İzmir 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/925 E. 2024/127 K.

T.C.

İZMİR

3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/925

KARAR NO : 2024/127

DAVA : Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen)

DAVA TARİHİ : 16/12/2021

KARAR TARİHİ : 21/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Trafik Sigorta Sözleşmesi Kaynaklı Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Dava dilekçesinde özetle; 19.01.2021 tarihinde İzmir İli, Bornova ilçesinde davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından ZMMS ile ve davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından İMMS ile sigortalı, maliki Muhammet ... ve kaza tarihindeki sürücüsü ... olan ... plakalı aracın, maliki müvekkili ... olan ve kaza tarihinde sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plakalı araca çarptığı, meydana gelen trafik kazası neticesinde müvekkilinin maliki olduğu aracın yüksek maddi hasara uğradığı, taraflarca tanzim edilen maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağında da meydana gelen kazanın oluş biçiminin ifade edildiği, trafik kazası tespit tutanağından da anlaşılacağı üzere kazaya tam kusuru ile sebebiyet verenin “..." plakalı araç sürücüsü olduğu, bu araç için kaza tarihini kapsar şekilde davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından “...” numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ve davalı ... Sigorta A.Ş. tarafından “..." numaralı İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi düzenlendiği, kaza sonucu oluşan zararın belirlenmesi amacıyla eksper tayin edilerek eksper raporu düzenlenmiş olup ekspertiz raporunda zararın çok yüksek çıkmış olması ve trafik sigortacısının limitini aşması dolayısıyla zararın tazmini için ayrıntıları verilen hukuki sebeplerden KTK m.97 uyarınca davalı sigorta şirketlerine başvurulduğu ancak başvuruda gerekli tüm belgelerin ibrazına rağmen dava tarihine kadar herhangi bir ödeme yapılmadığı, ayrıca orijinal aracın piyasa değerinde yapılan tamirat ve bu kaydın tramerde gözükecek olması nedeniyle ciddi düşüş olduğu, bu değer kaybı nedeniyle araç sahibinin, aracını gerçek piyasa fiyatından daha düşük bir bedele satmak durumunda kalacağı dolayısıyla davalılara sigortalı araç sürücüsünün haksız eylemiyle doğan bu zararında tazmininin gerektiği, müvekkili aracının onarımı süresince araç mahrumiyet zararı (kazanç kaybı) doğduğu, davalı sigorta şirketlerinin araç mahrumiyet zararı yönünden sorumluluğu bulunmadığından davalı araç maliki ve sürücüye müracaat haklarının saklı olduğu, dava öncesi yürütülen arabuluculuk süreçlerinde de uzlaşı sağlanamamış olması dolayısıyla bu davayı açmanın zorunlu hale geldiği, kaza tarihi itibariyle maddi kazalarda araç başına teminatın 43.000,00 TL olduğu, HMK m. 107 gereği belirsiz alacak davası niteliğinde olup, bilirkişi raporuyla müvekkili aracında meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı zararının belirlenebilir hale geldiği zaman arttırılmak üzere fazlaya ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla şimdilik taleplerinin 43.100,00 TL olduğu belirtilerek açıklanan nedenler ve HMK m. 107 kapsamında fazlaya ilişkin müvekkili hak ve alacakları saklı kalmak kaydıyla; 43.000,00 TL tazminatın kusurlu araç Trafik Sigortacısı davalı ... Sigorta A.Ş.'den, 43.000,00 TL'yi aşan 100,00 TL'nin kusurlu araç İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortacısı davalı ... Sigorta A.Ş den temerrüt tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt(avans) faizi ile birlikte tahsiline, AAÜT m.16/2-c gereği arabuluculuk görüşmelerine katılmamız sebebiyle yargılama giderleri arasında vekâlet ücretine hükmedilmesine, yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin de davalılardan tahsiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı ... Sigorta vekilince sunulan cevap dilekçesinde özetle; 6704 Sayılı Torba Yasa Kapsamında, sigorta şirketine dava açmadan önce başvuru zorunluluğu mevcut olup davacı yanın müvekkili şirkete herhangi bir başvurusunun bulunmaması sebebiyle huzurdaki davanın dava şartı yokluğu sebebiyle reddinin gerektiği, davacı yanın, müvekkili şirkete başvurmadığı gibi, kanunda belirtilen başvuru şartını yerine getirmemiş olduğundan dava ikame hakkı bulunmamakla, öncelikle huzurdaki davanın müvekkili şirket bakımından dava şartı yokluğundan reddinin gerektiği, davacı tarafın, dava dilekçesi ile birlikte delil ve belgelerini göndermemiş olması nedeniyle H.M.K. 121 md. gereğince delillerin müvekkili şirkete tebliği gerektiğinden esasa ilişkin diğer cevap ve delil sunma haklarını saklı tuttukları, ... plakalı aracın, müvekkili şirket nezdinde ... nolu 14.12.2020-14.12.2021 tarihleri arasında vadeli Kara Araçları Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, İhtiyari Mali Mesuliyet teminatı kapsamında maddi-bedeni ayrımsız zararlar azami poliçe teminatının 300.000,00 TL olduğu, müvekkili şirketin KASKO-İMM kapsamında sorumluluğunun 01.06.2015 tarihinde yürürlüğe giren Trafik Sigortası Genel Şart hükümleri çerçevesinde belirleneceği, müvekkili şirkete husumet yöneltilmesinin mesnedi olan Kasko Sigorta Poliçesindeki İhtiyari Mali Mesuliyet teminatının ancak davacının maddi zararının kaza tarihi itibariyle ZMMS sigorta poliçe teminat limiti olan 43.000,00 TL'yi aşması halinde ve bu zararın üzerinde kalan miktar için teminat limiti ile sınırlı olarak devreye gireceği, Sıralı Sorumluluk İlkesi gereği Trafik ve Kasko Poliçesindeki İhtiyari Mali Mesuliyet Limitlerinin üzerinde bir hasar gerçekleşmiş ise Trafik ve Kasko İhtiyari Mali Mesuliyet Limitlerinin üzerinde kalan tazminat limitinin İhtiyari Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesinden karşılandığı, davacın huzurdaki dava ile müvekkili şirketten taleplerinin haksız ve yersiz olmakla huzurdaki davanın reddinin gerektiği, davayı kabul anlamına gelmemekle birlikte müvekkils şirketin sorumluluğunun sigortalısının kusuru ve poliçe limiti ile sınırlı olduğundan kazanın oluşumunda kusur oranlarının tespitinin gerektiği, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacıya ait araçta meydana gelen hasar miktarının ve değer kaybının bilirkişi incelemesi ile tespitinin gerektiği, davacının gerçek zararının uzman bilirkişiler marifeti ile tespitinin talep edildiği, davacının aracının K.T.K 2.1 maddesine göre eşdeğer parça kullanımına uygun olduğu, tamir faturasının ibraz edilmemesi sebebi ile tespit edilecek tazminatın KDV’siz olması gerektiği, davacının kaza ile illiyetli gerçek zarar miktarının uzman bilirkişi incelemesi yapılarak tespitinin talep edildiği, değer kaybı taleplerinin, Genel Şartlar'da açıkça düzenlenmiş olup, yapılacak hesaplamada genel şart hükümlerinin esas alınması gerektiği, müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi temerrüdünün de sözkonusu olmadığı, bu nedenle faiz taleplerinin haksız olduğu ve reddinin gerektiği, talep edilen faiz türüne ve faiz başlangıç tarihine itiraz ettikleri, yine, müvekkili şirketin dava açılmasına sebebiyet vermediğinden yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinden de sorumlu tutulmaması gerektiği belirtilerek açıklanan nedenlerle haksız davanın usul ve esastan reddine, aksi halde dosyanın meydana geldiği iddia edilen hasar miktarı ve değer kaybı konusunda uzman bilirkişiye tevdi ile rapor alınmasına, kusurun ve hasarın ispatlanamaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile ücreti-i vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesinin talep edildiği görülmüştür.

Davalı ... Sigorta şirketi tarafından süresinden sonra cevap dilekçesi sunulduğundan bu dilekçenin beyan dilekçesi olarak kabulü ile işbu davanın adı geçen ... tarafından inkar çerçevesinde savunulduğu anlaşılmakla dilekçelerin teatisi aşaması usulüne uygun tamamlanmış, taraf teşkili sağlanmış ve yine usulüne uygun olarak tahkikat aşamasına geçilmiştir.

DELİLLER:

Noterler Birliğine, davalı sigorta şirketlerine, İzmir ... Tüketici Mahkemesine, ... Sigorta Şirketine, SBGM'ne yazılan müzekkerelere cevap verildiği, mahalline keşfe gidildiği, bilirkişiden alınan kök ve ek raporların dosya arasında olduğu anlaşılmıştır.

İzmir ... Tüketici Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyasının incelenmesinde; Mahkememiz davacısı adına kayıtlı ... plakalı aracın 16/02/2021 tarihinde tek taraflı karışmış olduğu trafik kazası neticesinde; Davacı tarafça kendi adına kayıtlı olan ... plaka sayılı aracın kasko firması olan ... Sigorta aleyhine hasara ilişkin açılan tazminat davasında mahkemece ... Karar sayılı ilam ile davacı aracındaki oluşan 109,637,58 TL'lik 16/02/2021 tarihinde meydana gelen hasardan kaynaklı tazminat davasına hükmedildiği görülmüştür.

Mahkememizce mahallinde keşfe gidilmesi ile keşif neticesi otomotiv ve hasar uzmanı bilirkişi ... tarafından hazırlanmakla taraflara tebliğ edildiği anlaşılan 25/01/2023 tarihli raporda özetle; "Dava konusu trafik kazasının meydana gelmesinde ... plaka sayılı araç sürücüsünün kural ihlalinde bulunduğu, ... plaka sayılı araç sürücüsünün kural ihlalinde bulunmadığı, aracın dava konusu kazada önce refüje çıkıp ardından refüjdeki direğe çarpması ile sağ yan ve ön kısımlarından hasarlandığı, hasar bedelinin KDV dahil 111.357,38 TL olarak hesaplandığı, ... plakalı araca ait aracın dava konusu kazadan sonraki 16/02/2021 tarihli hasarlı resimleri karşılaştırılmakla her iki hasarın birebir aynı olduğu, bu hususun tereddüt oluşturduğu ve 16/02/2021 tarihli olaydan kaynaklı muhatap ... tarafından davacıya 58.314,00 TL ödeme yapılarak pert işlemine tabi tutulduğu, dava konusu kazadan önceki 20/11/2020 tarihinde başka bir kazaya karışmakla burada da aracın ön ve arka kısımlarından hasarlandığı dolayısıyla bu hasarın da mevcut dava konusunu hasar yönünden değerlendirmeye alınması gerektiği, mevcut konu kaza sebebiyle aracın kazadan evvel 2. El ...iç değerinin 255.250,00 TL, kazadan sonraki değeri ise 217.000,00 TL olduğu belirtilerek 38.250,00 TL değer kaybına uğradığı" yönünde kanaat belirtildiği görülmüş, Mahkememizce konu kazadan sonraki 16/02/2021 tarihli kazaya kadarki süre içerisinde aracın dava konusu hasardan kaynaklı onarımının yapılıp yapılmayacağı yönünde yeniden tevdisi üzerine bilirkişi tarafından hazırlanan 29/05/2023 tarihli ek raporda ise; teknik olarak onarımın mümkün olduğu ancak aracın hasar onarımı yapılmadan kullanıldığı yani 19/01/2021 ile 16/02/2021 tarihli hasar başvurularının satın alınma sırasındaki hasarlar ile yapıldığı yönünde kanaat belirtildiği anlaşılmakla birlikte yine Mahkememizce aracın tüm geçmiş hasar kaydı, İzmir ... Tüketici Mahkemesinin ... Esas sayılı dosyası dosya arasına kazandırılmış ve dava konusu kazalar ile önceki kazalar arasında ilgi ve irtibat olup olmadığı, hasarlı parçaların tespitine yönelik tevdi üzerine bilirkişi tarafından hazırlanan 10/12/2023 tarihli 2. Ek raporda ise; 20/11/2020 ile 19/01/2021 tarihli kazalar arasında çok kuvvetli, 18/12/2020 tarihi ile 20/11/2020 ve 19/01/2021 tarihli kazalar arasında kuvvetli irtibat olduğu, 20/11/2020 - 19/01/2021 ve 16/02/2021 tarihli kazalarda araçtaki değişen parça listesinin 20/11/2020 tarihli kazada ön panel haricindeki tamamının aynı olduğu yönünde kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Mahkememizce yapılan yargılama sonucunda; tarafların iddia ve savunmaları, deliller ve tüm dosya kapsamına göre;

Yapılan inceleme neticesinde; 19/01/2021 tarihinde dava dışı ... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı araç ile dava dışı ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracın maddi hasarlı trafik kazasına karışmaları sebebiyle araç hasarından kaynaklı olarak davacı tarafça dava açmadan evvel KTK 97 uyarınca davalı sigorta şirketlerine başvuruda bulunulduğu ve bu başvurunun gerek davalı ... sigorta A.Ş.'ne gerekse de davalı ... sigorta A.Ş.'ne 23/09/2021 tarihinde tebliğ edildiği ancak davalı sigorta şirketleri tarafından herhangi bir ödeme yapılmadığı, kaza sonrasında araç sürücülerince kendi aralarında kaza tespit tutanağının tutulduğu, ... tarafından sevk ve idare edilen ... plaka sayılı aracın kaza tarihini kapsar biçimde davalı .......A.Ş'ne ZMMS ile sigortalı aynı zamanda yine kaza tarihi itibariyle diğer davalı ... Sigorta A.Ş'ne ise İMMS ile sigortalı olduğu, ... tarafından kullanılan ... plaka sayılı aracın ise Mahkememiz davacısına ait olduğu, davalı İMMS şirketinin sorumluluğunun ZMMS ile sigortalanan limit üzerinde bir hasar meydana gelmesi halinde geçerli hale geleceği konularında bir uyuşmazlık olmadığı tespit edilmiştir.

Yukarıdaki yapılan tespit göz önüne alındığında; 19/01/2021 tarihinde taraflar arasında iddia edildiği gibi bir trafik kazasının meydana gelip gelmediği ve bu anlamda davacı aracında oluşan hasarın kaza ile ilgisinin bulunup bulunmadığı, hasarın kazadan kaynaklı olduğunun anlaşılması halinde söz konusu kazadan kaynaklı araç sürücülerinin kusur durumlarının tespiti, bu kazadan kaynaklı davacı aracının uğradığı hasar bedelinin tespiti ile sorumluluğun ZMMS sınırında kalması halinde davalı ... sigorta A.Ş.'nin tespit edilen tutardan sorumluluğunun olup olmadığı, hasar bedelinin ZMMS limitini aştığının anlaşılması halinde ise bu duruma yönelik hasar bedelinin tespiti ile davalı ... sigorta A.Ş.'nin tespit edilen tutardan sorumluluğunun olup olmadığı, yine davacı aracının bu kazadan kaynaklı değer kaybına uğ...ıp uğramadığı, uğradığının anlaşılması halinde değer kaybı bedelinin tespiti ile davalı yanların yukarıda belirtilen koşullarda tespit edilen tutardan sorumluluğunun olup olmadığının tespit ve değerlendirilmesi neticesi oluşacak kanaate esas trafik kazasından kaynaklı hasar bedelinin ve değer kaybı bedelinin tahsiline yönelik açılan maddi tazminat davası olduğu anlaşılmıştır.

Uyuşmazlığın değerlendirilmesine geçmeden evvel şu hususun belirtilmesinde fayda vardır; dava dilekçesinde hasar yanında aynı zamanda değer kaybının talep edildiği, ...'nın bu tutarın tamamından sorumlu kılınmasına rağmen 43.000,00 TL'nin ne kadarının hasara, ne kadarının değer kaybına yönelik olduğu belirtilmediğinden yine ... Sigorta yönünden de 100,00 TL'lik talebin ne kadarının hasara ne kadarının değer kaybına yönelik olduğu belirtilmediğinden buna dair açıklamanın istenilmesine üzerine davacı vekilince ...'dan talep edilen tutarın 42.950,00 TL'sinin hasar, 50,00 TL'sinin değer kaybı, ... Sigorta'dan talep edilen tutarının 50,00 TL'sinin hasar, 50,00 TL'sinin ise değer kaybı olduğu belirtildiği görülmüştür.

Her ne kadar dosyaya kazandırılan 12/12/2023 havale tarihli rapora davacı yanca itiraz ile yeni bir bilirkişiden rapor alınması talep edilmiş ise de yapılan itirazların bir kısmının resen değerlendirilecek itirazlardan olduğu bir kısmının aksi iddia edilmekte ise de Mahkememizce de kabul edildiği üzere hali hazırda raporda karşılandığı ve raporun denetime elverişli ve yeterli teknik incelemeyi içerdiği anlaşılmıştır.

Toplanan deliller ve tüm dosya kapsamı bir bütün olarak değerlendirildiğinde; 19/01/2021 tarihinde ... tarafından sevk ve idare edilen ... plakalı aracın ... Caddesi üzerinde sol şeritte seyir halindeyken sağ tarafından gelen ve ... tarafından sevk ve idare edilen ... plakalı aracın şerit değiştirerek sol şeride geçmek istediği esnada aracın sol ön uç ve yan kısımları ile sol şeritteki ... plakalı aracın sağ tarafına sürtmesi sonucu ... hakimiyetindeki aracın orta refüje çıkıp direğe çarptığı, ... hakimiyetindeki aracın ise orta kısımdaki refüje ve direğe çarpması ile oluşan kazanın oluşumunda ... plakalı araç sürücüsünün kendi şeridinde olması ve önlemek adına alabileceği bir durumun bulunmaması sebebiyle kazaya etken görülmediği ancak ... plakalı araç sürücüsünün ise gireceği şeritte araç olup olmadığının, var ise geçişini bekleyip şerit boşaldıktan sonra girmesi gerekirken bunların hiçbirini yapmadan yukarıdaki şekilde davranış sergilediği anlaşılmakla eyleminin 2918 sayılı yasanın 46/b, 47/d, 56/a-2 ve 84/g bentlerini ihlal ettiği dolayısıyla işbu dava konusu trafik kazasının oluşumunda ... plakalı araç sürücüsü ... tam kusurlu olduğu, ... ise kusursuz olduğu yönünde bilirkişi tarafından değerlendirme yapılmakla birlikte davacının da davasını bu kapsamda açtığı anlaşılmakla beraber neticede davanın haksız fiil temelinde açıldığı anlaşıldığından haksız fiilin diğer unsurları yönünden de değerlendirme yapılması gerekmekle birlikte bahse konu kazadan kaynaklı her ne kadar aracın hasara uğradığı iddia edilmiş ise de dosya kapsamına kazandırılan kök ve ek raporlar ile aracın kazadan evvelki geçmiş hasarları ve dava konusu kazadan sonraki başka hasarı (İzmir ... Tüketici Mahkemesine konu edilen) hasarlarının birbirleri ile bağlantılı olduğu, bahse konu İzmir ... Tüketici Mahkemesindeki davalı konumundaki ... tarafından davacıya ödeme yapılmakla birlikte aracın pert işlemine tabi tutulduğu ve bu dosyadaki hasarlar ile mevcut dava dosyasındaki hasarların aynı hasarlar olduğu yönünde bilirkişi değerlendirilmesinin Mahkememizce de benimsendiği gibi önceki hasarlar arasındaki bağlantı yönünden bilirkişi görüşünün de Mahkememizce benimsendiği, her ne kadar bunun davalı yanca ispatlanması gerektiği yönünde görüş ileri sürülmüş ise de Mahkememizce somut dosya kapsamındaki durum itibariyle buna itibar edilmeyerek davacı aracının işbu kaza sebebiyle karşı taraf araç ZMMS firması ile İMMS firmasına açmış olduğu davada hasarın sigorta şirketlerinin sigortalısı konumundaki araç ile meydana gelen kazadan ötürü oluşmadığı, mevcut hasarın daha evvelden de bulunduğu gibi İzmir ... Tüketici Mahkemesinin dosyası üzerinden davalı konumundaki ... Sigorta (davacının kendi kaskocusu olduğu anlaşılan) tarafından aracın perte ayrılarak davacının hasarını zaten karşıladığı dolayısıyla hasar sebebiyle davalıların sorumlu tutulamayacağı gibi geçmiş hasar kayıtları göz önüne alındığında davacının aracının bu kaza sebebiyle ayrıca değer kaybına da uğramayacağı anlaşılmakla her bir davalı aleyhine açılan davanın reddine karar verilmekle aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda Açıklanan Nedenlerle;

1. Davanın REDDİNE,

2. Karar tarihi itibariyle alınması gerekli 427,60 TL harcın evvelden alınan 736,05 TL peşin harçtan mahsubu ile hazineye irat kaydına, fazladan alınan 308,45 TL harcın kararın kesinleşmesinden sonra ve talep halinde DAVACIYA İADESİNE,

3. Davacı tarafından yatırılan başvuru harcı ile yukarıda mahsubuna karar verilen harç, keşif harcı ile gider avansından kullanılan kısmın DAVACI ÜZERİNDE BIRAKILMASINA,

• Davacı tarafından yatırılan gider avansından arta kalan kısmın 6100 sayılı HMK'nın gider avans tarifesinin 5. maddesine göre İADESİNE,

4. Davalılar kendilerini vekil ile temsil ettirdiğinden hüküm tarihindeki A.A.Ü.T. gereğince hesaplanan;

• 17.900,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'NE VERİLMESİNE,

• 100,00 TL vekalet ücretinin DAVACIDAN ALINARAK DAVALI ... SİGORTA ANONİM ŞİRKETİ'NE VERİLMESİNE,

5. Dava açmadan evvel dava şartı kapsamında başvurunun yapıldığı sabit olduğundan;

• Davalı ... sigorta yönünden 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'a Ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,

• Davalı ... sigorta yönünden 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin Hazine tarafından ilgili arabulucu ...'ye ödenmesi halinde, bu ücretin 6831 sayılı Kanun kapsamında DAVACIDAN TAHSİLİ İLE HAZİNEYE İRAT KAYDINA, bu hususta Hazineye müzekkere yazılmasına,

6. Dair davacı vekilinin yüzüne karşı davalı tarafların yokluğunda gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içerisinde İzmir Bölge Adliye mahkemeleri nezdinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı. 21/02/2024

Katip ...

e-imzalı

Hakim ...

e-imzalı