İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/857 E. 2024/522 K.

T.C.

İZMİR

5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2018/857 Esas

KARAR NO : 2024/522 Karar

DAVA : İtirazın İptali

DAVA TARİHİ : 23/07/2018

KARAR TARİHİ : 27/06/2024

Mahkememizde görülen İtirazın İptali davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili 23/07/2018 tarihli dava dilekçesinde; davalı ... Araç ve Makine Sanayi ve Ticaret A.Ş. ile davacı ...Treyler Sanayi ve Ticaret A.Ş arasındaki ticari işbirliği çerçevesinde; davalının, müvekkilinden 18.03.2014 tarih ve ..., ..., ... faturalar kapsamında, ihraç edilmek üzere KDV Kanunu'nun 11'inci maddesinin 1-c bendinde yer alan düzenlemeye uygun şekildearaç üstü eliptik tankerleri satın aldığını, ihraç kaydı ile satın aldığı tankerleri usulüne uygun ihraç etmediğinden, tahakkuk ettirilen KDV borcunu ödemek zorunda kaldığını belirttiği, davalının edimlerini gereği gibi yerine getirmemesi nedeniyle ödenmek zorunda kalınan KDV bedeli için Eskişehir ...İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyası ile 29.729,22- TL takip çıkışı üzerinden ilamsız icra yoluyla icra takibi başlattığını, davalının icra dosyasına itiraz etmesi üzerine duran takibin devamı için ihtiyati haciz talebi ve icra inkâr tazminatı ile birlikte itirazın iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı şirkete usulüne uygun olarak dava dilekçesi ve tensip zaptı tebliğ edildiği, davalı şirket tarafından süresinde yanıt verilmediği yargılamanın ilerleyen aşamalarında davalı şirketin kendisini vekille temsil ettirdiği görülmüştür.

Davalı vekilinin 30/01/2019 Uyap tarihli beyan dilekçesi ile, itirazın iptali davasının 1 yıl içinde açılması gerektiğini, takibe itiraz edildikten sonra 1 yıl içinde açılmayan itirazın iptali davasının reddedilmesi gerektiğini, bu nedenle davanın reddinin gerektiği, takip ve dava konusu yapılan faturanın müvekkiline ne şekilde gönderildiğinin belli olmadığını, bu faturanın müvekkilinin ticari defterleri ve muhasebe kayıtlarında yer almadığını, müvekkili şirketin kayıtlarında yer almayan bu faturaya dayanılarak takip başlatılmasının usul ve yasaya aykırı olduğunu savunarak davanın reddini istemiştir.

Eskişehir İcra Müdürlüğünün ... E sayılı icra dosyasının mahkememiz dosyası içine alındığı görülmüştür.

Tüm belge ve deliler toplandıktan sonra; hraç kaydı ile alınan mamüllerin davalıya temininden sonra davalı tarafından usulüne aykırı şekilde ihraç işlemlerinin yapıldığı ve bu nedenle vergi ziyanına uğrandığı gerekçesi ile davacı adına tahakkuk ettirilen vergi cezasının davacı tarafından idareye ödendiği, sonrasında bu bedellerin faturalandırıldığı ve davalı tarafa teslim edildiğinin iddia edildiği, davalı tarafın itiraz etmediği fatura bedellerinin ödenmemesi üzerine davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı, başlatılan takibe itiraz eidlmesi üzerine itirazın iptali istemi ile iş bu davanın açıldığı, buna göre, davacı şirket tarafından davalıya temin edildiği iddia edilen ürünler yönünden vergi ziyaına sebep olunup olunmadığı, idare tarafındna tahakkuk ettirilen vergi cezasının davacı tarafından ödendiği tespit edilmekle bu bedelin davalıya rücu edilerek davalıdan tahsilinin mümkün olup olmadığı, davalı ile ilgili düzenlenen faturaların usulüne uygun şekilde davalıya teslim edilip edilmediği, teslim edilmiş ise, itiraz edilip edilmediği ve bu şekilde fatura içeriğinin tahsil edilebilir hale gelip gelmediği, sonuç itibari ile davacı tarafından davalı aleyhine başlatılan icra takibinde iddia edilenb şekilde alacağın doğup doğmadığı, doğmuş ise miktarı ve ferilerinin hesaplanması hususlarının tespiti için dosya 1 vergilendirme konusunda uzman ve 1 dış ticaret konusunda uzmandan oluşan bilirkişi heyetine tevdi edildiği görülmüştür.

13/05/2019 havale tarihli bilirkişi raporun yapılan incelemesinde; Taraflar arasında güven ilişkisine dayalı olarak ihraç kaydıyla mal tesliminin yapıldığı olay kapsamında yukarıda arz ve izah edilen sebeplerle: bu konuda ticari ve hukuki sorumluluğu bulunan Davalı ... Araç ve Makine San.A.Ş. nin, Davacı ... A.Ş. den ihraç kaydı ile satın aldığı araç üstü eliptik tankerleri, yine ihraç kaydı ile satın aldığı ... Kamyonlar (asıl malın) monte ettirerek, damperli kamyon olarak yurt dışına ihyaç ettiği, akabinde terkin işleminin yapılabilmesi için, ihraç kaydıyla teslim edilen malların ihraç edildiğini gösteren gümrük beyannamesi veya listesinin ihraç kaydıyla satış faturaları ile birlikte vergi dairesine ibraz edilmesinin gerektiği, ancak yukarıda arz edildiği üzere ... A.Ş. ile ilgili bilgilerin beyannamede yer aldığı ve faturalarında ihraç kaydı ile satışın yapıldığı belirtilmesine rağmen, diğer firma ... Otomotif A.Ş. firma bilgilerinin beyannamede yer almadığı ve faturalarında ... kamyon (asıl mal) ile ilgili ihraç kaydı ile satışının yapıldığı bilgilerinin olmaması , yapılan ihracatın, KDV iadesi açısından eksik belgeli hale geldiği, bu nedenle davacı yana KDV iadesininyapılamadığı, bu durumun davalı ihracatçı ... Araç Ve Makine Sanayi Ve Ticaret A.Ş'nin kusurundan kaynaklandığı, Dava dosyasında mevcut bilgi ve belgeler içinde yer almayan, ancak davacı tarafından davalının yasal yükümlülüklerini yerine getirmemesi sebebiyle maruz kalındığı iddia edilen: 13.241,49 TL Vergi Ziyatı cezası ve 11.537,30TL gecikme zammına ait belgelerin ibraz edilmesi halinde 4.460,18 TL KDV si ile beraber toplam 29.238,97 TL'nin diğer dava masraflarıyla beraber ... Treyler Sanayi Ve Ticaret A.Ş. ye ödenmesi hususu yönününde kanaat bildirildiği görülmüştür.

Raporun taraflara tebliğ edildiği, taraf vekillerinin rapora karşı itiraz dilekçeleri sundukları görülmüştür.

Aydın Vergi Dairesi Başkanlığı ile yapılan yazışma yanıtlarının dosyaya sunulduğu, itiraz edilen hususlar yönünden inceleme yapılmak üzere dosyanın ek rapor düzenlenmek üzere bilirkişi heyetine yeniden tevdi edildiği, bilirkişiler tarafından düzenlenen 06/08/2019 tarihli raporun dosyaya sunulduğu görülmüş, raporun yapılan incelemesinde; dava dosyasında mevcut bilgi ve belgelere göre ilgili kayıtların ibrazı halinde davacının önceki raporda belirtilen bedel kadar bedeli talep hakkının doğduğunun kabul edilebileceği yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.

Güzelhisar Vergi Dairesine yeniden müzekkere yazılarak vergi ziyana belgelerin yeniden istendiği, davacı şirket tarafından yapılan düzeltmeye ilişkin kayıtların dosyaya sunulduğu görülmüştür.

Kayıtlar tamamlandıktan sonra dosyanın yeniden bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişiler tarafından düzenlenen 23/11/2020 tarihli raporun düzenlendiği, Vergi Dairesinden gelen yazı yanıtlarına göre inceleme yapıldığı görülmekle ek raporun yapılan incelemesinde, davacının davalı şirkete yaptığı ihraç kayıtlı satışların KDV Kanunu 11/1c 'de gösterilen şartları taşımadığının tespiti üzerine düzeltme beyannamesinin düzenlendiği, ödenecek KDV 'nin gecikme zammı ile birlikte ödendiği, söz konusu beyannameyi ihraç kayıtlı teslimlere ilişkin bildirim kısmından çıkardığı, Vergi Dairesince de vergi ziyaı cezası kesildiğine ve düzenlendiğine ilişkin bildirim tespit edilmediği, buna göre de davacının davalıya fatura edebileceği 6.508,39 TL gecikme zammı ve buna isabet eden 1.171,51 TL KDV olduğu kanaatinin bildirildiği görülmüştür.

Vergi Dairesi tarafından düzenlenen ve dosyaya sunulan belgeler ile bilirkişi raporunda dikkate alınan belgelerde, dikkate alınan bilgiler arasında çelişki olduğu görülmekle ve taraflarca rapora itiraz edilmesi üzerine dosyanın bu kez ayrı bilirkişilerden oluşan bilirkişi heyetine tevdi edildiği, 28/06/2021 tarihli raporun dosyaya sunulduğu görülmüş, raporun yapılan incelemesinde, sonuç itibariyle dava konusu faturalardaki KDV tutarları ,yapılan düzeltmeler, ödenen KDV ve Vergi cezaları birlikte değerlendirildiğinde, davacı firmanın tahsil edemediği KDV için 26/12/2014 tarihli fatura düzenlediği, buna göre de, davacının 6.508,39 TL gecikme Zammı ve buna bağlı olarak 1,171,51 TL KDV talep edebileceği yönünde kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

Raporun taraflara tebliğ edildiği, davacı vekilinin rapora itiraz dilekçesini dosyaya sunduğu, vergi dairesi kayıtlarında açıkca vergi ziyai cezasının ödendiğinin bildirildiği belirtilmiş ve buna göre davanın kabulünün istenildiği anlaşılmıştır.

Dosyada mecut raporlar ile beyanlar arasında bir kısım çelişkiler olduğu görülmekle dosyanın bu kez vergi denetimi konusunda uzman bir bilirkişiye tevdine karar verildiği görülmüş, bilirkişi tarafından düzenlenen 05/09/2022 tarihli raporun dosyaya sunulduğu görülmüştür. Raporun yapılan incelemesinde, davacı tarafın davalıya yaptığı, ihraç kayıtlı satışların KDV kanunu 11/1-c maddesi hükümlerine haiz olmadığının tespiti üzerine vergi dairesine düzeltme beyannamesi düzenlediği ve ödenecek KDV 'nin 6.508,39 TL gecikme zammı ile birlikte ödendiği, buna isabet eden KDV tutarının 1.171,51 TL tutarında olduğu, bu tutarlar üzerinden 11/03/2015 Tarihinden itibaren yasal faiz isteyebileceği, vergi dairesi tarafından düzenlenen yazıda davacı şirkete vergi ziyai cezası kesildiği veya düzenlendiğine ilişkin bir bilgiye rastlanmadığı yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.

Raporun taraflara tebliğ edildiği, davalı tarafça rapora itiraz dilekçesinin verildiği, yine davacı vekili tarafından verilen dilekçe ile faturalarda belirtilen KDV 'nin davalının kusurlu davranışı nedeni ile süresinde beyan edilmemesi nedeni ile KDV düzeltme beyannamesi verildiği ve davacı tarafından 10.485,80 TL pişmanlık zammı ve damga vergisinin ödendiği, davacı şirketin KDV tutarlarının satış faturasının düzenlendiği tarihte tahsil edilememesinden kaynaklı zararının olduğu, bu gecikme nedeni ile zararının oluştuğu, Aydın Vergi Dairesine Mayıs 2014 dönemi itibariyle 10.485,80 TL'lik ödeme haricinde 18/03/2014 tarihinde tahsil etmesi gereken 55.113,70 TL'lik KDV ile 13/05/2014 tarihinde tahsil etmesi gereken 51.007,97 TL'Lik KDV'nin vadesinde tahsil edilememesi nedeni ile oluşan gecikme faizi ve KDV'sinden oluştuğunu beyan ettiği görülmüştür.

Güzelhisar Vergi Dairesi ile yeniden yazışmalar yapıldığı, yazışmalar sonucu tevdi edilen belgeler üzerinde de inceleme yapılmak üzere dosyanın SMM bilirkişisi ve Vergi Uzmanı bilirkişi heyetine tevdi edildiği, bilirkişiler tarafından düzenlenen 02/03/2023 tarihli raporun dosyaya sunulduğu, raporun yapılan incelemesinde, davacı tarafça talep edilen bedellerin davalı tarafından ödendiği ve davacı tarafından talep edilen şekilde bedelin talep edilmesinin doğru olmadığı, faturalarda belirtilen KDV 'lerin davalı tarafından ödendiği yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.

Raporun taraflara tebliğ edildiği, davacı tarafından rapora itiraz dilekçesinin dosyaya sunulduğu, yine davalı vekilinin itiraz dilekçesini dosyaya sunduğu görülmekle dosyanın bu kez SMM bilirkişisine tevdi edildiği ve celp edilen kayıtlar ile birlikte rapor düzenlenmesinin istenildiği, düzenlenen 13/03/2024 tarihli bilirkişi raporunun dosyaya sunulduğu, raporun yapılan incelemesinde, davacı tarafından ihracat kayıtlı faturadan dolayı vergi dairesine ödenen 6.508,39 TL vergi ziyaı, 1.171,51 TL KDV olmak üzere toplam 7.679,00 TL gecikme zammı ve KDV alacağı ile 61,02 TL faizin hesaplandığı yönünde kanaat bildirildiği görülmüştür.

Raporun taraflara tebliğ edildiği , davacı vekilinin rapora itiraz dilekçesini dosyaya sunduğu anlaşılmıştır.

Dosyada yapılan yargılama ve toplanan delillere göre, davacı tarafnıdan davalıya ihraç kayıtlı ürün satışının yapıldığı ve buna ilişkin beyannamenin vergi dairesine ihraç kayıtlı olarak bildirildiği halde davalı tarafından beyannamenin usulüne uygun şekilde düzenlenmemiş olması nedeni ile davacı tarafın vergi ziyaina neden olduğu gerekçesi ile davacı hakkında vergi cezası uygulandığı ve bu nedenle davacının bedel farkı ile bu farka ilişkin KDV ve ferilerinden dolayı zarara uğradığı gerekçesi ile davalı aleyhine icra takibi başlattığı, davalı tarafça takibe itiraz edilmesi üzerine, itirazın iptali istemi ile işbu davanın açıldığı görülmüştür.

Taraflar arasında gerçekleşen satış sözleşmesi uyarınca düzenlenen beyannamelerin bağlı oldukları vergi dairelerine verildiği, davacı tarafın ihraç kayıtlı olarak satışını gerçekleştirdiği, nihai ürünler yönünden beyanname düzenlediği, ihraç kayıtlı olması nedeni ile KDV'nin hesaplanmadığı, ancak davalı şirketin ürünlerin ihracı sırasında usulüne uygun beyanname yükümlülüğünü yerine getirmemesi nedeni ile davacının davalıya sattığı ürünler yönünden vergi ziyai oluştuğu iddiası ile davacıdan vergi ziyai cezası ve gecikme zammı bedellerinin istendiği, bu bedellerin vergi dairesi tarafından davacıya yansıtıldığı, bu bedellere ilişkin faturanın davacı tarafça davalıya teslim edildiği ve davalı tarafından bu faturalara süresi içinde herhangi bir itirazda bulunulmadığı anlaşılmıştır. Dava dışı vergi dairesi tarafından söz konusu satışa ilişkin tespit edilen vergi kaybının hesaplanarak istenmesi gereken taraf ilk etapta davacı olduğundan bu hususun davacı tarafa ileri sürüldüğü, davacı tarafça kendisine tahakkuk ettirilen bu bedellerin düzenlenen belgeler ile yansıtıldığını öğrendiği görülmüştür.

Davacı şirketin vergi dairesi nezdinde bu şekilde bir sorumluluğunun varlığı tesphit edilmiştir. Davalı şirket tarafından ihraç kayıtlı satın alınan ürünlerin beyannameleri düzenlenirken ihraç kayıtlı olarak düzenlenmemesinden kaynaklı zararın davacı tarafından karşılanmak zorunda kalınması hususu dikkate alındığında bu bedellerden dolaylı olarak davalı şirketin sorumlu olduğunun kabulü gerektiği anlaşılmıştır. Zira davalı şirket tarafından ihracı gerçekleştirilen ürünlere ilişkin beyannamenin usulüne uygun düzenlenmesi halinde davacı şirket yönünden bu şekilde bir ceza ve gecikme zammı yükümlülüğünün doğması söz konusu olmayacaktır.

Tespit edilen bu husular dikkate alındığında, davacı tarafça satışı gerçekleştirilen ürünlere ilişkin vergi dairesi nezdinde düzenlenen beyannamelerde ihraç kaydı ile satış hususunun beyan edilmesi sonrasında davalı tarafın ihracını gerçekleştirdiği ürünle ilgili beyan yükümlülüğünü yerine getirirken bu yükümlülüğü usulüne uygun şekilde yerine getirmemesi nedeni ile oluştuğu tespit edilen vergi ziyai cezası, KDV 'si ve gecikme zammının bu hali ile davalı taraftan tahsili isteminin kabulü gerektiği, davacı tarafça talep edilen 29.238,97 TL alacağa her ne kadar takip talebi ile faiz işletilmiş ise de, takip tarihinden önce davalının temerrüde düştüğünü gösterir herhangi bir kaydın tespit edilemediği ve bu nedenle faiz yönünden davacı tarafın isteminin reddi gerektiği ancak talep edilen asıl alacak yönünden davalı tarafın itirazında bu nedenle haksız olduğu, davacı tarafından talep edilen bedellerin likit olduğunun kabulü ile icra inkar tazminatı isteminin kabulüne karar verilmesi gerektiği anlaşılmış ve davanın kısmen kabulüne ilişkin aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:

Yukarıda açıklanan gerekçelerle;

Davanın KISMEN KABULÜNE Eskişehir ...İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında davalının itirazının kısmen İPTALİNE, takibin 29.238,97 TL asıl alacak üzerinden DEVAMINA,

Fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

İcra inkar tazminatı isteminin KABULÜNE,

Hükmolunan asıl alacak üzerinden hesaplanacak %20 oranında icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

Kabul edilen bedel üzerinden hesaplanan 1.997,31 TL harçtan, peşin alınan 359,06 TL harcın mahsubu ile bakiye 1.638,25‬ TL karar ve ilam harcının davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık yürürlükte bulunan AAÜT ne göre 17.900,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya ödenmesine,

Davalı kendisini vekille temsil ettirdiğinden vekilin harcadığı emek ve mesaiye karşılık yürürlükte bulunan AAÜT ne göre 490,25 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalıya ödenmesine,

Davacı tarafından yapılan 400,16 TL başvuru harcı, 5.100,00 TL Bilirkişi ücreti, 211,9 TL tebligat ve yazışma gideri olmak üzere toplam 5.712,06 TL yargılama giderinden davanın kabul ret oranına göre hesaplanan 5.617,86 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

Karar kesinleştiğinde artan gider avansının taraflara ödenmesine,

Dair karar, kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi'ne başvuru yolu açık olmak üzere davacı ve davalı ... Araç Makine San. Ve Tic. A. Ş vekilinin yüzüne karşı açıkça okunup, usulen anlatıldı. 27/06/2024

Yazman ...

e-imzalı

Yargıç ...

e-imzalı