULÜ ile; 257.602,84 TL alacağı karşılayacak miktarda karşı taraf borçluların haczi caiz taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü şahıslardaki hak ve alacaklarının kanun sınırları dahilinde borca yeter miktarının İİK 257/1.maddesi uyarınca teminatsız olarak ihtiyaten haczine, bakiye kısım yönünden ihtiyati haciz talebinin reddine,  

İhtiyati haciz isteyen banka 6741 sayılı Kanunun 8/2. maddesi uyarınca teminattan muaf olduğu için teminat alınmasına yer olmadığına,

Kararın yerine getirilmesi için bir örneğinin ilk derece mahkemesi Yazı İşleri Müdürlüğünce ilgili icra müdürlüğüne gönderilmesine,

492 sayılı Harçlar Kanunu gereği alınması gereken 704,50 TL harç peşin olarak alındığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

İhtiyati haciz isteyen (alacaklı) tarafından yatırılan 704,50 TL peşin harcın karşı taraf borçlulardan alınarak ihtiyati haciz isteyen bankaya verilmesine,

İhtiyati haciz isteyen (alacaklı) tarafından yapılan 427,60 TL başvurma harcı ve 60,80 TL vekalet harcı, 500,00 TL tebligat masrafı olmak üzere toplam 988,40 TL yargılama giderinin kabul ve red oranına göre 948,86 TL'sinin karşı taraf borçlulardan alınarak ihtiyati haciz isteyen alacaklıya verilmesine, bakiye masrafın alacaklı üzerinde bırakılmasına,

İhtiyati haciz isteyen (alacaklı) kendisini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A. A.Ü.Tarifesine göre 4.700,00 TL vekalet ücretinin borçlulardan müştereken ve müteselsilen alınarak ihtiyati haciz isteyene verilmesine,

3. İstinaf yoluna başvuranın ödediği istinaf yoluna başvurma harcı ve istinaf karar harcının istek halinde kendisine iadesine, 

4. İstinaf başvurusu nedeniyle ihtiyati haciz isteyen alacaklı tarafından yapılan 208,00 TL posta masrafından oluşan istinaf yargılama giderinin takdiren 199,68 TL'sinin karşı taraf borçlulardan alınarak ihtiyati haciz isteyen alacaklıya verilmesine, 

Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1-f maddesi gereğince kesin olmak üzere 26.06.2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.