İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/292 E. 2024/398 K.

T.C.

İZMİR

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2024/292

KARAR NO : 2024/398

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 22/05/2024

KARAR TARİHİ : 24/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari İlişkiden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVACININ İSTEMİNİN ÖZETİ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili davacı şirket ile davalı şirket arasında mal alımı konusunda anlaşılarak Türkiye... Bankası Buca/İzmir şubesine ait 20.02.2024 vade tarihli ... seri numaralı 125.000,00-TL bedelli çekin keşide edildiğini, yapılan anlaşmanın ardından davalı şirketin mal vermediğini, müvekkil şirket çekin geri verilmesini istemişse de davalı tarafın çeki iade etmediğini, ödeme aracı olan çekin verilmesine rağmen karşı edimin yerine getirilmemesi nedeniyle çekin “bedelsiz” kaldığını beyanla davanın kabulü ile müvekkili şirketin davalı şirkete 20.02.2024 vade tarihli ... seri numaralı 125.000,00-TL bedelli çek nedeniyle borçlu olmadığının tespitine, dava sonuna kadar İcra İflas Kanunu 72/2 uyarınca alacağın % 15 tutarında teminat ile açılacak icra takibinin dava sonuçlanıncaya kadar durdurulması için ihtiyati tedbir kararı verilerek, bu hususta bankaya müzekkere yazılmasına, davalı aleyhine alacağın %20'sinden az olmamak üzere kötüniyet tazminatına hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı yana yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

DEĞERLENDİRME VE GEREKÇE:

Dava, 20.02.2024 vade tarihli ... seri numaralı 125.000,00-TL bedelli çekin bedelsiz kalması nedeniyle borçlu olunmadığının tespiti istemine ilişkindir.

Eldeki dava, TTK 4/I maddesi gereğince mutlak ticari dava olup, TTK' nın 5/A maddesi gereğince dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na, 7155 sayılı Kanunun 23. maddesi ile eklenen "dava şartı olarak arabuluculuk" başlıklı 18/A maddesinin ilk iki fıkrasına göre; "(1) İlgili kanunlarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartı olarak kabul edilmiş ise arabuluculuk sürecine aşağıdaki hükümler uygulanır. (2) Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilir."

Arabuluculuk dava şartı eksikliğinin tamamlanabilir dava şartı eksikliği olarak nitelendirilmesi mümkün değildir. Zira arabuluculuk tarafların mahkeme yoluna başvurmadan uyuşmazlıkları bir araya gelerek çözmeleri, bu şekilde daha hızlı ve barışçıl yöntemler ile sonuca ulaşmaları ile mahkemelerin iş yükünün azaltılması amacı ile getirilmiş alternatif bir çözüm yoludur. (Aynı yönde, İzmir BAM 11. HD'nin 2019/3103 E. 2019/1844 K., Ankara BAM 23. HD'nin 2020/1757 E. 2020/1466 K.sayılı ilamları )

Bu kapsamda somut olaya bakıldığında; Mahkememizce davacı vekiline "Tebliğden itibaren 1 haftalık kesin süre içerisinde, Arabulucuk son oturum tutanağının aslını veya arabulucu tarafından onaylanmış örneğini sunması, sunulmadığı taktirde davanın usulden reddedileceği" ihtarını içerir elektronik tebligat düzenlendiği, davacı vekili tarafından ibraz edilen 24/05/2024 tarihli dilekçe ile henüz arabuluculuk dava şartının sağlanmadığı, gördükleri lüzum ve müvekkillerinin talebi üzerine davadan vazgeçtiklerini, dava şartı arabuluculuk sağlandıktan sonra tekrar davanın açılacağını, tüm hakları saklı kalmak üzere vazgeçme beyanlarının kabulüne karar verilmesini talep ettiği görülmüştür. Davacı tarafından eldeki davanın arabulucuya başvurmaksızın 22/05/2024 tarihinde açıldığı, her ne kadar Mahkememizce davacı vekiline arabuluculuk son tutanağının ibrazı konusunda süre verilmiş ve buna ilişkin ihtarlı tebligat yapılmış ise de, davacı vekili tarafından ibraz edilen 24/05/2024 dilekçede, eldeki, dava yönünden henüz arabuluculuk aşamasına başvurulmadığı beyan edildiğinden, 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklene 18/A-(2) maddesinin 4. Cümlesinde "Arabulucuya başvurulmadan dava açıldığının anlaşılması halinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın dava şartı yokluğu sebebi ile usulden reddine karar verilir." düzenlemesi de gözetilerek, anılan dava şartı eksikliğinin tamamlanabilir dava şartı eksikliği olarak nitelendirilmesi mümkün olmadığından dava açılmadan önce zorunlu arabuluculuk dava şartı ihlal edildiğinden davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;

1. TTK.'nun 5/A maddesi ve HMK' nun 114/2 ile 115/2 maddeleri gereğince davanın DAVA ŞARTI YOKLUĞUNDAN REDDİNE,

2. Karar tarihiyle alınması gereken 427,60. TL red harcının başlangıçta alınan 2.134,69. TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 1.707,09. TL harcın hüküm kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

3. Davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, davalı taraflarca yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

4. Kararın kesinleşmesi halinde, ayrıca karar yazmaya gerek görülmeden kalan gider avansının resen taraflara iadesine,

Dair, tarafların yokluğunca, HMK'nın 345. maddesi uyarınca gerekçeli kararın taraflara tebliğinden itibaren iki hafta içinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesince incelenmek üzere istinaf yolu açık olmak üzere karar verildi. 24/05/2024

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı