İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/821 E. 2024/491 K.

T.C.

İZMİR

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/821 Esas

KARAR NO : 2024/491

DAVA : İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle)

DAVA TARİHİ : 20/10/2023

KARAR TARİHİ : 13/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Haksız Eylemden Kaynaklanan Zarar Nedeniyle) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; 06/06/2022 tarihinde ...plakalı araç sürücüsü ... mülkiyeti müvekkiline ait olan... plakalı aracına çarptığını, çarpma sonucunda maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, meydana gelen maddi hasara ilişkin Sigorta Eksperlik hizmetine başvurulmuş ve ekspertiz raporu alındığını, ekspertiz raporunda müvekkilinin aracında 55.699,86-TL (KDV dahil) hasar bedeli tespit edildiğini,... plakalı araçta oluşan hasar onarım bedelinin tespiti için 441,00-TL (KDV dahil) ekspertiz ücreti ödendiğini, mülkiyeti müvekkiline ait ... plakalı aracın hasar onarımının gerçekleştirildiğini, gerçekleşen kaza sonrası hasar gören araç için aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası çerçevesinde davalı sigorta şirketine başvuru yapıldığını, davalı sigorta şirketi tarafından sigorta poliçesi kapsamında hasar bedeline ilişkin araç onarıldıktan sonra 18.127,00 TL ödeme yapıldığını, alınan ekspertiz raporundan da anlaşılacağı üzere müvekkilinin aracında meydana gelen hasar onarımı için yedek parça ve işçilik ücreti olarak 55.699,86-TL (KDV dahil) belirlenmiş ancak kısmi ödeme yapıldığını, müvekkilinin, hasar gören aracını istediği yerde onarabilme hakkı bulunduğunu, davalının ise doğan gerçek zararı karşılama yükümlülüğü bulunduğunu, gerçekleşen kaza sonrası hasar gören araç için aracın Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası çerçevesinde davalı şirketin sorumluluğu bulunduğunu,... plakalı aracın bakiye hasar onarım ve işçilik bedeli ile ekspertiz ücretinin davalı şirketten İzmir .... İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı takip dosyası ile talep edildiğini, ancak davalının takibe haksız ve kötü niyetli olarak itiraz ettiğini belirterek; davanın kabulü ile; davalı borçlunun İzmir .... İcra Dairesi'nin... E. Sayılı takip dosyasına yapmış olduğu itirazın fazlaya ilişkin talep, ıslah, dava ve müddeabihi artırma hakları saklı kalmak kaydı ile şimdilik 100,00-TL'lik kısım yönünden itirazın iptaline ve takibin yasal faizi ile birlikte devamına, itirazın kötü niyetli olarak yapıldığı sabit olduğundan takip konusu alacağın %20’sinden az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Dava Değerinin Belirlenmesi: Davacı vekili 27/03/2024 havale tarihli ıslah dilekçesi ile dava dilekçesi ile 100,00 TL olarak talep etmiş oldukları itirazın iptali taleplerini 23.109,42-TL artırarak 23.209,42-TL olarak talep ettiklerini beyan etmiş, ayrıca ekspertiz rapor ücretinin de yargılama giderlerine dahil edilmesini talep etmiş ve talebe ilişkin harç ikmal edilmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ:

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Mahkemenizce ihdas edilen cevap süresi içerisinde konu davaya cevaplarımızı sunuyoruz. davacının, 06.06.2022 tarihinde...yabancı plakalı araç ile... plakalı araç arasında meydana gelen kaza sonucu... plakalı aracın uğramış olduğu maddi hasar talebiyle başlattığı takibe taraflarınca itiraz edilmesi sonucu haksız ve mesnetsiz olarak itirazın iptali ve icra inkar tazminatı talepli işbu davanın açıldığını, 28.06.2008 gün ve 26920 Sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan yönetmeliğe göre çalışma usul ve esaslarının düzenlenen müvekkili büronun, yabancı ülke ve yeşilkart Büroları( Emsal Bürolar) ile yaptığı... anlaşma çerçevesinde yabancı plakalı araçların Türkiye’de karşılaştıkları kazalarda şayet geçerli bir Yeşil Kart sigortaları mevcutsa Yeşil Kart sigortacıları adına kusur esasına göre zarar gören üçüncü şahısların hasarlarını, Türk mevzuatına göre tedvir ettiklerini, müvekkili büronun yabancı araçların ülkemizde sebebiyet verdikleri kazalarda ortaya çıkan hasarların tedvirinde, bu araçların sahip veya sürücüleri adına hareket etmeyip kaza tarihini kapsayan geçerli yeşil kart sigortaları olması halinde yabancı sigorta şirketi adına hareket ettiklerini, Karayolları Trafik Kanunu ve Ticaret Kanunu hükümleri gereği yabancı plakalı bir aracın sebebiyet verdiği trafik kazası sonrası ortaya çıkan hasarlar için kusur esasına göre ve yabancı sigorta şirketi adına mali sorumluluk sigortası limit ve şartları çerçevesinde müvekkil Büro’nun sorumluluğunun doğduğunu, müvekkilin davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkilinin davacı tarafın taleplerine ilişkin ödeme yaparak tüm sorumluluğunu yerine getirdiğini, davacı tarafça müvekkili kuruma başvuru sonrası ... nolu hasar dosyası açıldığını, ... Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından düzenlenen 27.06.2022 tarihli ekspertiz raporunda tespit edilen 6.977,58-TL parça bedeli, 11.150,00-TL işçilik bedeli olmak üzere toplam 18.127,58

-TL maddi hasar tazminatı 01.07.2022 tarihinde davacı vekili hesabına ödendiğini, başvuran tarafından haricen ödeme yapıldığına ilişkin herhangi bir belge sunulmadığından başvuranın haksız taleplerinin reddi gerektiğini belirterek , fazlaya ilişkin her tür talep, beyan, itiraz, dava, şikayet ve sair yasal hakları saklı kalmak kaydıyla: Sigorta Genel Şartları ve HMK hükümleri gereğince tüm dosya delillerinin taraflarına tebliğine, bu süre zarfında itiraz ve cevap haklarımızın saklı tutulmasına; öncelikle müvekkili aleyhine ikame edilen davanın belirtilen nedenlerle usulden reddine karar verilmesini, mahkeme aksi kanaatte ise yapılan ödemeler sebebiyle işbu itirazın iptali davasının esastan reddine karar verilmesini, takibinde haksız ve kötü niyetli olan alacaklı hakkında takip konusu alacağın %20sinden az olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine, temerrüde düşmemiş ve davanın açılmasına sebebiyet vermeyen müvekkili şirket hakkında faiz, yargılama giderleri ve vekalet ücreti hakkında hüküm tesis edilmemesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER :

1. İzmir ....İcra Dairesinin... E.sayılı takip dosyası

UYAP sistemi üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınan dosyanın incelenmesinde; alacaklı davacı ... tarafından borçlu davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu aleyhine toplam 38.013,86-TL asıl alacak için 18.05.2023 tarihinde başlatılan ilamsız takip (Örnek 1) olduğu, davalı borçlu vekilinin 22.05.2023 tarihli icra takibine, takibe konulan alacağa, işlemiş faize, faiz oranlarına ve diğer tüm fer’ilere itiraz dilekçesi üzerine İcra Müdürlüğünün 22.05.2023 tarihli kararı ile takibin durdurulmasına karar verildiği anlaşılmıştır.

2. Trafik kazası tespit tutanağı

3. Davalı büro nezdindeki poliçe ve hasar dosyası

Davalı büro tarafından ... Hizm. Ltd. Şti sigorta şirketi nezdinde ...- nolu sigorta poliçesi ile TRB ... nolu hasar dosyası Mahkememize sunulmuş, hasar dosyası kapsamında ... Hizm. Ltd. Şti tarafından davacı vekiline 01.07.2022 tarihinde 18.127,58-TL araç hasarı ödemesi ve 10.08.2022 tarihinde 8.663,00-TL değer kaybı ödemesinin yapıldığı bildirilmiş, ödemelere ilişkin dekontlar ibraz edilmiştir.

4. Türkiye Noterler Birliği kayıtları

Davacının, dava konusu kaza sebebiyle oluştuğunu iddia ettiği hasarlandığını ve değer kaybına uğradığını belirttiği... plakalı araca ilişkin trafik tescil kayıtları celp edilerek dosyamız arasına alınmıştır.

5. Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi kayıtları

Davacıya ait olup, dava konusu 06.06.2022 tarihli trafik kazası sebebiyle hasarlandığı ve değer kaybına uğradığı belirtilen... plakalı aracın dava konusu trafik kazasından önceye ilişkin hasar kaydının bulunup bulunmadığı hususunda Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezine müzekkere yazılmış, celp edilen kayıtlardan aracın dava konusu trafik kazasından önce 8 adet hasar kaydının bulunduğu anlaşılmıştır.

6. Ekspertiz raporu

Davalı büro nezdinde ... Hizm. Ltd. Şti sigorta sigorta şirketi tarafından açılan TRB ... nolu hasar dosyası kapsamında aldırılan hasar ekspertiz raporunda; ... plaka sayılı araçta 6.977,58-TL parça bedeli ve 11.150,00-TL işçilik ücreti olmak üzere toplam 18.127,58-TL hasar meydana geldiğinin tespit edildiği görülmüştür.

7. Değer kaybı tespit raporu

Davalı büro nezdinde ... Hizm. Ltd. Şti sigorta sigorta şirketi tarafından açılan TRB ... nolu hasar dosyası kapsamında aldırılan değer kaybı ekspertiz raporunda; ... plaka sayılı araçta 8.663,00-TL değer kaybı meydana geldiğinin tespit edildiği görülmüştür.

8. Bilirkişi raporu

Mahkememizce,dava konusu trafik kazasında tarafların kusur durumlarının belirlenmesi, davacıya ait aracın kaza tarihi itibariyle rayiç bedelinin ve aracın tamir bedelinin ne kadar olduğunun belirlenmesi, (değer tespitine ilişkin somut dayanakların denetime elverişli biçimde gösterilmesi) aracın tamirinin ekonomik olup olmadığının, aracın pert-total işlemi gerektirip gerektirmediğinin değerlendirilmesi, araç pert-total gerektiriyor ise (aracın hurdasının davacıda olduğu gözetilerek) aracın kaza tarihindeki ikinci el piyasa rayiç değerinden sovtaj bedeli mahsup edilerek gerçek zarar miktarının belirlenmesi, şayet onarımı mümkün ise onarım bedelinin belirlenmesi araç hasarları konusunda uzman bir bilirkişisi ile trafik kazalarında kusur alanında uzman bir bilirkişiden oluşan heyetten aldırılan 13.05.2024 havale tarihli raporda özetle;

Trafik kural ihlali yönünden: ... plakalı araç sürücüsü ... kazanın oluşumunda, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununa bağlı çıkartılan Trafik Yönetmeliğinin 107. Maddesinde belirtilen 'Sürücüler, önlerinde giden araçları güvenli ve gerekli bir mesafeden takip etmek zorundadırlar, hükmünü, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunun 52/1b Maddesinde ise, sürücüler hızlarını, kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorunda oldukları hükı Karayolları Trafik Kanunda sürücülerin asli kusurlu sayılacağı haller başlığı altındaki 84. maddesin "d' bendini “Arkadan çarpma" hallerinde asli kusurlu sayılırlar” hükmünü ihlali niteliğinde olduğu,... plakalı araç sürücüsü ... kazanın oluşumunda, 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanununu ihlal eden herhangi bir davranışı bulunmadığı,

Hasar onarım bedeli yönünden:... plaka sayılı ... model otomobilde 06.06.2022 riziko tarihi itibarıyla dava konusu olaya bağlı olarak meydana gelen hasar onarım bedelinin 52.455,73 TL olduğu, somut olayda davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu kazada kusurlu olan ...yabancı plaka sayılı aracın yeşil kartı kapsamında,... plaka sayılı araçta meydana gelen zararı (trafik uzmanı tarafından ... plaka sayılı araç sürücüsünün kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı belirlendiğinden sn. mahkeme tarafından belirlenecek yeşil kart sahibinin kusuru oranında) sorumluluk riski kapsamında 52.455,73 TL olarak belirlenen gerçek zarar bedelinden sorumlu olduğu, ancak davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu tarafından davalı Vekiline 01.07.2022 tarihinde 18.127,58 TL hasar onarım bedel ödemesi, 10.08.2022 tarihinde 8.663,00 TL. değer kaybı bedeli olmak üzere 26.790,58 TL ödeme yapılmış olmakla (52.455,73 TL.- 18.127,58 TL) — 34.328,15 olarak hesaplanan bakiye hasar onarım bedelinden poliçe ile sınırlı sorumlu olduğu. dava dilekçesinde davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosuna hasarın ihbar edildiği belirtilmişse de dosya kapsamında bir belgenin yer almadığı, Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu tarafından 01.07.2022 tarihinde hasar onarım bedeli ödemesi yapılmış olmakla nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmak üzere 01.07.2022 tarihi itibarıyla -ödenmeyen borç miktarı bakımından- temerrüde düşeceği, rapor edilmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Dava, trafik kazasından kaynaklı bakiye hasar bedelinin ve ekspertiz rapor ücretinin tahsili istemine ilişkin olarak İzmir .... İcra Müdürlüğünün ...E sayılı takip dosyasında davacı tarafından başlatılan takibe davalı tarafından yapılan itirazın iptali istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık, 06/06/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazasında tarafların kusur durumlarının ne şekilde olduğu, davacının aracında meydana gelen gerçek hasar bedelinin davalı sigorta şirketi tarafından takip ve dava tarihinden önce yapılan ödemeler ile karşılanıp karşılanmadığı, davacının bakiye hasar bedelinin tazmini talepli takibini yerinde olup olmadığı ve itirazın iptali koşullarının oluşup oluşmadığı noktalarında toplanmaktadır.

Mahkememizce yapılan yargılama sonunda iddia, savunma, deliller tüm dosya kapsamına göre;

Dava konusu trafik kazasının 06/06/2022 tarihinde saat 16.15 sıralarında sürücü ...'un sevk ve idaresindeki...plakalı aracı ile ... Caddesi üzerinde seyir halinde iken, ön ilerisindeki sürücü ...'in sevk ve idaresindeki... plakalı aracın arka kısımlarına çarpması neticesinde meydana geldiği;

Açıklanan oluş şekliyle gerçekleşen kazanın oluşumunda sürücü ...'un ... Caddesi üzerinde seyir halinde iken aynı istikamette önünde seyreden araç ile aralarındaki takip mesafesini koruyamaması, seyri sırasında yola gereken dikkat ve özeni göstermemesi, ön ilerisindeki araç ile olan takip mesafesini korumaması şeklindeki davranışlarının etken olduğu;

... plakalı araç sürücüsünün sevk ve idaresindeki aracı ile ... Caddesi üzerinde seyir halinde iken, aynı istikamette ve arkasından gelen aracın, kendi aracının arka kısımlarından çarpması karşısında, kazayı öngörme ve önleme adına alacağı herhangi bir tedbir bulunmadığından, kazanın oluşumunda atfı kabl herhangi bir kusurunun bulunmadığı kaza tespit tutanağı ve alınan bilirkişi heyet raporu doğrultusunda Mahkememizce değerlendirilmiştir.

Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu, yeşil kart sistemine dâhil olmak maksadıyla 19.10.1963 tarihinde Türkiye Sigorta ve ... Şirketleri Birliği bünyesinde kurulmuştur. Yeşil kart, yeşil kart sistemine üye ülkelerde geçerli olmak üzere düzenlenen, Uluslararası Motorlu Taşıt Sigorta Kartı olup, kazanın meydana geldiği ülkede yapılması zorunlu olan Motorlu Taşıt Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortasına eşdeğer bir belgedir. Diğer bir ifade ile kazanın meydana geldiği ülkede yürürlükte olan trafik sigortası mevzuat, kapsam ve limitleri çerçevesinde teminat vermektedir.

Kazanın oluşumuna asli ve tam kusuruyla sebebiyet veren...plakalı araç, davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu nezdinde kaza tarihini de kapsar şekilde teminat altındadır.

Yukarıdaki izah şeklinde meydana geldiği anlaşılan trafik kazasında, kazaya etken kusuru bulunmayan davacıya ait... plakalı aracın hasar gördüğü, davalı büro nezdinde ... Hizmetleri Ltd. Şti. tarafından davacıya 01/07/2022 tarihinde 18.127,58-TL hasar ödemesi ve 10/08/2022 tarihinde 8.663,00-TL değer kaybı tazminatı ödemesi yapıldığı, olayda ... plakalı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda asli ve tam kusurlu olduğu,... plakalı araç sürücüsü davacının kazanın oluşumuna etken kusurunun bulunmadığı; denetime ve hüküm kurmaya elverişli bilirkişi heyet raporunda, davacıya ait... plakalı aracın davaya konu trafik kazası sonucunda hesap edilen hasar bedelinin 52.455,73-TL olduğu ve araçta oluşan hasarın yeri, büyüklüğünün kazanın oluş şekli ile örtüştüğü, dava ve takip tarihinden önce 07/07/2022 tarihinde davalı tarafından hasar sebebiyle davacıya yapılan 18.127,58-TL ödeme mahsup edildiğinde davacının hasar sebebiyle bakiye zarar bedelinin 34.328,15-TL olacağı hesap edilmiştir.

Yeşil kart sistemine dâhil olmak maksadıyla ... ve ... Şirketleri Birliği bünyesinde kurulan davalı Türkiye Motorlu Taşıt Bürosu, kazanın meydana geldiği ülkede yürürlükte olan trafik sigortası mevzuat, kapsam ve limitleri çerçevesinde teminat vermekte olduğundan, kaza tarihi itibariyle geçerli poliçe teminat limiti olan 43.000,00-TL ile sınırlı olarak sorumlu olacağı kabul edilerek, davalı tarafından davacıya dava ve takip tarihinden önce 01.07.2022 tarihinde yapılan 18.127,58-TL araç hasarı ödemesi ile 10.08.2022 tarihinde yapılan 8.663,00-TLdeğer kaybı ödemesinin mevcut poliçe teminat limitinden düşülmesi sonucu davalının bakiye poliçe teminat limiti olan 23.209,42-TL ile sınırlı olarak sorumlu tutulabileceği değerlendirilerek ve davacı tarafça bu miktar dahilinde yapılan ıslah gözetilerek davanın kabulüne, takip konusu alacak miktarının yargılama neticesinde belirlendiği gözetilerek icra inkar tazminatı talebinin reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM : Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davanın KABULÜNE, davalının İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı takip dosyasındaki itirazının dava konusu edilen 23.209,42. TL'lik kısım yönünden iptaline, takibin bu miktar ve bu miktara takip tarihinden itibaren takip talebinde belirtilen oranda işletilecek faiz üzerinden devamına,

2. Alacağın yargılamayı gerektirmesi göz önüne alınarak yasal şartları bulunmadığından icra inkar tazminatına hükmedilmesine yer olmadığına,

3. Karar tarihi itibariyle alınması gereken 1.585,43. TL karar ve ilam harcından peşin alınan 269,85. TL harç ile icra dosyasına yatırılan 190,07. TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 1.125,51. TL harcın davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

4. 7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun ... başvuru nolu dosyası ile tarafından taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.120,00. TL arabulucu ücretinin davalıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

5. Davacı tarafça peşin harç olarak yapılan 269,85. TL, başvurma harcı olarak yapılan 269,85. TL olmak üzere toplam 539,70. TL ve davacının iş bu dosyada yaptığı ve karşıladığı toplam 5.145,50. TL yargılama gideri olmak üzere toplam 5.685,20. TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince hesaplanan 17.900,00‬. TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7. Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının resen ilgilisine iadesine,

Dair, taraf vekillerinin yüzüne karşı, HMK'nın 341/2. maddesi uyarınca kesin olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı. 13/06/2024

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı