İzmir 5. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/853 E. 2023/1057 K.

T.C.

İZMİR

5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/853

KARAR NO : 2023/1057

DAVA : Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali)

DAVA TARİHİ : 26/04/2022

KARAR TARİHİ : 20/12/2023

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Bono İptali) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı ... Elektrik Elektronik AŞ. vekilinin Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin sunduğu dava dilekçesinde; dava dilekçesi ekinde örneğini sundukları 12.07.2016 tarihli Anonim Şirket Pay Satış ve Devir Sözleşmesi ile davalı ...’un müvekkili şirketteki 10.000 adet payını dava dışı ...'na 2.059.385,00 Euro bedel karşılığında satış yolu ile devrettiğini, sözleşmenin 3. Maddesinde “devir bedeli ödenmesi için alıcının satıcıya 2.059.385,00 Euro tutarında açık tarihli bir senet verdiğini, senet kefili ... AŞ’dir” hükmünün bulunduğunu, hisseleri devir alan ...’nun 2.059.385,00 Euro’nun 13.07.2016 tarihli senedi davalıya verdiğini, ...’nun aynı zamanda şirket yöneticisi yönetim kurulu başkanı olup, aldığı hisselere şirketi kefil yapmak suretiyle TTK m. 395/1f’ya aykırı hareket ettiğini, bunun şirket ile işlem yapma yasağına aykırı olduğunu, bu işlemin yoklukla malul olduğunu, malul işlemin iptaline / batıl olduğunun tespitine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... vekilinin Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesine sunmuş olduğu 08.06.2022 tarihli cevap dilekçesiyle; davacı şirketin 12.07.2016 tarihli Anonim Şirket pay devir ve satış sözleşmesi ile 10.000 adet payının müvekkilinin ...’na devrettiğini, ...’nun müvekkiline devir bedelini ihtiva eden 13.07.2016 tarihli senet tanzim ettiğini, ...’nun senede kefil olduğunu ve bu kişinin yönetim kurulu üyesi olarak TTK m. 395/1’e aykırı olarak işlem yaptığının iddia ettiğini, ancak ...’nun aynı zamanda davacı şirketin tek pay sahibi / yönetim kurulu üyesi / tek temsilcisi olduğunu, TTK m. 395/1 hükmüne göre şirketle işlem yapma yasağının pay sahiplerini ve ortaklık menfaatlerini koruma amacı güden bir düzenleme olduğunu, şirketin tek pay sahibini ve yönetimi kurulu müvekkilinin paylarını devralan ... olduğunu, davacı şirket yönünden hukuki yararı oluşmadığını, bu nedenle dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesi gerektiğini, şirketin tek pay sahipli anonim şirketi olduğunu, tek yönetim kurulu üyesi / temsilcisi / ortağının ... olduğunu, şirket sermayesinin yarısına tekabül eden 10.000 adet payı ...’un 20.07.2015 tarihinde ...’ndan devir alıp tekrar 12.07.2016 tarihinde iade ettiğini, 2.059 385,00 Euro bedelin bu paylara ilişkin olmayıp, ödünç verilmiş olan borçları da kapsadığını, pay devir sözleşmesi imzalandığı tarih olan 12.07.2016 tarihinde payın mülkiyetinin alacağın temliki hükümlerine göre ...’na geçtiğini, 13.07.2016 tarihli senede müşterek borçlu olarak ...’nun hem şahsen hem de şirket unvanı ve kaşesi altına imza attığını, müvekkilinin paylarını ...’na devir ettiği tarihten sonra pay devri kayıtlarını yer aldığını, müvekkil adına atılan 13.07.2016 tarihten sonra imzaların müvekkiline ait olmadığını, TTK m. 395 hükmünün bir anonim şirket yönetim kurulu üyeleri bakımından genel kurul izni almaksızın şirketle işlem yapma yasağının düzenlendiğini, somut olayda davacı şirketin senet imzalandığı tarihten tek yönetim kurulu üyesinin ... olduğunu, yani senede kendi hür iradesiyle davacı şirketi temsilen imza atarak senedi verdiğini, davacı şirketin pay sahibi ile yönetim kurulu üyesi ve temsilcisi aynı kişi olduğundan hakkın kötüye kullanıldığını, bu işlemin iptalini talep etmekte şirketin hiçbir hukuki yararı bulunmadığını, davacı tarafın harcı eksik ödediğini bu nedenle eksik harcın tamamlanması gerektiğini, yine HMK m. 119/1-b ve c bendine göre eksikliklerin giderilmesi gerektiği, esas yönünden ise davacı şirketin bu davasının şirkete borçtan kurtarmaya yönelik kötü niyetli bir dava olduğunu, müvekkili ...’un Menemen ... Asliye Hukuk Mahkemesi’nin ... E sayılı dosyası üzerinden davacı şirket aleyhine müdahalenin meni talepli dava açtığını, senet bedeline ilişkin başlatılan icra takibinin ...’nun itiraz etmesi üzerine Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E sayılı dosyası üzerinden itirazın iptali davası açıldığını, davacı şirketin TTK m. 395 hükmüne göre 2016’dan beri yaklaşık 6 yıl boyunca bu durumu ileri sürmediğini, hatta kısmi ödemeler yaptığını, bu iddianın ileri sürülmesinin kötü niyetli olduğunu, şirketin bu senedi müteselsil borçlu olduğunu, davacı şirketin müvekkili olan borcunun ikrar ettiğini, belirterek davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davacı vekili 14.10.2022 tarihli dilekçesiyle senedin iptali davasının maktu harca tabi olduğunu, nispi harca tabi olmadığını belirtmiştir.

Davalı vekilinin 17.10.2022 tarihli beyan dilekçesi ile; davacının davasının maktu harca tabi olmadığını, nispi harca tabi olduğunu, mahkemece verilen kesin sürede harcın yatırılması gerektiğini belirterek taleplerini tekrar etmiştir.

Ankara ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas - ... Karar sayılı dosyasında yapılan yargılamada 06.07.2022 tarihli 3 nolu ara karar ile alacağın para ile ifade edilen bir alacaktan kaynaklandığı ve nispi harca tabi olduğu, bakiye harcın Harçlar Kanunu 30 ve 32 . maddeleri gereğince yatırılması için bir sonraki celseye kadar süre verildiği, bu süre içerisinde harç yatırılmadığında mahkemenin 19.10.2023 tarihli karar ile dosyanın işlemden kaldırılmasına karar verildiği ve 06.02.2023 tarihli ... sayılı karar ile davanın HMK m. 150/5 uyarınca açılmamış sayılmasına karar verdiği belirlenmiştir. Bu kararın istinaf edilmesi üzerine Ankara BAM .... Hukuk Dairesinin ... Esas - ... Karar sayılı 14.09.2023 tarihli kararıyla kaldırılarak şirketin HMK m. 14/2 gereğince merkezinin bulunudğu yerde davanın görülmesi gerektiği, şirket merkezinin Çiğli olduğundan bahisle dosyanın İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi’ne gönderilmesine kesin olarak karar verildiği, kararın 14.09.2023 tarihinde kesinleştiği belirlenmiştir

Mahkememize gönderilen dosyanın ... Esas sırasına kaydı yapılmıştır.

Dava; Anonim Şirketi pay devir sözleşmesi gereği verilen bonodaki kefalet imzasının şirket ile işlem yapma yasağına aykırı olmasına rağmen bu işlemin batıl olduğu iddiasına dayalı işlemin yoklukla malul olduğu, iptal edilebilir olması nedeniyle iptaline ilişkindir.

Her ne kadar dosya mahkememize gönderilerek ... Esas numarası almış ve Ankara BAM .... Hukuk Dairesinin ... Esas - ... Karar14.09.2023 tarihli kararıyla kesin olarak karar verildiği belirtilmiş ise de bu mahkemenin gerekçede yar aldığı üzere şirket merkezinin ... adresinde kayıtlı olduğu ve bu adresin İzmir Asliye Ticaret Mahkemesi’nin görev alanına girmeyip Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nin görev alanına giren adres olması nedeniyle Ankara BAM .... HD’nin gerekçesinde yer aldığı üzere davaya bakmaya görevli ve yetkili mahkemenin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi olması nedeniyle yasa hükmüne uygun olarak ancak Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi’nin varlığı dikkate alınmaksızın verilen karar gereğince, dosyanın yasanın açık hükmü gereği yetkili ve görevli Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesi gerekmiştir.

Şirketin Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtları, ana sözleşme incelenmiş ve değerlendirilmiştir.

Merkez – ... sicile kayıtlı ... Elektronik AŞ’nin adresinin ... adresinde kayıtlı olduğu, Yargılama süresince davanın her aşamasında özellikle kesin yetki halleri dikkate alınarak dava şartları incelenmesi ve değerlendirilmesi gerekmektedir. HMK m. 14- “….(2) Özel hukuk tüzel kişilerinin, ortaklık veya üyelik ilişkileriyle sınırlı olmak kaydıyla, bir ortağına veya üyesine karşı veya bir ortağın yahut üyenin bu sıfatla diğerlerine karşı açacakları davalar için, ilgili tüzel kişinin merkezinin bulunduğu yer mahkemesi kesin yetkilidir.” Ayrıca HMK m. 19- “…(1) Yetkinin kesin olduğu davalarda, mahkeme yetkili olup olmadığını, davanın sonuna kadar kendiliğinden araştırmak zorundadır; taraflar da mahkemenin yetkisiz olduğunu her zaman ileri sürebilir.” hükmü yer almaktadır.

Somut olayda da; davacının şirket olması ve ortaklık ilişkisinden doğan bir dava bulunması nedeniyle davanın (... şirket merkezinin bağlı olduğu Asliye Ticaret Mahkemesinin Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesi olduğu, bu nedenle uyuşmazlığın bu mahkeme tarafından bakılması gereklidir. Bu yetki kesin yetkidir.

HMK m. 114/1-ç gereğince; yetkinin kesin olduğu hallerde, mahkemenin yetkili bulunması bir dava şartıdır. Aynı zamanda HMK m. 115/2f gereğince; mahkeme dava şartı noksanlığını tespit ederse, davanın usulden reddine karar vermesi gereklidir. Bu dava şartının sonradan tamamlanması da mümkün değildir.

Bu nedenle resen HMK m.14'e göre yetkisizlik kararı verilmesi ve HMK m.114/1-ç gereği kesin yetki bulunan bu halde; davanın gerçekleşmeyecek dava şartı nedeniyle HMK m.115/2f. gereği, usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM:

Yukarıda Açıklanan Sebeplerle;

Davada şirket merkezinin ... olması ve bu halde; Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesinin kesin yetkili olması nedeniyle mahkememizin YETKİSİZLİĞİNE,

Bu nedenle davanın gerçekleşmeyecek dava şartı nedeniyle HMK m.115/2f gereği DAVANIN USULDEN REDDİNE,

Kararın kesinleşmesiyle ve talep halinde; dosyanın kesin yetkili Karşıyaka Asliye Ticaret Mahkemesine gönderilmesine,

Yargılama giderlerinin HMK m. 331/2 bent gereği davanın yetkili mahkemeye gönderilmesi halinde; bu mahkemece karar verilmesine, aksi halde; (HMK m. 20/1-son cümle’ye göre) davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesine,

Dosyanın ilgili mahkemeye gönderilmemesi halinde Mahkememizce verilecek hükümle; gönderilmesi halinde ise; bu mahkemece verilecek hükmün kesinleşmesiyle (HMK m. 333 gereği) yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda ve gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren 2 haftalık yasal süresi içerisinde İstinaf yasa yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/12/2023

Başkan ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Üye ...

e-imzalı

Katip ...

e-imzalı