İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/382 E. 2024/525 K.

T.C.

İZMİR

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/382 Esas

KARAR NO : 2024/525

DAVA : Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 26/06/2024

KARAR TARİHİ : 03/07/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ticari Nitelikteki Hizmet Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:

Davacı vekili, Mahkememize ibraz etmiş olduğu dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirket ile İzmir Büyükşehir Belediyesi ... genel müdürlüğü arasında ihale ile "Karşıyaka ve Bornova Teknik Kısım Amirliği Sorumluluk Alanlarındaki Bölgelerde Şebeke Bakım ve Onarım Yapımı” işi için 15.02.2021 tarihinde 8.776.323,20 TL bedelli sözleşme imzalandığını, ... Yönetim Kurulu tarafından, 16.06.2022 tarih ve 04/708 sayılı ve “Sözleşme kapsamında ve süresinde, iş programına göre yapımın gerçekleştirilememesi ve yüklenicinin taahhüdünü yerine getirilmeyeceğinin anlaşılması üzerine…” gerekçeli iş feshine dair karar ile müvekkili şirket ile imzalanmış sözleşmenin haksız bir şekilde feshedildiğini, ayrıca müvekkili şirketin iş ihale kapsamında verdiğini iddia ettiği, ... A.Ş Ankara Gaziosmanpaşa Şubesi 10/02/2021 tarih ve... sayılı 526.580,00 TL bedelli kesin teminat mektubunun irat olarak kaydedildiğini, sözleşme ve eklerine uygun edimler ifa edildiğini, bu sözleşmenin tanzim edildiği esnada davalının TMK. Md. 2 hükmü gereği dürüstlük kurallarına aykırı hareket ettiğini, kötü niyetli olduğunu, asılında sözleşme şartları çerçevesinde edimin ifasının imkansız olduğunu, diğer yandan iş sahibinin edimlerini gereği gibi yerine getirmemesi, ekonomik şartların öngörülemeyecek şekilde değişmesi, mal tedarik zincirinin kopması sonucu işin ifası için idareden bir kısım taleplerde bulunulduğunu, taleplere cevap verilmeyerek sözleşmede haksız ve kötü niyetli olarak feshedildiğini, iş bu dava ile müvekkilinin zararları ile kar mahrumiyetini talep etme gereği bu davayı açtıklarını, davalı Genel Müdürlüğün sözleşmenin feshi için öne sürdüğü gerekçelerde, müvekkilinin taahhüdünü yerine getirmediğini iddia etmekte olduğunu, ancak davalı yanın bu iddialarının gerçeklikten uzak ve haksız olduğunu, taraflar arasındaki sözleşmenin 15.02.2021 tarihinde imzalandığını, fakat müvekkili oldukları şirkete fiili olarak yer gösterme ve işe başlama izninin Nisan ayı başında verildiğini, müvekkili şirketin yüklendiği iş kapsamında proje olmadığından idarenin verdiği iş emirlerine bağlı çalıştığını, müvekkili şirketin 2021 Nisan ayında kendisine verilen iş emri üzerine işe başladığını, 31.05.2021 tarihine kadar yapmış olduğu işler için hakediş talebini 04.06.2021 tarihinde yazılı olarak gerçekleştirdiğini, davalı idarenin bu talebi 2,5 ay sonra 20.08.2021 tarihinde hazırlayıp imzaladığını, müvekkili şirketin 2021 Nisan ayında idarece verilen işi bitirdiğini, Nisan-Ağustos ayları arasında 10-15 gün aralıklarla iş emri verildiğini, bu işlerin aralıklarla durdurulduğunu, bu sebeple müvekkili şirketin tüm ekipman ve işçilerle boşta bekletildiğini, sözleşmede 1 araç tahsisi yer aldığını fakat idarenin 2 araç istediğini, işin devamı için müvekkilinin bu yüke de katlandığını, müvekkilinin işe başlamasının, sözleşmeye uygun şekilde ve verilen iş emirleri doğrultusunda yükümlülüklerini ifa ettiğini ve bunun üzerinden 4 ayı aşkın bir süre geçtiğini, bu süre zarfında her türlü malzeme, imalat, uygulama, yakıt ve işçilik gibi giderlere katlanmaya devam ettiğini, buna rağmen yeni iş emri verilmediğini ve müvekkiline hiçbir şekilde hak ediş ödemesi de yapılmadığını, müvekkili şirket tarafından davalı yana iş emri verilmesi için talepte bulunulduğunu, davalı yanın bahaneler ile iş emri vermediğini, müvekkili şirketin hiçbir ödeme alamamasına rağmen 31.08.2021 tarihine kadar yapmış olduğu işler için 2. hak ediş talebinde bulunduğunu, bu hak ediş raporunun talepten 3 ay sonra 24.11.2021 tarihinde düzenlendiğini, taraflar arasında akdedilen sözleşmenin 11. Maddesinde "hakediş raporları yüklenici veya vekili tarafından imzalanıp idareye verildiği tarihten başlamak üzere İdarece en geç otuz gün içinde onaylandıktan sonra otuz gün içinde tahakkuka bağlanarak 60 gün içinde ödenir" dendiğini, davalı yanın sözleşmeye uymadığını, müvekkilini ekonomik olarak çıkmaza soktuğunu, müvekkili şirket tarafından 24.09.2021 tarihinde hak ediş ödemelerinin yapılması ve iş emri verilmesi hususunda davalı idareye ... kayıt sayılı yazı ile ihtar edildiğini, davalının müvekkili şirkete ödeme yapmadığını ve iş emri vermediğini, müvekkili şirketin 12.10.2021 tarih ve ... kayıt sayılı yazı ile 24.09.2021 tarihli taleplerini yinelediğini, ancak talebin sonuçsuz kaldığını, bu süre içerisinde covid-19 salgınının dünyaya yayıldığını, dünyanın ekonomik olarak sarsıntı geçirdiğini, dolar ve euro artışının hammadde fiyatlarına yansıdığını, müvekkilinin demir, çelik, plastik ve petrol ürünleriyle iş yüklendiğini, bu maddelerin fiyatlarının fazlasıyla etkilendiğini, müvekkili şirketin bu artışlara katlanamayacak hale geldiğini, müvekkili şirketin artan maliyetler ve hak edişlerinin alınamaması sebebiyle iflasın eşiğine geldiğini, müvekkilinin davalı yana işin feshini, devrini ya da tasfiyesini 21.10.2021 tarihinde bir dilekçe ile talep ettiklerini, davalı yanca bu taleplerinin görmezden gelindiğini, müvekkili şirketin en son 10.11.2021 tarih ve ... kayıt sayılı yazısı ile yine hak ediş ödemelerini talep ettiğini, sonra 1. Hak ediş bedeli olan 394.766,56-TL ödeme yapıldığını, 2. Ve 3. Hak ediş ödemelerinin yapılmadığını, müvekkilinin 03.02.2022 tarih ve ... kayıt sayılı, 11.02.2022 tarih ve ... kayıt sayılı, 11.02.2022 tarih ve ... kayıt sayılı, 24.02.2022 tarih ve ... kayıt sayılı dilekçeleri ile hak ediş ödemelerinin yapılmasını 22.01.2022 tarihli Cumhurbaşkanlığı Kararnamesine göre ek fiyat farkı hesaplanması konularda talep dilekçesi verdiğini, davalı idarenin 03.03.2022 tarih ve ... sayılı yazısında kurumlarının zorunlu giderlerine son aylarda yaşanan maddi sıkıntılar nedeniyle nakit sıkıntısı yaşandığını, kalan bakiyenin nakit durumuna göre en kısa sürede ödeneceğini beyan ettiğini, davalı idarece müvekkili şirkete devredileceği firmayı bildirmek üzere yazılan yazıya cevap verdiklerini, firma bilgilerinin bildirildiğini, davalı yanca gereğinin yapılmadığını, davalı yanın sözleşmeye aykırı davranışları nedeniyle müvekkilinin zor duruma sürüklendiğini, müvekkili şirketin vermiş olduğu dilekçeler üzerine 2022 Nisan sonu ve 2022 Mayıs ortalarında 1 yıl önceki hak edişlerin ödemelerinin gerçekleştiğini, ayakta kalabilmek adına müvekkili şirketin krediler çektiğini, 3. kişilere borçlandığını, bu paranın zamanında gelmemesi sebebiyle paranın değer kaybettiğini, davalı yanın 20.05.2022 tarihli yazısı ile müvekkili şirkete sözleşme ve ekindeki tüm taahhütlerini yerine getirmesi için 10 günlük süre verildiğini, sözleşmeyi feshettiğini, ... A.Ş. Ankara Gaziosmanpaşa Şubesi 10.02.2021 tarih ... sayılı 526.580,00-TL bedelli kesin teminatın irat kaydedileceği ve gecikme cezası uygulanacağına dair ihtarname gönderdiğini, davalı yanın sözleşme edinimlerini yerine getirmediğini, açıklanan tüm bu nedenlerler sözleşme feshinin haksız olduğunu, müvekkilinin 25.000,00-TL maddi zararının ve 25.000,00-TL kar mahrumiyetinin davacıdan fesih tarihi olan 16.06.2022 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsiline, yargılama ve vekalet ücretinin davalıdan tahmiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:

Dava, sözleşmenin haksız feshedildiğinden bahisle uğranılan maddi zararın ve kar mahrumiyetinin tazmini istemine ilişkindir.

Davacı tarafça ibraz edilen dava dilekçesinde davaya dayanak olarak gösterilmekle, Mahkememizce celp edilerek UYAP sistemi üzerinden incelenen İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasında; davacının, dosyamız davalısı İzmir Su Ve Kanalizasyon İdaresi Genel Müdürlüğü, davalının, dosyamız davacısı... Taahhüt Ticaret Limited Şirketi olduğu, dava konusunun "Karşıyaka ve Bornova Teknik Kısım Amirliği Sorumluluk Alanlarındaki Bölgelerde Şebeke Bakım ve Onarım Yapımı” nedeniyle verilen teminat mektubunun güncelleme bedeli ile tahsiline ilişkin olduğu ve dosyanın halen derdest olduğu anlaşılmıştır.

Davaların birleştirilmesi başlıklı 6100 sayılı HMK'nın 166. maddesinde aynen "(1) Aynı yargı çevresinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış davalar, aralarında bağlantı bulunması durumunda, davanın her aşamasında, talep üzerine veya kendiliğinden ilk davanın açıldığı mahkemede birleştirilebilir. Birleştirme kararı, ikinci davanın açıldığı mahkemece verilir ve bu karar, diğer mahkemeyi bağlar. (2) Davalar, ayrı yargı çevrelerinde yer alan aynı düzey ve sıfattaki hukuk mahkemelerinde açılmış ise bağlantı sebebiyle birleştirme ikinci davanın açıldığı mahkemeden talep edilebilir. Birinci davanın açıldığı mahkeme, talebin kabulü ile davaların birleştirilmesine ilişkin kararın kesinleşmesinden itibaren, bununla bağlıdır. (3) Birleştirme kararı, derhâl ilk davanın açıldığı mahkemeye bildirilir. (4) Davaların aynı veya birbirine benzer sebeplerden doğması ya da biri hakkında verilecek hükmün diğerini etkileyecek nitelikte bulunması durumunda, bağlantı var sayılır. (5) İstinaf incelemesi ayrı dairelerde yapılması gereken davaların da bu madde hükmüne göre birleştirilmesine karar verilebilir. Bu hâlde istinaf incelemesi, birleştirilen davalarda uyuşmazlığı doğuran asıl hukuki ilişkiye ait kararı inceleyen bölge adliye mahkemesi dairesinde yapılır." şeklinde hüküm bulunmaktadır.

Yukarıdaki yasal mevzuat doğrultusunda incelenen somut dosya kapsamı ile İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası ile birlikte değerlendirilmesi neticesinde; her iki dosya arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğu, dosyamız davacısı tarafından ibraz edilen dava dilekçesinde alacağın dayanağının İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesinin dosyasına da konu olan sözleşmeye dayandığının vurgulandığı, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin...E. Sayılı dosyasının dava sebebinin eldeki davamız ile aynı sözleşmeye dayalı olduğu, davacı tarafça sözleşmenin feshedilmesi sebebiyle nakde çevrilerek gelir kaydedilen teminat mektubunun güncelleme bedeli alacağının tahsili istemine ilişkin olduğu, eldeki dosyamızda da davacı tarafça feshin haksız olduğu iddia edilerek teminat mektubunun haksız olarak paraya çevrildiğinden bahisle uğranılan maddi zarar ve kar kaybının tazmini talep edildiğine göre öncelikle taraflar arasındaki sözleşmenin feshinin haklı olup olmadığının tespiti gerektiğinden her iki dosyada da aynı yönde araştırmalar yapılması gerektiği, dolayısıyla dosyalardan biri hakkında verilecek hükmün diğerini doğrudan etkileyeceği, bu sebeple her iki dosya için tahkikat işlemlerinin yürütülmesi gerektiği, her iki dosyanın birlikte görülmesinin usul ekonomisi yönünden de uygun olduğu anlaşılmakla Mahkememizin iş bu dosyasının, İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dava dosyası ile birleştirilmesine ve yargılamaya birleşen dosya üzerinden devam edilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi Yukarıda Açıklandığı Üzere;

1. Mahkememizin işbu dosyası ile İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ...Esas sayılı dava dosyası arasında hukuki ve fiili irtibat bulunduğu, anlaşılmakla, Mahkememizin işbu dosyasının İzmir ...Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dava dosyası ile BİRLEŞTİRİLMESİNE,

2. Mahkememiz esasının bu şekilde kapatılarak yargılamaya birleştirilen dava dosyası olan İzmir ... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası üzerinden devam olunmasına,

3. Birleştirme kararı nihai bir karar olmadığından yargılama giderlerinin birleştirilen dosya üzerinden karara bağlanmasına,

Dair dosya üzerinde tensiben yapılan inceleme sonunda asıl dosyadan verilecek nihai kararla birlikte istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi.03/07/2024

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı