İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/802 E. 2024/464 K.

T.C.

İZMİR

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2023/802 Esas

KARAR NO : 2024/464

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 14/10/2023

KARAR TARİHİ : 06/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının toptan gıda satışı işi yaptığını, davalının ise tavukçuluk ve gıda perakendecilik işi yaptığını, davacının toptan dağıtımını yaptığı malların satımı üzerine taraflar arasında ticari bir ilişki olduğunu, davalı yana teslimi yapılan malların bedelinin davacı yana ödenmediğini, alacakların ödenmesi yönünde davacı tarafından davalı aleyhine icra takibi başlatıldığını, davalının itirazı ile takibi durdurulduğunu, davalının haksız ve yersiz itirazının iptaline, takibin devamına, takibin geciktirme amaçlı ve kötüniyetli olduğu açık olan itiraz nedeniyle davalı aleyhine % 20 den az olmamak üzere icra inkar tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DAVALININ SAVUNMASININ ÖZETİ

Davalıya usulüne uygun dava dilekçesi ve eklerinin tebliğ edilmesine rağmen cevap dilekçesi ibraz edilmemiştir.

Davalı asil 15/02/2024 tarihli ön inceleme duruşmasında alınan beyanında; "davacı şirket ile benim yeğenim ... ticaret yapmıştır. Benim ticaret kaydım olduğu için ve yeğenimin kaydı olmadığı için mal alışı benim üzerinden gerçekleşti. Kendisine mal geldiği zamana benim mekanıma gelmesini, benim dışında mal teslim almamasını şart koştum. Davacı firmaya da bu şartı söyledim. Malları bana teslim ettikleri süre içerisinde ödemeleri ben davacı tarafa yaptım. Benim yeğenim davacı tarafa elden de para veriyormuş, davacı taraf mutabakata gelmiş ben o zaman işyerinde değildim. Benim kaşem ofiste masamın üzerinden duruyordu. ... benim bilgim dışında kaşeyi basıp mutabakatı yapmış, ... benim sigortalı çalışanım değildir. Kendisi alım-satım işleri yapıyor, bu faturalar e-fatura olarak düzenlendiğinden bizim sistemlerimize düşmüş. Muhasebeci defterlere kaydetmiş hatta bana bu faturalardan bilgim olup olmadığını sordu ben de herhangi bir sorun olmadığını kaydedebileceğini söyledim." şeklinde beyanda bulunmuştur.

DELİLLER

1. İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... sayılı takip dosyası

Uyap üzerinden celp edilerek dosyamız arasına alınan dosyanın incelenmesinde; alacaklının dosyamız davacısı ... San.ve Tic.Ltd.Şti.olduğu, borçlunun dosyamız davalısı ... olduğu, takip dayanağının cari hesaptan kaynaklanan 66.429,37-TL bedel alacak için 31.07.2023 tarihli ödeme emri ile takip tarihinden itibaren işleyecek % 16,75 avans faizi ile birlikte ilamsız takip yoluyla takipte bulunulduğu, ödeme emrinin 02.08.2023 tarihinde muhatabın eşi ... imzasına tebliğ edildiği, borçlu tarafından 29.08.2023 tarihinde verilen dilekçe ile takip konusu yapılan borcun tamamına itiraz edildiği, 03.08.2023 tarihinde takibin durdurulmasına karar verilldiği anlaşılmıştır.

2. İzmir Ticaret Sicil Müdürlüğü kayıtları

3. İzmir Esnaf ve Sanatkarlar Odası Başkanlığı yazı cevabı

4. Yamanlar Vergi Dairesi yazı cevabı

26.10.2023 tarihli yazı cevabı ile; "... TC kimlik numaralı mükellefi ...'in tarh dosyası ve bilgisayar kayıtları tetkikinde; 29/04/2021 tarihi itibariyle "gıda maddelerinin bir ücret veya sözleşmeye dayalı olarak toptan satışını yapan aracılar (aracı üretici birlikleri dahil, yaş sebze ve meyve hariç)" faaliyetine başladığı ve mükellefiyet kaydının halen devam ettiği, 2021 yılında işletme hesabı esasına göre, 2022 yılında ise bilanço esasına göre defter tuttuğu görülmüş olup mükellef tarafından elektronik ortamda verilen 2021 ve 2022 dönemlerine ait gelir vergisi beyannameleri ve tahakkuk fişleri yazı ekinde gönderilmiştir.

5. Taraflara ait ticari defterler

6. Bilirkişi raporu

Taraflara ait ticari defterler üzerinde inceleme yaptırılarak, iddia ve savunmanın irdelenmesi, ticari defterlerin usulüne uygun olarak tutulup tutulmadığının tespit edilmesi, taraflar arasındaki ticari ilişkinin değerlendirilmesi, takip konusu edilen cari hesap ekstresine dayanak faturaların ve varsa ödemelerin defter kayıtlarında yer alıp almadığı, faturaların açık fatura mı kapalı fatura mı olduğu, teslime ilişkin belgelerin nelerden ibaret olduğu, teslim edilip edilmediği, teslim edilmiş ise bedelinin ödenip ödenmediğini, iade edilmiş ise iade faturaları ve iade edilen miktarın değerlendirilmesi, hususlarında SMMM bilirkişiden aldırılan 27.03.2024 havale tarihli raporda özetle; davacının davalı yan adına toplamda 198.444.37-TL'lık faturaların tanzim edildiği ve bu faturalara karşılık olmak üzere davalı tarafından da toplamda 137.415,00-TL'lik ödemede bulunulduğu ve davacının takip tarihi itibarıyla 61.029,37-TL tutarında davalıdan alacaklı olduğu, gerek davacının tanzim ettiği faturalar gerekse davalının yapmış olduğu ödemler yönünden tarafların yasal defterlerinin birbirini teyit ettiği rapor edilmiştir.

UYUŞMAZLIK:

Dava, faturaya ve cari hesaba dayalı alacağın tahsili istemine ilişkindir.

Taraflar arasındaki uyuşmazlık; İzmir .... İcra Müdürlüğünün... Esas sayılı dosyasında başlatılan cari hesap alacağına dayalı takip nedeniyle davalının borçlu olup olmadığı, borçlu ise miktarı, cari hesaba dayanak fatura konusu malın davalıya teslim edilip edilmediği, takibin yerinde olup olmadığı ve itirazın iptali ve tazminat şartlarının mevcut olup olmadığı noktalarında toplanmaktadır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE

Mahkememizce yapılan yargılama, getirtilen kayıt ve belgeler birlikte değerlendirildiğinde;

Davacı tarafça, davalı şirkete yapılan satış ve teslim edilen mallar sebebiyle cari hesap ve faturalardan kaynaklanan, 66.429,37-TL tutarında bakiye borcunun bulunduğu, bakiye alacağın tahsili istemiyle İzmir .... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı sayılı dosyasında davalı aleyhine icra takibi başlatıldığı, takibin davalının vaki itirazı sebebiyle durdurulduğundan bahisle itirazın iptaline karar verilmesi talep edilmiştir. Davalı, takibe itiraz dilekçesinde, alacaklıya herhangi bir borçları bulunmadığından borca, faize ve takibin ferilerine itiraz etmiş, Mahkememize cevap dilekçesi sunmamış, ön inceleme duruşmasında alınan beyanında ticari ilişkinin kendisi ile davacı şirket arasında değil, yeğenim ... arasında ticari alışveriş olduğunu, yeğeninin ticari kaydı olmadığı için mal alışverişinin kendi üzerinden gerçekleştiğini beyanla savunmalarını sunmuştur.

Mahkememizce iddia, savunma ve tüm dosya kapsamına göre, taraflar arasındaki borç alacak ilişkisinin irdelenmesi için ticari defterler üzerinde inceleme yapılmasına karar verilmiş olup, taraf ticari defterleri üzerinde yapılan incelemeye dair alınan bilirkişi raporu ve dosya kapsamındaki delillerden,

Tarafların incelenen ticari defterleri ile sunulan kayıt ve belgelerden, taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesinin bulunduğunun taraflarca iddia ve ispat edilmediği, bu durumda taraflar arasında yazılı bir cari hesap sözleşmesi bulunmadığı, "önceki borçlar tahsil edilmemesine rağmen taraflar arasındaki ticari ilişkinin devam etmesi durumu" olarak kabul edilen açık hesap ilişkisinin mevcut olduğunun kabul edilmesi gereklidir.

Davacı, alacak iddiasını açık hesap kapsamındaki 11/04/2023-01/08/2023 tarihleri arası alacağa dayandırmıştır. Tarafların ticari defterleri üzerinde yapılan inceleme sonucunda alınan bilirkişi raporu ile dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde, takibe konu 11/04/2023-01/08/2023 tarihleri arası açık hesap ilişkisine konu faturaların tamamının davalı ticari defterlerinde kayıtlı olduğu, yine taraf ticari defterlerinde birbiri ile uyumlu olarak kaydedildiği üzere davalı tarafından davacıya 137.415,00-TL ödeme kaydının olduğu, davalı tarafından icra takibinden sonra ancak dava tarihinden önce 10/08/2023 tarihinde yapılan ödeme tutarı olan 500,00-TL de mahsup edildiğinde dava tarihi itibariyle her iki taraf ticari defterlerine göre davacının davalıya 61.029,37-TL borçlu olduğu anlaşılmıştır.

Açıklanan tüm bu hususlar neticesinde davalı taraf, açık hesap ve bu açık hesaba konu faturaları ticari defterlerine kaydetmiş olmakla, karineten malı teslim aldığı sabittir. Taraflar arasındaki ihtilafın sebebi, davalının savunmasında ileri sürdüğü, davacı şirket ile kendisi arasında değil, yeğeni ... arasında ticari alışveriş bulunduğu, yeğeninin ticari kaydı bulunmadığından fatura ve ödemelerin davalının kaydı üzerinden gerçekleştirildiği hususuna dayanmaktadır. Faturaların davalının ticari defterlerine kaydedilmiş olması karine olarak malın teslim edildiği anlamına geleceğinden, davalı tarafça kendi muvazaasına dayalı olarak itirazda bulunulmuş ise de hiç kimse kendi muvazaasına dayanarak bir hak talep edemeyeceğinden davalının savunmalarına itibar edilememiştir. Açıklanan bu hususlar doğrultusunda, davanın kısmen kabulüne, davalı tarafından icra takibinden sonra ancak dava tarihinden önce 01/08/2023 tarihinde yapılan ödeme tutarı olan 500,00-TL'lik ödeme nedeniyle davacının ödenen bu miktara ilişkin itirazın iptali davası açmakta hukuki yararı bulunmadığından, bu kısım yönünden davanın usulden reddine, taraf ticari defterlerinde tespit edilen borç tutarı olan 61.029,37‬-TL yönünden davalının takibe vaki itirazının iptaline, alacak likit olmakla kabul edilen bu bedel üzerinden %20 oranında icra-inkar tazminatına hükmedilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. Davanın KISMEN KABULÜNE;

• Davalı tarafından icra takibinden sonra ancak dava tarihinden önce yapılan ödeme tutarı olan 500,00-TL'lik ödeme nedeniyle davacının ödenen bu miktara ilişkin dava açmakta hukuki yararı bulunmadığından, bu kısım yönünden davanın USULDEN REDDİNE,

• Bakiye kısım yönünden, davalının İzmir .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasındaki itirazının 61.029,37‬-TL yönünden iptaline, takibin bu miktar ve bu miktara takip tarihinden itibaren takip talebinde belirtilen oranda işletilecek faiz üzerinden devamına, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

2. Hükmolunan alacağın %20'si oranında (12.205,87. TL) icra inkar tazminatının davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

3. Alınması gereken 4.168,91. TL karar ve ilam harcından başlangıçta peşin harç olarak alınan 269,85. TL harç ile icra dosyasına yatırılan 332,15. TL peşin harcın mahsubu ile bakiye 3.566,91. TL harcın davalıdan alınarak hazineye irat kaydına,

4. 7155 sayılı yasanın 19/12/2018 tarihinde yürürlüğe giren 23.maddesiyle eklenen 6325 sayılı yasanın 18/A maddesi gereğince İzmir Arabuluculuk Bürosunun ... başvuru nolu dosyası ile taraflar arasında yapılan arabuluculuk faaliyeti sonunda, ileride haksız çıkacak taraftan alınmak üzere Hazine tarafından karşılanan 3.120,00. TL arabuluculuk ücretinin yargılama gideri olarak davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan 2.866,37. TL'sinin davalıdan alınarak, 253,63. TL'sinin davacıdan alınarak Hazineye gelir kaydına,

5. Davacı tarafça peşin harç olarak yapılan toplam 269,85. TL'nin yargılama giderlerine dahil edilmeksizin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davacının yaptığı ve karşıladığı toplam 3.280,75. TL yargılama giderinden kabul ve red oranına göre hesaplanan 3.014,06. TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

7. Davacı kendini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki AAÜT gereğince davanın kabul edilen bölümü üzerinden hesaplanan ‬17.900,00. TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8. Karar kesinleştiğinde ayrıca karar yazılmaya gerek görülmeden artan gider avansının derhal ilgilisine iadesine,

Dair, davacı vekili ve davalı asilin yüzüne karşı, HMK'nın 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesince incelenmek üzere istinaf yolu açık olarak verilen karar açıkça okundu, ana çizgileriyle anlatıldı.

06/06/2024

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı