İzmir 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/942 E. 2023/492 K.

T.C.

İZMİR

7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/7 Esas

KARAR NO : 2023/454

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ : 03/01/2023

KARAR TARİHİ : 01/06/2023

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA :

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı şirket, aralarındaki ticari ilişkiye istinaden ... T.C. kimlik numaralı ...'den ciro yoluyla ve yine ...'e ait ... Bankası ... şubesine altı ... çek numaralı 20/03/2023 vade tarihli ve 3.000.-TL (üçbintürklirası) tutarlı, çeki aldığını, çekte davacının cirosu olup davacı meşru hamil olduğunu, anılı çek, davacı çalışanı ... taralından ... Kargo firması aracılığı ile davacı firmaya kargo yolu ile yollandığını, ne var ki kargo davacı firmaya yırtık şekilde teslim edildiğini, içi boş olduğunu, çek kayıp / çalıntı olmakla, meşru hamil davacı elinde zayi olduğunu, çek davacının rızası hilafına elinden çıkmış, alacağına kavuşamamış, ayrıca cirosunun bulunması sebebiyle kötüniyetli kişilerin eline geçmesi halinde icra takibi riski ile karşı karşıya kaldığını belirterek davacının meşru hamili olduğu ve rızası hilafına elinden çıkan, ...'e ait ... Bankası, ... şubesi, ... çek nolu, 20/03/2023 vade tarihli ve 3.000.-TL bedelli çekin kötüniyetli 3.kişilerin eline geçmesi halinde mağduriyetinin doğacağı kuvvetle muhtemel olduğundan, ibraz edilmeleri halinde ödenmemeleri için TTK.md.662 v.s. Maddeleri uyarınca ödeme yasağı konulmasına, yapılacak yargılama neticesi davanın kabulü ile, davacının rızası hilafına elinden çıkan çekin TTK.md.651 ve devamı uyarınca iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

DAVA KONUSU:

Açılan dava, ... Bankası, ... şubesi, ... çek nolu, 20/03/2023 vade tarihli ve 3.000.-TL bedelli çekin zayi olması nedeniyle iptali talebine ilişkin kıymetli evrak iptali davasıdır.

DELİLLER VE GEREKÇE :

6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 651. maddesi "Kıymetli evrak zayi olduğu taktirde mahkeme tarafından karar verilebilir. Kıymetli evrakın zayi olduğu veya ziyanı ortaya çıktığı anda senet üzerinde hak sahibi olan kişi senedin iptaline karar verilmesini isteyebilir." hükmünü içermektedir.

Zayi nedeniyle çek iptali davası açılabilmesi için öncelikle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 780. ve 781. maddeleri uyarınca yasal unsurlara haiz bir çekin bulunması esastır. Bu unsurlara haiz olmayan bir belgenin kambiyo senedi vasfı taşımaması nedeniyle 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu hükümleri uyarınca zayi nedeniyle iptali istenilemez.

Dava dilekçesindeki açıklamalar ve dava dilekçesine ekli çek suretleri göz önünde bulundurulduğunda, davacının dava konusu çekleri yetkili hamil sıfatıyla elinde bulundurduğu ve davanın açılışı sırasında dava konusu çeklere ilişkin çek iptali davası açmakta hukuki yararı bulunduğu ortadadır.

Davacı 01/06/2023 havale tarihli dilekçesi ile dava konusu çekin bulunduğunu, çekin istirdadı istemi ile İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesi'nin ... Esas sayılı dosyasında istirdat davası açtığını beyan etmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; davacı tarafından dava dilekçesinde belirtilen çekin zayii nedeniyle iptali istemiyle dava açılmış ise de yargılama sırasında çekin bulunduğu, işbu davanın konusuz kaldığı anlaşılmakla bir tespit hükmü niteliğinde dava konusuz kaldığından karar verilmesine yer olmadığına ilişkin aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM:

Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

Dava konusu çek yönünden dava konusuz kalmakla esas hakkında KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

Ödeme yasağı tedbirinin kaldırılması için bankaya müzekkere yazılmasına,

Karar tarihi itibariyle alınması gereken karar ve ilam harcı, davanın açılışı sırasında peşin olarak alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

Davacı tarafından yapılan masrafların üzerinde bırakılmasına,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 333. maddesi gereğince kullanılmayan gider avansının talep halinde ve karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup usulen anlatıldı. 01/06/2023

Katip...

e-imzalı

Hakim...

e-imzalı