İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1018 E. 2024/9 K.

T.C.

İZMİR

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1018 Esas

KARAR NO : 2024/9

DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 12/12/2022

KARAR TARİHİ : 09/01/2024

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı Vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı ... Meşrubat Gıda İnşaat Turizm Ticaret Ltd. Şti’ne ait olan ... plaka sayılı araç ile Davalı ... adına kayıtlı ve diğer davalının sürücüsü olduğu ... plaka sayılı araç 26.11.2021 tarihinde 29 Ekim Mahallesi... Sokak da seyir halinde olan davacıya ait... plakalı ... marka transit kamyonet 350l 170 trend kasalı e6.2 kamyonet / 2020 model 12.896 km. nm0axxttralt42038 şase numaralı yük nakli-ticari / dizel araca sol yan taraftan çarparak hasarlanmasına ve bunun sonucu değer kaybına uğramasına sebep olmuştur. Kaza nedeniyle davacı davacının maliki olduğu araçta oldukça yüksek hasar meydana gelmiştir ve hasar onarım süresince de aracını kullanamadığı,... Otomotiv Servis ve Ticaret A.Ş. yetkili servisinde onarılmış, onarım işlemleri 46.241,48 TL’ ye mal olmuş, Karayolları Trafik kanunu, sigortacılık kanunu ve bu kanuna dayalı olarak çıkarılan KZMMS sigortası genel şartları tebliği ile Anayasa ve Yüksek mahkeme kararları gereği, onarılan araçtaki değer kaybı da maddi zarara dâhil olup kazaya sebep olan aracın kusuru nispetinde maddi zararın ödenmesinden sorumlu olan sigorta eden şirketinizin düzenlediği poliçe kapsamında (Acente/Poliçe No: ...) müvekkilin aracında meydana gelen değer kaybından (Sigortalınızın kusuru %100 olduğundan değer kaybının tamamından) da sorumludur. davamızda müvekkil aracında oluşan değer kaybı zararı ve araç mahrumiyet bedeli likit alacak olarak kabul edilmediğinden ve kusur irdelemesi gerekebileceğinden HMK m.107 kapsamında fazlaya ilişkin haklarımız saklı kalmak kaydıyla şimdilik davacı müvekkil aracında meydana gelen 50,00 TL değer kaybının her üç davalıdan kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, Davacı müvekkil aracında meydana gelen 50,00 TL araç mahrumiyet bedelinin sadece davalılardan ... den kaza tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsiline, AAÜT m.16/2-c gereği davalı şirket yönünden arabuluculuk görüşmelerine katılmamız sebebiyle yargılama giderleri arasında arabulucu ücreti ve vekâlet ücretine hükmedilmesine, İşbu davamızda yapılacak yargılama giderleri ile vekâlet ücretinin de davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Sigorta Şirketi Vekilinin davaya cevap dilekçesinde özetle;... plakalı vasıta davalı şirkete 08.03.2021/2022 tarihleri arasında... numaralı Kara Araçları Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı bulunmaktadır. Kara Araçları Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi kapsamında ihtiyari Mali Mesuliyet limiti, maddi kaza başına 500.000,00-TL olduğu, davalı şirket tarafından davacının kasko sigortacısı ... Sigorta’ya rücu talebi doğrultusunda davalı şirkete ...lı poliçe ile kayıtlı kasko sigortasından İMM klozu doğrultusunda 27/10/2022 tarihinde 31.370,62 TL ödeme yapılmıştır. Davalı şirketin sorumluluğu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında olacağından ve taraflar arasındaki asıl ihtilaf kusur durumuna ilişkin olduğundan öncelikle kusur tespiti için dosyanın adli tıp kurumu trafik ihtisas dairesine sevki ile tarafların kusur durumuna ilişkin rapor alınmasını, davayı kabul anlamına gelmemek kaydıyla, davacıya ait araçta meydana gelen değer kaybının bilirkişi incelemesi ile tespiti gerektiği, müvekkil şirket dava açılmasına sebebiyet vermediği gibi temerrüdü de söz konusu değildir. Bu nedenle faiz talepleri haksızdır, reddi gerektiği, arz ve izah edilen sebeplerle Haksız davanın esastan reddine, Aksi halde dosyanın meydana geldiği iddia edilen hasar bedeli ve değer kaybı konusunda uzman bilirkişiye tevdi ile rapor alınmasına, Kusurun ve hasarın ispatlanamaması halinde davanın reddi ile yargılama harç ve giderleri ile ücreti-i vekaletin davacı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir.

Diğer davalıların davaya cevap dilekçesi dosya kapsamında yer almamaktadır.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan değer kaybı ve ikame araç tazminatı istemine ilişkindir.

Davacı 26/11/2021 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın işleteni olup, davalı ..., ...ı aracın sürücüsü, ...işleteni, sigorta şirketi ise aracın ihtiyari mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.

KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde dava dilekçesinin ekinde yer alan noter ihtarnamesine göre davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür.

Davalı... Sigorta Anonim Şirketi' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde;

Davalı kazaya karışan... plakalı aracın kaza tarihini kapsayan ihtiyari mali sorumluluk sigortacısıdır. Poliçede de yer verildiği üzere ihtiyari mali sorumluluk klozu ile ... Sigorta A.Ş. Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası hadlerinin üzerinde kalan kısmını poliçede yazılı hadlere kadar temin etmekle yükümlüdür.

İhtiyari Mali Sorumluluk Poliçesi Genel Şartları 1. maddesinde poliçe kapsamının ZMMS limitini aşan tazminat kısmından sorumlu olduğu açıkça düzenlenmiş bulunmaktadır.

Bahse konu düzenlemeden de anlaşılacağı üzere, yasa koyucu, trafik kazalarından doğan zararlar bakımından trafik sigortacısı ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortacısı bakımından müştereken ve müteselsilen bir sorumluluk öngörmemiş, sıralı bir sorumluluk düzenlemiştir.

Başka bir anlatımla, zarar miktarı aracın zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamında kalmakta ise bu aracın ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu doğmayacaktır. Ancak limit aşımında ihtiyari mali mesuliyet sigortacısının sorumluluğu söz konusu olacaktır.

Kazaya karışan ...plakalı aracın zorunlu mali sorumluluk trafik sigortacası olan dava dışı ... ya yazılan müzekkereye verilen cevabi yazıda; ... numaralı poliçe kapsamında maddi araç başı teminat kapsamında 29/04/2022 tarihinde (davadan önce) 43.000,00 TL rücu ödemesi yapıldığını bildirmiştir. Yazı cevabında da anlaşılacağı üzere kaza tarihindeki üst limit doğrultusunda davalı ...' in maliki olduğu arazın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı tarafından ödeme yapılmakla sorumluluk limitinin tükendiği görüldüğünden davalı ...Sigorta A.Ş. İmm sigortası kapsamında davacı tarafça talep edilen değer kaybı bedelinden kaza risk periyodu içerisinde gerçekleştiğinden diğer davalı sürücünün kusuru oranında sorumlu olacaktır.

Davalı ... 'in sorumluluğu incelendiğinde;

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı... plakalı aracın işleteni ve diğer davalı ... aracın sürücüsüdür. Araç sürücüsü kendi kusurundan sorumlu olacak olup (TBK madde 49), işleten, sürücünün kusuru oranında yukarıda değinilen maddeye göre dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kalemlerinden sorumlu olacaklardır.

TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur, değer kaybı ve ikame araç bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.

Bilirkişi heyetinden alınan 12/04/2023 tarihli bilirkişi raporunun sonuç kısmına göre; "İzmir... Asliye Ticaret Mahkemesinin ... E. sayılı dava dosyasında yukarıda arz edilen hususlarla,

− ... plaka sayılı davalı araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/a-b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu kanaatine varılmıştır.

− ... plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü ...’ın kusuru olmadığı kanaatine varılmıştır.

− Somut olayda ...plaka sayılı ... 350L 170 TREND Kasalı E6.2 2020 model Van tipi Kamyonette Yargıtay içtihatlarına ve serbest piyasa rayiçlerine göre 25.000,00 TL. değer kaybı bedeli meydana geldiği,

− Davalı sigorta şirketinin söz konusu araçta meydana gelen zararı (Heyetimiz Trafik Uzmanı tarafından ...plakalı aracın kazanın meydana gelmesinde Etken olmadığı belirlendiğinden) sigortalısının kusuru oranında, sigortacısının sorumluluk riski ve K.T.K 85/1 ve 91 kapsamında 25.000,00 TL. olarak belirlenen değer kaybı bedelinden poliçe limitiyle sınırlı sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.

− Dava dilekçesi ekinde yer alan belgeden davalı ... Sigorta A.Ş.ne hasar ihbarının İzmir ... Noterliğinin 17.10.2022 tarih ... yevmiye nolu hızlı posta ile yapıldığı, hızlı postanın 1 gün içinde tebliğ edilmesi gerektiği ancak tebligatın yapılış tarihi ile ilgili dosya kapsamında bir belge yer almadığı bu nedenle nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla davalı sigorta şirketi tarafından 31.10.2022 tarihinden itibaren -ödenmeyen borç miktarı bakımından- temerrüde düşeceği görüş ve kanaatine varılmıştır.

− Somut olayda söz konusu aracın 20 günde tamir ve boyanarak faal hale gelebileceği, 20 gün x 130,00 TL. = 2.600,00 TL. araç kiralama bedeli olarak hesaplanmış olup, nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla diğer davalıların sorumlu olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır.

Hukuki değerlendirmenin ve nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla tespit, görüş ve kanaatimizi saygılarımızla arz ederiz." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

Bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin hesaplama; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından ve tramer kayıtlarıda incelendiğinden itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacağından hükme esas alınmıştır.

Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme hükme esas alınmıştır.

Davacı vekili bedel arttırım dilekçesi ile; 25.000,00 TL değer kaybı ve 2.600,00 TL ikame araç tazminatının yasal faiziyle tahsilini talep etmiştir.

Tüm bu nedenler ile; 26/11/2021 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi (imm) ve işeteni davalı sürücü...' in kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı ...' in tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 25.000,00 TL değer kaybının bulunduğu, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından yapılan ödemenin hasar ilişkin olmasından ötürü mahsup işlemi yapılmayarak, ... plakalı aracın hasar gören parçalarına göre makul onarım süresi üzerinden belirlenen süre için ikame araç bedelinin 2.600,00 TL olduğu kanaatine varılarak davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda, diğer davalılar ise kaza tarihinde temerrüte düşecek ise de davacı vekili bedel arttırım dilekçesi ile dilekçenin sunulduğu tarihten itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesini talep ettiğinden kabul edilen bedellere 19/06/2023 tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesi gerekmiştir.

Davacı tarafça arabuluculuk görüşmelerinde vekil olarak yer alınmasından dolayı A.A.Ü.T. 16/2. Maddesi uyarınca arabuluculuk vekalet ücretine hükmolunması talep edilmiş ise de bahsi geçen düzenlemede açık bir şekilde "akdi avukatlık ücretinin" düzenlendiği, akdi avukatlık ücreti ile tarafın kendisi ile vekili arasındaki ücrete ilişkin asgari ücretin belirlenmiş olduğu, bu ücretin karşı tarafa yükletileceğine dair bir değerlendirme yapılamayacağı gözetilerek arabuluculuk vekalet ücreti takdir edilmemiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜ ile;

-25.000,00 TL değer kaybı tazminatının tüm davalılardan (sigorta şirketi yönünden bakiye kalan 468.629,38 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) talep ile bağlı kalınarak 19/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

-2.600,00 TL ikame araç tazminatının davalılar ...' denalep ile bağlı kalınarak 19/06/2023 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2. Değer kaybına yönelik alınması gereken 1.707,75 TL karar ve ilam harcının yatan 552,03 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 1.155,72 TL' nin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine' ye irat kadına,

3. İkame araç bedeline yönelik alınması gereken 177,60 karar ve ilam harcının davalılar ... den müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine' ye irat kadına,

4. Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 552,03 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 234,50 TL posta ve diğer giderler ile 2.600,00 TL bilirkişi masrafı olmak üzere toplam 3.467,23 TL yargılama giderinin 3.140,60 TL' sinin tüm davalılardan, bakiye kalan 326,63 TL' nin ise davalılar ...' den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

5. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca değer kaybına yönelik kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

6. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. Uyarınca ikame araç bedeline yönelik kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 2.600,00 TL vekâlet ücretinin davalılar ... den müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

7. 6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine' ye irat kaydına,

8. Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,

Dair, karar celsesinde hükmün istinaf kanun yolu açık olduğu belirtilmiş ise de kabul edilen bedeller nazara alındığında hüküm tarihi itibari ile verilen kararın kesin olduğu anlaşılmakla, KESİN olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.

09/01/2024

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır