İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/941 E. 2024/254 K.

T.C.

İZMİR

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/905

KARAR NO : 2024/241

DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)

DAVA TARİHİ : 07/11/2022

KARAR TARİHİ : 27/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili tarafından sunulan dava dilekçesinde özetle; davalılardan bir tanesinin sigorta şirketi olması nedeniyle işbu davada Asliye Ticaret Mahkemelerinin görevli olduğu, davalı sigorta şirketinin Ege Bölge Müdürlüğü'nün İzmir'de bulunduğu, işbu sebeple tüm davalılar bakımından İzmir Mahkemelerinin yetkili olduğu, 11/08/2022 tarihinde ...'a ait ve ..... sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracın müvekkiline ait... plaka sayılı yabancı araca çarpması neticesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiği, müvekkilinin aracı ile İzmir ili Bornova ilçesi Çevreyolunda seyir halinde iken aniden trafiğin sıkışması üzerine yavaşladığı ve davalı şirket nezdinde sigortalı aracın sürücüsünün yeterli mesafe bırakmadığından ve dikkatsiz davrandığından dolayı ön kısımları ile müvekkiline ait ... plaka sayılı aracın arka kısımlarından çarparak zarar verdiği, taraflarca tanzim edilen kaza tespit tutanağında taraf beyanları ve olay yeri fotoğraflarına göre davalı sigortada sigortalı olan ... plakalı araç sürücüsünün KTK'nun ilgili hükümlerini ihlal ederek maddi hasar oluşmasına sebebiyet verdiği, davanın, kusurlu sürücü, kusursuz malik ile ... Sigorta AŞ'ne karşı açıldığı, davalı şirket ile kusurlu araç arasında ... poliçe nolu ve 23/11/2021 - 23/11/2022 tarihleri arasında geçerli ZMMS poliçesi bulunduğu, işbu sebeple davalı şirketin de bu kazadan dolayı teminatlar dahilinde sorumlu olduğu, müvekkilinin aracı ile ikametgahı ve aracının plakasının kayıtlı olduğu Almanya'da bulunan ...isimli yetkili firmaya incelettiği ve toplam maliyetin düzenlenen 14/09/2022 tarihli Onarım Maliyet Hesaplama'sına göre KDV dahil 5.879,23 Euro hasar miktarı tespit edildiği, ayrıca bu rapor için 786,83 Euro ödendiği, davalı sigorta şirketinin kaza tarihi itibariyle 100.000,00 TL ile sınırlı olduğu, sigorta şirketi yönünden bu taleplerinin teminat limitini aşmamak üzere sınırladıkları, müvekkilinin aracı yabancı plakalı olup müvekkilinin daimi ikametgahının da Almanya olduğundan ve orada Euro üzerinden harcama yapacağından araçtaki zarar ki burada parça fiyatları, işçilik ücretleri, değer kaybı ve diğer zorunlu giderlerin yani ekspertiz rapor ücretinin de Türkiye piyasasına göre değil aracın bulunduğu ülke piyasasına yani Almanya rayiç değerlerine göre belirlenmesi gerektiği, işbu davayı açmadan evvel arabuluculuk müessesine başvurulduğu ancak anlaşma sağlanamadığı belirtilerek açıklanan nedenlerle davanın kabulü ile fazlaya ilişkin her türlü talep, dava ve netice - i taleplerini ıslah hakları saklı kalmak kaydıyla her ne kadar ekte sunulu raporlara belirlenmiş ise de yargılama gerektirdiğinden belirsiz alacak olarak şimdilik 100,00 Euro hasar tazminatının davalı şahıslardan kaza tarihi itibariyle, davalı sigorta şirketinden ise teminat limitleri sınırlı olmak üzere temerrüt tarihinden itibaren müşterek ve müteselsilen yabancı para bakımından 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faiziyle birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası Euro efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak tahsiline, taraflarınca ödenmiş ekspertiz rapor ücretinin yargılama giderlerinden sayılmasına, arabuluculuk faaliyeti anlaşmazlık ile sonuçlandığından AAÜT'nin 16/2-c maddesine göre avukatlık maktu ücretin davalı şirketten alınıp taraflarına ödenmesine, diğer yargılama giderleri ile yasal avukatlık vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı sigorta şirketi vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle; müvekkili kurumun adresi “Üsküdar / İstanbul” olup davalının ikametgâhı mahkemesi kuralı gereği davanın yetkili Anadolu Asliye Ticaret Mahkemelerinde açılması gerektiği, davaya ilişkin delillerin taraflarına tebliğinin talep edildiği, davacı tarafından sigorta şirketine hasarın tespiti hususunda yeterli bilgi ve belge ile yazılı başvuru şartı yerine getirilmemiş olup huzurdaki davanın dava şartı yokluğundan usulden reddinin gerektiği, aracın onarılmadan yurtdışına nasıl götürüldüğünün açıklanmasının gerektiği, hasarlı halde yurtdışına götürüldü ise dahi; davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, yabancı para bakımından fiili ödeme günündeki kur üzerinden karar verilmesi yönündeki taleplerinin reddinin, zararın türk lirası olarak hesaplanması, aksi halde ise haksız fiilin gerçekleştiği tarihte geçerli olan kur esas alınarak türk lirası karşılığı üzerinden verilmesi gerektiği, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla; hasar bedeli talebinde bulunan davacının kazadan kaynaklanan zararının genel şartlara uygun olarak tespitinin gerektiği, kusur oranının tespiti bakımından dosyanın adli tıp trafik ihtisas dairesine gönderilmesi gerektiği, davayı kabul anlamına gelmemek üzere müvekkili kurumun expertiz ücreti bakımından sorumluluğunun bulunmadığı, davacı tarafın aaüt 16/2-c gereği arabuluculuk görüşmelerinden kaynaklı vekalet ücretinin davalıdan tahsilini istemesinin hukuka aykırı olduğu, ticari / temerrüt/ avans faizi talep edilemeyeceği belirtilerek açıklanan nedenlerle usule yönelik itirazlarının karara bağlanmasına, haksız ve hukuka aykırı davanın reddine, yargılama gideri ve ücreti vekâletin davacıya tahmiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı ... tarafından sunulan cevap dilekçesinde özetle; davanın belirsiz alacak davası olarak açılmasının ve dava değerinin belirtilmemesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, kazanın, davacı yanın kusuru nedeniyle meydana geldiği, kazanın meydana gelmesinde kendisinin kusurunun bulunmadığı, dava konusu olayın meydana gelmesinde kendisinin veya araç sürücüsünün sorumluluğunu gerektirir uygun illiyet bağı bulunmadığı, davacı tarafından dava dışı alınan “ekspertiz raporu”nun delil teşkil etmediği, hükme esas alınmayacağı ve yargılama giderlerinden sayılamayacağı, gerçek zararın yapılacak olan bilirkişi incelemesi ile tespit edileceği, davacı yanın, hasar bedeline ilişkin Almanya'da “... büro..” isimli özel eksperlik firmasından ekspertiz raporu aldığının ve 14.09.2022 tarihli bu rapora göre oluşan hasar bedelinin KDV dahil 5.879.23 EURO olduğunun tespit edildiği, davacı yanın tazminat talebinden ayrı olarak işbu rapor için ödemiş olduğu ücreti de tarafından ve araç sürücüsü .....'den haksız olarak talep ettiği, davacının bu konudaki iddia ve taleplerinin usul ve yasaya aykırı olup, delil niteliği taşımadığı, davacı tarafından dava dışı temin edilen ekspertiz raporuna yönelik ücretin yargılama giderlerinden sayılamayacağı, davacının aracında meydana geldiği iddia edilen hasar / onarım bedelinin fahiş olduğu belirtilerek açıklanan nedenlerle haksız ve hukuka aykırı olarak açılan işbu davanın reddine, her türlü yargılama gideri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı .....'e dava dilekçesinin usulüne uygun olarak tebliğine rağmen adı geçen davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığından işbu davanın inkar çerçevesinde savunulduğu görülmekle ve dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmakla taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.

DELİLLER:

Türkiye Noterler Birliği Başkanlığı'na, davalı sigorta şirketine ve Sigorta Bilgi ve Gözetim Merkezi'ne yazılan müzekkere cevapları ile kusur ve otomotiv bilirkişisi ... tarafından hazırlanan 28/04/2023 havale tarihli bilirkişi raporu ve davacı vekili tarafından sunulan 08/05/2023 tarihli ıslah dilekçesi dosyamız arasındadır.

Mahkememizce 09/03/2023 tarihli duruşmada verilen ara karar gereği dosyanın kusur ve otomotiv bilirkişisi ...'e tevdi edildiği, adı geçen bilirkişi tarafından hazırlanan 28/04/2023 havale tarihli raporun dosyaya sunulduğu ve taraflara usulüne uygun olarak tebliğ edildiği görülmüştür. Söz konusu raporun sonuç kısmında aynen "11.08.2022 tarihinde meydana gelen kazanın oluşumunda; davalı tarafa ait ...lı araç sürücüsünün “ETKEN OLDUĞU,, davacı tarafa ait ... plaka sayılı araç sürücüsünün kazanın oluşumunda; “ETKEN OLMADIĞI, dava konusu ... plaka sayılı araçta yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 5.879,23 Euro (KDV Dahil) hasar meydana geldiği, dava konusu ... plaka sayılı aracın ekspertiz rapor ücretinin 786,83 Euro (KDV Dahil) olabileceği" şeklinde kanaat belirtildiği görülmüştür. Söz konusu rapora karşı davalı Gürhan tarafından rapora itirazlarda bulunulduğu davacı vekilince beyanda bulunulduğu anlaşılmıştır.

Davacı vekili tarafından sunulan 08/05/2023 tarihli ıslah dilekçesinde özetle; dosyaya sunulu kargo evraklarından da görüleceği gibi, 28.09.2022 tarihinde davalı sigortaya ihtar çekildiği ve bu ihtarnamenin 29.09.2022 tarihinde tebliğ edildiği, yasalar gereği tebliğ tarihinden itibaren 8 iş günü içinde ödeme yapılmasının zorunlu olduğu, bu sebeple davalı şirketin 12.10.2022 tarihinde temerrüde düştüğü, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydı ile taleplerinin açıklandığı şekilde toplam 5.879,23 Euro tazminatın; davalı ... Sigorta şirketi yönünden temerrüde düştüğü 12.10.2022 tarihinden itibaren teminat limiti olan 100.000,00 TL ile sınırlı olmak üzere, diğer davalılar yönünden kaza tarihi olan 11.08.2022 tarihinden itibaren, müşterek ve müteselsilen, 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru karşılığı Türk Lirası olarak ödenmesine, TTK m 1426 gereği ve bilirkişi raporunda da belirlendiği gibi 786,83 Euro ekspertiz rapor ücretinin fiili ödeme tarihindeki TC Merkez Bankası Efektif Satış kuru karşılığı TL olarak müşterek ve müteselsilen yargılama giderlerinden sayılmasına, diğer tüm yargılama giderleri ile avukatlık vekalet ücetinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Yapılan inceleme neticesinde;11/08/2022 tarihinde davalılardan ..... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı araç ile dava dışı ... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı araçlar arasında maddi hasarlı trafik kazasının meydana geldiği, araç sürücülerince kendi aralarında kaza tespit tutanağının tutulduğu,... tarafından kullanılan aracın diğer davalı ...'a ait olmakla birlikte diğer davalı sigorta şirketi nezdinde kaza tarihini kapsar biçimde ZMMS ile sigortalı olduğu, ... tarafından kullanılan aracın ise Mahkememiz davacısına ait olduğu, bu kazadan kaynaklı davacı tarafça KTK 97 uyarınca yapılan başvurunun davalı sigortaya 29/09/2022 tarihinde tebliğ edildiği, söz konusu başvuruya istinaden sigorta şirketi tarafından olumlu ya da olumsuz bir cevap verilmediği konularında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıdaki yapılan tespit göz önüne alındığında taraflar arası uyuşmazlığın bahse konu kaza nedeniyle araç sürücülerinin kusur durumlarının tespiti, bu kaza neticesinde davacı aracının hasara uğrayıp uğramadığı, uğramış ise hasar bedelinin belirlenmesi ile davalıların sorumlu olup olmayacakları, sourmlu iseler ne şekilde sorumlu olacaklarının ve ayrıca talep konusu ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak davalılar sorumluluğunda olup olmayacağı ve ayrıca istem konusu edilen AAÜT 16/2-c gereği vekalet ücretinin davalı sigorta şirketinden tahsil talebi bakımından davacı yan talebinin yerinde olup olmadığının tespit ve değerlendirilmesine yönelik yapılacak inceleme neticesi varılacak kanaatine esas trafik kazasından kaynaklı hasarın tazminine yönelik maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.

Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; kaza tarihi göz önüne alındığında davalı ZMMS sigorta şirketinin araç başına teminat limitinin 100.000,00 TL olduğu tespit edilmekle davacı tarafça yapılan başvuruya istinaden ve bugüne kadar talep konusuna yönelik davacıya herhangi bir ödeme yapılmadığı anlaşılmıştır.

Her ne kadar dosyaya kazandırılan rapora itirazlarda bulunulmak sureti ile gerek kusura yönelik kanaat gerekse hasar bedelinin gerek miktarına gerekse euro üzerinden belirlenmesine yönelik itirazlarda bulunulmuş ise de nihai kusur değerlendirilmesine yönelik kanaatin mahkememizce olduğu, hasarın euro olarak belirlenmesinin yerinde olduğu gibi belirlenen yedek parça ve işçilik bedelleri yönünden de söz konusu bilirkişi raporunun esasen itirazları karşılar mahiyette hükme ve denetime elverişli olduğu anlaşılmakla itirazların reddine karar verilmiş bu nedenle yeni bir rapor yahut ek rapor kazandırılmasına gerek görülmemiştir.

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; 11/08/2022 tarihinde davalı... tarafından sevk ve idare edilen ... laka sayılı aracın İzmir İli, Bornova İlçesi çevreyo Işıkkent istikametine doğru seyir halinde iken olay mahalline geldiğinde aracın ön kısımları ile aynı yön ve istikamette ve önde seyir halinde olan dava dışı ... sevk ve idaresindeki aracın yavaşlamasından kaynaklı arka kısımlarına çarpması ile meydana gelen trafik kazasında...'in görüş alanı yeterince kontrol altında tutmadan ve önündeki aracı yeterli takip mesafesine riayet göstermeyerek takip etmesi sebebiyle seyrine devam etmekle arkadan çarpma şeklinde kazaya sebebiyet verdiği eyleminin 2918 saylı yasanın 84-d ve 56/1-c ve aynı yasa yönetmeliğinin 107 maddelerini ihlal ettiği, ...'ın ise kurallara uygun biçimde seyrine devam ettiği gibi kazayı önlemek adına alabileceği bir tedbirin de bulunmadığından kural ihlalinin olmadığı anlaşılmakla bahse konu kazanın meydana gelmesinde davalı ...in tam kusurlu olduğu, ...'a atfedilebilecek kusur bulunmadığı, bu kaza sebebi ile davacı aracının arka kısımlarından olmak üzere yedek parça, işçilik ve KDV dahil toplamda 5.879,23 euro tutarında hasara uğradığı, araçtaki hasar yeri ve miktarı dikkate alındığında hükme esas alınan rapordan da anlaşılacağı üzere davacı aracının bu kaza sebebi ile pert işlemine tabi tutulmasını gerektirir bir durum olmadığı, davalı ... ve...'in söz konusu bu hasardan 6098 sayılı yasanın 49 vd. maddeleri gereği, davalı sigortanın ise 2918 sayılı yasanın 91. maddesi gereği sorumluluklarının bulunduğu, davalı sigortaya yapılan 29/09/2022 tarihli başvuruya 8 iş günü eklenmekle adı geçenin 12/10/2022 tarihinde temerrüte düştüğü, diğer davalıların ise olay tarihi itibariyle temerrüt durumlarının oluştuğu değerlendirilerek açılı davanın kabulüne dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

Yukarıda yapılan açıklamalar göz önüne alındığında davacı tarafça davadan evvel talep konusu edilen maddi tazminatların hesaplanması bakımından ekspertiz incelemesi yaptırması ve ücretin davalılardan tahsil talebi bakımından davacının iş bu yargılama neticesi taleplerinin haklılığına kanaat getirildiğinden ve hükme esas alınan raporda ekspertiz ücretinin yerinde ve makul olduğu yönünde değerlendirme de yapıldığı göz önüne alındığında 786,83 Euro ekspertiz ücretinin yargılama gideri olarak davalılardan tahsili bakımından davacının talebinin yerinde olduğu ayrıca değerlendirilmiştir. Ancak her ne kadar davacı vekili tarafından arabuluculuk görüşmeleri nedeniyle ayrıca vekalet ücreti talep edilmiş ise de 6325 sayılı yasadan kaynaklı arabuluculuk yönünden vekalet görevi nedeniyle verilen hizmetin vekil ile asil arasındaki avukatlık hizmeti nedeniyle belirlenen ücrete mahsus olduğu ve bu nedenle ücretin asil tarafından karşılanması gerektiği, bu tutarın iş bu davada verilen hizmet ilgi tutularak talep edilmesinin mümkün olmadığı kanaatiyle talebin yerinde olmadığına ve bu nedenle davacı yanın talebinin reddi gerektiği kanaatine varılmıştır.

Dava tarihi göz önüne alındığında 1 Euro = 18,2451 TL olduğu tespit edilmekle dava değerinin 5.879,23 Euro * 18,2451 TL = 107.267,13 TL olduğu anlaşılmakla yargılama giderleri bu tutar üzerinden değerlendirmeye konu edilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1. Davanın KABULÜ ile 11/08/2022 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeni ile;

• 5.879,23 euro hasar bedelinin davalı sigorta yönünden 12/10/2022 tarihinden diğer davalılar yönünden ise olay tarihinden itibaren 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL cinsinden hesaplanan karşılığının davalılardan ( davalı ... Sigorta A.Ş.'nin bu tutarın 100.000,00 TL'sinden sınırlı sorumlu olması kaydıyla) müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

2. Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 7.327,41 TL karar ve ilam harcından peşin alınan 2.211,05 TL (80,70 TL peşin harç ile 2.130,35 TL ıslah harcından oluşan) harcın mahsubu ile hazineye irad kaydına, bakiye 5.116,36 TL karar ve ilam harcının DAVALILARDAN (davalı sigortnın bu tutarın 4.769,73 TL'sinden sınırlı sorumlu olması kaydıyla) MÜTESELSİLEN TAHSİLİ HAZİNEYE İRAD KAYDINA, söz konusu tutar ile ilgili 492 sayılı harçlar kanunu 28. Madde uyarınca kararın tebliğinden itibaren 1 ay içerisinde tahsil harç müzekkeresi düzenlenmesine,

3. Davacı tarafından yatırılan 2.291,75 TL (80,70 TL peşin harç ile 80,70 TL başvuru ve 2.130,35 TL ıslah harcından oluşan) harç ile gider avansından kullanılan 2.692,00 TL (tebligat ücreti, posta masrafı ve bilirkişi ücretinden oluşan)' den oluşan toplam 4.983,75 TL yargılama giderinin DAVALILARDAN MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,

• 786,83 Euro ekspertiz ücretinin 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre yürütülecek değişken faizi ile birlikte ve fiili ödeme tarihindeki Merkez Bankası efektif satış kuru üzerinden TL cinsinden hesaplanan karşılığının DAVALILARDAN MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,

• Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVACI TARAFA İADESİNE,

4. Davalı ... tarafından yatırılan gider avansı kullanılmadığından 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesi gereğince DAVALI ...'A İADESİNE,

5. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan 17.900,00 TL vekalet ücretinin DAVALILARDAN MÜTESELSİLEN TAHSİLİ İLE DAVACIYA VERİLMESİNE,

• İstem konusu edilen arabuluculuk avukatlık ücretinin yargılama giderleri olarak davalılardan tahsili yönündeki talebin reddine,

6. Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'e ödenmesi halinde, bu ücretin 6183 sayılı Kanun kapsamında zorunlu arabuluculuk tarafları DAVALI... SİGORTA A.Ş.'DEN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,

7. Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalının yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 27/03/2024

Katip ...

E İMZA

Hakim ...

E İMZA¸