İzmir 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/825 E. 2024/464 K.

T.C.

İZMİR

4. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/825 Esas

KARAR NO : 2024/464

DAVA : Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 12/10/2023

KARAR TARİHİ : 06/06/2024

Yukarıda tarafları yazılı davanın mahkememizde yapılan yargılaması sonunda dava dosyası ve ekleri incelendi;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; açılan davada, trafik kazası sonucu davacı tarafın aracında oluşan değer kaybına ilişkin olduğunu, mülkiyeti davacı ...'e ait ... plakalı araca poliçe numarası ... olan ZMMS ile sigortalısının ... araç sürücüsünün ... olduğu ... plakalı aracın 09/12/2022 tarihinde %100 kusurlu şekilde çarpması sonucunda davacı tarafın aracında meydana gelen değer kaybına ilişkin davayı açtıklarını, taraflarınca davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne yapılan 15/03/2023 tarihli başvuru sonrasında taraflarınca 24/03/2023 tarihinde 10.332,46 TL gibi kabul edemedikleri bir rakam yattığını, önce arabuluculuk süreci yürütüldüğünü ancak herhangi bir netice alınamaması sebebiyle sorumlulara ilişkin HMK. 107 kapsamında bilirkişi raporunda sonra arttırma haklarının saklı kalmak üzere şimdilik 100,00 TL değer ödemesi talep ettiklerini, kaza sonrası tutulan kaza tespit tutanağında da karşı taraf araç sürücüsünün %100 kusurlu olduğunun açık olduğunu, ayrıca miktar yönünden kabul edilemez olsa da diğer davalı ...'ın %100 kusurlu olduğunun sigorta şirketi ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından da kabul edildiğini, davacı tarafa ait aracın ciddi hasar gördüğünü, davacı aracının onarımının kasko sigorta şirketi tarafından yaptırıldığının, değer kaybı ödemesinde de davalı sigorta şirketinin düşük bir ödeme yaptığını, Yargıtay'ın kararlarında değer kaybının ZMMS teminatı dahilinde yer aldığının belirtildiğini, bu sebeple ZZMS poliçesini tanzim eden davalı sigorta şirketinin poliçesi teminatı kapsamında, davacı tarafa ait araçta meydana gelen değer kaybını tazminle yükümlü olduğunu, araçta meydana gelen değer kaybının tespiti için, aracın hasarsız haldeki rayiç değerleriyle, kazadan sonraki rayiç değerinin tespitine yönelik bilirkişiden rapor alınmasının gerektiğinin belirtildiğini, bu konunun araç sürücüsü ve şoför yönünden ise 2918 sayılı Kanunu'nun 85. maddesinde düzenlendiğini, 2918 sayılı Kanunu'nun 85/1 maddesi uyarınca, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar." denildiğini, açıklanan tüm bu nedenlerden dolayı, açılan davalarının kabulü ile, HMK.'nın 107. maddesi kapsamında bilirkişi raporundan sonra arttırma haklarının saklı kalmak üzere, şimdilik 100,00 TL değer kaybı taleplerinin davalılar ... ve ...'dan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle, davalı sigorta şirketinde ise temerrüt faizinden itibaren işleyecek avans faiziyle tahsilini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalılardan tahmiline karar verilmesini dava ve talep etmiştir.

CEVAPLAR: Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle;

Davacı tarafın 09/12/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası sonucu, ... plakalı sayalı aracın hasara uğradığını beyan ve iddia ederek, ... plaka sayılı aracın kusuruna istinaden, davalı sigorta şirketinden fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100,00 TL değer kaybı tazminat isteminde bulunduğunu, davalı sigorta şirketin aleyhine ikame edilen davanın belirttikleri gerekçelerle reddinin gerektiğini, ... plakalı araç davalı sigorta şirketi nezdinde ... poliçe numaralı Trafik Sigorta Poliçesi ile 21/10/2022-21/10/2023 tarihleri arasında sigortalı olduğunu, poliçeden dolayı Maddi Zararlara İlişkin Teminat Limiti kaza tarihi itibari ile araç başına 100.000,00 TL olduğunu, poliçe limitini bildirmelerinin davayı ve iddiaları kabul anlamına gelmediğini, somut olaya davacı tarafın iddiasına dayanak olarak gösterdiği delillerin tamamının taraflarına tebliğ edilmesinin gerektiğini ve taraflarınca talep olunduğunu, 1699 sayılı HMK.'nın 121. maddesine göre, davacı tarafın dava dilekçesi ile birlikte delillerini taraflarınca tebliğ etmesinin zorunlu olduğunu, ilgili delil belgelerinin taraflarınca tebliği üzerine her türlü beyan ve itiraz haklarının saklı tuttuklarının belirttiklerini, açılan davanın yetkili mahkemede ikame edilmediğini, sigorta şirketine başvuru şartının sağlanmadığını, dava konusu taleplerin zaman aşımına uğradığını, açılan davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasında davacı tarafa hukuki bir yararının bulunmadığını, kusur yönünden davalı sigorta şirketinin poliçe kapsamındaki sorumluluğunun müşterek ve müteselsil olmakla birlikte en fazla poliçe teminat limiti ile sınırlı olduğunu, Zorunlu Trafik Sigortası bir tür sorumluluk sigortası olup zorunlu trafik sigortasında sigortacının karşılamakla yükümlü olduğu zararları işletme halinde motorlu aracın neden olduğu kazalarda 3. kişilerin zararına neden olan bir kazanın meydana gelmesi ve bu kazada araç işleteninin sorumlu bulunmasının gerektiğini, bu nedenle, kusur hususunun herhangi bir şüpheye yer vermeyecek şekilde tespitinin zaruri olduğunu, kaza tespit tutanağı ve ceza dosyalarında alınan raporların hukuk hakimi açısından bağlayıcı olmadığını, ayrıca ceza dosyasında alınan bilirkişi raporunu esas alarak hüküm kurmanın, Yargıtay tarafından hükmün eksik inceleme ürünü olarak değerlendirilmesine sebebiyet verdiğini, kusur oranlarının tespiti için bilirkişi raporunun alınmasının gerektiğini, davalı sigorta şirketi tarafından, davaya konu araç için değer kaybı tazminatının 30/11/2022 tarihinde başvuru sahibine 10.322,46 TL değer kaybı tazminatı olarak ödendiğini, davalı sigorta şirketinin davacı tarafa karşı bakiye tazminat ödeme borcunun kalmadığını, bu nedenle açılan davanın reddini talep ettiklerini, değer kaybı hesaplamasının maddi olaya uygun olarak yapılması gerektiğini, araç kilometresi yüksek ise veya benzer hasarlara maruz kaldı ise değer kaybından söz edilemeyeceğini, değer kaybı bedelinin genel şartlara göre hesaplanmasının gerekmekte olduğunu, Anayasa Mahkemesi'nin iptal kararı esas alınarak hesaplamanın reel piyasaya göre yapılmasının gerektiği iddiasının usul ve yasaya aykırı olduğunu, sigorta şirketi yönünden sigorta bedelini ödeme yükümlülüğünün belgelerin ibrazından itibaren 8 iş günü içinde, böylece bir başvuru olmadığı takdirde dava tarihinde muaccel hale geldiğinden bu tarihten öncesi için faiz sorumluluğunun da bulunmadığını, bu nedenle talep edilen faize itiraz ettiklerini, açıklanan tüm bu nedenlerden dolayı açıklanan ve re'sen nazara alınacak nedenlerle, davacı tarafın haksız ve hukuki dayanaktan yoksun davasının reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı taraf üzerinden bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalılar ... ve ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; açılan dava dosyası kapsamında davalılar aleyhine ikame edilen haksız davanın reddine karar verilmesinin gerektiğini, davaya konu kazaya ilişkin bir görsel, resim veya fotoğraf ya da kamera kaydı davacı tarafça ibraz edilmemiş olduğunu, tamamen celbi talep edilen kayıtlar üzerinden davacı tarafın bir değer kaybı iddiasında bulunmakta olduğunu, eksikliğin öneminin ise meydana gelen kaza sonucu ortaya çıkan hasar ile değer kaybı arasındaki orantının sağlanabilmesi olup günümüz şartlarında çokça karşılaşıldığı üzere söz konusu kaza üzerinden başkaca maddi bir menfaat elde edebilme ihtimalinin kaçınılmaz olduğunu, ya da daha önceki başkaca hasar ve/veya zararların da, davalı tarafların herhangi bir kusurları ve de illiyet bağları yokken de, bu şekilde tazmini yoluna gidilenebileceğini, gelinen nokta itibariyle haksız dava kapsamındaki maddi gerçeklerin ortaya çıkabilmesi adına, a)TÜVTÜRK'e müzekkere yazılarak dava konusu ... plaka sayılı araca ilişkin kaza tarihine kadar olan tüm muayene ve evraklarının eksiksiz bir şekilde gönderilmesinin gerektiğini, b)Türkiye Noterler Birliği'ne müzekkere yazılarak haksız davaya konu edilen araçların kaza tarihindeki sahipliklerini gösterir bilgi e belgelerin gönderilmesini, c)SBGM'ye müzekkere yazılarak dava konusu ... plaka sayılı araca ilişkin kaza tarihine kadar olan tüm hasar kayıtlarının eksiksiz gönderilmesinin gerektiğini, akabinde ise gerekli teknik inceleme ve değerlendirmelerin objektif bir şekilde gerçekleştirilebilmesi için de dosyada ATK. Trafik İhtisas Dairesi'ne gönderilmesinin çok büyük önem arz ettiğini, açıklanan tüm bu nedenlerden dolayı açılan haksız davanın reddini, yargılama giderleri vekalet ücretinin davacı taraf üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

KANITLAR:

Türkiye Noterler Birliği'nden Trafik Tescil'den araçların bilgileri celp edilmiştir.

Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'nden davacı tarafın aracına ait tramer bilgileri celp edilmiştir.

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nden davalı tarafın aracına ait hasar ve değer kaybına ilişkin bilgiler celp edilmiştir.

Trafik Bilirkişi ..., Makine Mühendisi Bilirkişi ...'den oluşan bilirkişi heyetinden, 07/03/2024 tarihli bilirkişi heyet raporu alınmıştır.

-07/03/2024 tarihli bilirkişi heyet raporunda özetle;

Davacı ve davalı vekillerinin dilekçeleri, trafik kazası tespit tutanağı, eksper raporu, hasar fotoğrafları, sigorta poliçesi, faturalar, dekontlar ile tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde;

Davaya konu kaza nedeniyle davaya konu araçta oluşan hasarın tutanaklarda belirtildiği şekilde çarpma ve çarpılma neticesinde gerçekleştiği; araçta oluşan hasarın, kaza tutanağı, hasa fotoğrafları ve eksper raporu ile uyumlu olduğu,

Kaza günü itibarıyla dava konusu araçta oluşan gerçek hasar toplam bedelinin KDV dahil 76.664,93 TL olduğu, hasar bedelinin bu işbu dava konusu olmadığı,

Hasar onarım bedelinin araç bedeline oranının %16 olması nedeniyle aracın pert-total kapsamında değerlendirilemeyeceği, onarımın daha ekonomik olacağı, bu nedenle araç sovtaj bedelinin tespitinin söz konusu olamayacağı,

Davaya konu kaza öncesinde davaya konu aracın üç (3) adet kaza kaydının olduğu, bu kazaların yanı sıra dava konusu kaza nedeniyle de araçta değer kaybı oluştuğu, davaya konu kaza nedeniyle araçta oluşan değer kaybının 11.250,00 TL bedelinde olabileceği, değer akybı tazminat talebinin talep edilebileceği,

24/03/2023 günü davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından davacıya 10.322,46 TL değer kaybı tazminat ödemesi yaptığı, bu bedelin toplam tazminat bedelini karşılamadığı,

Değer kaybı=11.250,00 + 10.322,46 = 927,54 TL bakiye bedel kaldığı,

Ayrıca araç mahrumiyet (ikame) bedelinin toplam 10.500,00 TL olabileceği,

Davacının ekspertiz ücreti olarak 12/04/2023 gün itibarıyla 101,26 TL ödendiği bilgisi görüldüğü, bu bedelin makul ve kabul edilebilir nitelikte olduğu kanaatine varılmıştır.

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi tarafından dava konusu araç için piyasa rayiç değerine göre değer kaybı tazminatı ödendiğine ilişkin ödeme dekontlarını içerir 17/04/2024 tarihli beyan dilekçesi sunmuştur.

GEREKÇE :

Davacı aracında meydana gelen değer kaybı zararının karşı araç sürücüsü, maliki ve Zmms sigortacısından tahsili davasıdır.

Davalı vekili 15/11/2023 tarihli dilekçesinde bilirkişi raporundaki değer kaybı ödemesinin yapıldığına ilişkin beyanda bulunmuştur.

6100 sayılı HMK.'nın madde 313-(1) Sulh, görülmekte olan bir davada, tarafların aralarındaki uyuşmazlığı kısmen veya tamamen sona erdirmek amacıyla, mahkeme huzurunda yapmış oldukları bir sözleşmedir.

(2)Sulh, ancak tarafların üzerinde serbestçe tasarruf edebilecekleri uyuşmazlıkları konu alan davalarda yapılabilir.

(3)Dava konusunun dışında kalan hususlar da sulhun kapsamına dâhil edilebilir.

(4)Sulh, şarta bağlı olarak da yapılabilir.

Madde 314-(1) Sulh, hüküm kesinleşinceye kadar her zaman yapılabilir.

Madde 315-(1) Sulh, ilgili bulunduğu davayı sona erdirir ve kesin hüküm gibi hukuki sonuç doğurur. Mahkeme, taraflar sulhe göre karar verilmesini isterlerse, sulh sözleşmesine göre; sulhe göre karar verilmesini istemezlerse, karar verilmesine yer olmadığına karar verir.

Davalı vekilinin bilirkişi raporunda tespit edilen miktar üzerinden ödeme yaptığı, uyuşmazlığın bu şekilde sona erdirildiği anlaşılmakla ödeme nedeniyle davanın konusuz kalması nedeniyle karar verilmesine yer olmadığına karar vermek gerekmiştir.

Davacının bu davayı açmakta haklı olup olmadığı konusunda esasa yönelik inceleme yapılmamış ise de uyuşmazlığın ödeme nedeniyle sona erdirildiği dikkate alındığında davacının bu davayı açmakta yararı bulunduğu ve davalının bu davayı açmaya sebep olduğu, davacı vekilinin vekalet ücreti talebi de bulunduğu anlaşılmakla aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-ÖDEME NEDENİYLE DAVA KONUSUZ KALDIĞINDAN KARAR VERİLMESİNE YER OLMADIĞINA,

2. Harçlar Kanunu uyarınca alınması gereken 427,60 TL maktu harçtan, peşin yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL karar ve ilam harcının davalı taraftan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

3. Davacı tarafından yapılan 269,85 TL başvurma harcı, 269,85 TL peşin harç, 239,25 TL tebligat ve posta gideri ve 5.000,00 TL bilirkişi ücreti olmak üzere toplam 5.778,95‬ TL yargılama giderinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,

4. Dava şartı arabuluculuk ücreti olan ve 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. 13 maddesi uyarınca tarafların anlaşamamaları nedeniyle Adalet Bakanlığı bütçesinden karşılanan 3.120,00 TL'nin davalıdan alınarak Hazine'ye gelir kaydına,

5. Davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden, hüküm tarihinde yürürlükte olan AAÜT. hükümlerine göre 100,00 TL vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacı tarafa verilmesine,

6. HMK.'nın 333.maddesi uyarınca taraflarca yatırılan kullanılmayan gider avansının kalan kısmının karar kesinleştiğinde taraflara iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı, miktar itibariyle KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 06/06/2024

Katip ...

¸E-imza

Hakim ...

¸E-imza