İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1046 E. 2024/300 K.

T.C.

İZMİR

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1046 Esas

KARAR NO : 2024/300

DAVA : İtirazın İptali (Ticari Satımdan Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 10/04/2017

KARAR TARİHİ : 02/04/2024

Yukarıda açık kimliği yazılı taraflar arasında mahkememizde görülen davanın yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA: Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; davacı şirketin elektrik veya elektronik sistemler için kesintisiz güç kaynağı üreten, onarım ve servis hizmetleri veren bir firma olduğunu müvekkil tarafından 2010 yılında davalıya satılan güç kaynaklarının davalının Kemalpaşa tesislerine monte edildiğini, davalıya satılan elektronik ürünlerin garanti süresinin 2 yıl, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı tarafından bu ürünler için öngörülen ekonomik ömür süresinin 5 yıl olduğunu, garanti süresinin 2 yıl olduğunu, bu nedenle söz konusu onarımların garanti kapsamı dışında ve ücreti mukabilinde yapıldığını, davalı tarafça kullanılan kesintisiz güç kaynağı sisteminin arıza yapması üzerine davalı tarafından servis istendiğini, cihazların davacı şirket tarafından tamamen yenilendiğini, yenilenen parçalar için 20/05/2016 tarihli Seri ... seri numaralı 14.277,77.-TL bedelli fatura düzenlenerek davalıya gönderildiğini, davalının Turgutlu...Noterliği’nin 27/05/2016 tarihli... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile “sistemler çalışmadığı” gerekçesi ile bu faturayı iade ettiğini, müvekkil şirketin faturanın iadesi üzerine almadığı paranın vergisini ödememek adına iade edilen faturayı iptal ettiğini, sürekli olarak davalıdan yapılan işin bedelini talep ettiğini, davalı şirketin bu talepleri cevapsız bıraktığını, konunun hukuka intikal ettirilmesi üzerine alacağın tahsili için içeriği aynı olan Seri... seri numaralı 13/03/2017 tarihli 14.277,77.-TL bedelli faturanın yeniden düzenlendiğini ve İzmir ...Noterliği’nin 14/03/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ekinde davalıya tebliğ edildiğini, Davalı tarafın bu defa Ankara ...Noterliği’nin 23/03/2017 tarih ve ... yevmiye numaralı ihtarnamesi ile yeniden iade ettiğini, davalının aynı konuda gönderilen ikinci faturayı da iade etmesi üzerine davalı hakkında İzmir ...İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosyası ile icra takibine başlandığı, davalı tarafın süresi içerisindeki itirazı üzerine takibin durduğunu, davalı tarafın itirazının haksız ve kötü niyetli olduğunu, davalının ilk iade ihtarnamesinde “sistemin çalışmadığını” iddia ettiğini, başkaca bir itirazının bulunmadığını, ikinci faturanın gönderilmesi üzerine ise “değiştirilen arızalı parçaların yetkili kişiye teslim edilmediği, parça değişiminden sonra sorunun giderilmediği, cihazın çalışır vaziyette teslim edilmediği, servis formlarının teslim edilmediği, yapılan tüm bildirimlere rağmen arızanın giderilmediği” ifadelerinin ileri sürüldüğünü, cihazın değiştirilen parçalarının arızalı olduğu için değiştirildiğini, başka bir yerde kullanılmasının mümkün olmadığını, ekonomik değerinin olmadığını ve arızalı parçaların davacı şirketin elinde olduğunu ve kendilerinden talep edilmediğini, arızalı parçaların değiştirilmesinden sonra arızanın giderildiğini, onarımı yapan teknisyen tarafından cihazın sağlam ve çalışır vaziyette teslim edildiğinin yaklaşık yarım saatlik bir video kaydı ile tespit edildiğini, servis formlarının tamamının davalıya teslim edilmekle birlikte, servis formlarına yetkilinin imzasının alınmasının yapılan işin bedelinin ödenmemesi için bir neden olmadığı, davalı tarafın daha sonra bakım için müvekkilimi çağırmak yerine kötü niyetle müvekkilimin parasını ödememek için başka bir şirket ile çalışmaya başladığını, davalının itirazının haksız ve kötü niyetli olması nedeniyle davalı-borçlunun İzmir... İcra Müdürlüğü’nün... sayılı dosyasında vaki itirazının iptaline, alacağın %20’sinden az olmamak kaydıyla icra inkar tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı vekili, cevap dilekçesinde özetle; davacıya cihaz üzerinde değiştirilen parçalardan arızalı olan parçaların kendilerine teslim edilmediği, arızalı parçalar değiştirildikten sonra sorunun giderilmediği, cihazın çalışır vaziyette teslim edilmediği, servis formlarının tamamının kendilerine teslim edilmediği, yapılan tüm bildirimlere rağmen cihazın sorununun giderilmediği bunun üzerine cihazın çalıştırılması için başka bir firmadan destek alındığını belirterek itiraz edildiğini ve gönderilen faturanın iade edildiğini, açılan davada ileri sürülen hususların gerçek durumlardan farklı olarak izah edildiğini, şöyle ki; davalı şirkette CNC Lazer makinesine bağlı UPS (Tescom) marka 200 KW güç kaynağının ... Elektrik tarafından arıza tespitinin yapıldığı, UPS üzerindeki kartın arızalı olduğunun tespit edildiği, bunun üzerine davacı tarafından UPS ünitesine başka bir kart getirildiği, bu kart takıldıktan sonra ve devreye alındıktan bir süre sonra ünite içerisinde patlama olduğu, patlama sonucu yapılan tespitlerde “lgbit” gibi farklı parçalarda arıza meydana geldiği bilgisinin verildiği, bu sırada UPS cihazının bypass moduna alındığı, içerisinden davacı firma tarafından sökülen kartın tamir edilmek amacıyla götürüldüğü ancak uzun bir süre getirilmediği, kart getirildikten sonra ise davacı tarafından bağlantısı yapılıp yükte çalıştırılmadığı, bu gelişmelerin devamında yine uzun bir süre servis elemanı gelmediği için makinenin çalıştırılamadığı ve davalı şirketin mağdur olduğunu, bunun üzerine konunun çözülebilmesi için ... yetkili servisinden teknik destek istendiği ve arızanın giderilip cihazın devreye alındığı, davacının belirttiği arızalı parçaların ise tahminlerince yukarıda belirtilen parçalar olduğunu, kabul manasına gelmemekle birlikte alınan arızalı parçaların müvekkil firmaya teslim edilmediğinin davacı tarafça da ikrar edildiği, bahsi geçen video kaydını kabul etmemekle birlikte hangi arıza ile ilgili olduğunun izah edilmediği, yine davacı tarafça da servis formlarına davalının yetkili imzalarının alınmadığının belirtildiğini, davacı tarafça ikinci arıza ve devam eden süreçten bahsedilmediğini, kabul manasına gelmemekle birlikte davacı lehine bir alacak hakkı doğması halinde dahi belirtilen hususların bedellerinin düşülmesi gerektiğini, davacı tarafça yapılan icra takibinin iyi niyetli olmadığını ve bu sebeple davalı lehine gösterilen değerin %20’sinden az olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE;

Dava, itirazın iptali davası olup, Mahkememizce verilen 18/02/2020 tarih ve ... sayılı kararın İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ...Hukuk Dairesinin 02/12/2022 tarih ve ... Karar sayılı ilamı ile "... İstinaf kanun yolu başvurusuna konu edilen karar hakkında; HMK'nın 355. maddesindeki düzenleme uyarınca, istinaf dilekçesinde belirtilen nedenler ve kamu düzenine ilişkin aykırılık bulunup bulunmadığı yönü gözetilerek inceleme yapılmıştır. Dava, TBK’nın 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanan iş bedelinin tahsili amacıyla yapılan icra takibine itirazın iptali isteğine ilişkindir. Davacı şirket yüklenici, davalı şirket ise iş sahibidir. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş; karara karşı davalı iş sahibi şirket vekili tarafından yukarıda açıklanan gerekçelerle istinaf kanun yoluna başvurulmuştur. Taraflar arasındaki ilişki 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesi niteliğinde olup, uyuşmazlığın bu hükümlere göre çözümlenmesi gerektiği açıktır.

Somut olayda; davacı yüklenici tarafından davalı şirketin tesislerine evveliyatında monte edilen kesintisiz güç kaynaklarının arıza yapması üzerine davacı yüklenici tarafından cihazların yenilendiği ve bu nedenle hak edilen ücretin ödenmediği ileri sürülerek başlatılan takibe itiraz üzerine eldeki dava açılmış; davalı taraf ise yüklenici tarafından edimin eksik ve ayıplı ifa edildiği ve bu nedenle farklı parçalarda zarar meydana geldiği, ayıbın ve arızanın dava dışı şirket tarafından giderildiği savunmasında bulunulmaktadır. Taraflar arasında yazılı bir eser sözleşmesi bulunmasa da davacı yüklenici ile davalı arasında sözlü eser ilişkisi kurulduğu hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. Uyuşmazlık, eserin ayıplı ifa edilip edilmediği ve yüklenici tarafından hak edilen iş bedeli üzerinde toplanmaktadır. Somut olayda; dava konusu eserin teslim edildiği hususunda ihtilaf bulunmamaktadır. İhtilaf teslim edilen eserin ayıplı olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. Teslimden sonra ayıbın varlığını ispat yükü iş sahibine aittir. Yargılama sırasında davacı yüklenici tarafından ayıplı imalât savunması kabul edilmediğinden ayıplı imalatın ispatlanması yükümlülüğünün davalı iş sahibine yüklenmesinde bir isabetsizlik bulunmamaktadır. Davalı iş sahibi tarafından ayıbın varlığına yönelik gerçekleştirilen bir delil tespiti de bulunmamaktadır. Sonradan ayıbın üçüncü kişiye giderildiğine ilişkin sunulan fatura ve servis formları ile işin ayıplı yapıldığının ispatı mümkün değildir. Nitekim bu tür belgeler her zaman düzenlenebileceği gibi başka işler için de yapılmış olabilirler. Aynı şekilde bu hususunun tanık beyanlarıyla ispatlanması da mümkün değildir. Bu nedenle mahkemenin davalı iş sahibi tarafından ileri sürülen ayıp savunmasının ispatlanmadığına ve ödenmeyen iş bedelinden davalı iş sahibinin sorumlu olduğuna yönelik kabulü yerindedir. Ancak; taraflar arasında cari eser ilişkisinin kurulduğu sabit olup takibe konu yapılan işin karşılığı anlaşılan bir bedel bulunmamaktadır. Bu nedenle yüklenicinin talep edebileceği bedelin 6098 sayılı TBK'nın 481. maddesindeki düzenleme kapsamında yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçleriyle hesaplanacağı kabul edilmiş olup, (mahalli piyasa rayiçleri içerisinde yüklenici karı ve KDV olacağından bunlar bedele ayrıca eklenmeyecektir) bu şekilde yüklenicinin hak edeceği iş bedeli belirlendikten sonra davalı iş sahibinin varsa yaptığı ödemeler toplam bedelden mahsup edilerek yüklenicinin talep edebileceği iş bedeli bulunacaktır. Hükme dayanak alınan bilirkişi raporunda ise, davacının yaptığı işlerin bedeli davacı tarafından düzenlenen fatura esas alınarak belirlenmiştir. İmalatların yapıldığı yıl mahalli piyasa rayiçlerine göre hesaplanması gerekirken 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nun 481. maddesine aykırı olarak iş bedelini belirleyen bilirkişi kurulu raporu dayanak alınarak mahkemece, yazılı şekilde karar verilmesi doğru olmamıştır.Bu durumda, ilk derece mahkemesince uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması nedeniyle, istinaf istemine konu karara yönelik denetim yapılması mümkün değildir. O halde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 353/1-a-6 maddesi uyarınca istinaf başvurusunun esasa ilişkin hususlar incelenmeksizin kabulüne ve ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasına karar verilmesi gerekmiştir. gerekçesi ile kaldırılması ile dosya yeniden ele alınmıştır.

Mahkememizin ...Esas sayılı dosyasına kaydı yapılan dosyanın yapılan yargılaması sonunda;

Bilirkişi heyetinden alınan 21/09/2023 Tarihli raporun sonuç kısmına göre; "...6098 sayılı TBK’nın 481.maddesindeki düzenleme kapsamında yapıldığı yıl olan 18.05.2016 mahalli piyasa rayiçlerine göre davacının eser sözleşmesinden kaynaklı olarak talep edebileceği tutar davacının düzenlediği faturada yazılı olan bedeller ile uyumlu olup, aşağıdaki şekilde hesaplanmıştır.

Malzeme Adet Birim Fiyat Tutar

CM-600DY-24A IGBT 6 1.463,8750 8.783,25-TL

IGBT Sürücü Kartı 1 433,1867 433,18-TL

180x180 AC FAN 3 104,5633 313,69-TL

Tristör Sürücü Kartı 1 582,5600 582,56-TL

Tristör-Anakart Bağ. Kab. 1 89,6300 89,63-TL

Alüminyum DC Bara 1 179,2500 179,25-TL

Sürücü Kartı SNMP 1 403,3100 403,31-TL

Teknik Servis Bedeli 1 448,1300 448,13-TL Ara Toplam 11.233,00-TL,KDV%18) 2.021,94-TL YEKÜN: 13.254,94-TL Olarak tespit edilmiştir.

Davacı yanca 20,03-TL işlemiş faiz talebinde bulunulduğu, takip ve dava konusu ettiği 13.03.2017 tarihli fatura bedelini davacı yanca davalıya 14.03.2017 tarihli İzmir ...Noterliğinin ... yevmiye nolu ihtarnamesi ile gönderdiği, 17.03.2017 tarihinde tebellüğ ettiği, ödeme için 1 günlük süre verildiği, 18.03.2017 tarihinden 27.03.2017 tarihine kadar geçen 9 gün için 9,75 faiz oranı üzerinden talep edebileceği 13.254,94 TL ana para tutarı için 31,87 TL işlemiş faiz talep edebileceği, ancak talebi ile bağlılık ilkesi gereği 20,03 TL talep edebileceği, ayrıca noter aracılığı ile ihtarname gönderim masrafı olarak sunduğu 202,70 TL noter makbuz bedelini de icra takibinde talep ettiği bu tutarın talep edilip edilmeyeceği hususu Sayın Mahkemenizin takdirindedir..." şeklinde rapor sunulduğu görülmüştür.

1. Dava eser sözleşmesinden kaynaklanan itirazın iptali davasıdır.

2. İstinaf yargılaması ve istinaf kaldırma kararı öncesi mahkememiz kabulünde olduğu üzere eserin davalıya teslim edildiği hususunda bir ihtilaf bulunmamaktadır. Davalı tarafça ayıplı imalat savunmasında bulunulmuş ise de bu hususta ispata elverişli delillerin sunulmadığı, dosyaya sunulan faturanın tek başına ayıbın ispatında yeterli olmadığı değerlendirilmiştir.

3. Taraflar arasında yazılı bir sözleşme bulunmamaktadır. Davacının düzenlediği faturanın davalı kabulünde olmadığı hususu da gözetildiğinde davacının eserle ilgili olarak eserin imal edildiği yıl piyasa rayiçlerine göre değerinin tespit edilmesi ve davalının bu miktarla sorumlu tutulması gerekmektedir.

4. Mahkememize sunulan 14/09/2023 tarihli ek raporda dava konusu işin KDV dahil 13.254,94. TL bedel talep edilebileceği yönünde görüş bildirilmiştir.

Bilirkişi raporuna karşı davalı tarafça itirazlar ileri sürülmüş olup mahkememizce itirazların değerlendirilebilmesi amacıyla piyasada benzer ürünlerin satışını gerçekleştiren şirketlere müzekkere yazılarak piyasa fiyatı araştırması yapılmıştır.

5. Dosyaya sunulan müzekkere cevaplarının incelenmesinde ... A.Ş. Cevabında KDV dahil 11.699,70. TL,... Elektronik Yazılım Mühendislik A.Ş. Cevabında dahil 12.850(Kdv hariç) olduğunun bildirildiği görülmüştür. Dosyaya sunulan İnform Elektronik San.ve Tic.A.Ş. Cevabında ise fiyatlandırmaların tahmini olarak belirtilmiş olması ve kesinlik içermemesi nedeniyle değerlendirmeye alınmamıştır.

Buna göre, dosyada mevcut fatura miktarının KDV dahil 13.254,94-TL olduğu, bilirkişi görüşüne göre fiyatlandırmanın piyasa rayiçlerine uygun olduğu görülmüştür.

Dosyaya piyasadan temin edilen fiyat bilgilerinde faturaya göre bir miktar düşüklük bulumakta ise de, fatura içeriğini oluşturan bazı parçaların(örneğin AC FAN parçası faturada 104,5633-TL birim fiyata sahipken, ... cevabında 200,00-TL, Tunçmatik cevabında ise 29 USD olarak fiyatlandırıldığı) fiyatlarının faturada ve gelen müzekkere cevaplarında tamamen farklı olarak fiyatlandırıldığı, serbest piyasa koşullarında her satıcının benzer veya aynı fiyat üzerinden satış yapmasının beklenemeyeceği, rayiç değer ile kastedilenin piyasa koşullarına göre kabul edilebilir düzeyde fiyatlama olarak algınlanması gerektiği, bu haliyle bilirkişi görüşü ve dosyaya getirtilen fiyat bilgileri ile fatura bedeli arasında %10-15 seviyesinde bulunan fiyat farkının fahiş olarak nitelendirilemeyeceği değerlendirilmiş ve davacı tarafından düzenlenen faturanın piyasa rayiçlerine uygun olduğu kanaati ile davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve davalı itirazlarının 13.254,94-TL asıl alacak, 20,03-TL işlemiş faiz ve 202,70-TL noter masrafları yönünden iptaline karar verilmiştir.

6. Davacı tarafça inkar tazminatı talebinde bulunulmuş ise de taraflar arasında eser bedelinin belirlenmesine ilişkin bir sözleşme bulunmadığı gözetilerek alacağın likit nitelikte olmadığı değerlendirilmiş ve inkar tazminatına hükmedilmemiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KISMEN KABULÜNE, İzmir...İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyasına yapılan davalı itirazlarının kısmen iptali ile takibin 13.254,94. TL fatura asıl alacağı, 20,03. TL işlemiş faiz ve 202,70. TL noter masrafı olmak üzere toplam 13.477,67. TL üzerinden devamına, asıl alacak miktarına takip tarihinden itibaren değişen oranlarda ticari faiz işletilmesine, fazlasına dair istemin reddine,

2. Alacak likit nitelikte görülmemekle inkar tazminatı talebinin reddine,

3. Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 920,65. TL harçtan peşin olarak alınan 175,13. TL harcın mahsubu ile bakiye 745,52‬. TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsil edilerek hazineye gelir kaydına, davalıdan tahsili için vergi dairesine harç tahsil müzekkeresi yazıldığından yeniden alınmasına yer olmadığına,

4. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca davacı yararına takdir edilen 13.477,67. TL vekalet ücretinin davalıdan alınıp davacıya verilmesine,

5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca reddedilen miktar üzerinden davalı yararına takdir edilen 1.022,33. TL vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine,

6. Davacı tarafından peşin olarak yatırılan 175,13. TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7. Davacı tarafça sarf edilen 31,40. TL başvuru harcı ile 535,00. TL posta ve tebligat ücreti, 2.900,00. TL bilirkişi ücreti, keşif araç ücreti 300,00. TL, 221,80. TL keşif harcı olarak sarf edilen toplam 3.988,2‬0. TL yargılama giderinin, davanın ret ve kabul oranına göre 3.707,00. TL'sinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine, bakiyenin davacı üzerinde bırakılmasına,

8. Davalı tarafından posta masrafı olarak sarf edilen 130,00. TL'nin davanın ret ve kabul oranına göre hesaplanan 9,17. TL'sinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine, fazlasına dair kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,

9. Artan gider avansının karar kesinleştiğinde ve resen ilgili taraflara iadesine,

Dair, davacı vekilinin e-duruşma yoluyla yüzüne karşı, diğer tarafların yokluğunda, dava değerinin 6100 Sayılı HMK'nın 341/2. Maddesinde gösterilen İstinaf kanun yolu başvuru sınırının altında kalması nedeniyle kesin nitelikte olduğu ve kanun yoluna başvurulamayacağı açıklanmak sureti ile açık yargılama sonunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.02/04/2024

Katip...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır