İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1034 E. 2024/181 K.

T.C.

İZMİR

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1034 Esas

KARAR NO : 2024/181

DAVA : Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 15/12/2022

KARAR TARİHİ : 28/02/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA : Davacı vekili, dava dilekçesi ve duruşmalarda özetle; müvekkilin yetkilisi bulunduğu ... İnş. Tur. San. Mad. San. Ltd. Şti. nin Muğla ili ... sınırları dahilinde bulunan...uhsat numaralı maden sahasında o günlerde bir takım teknik nedenlerle rodövans sözleşmesi yapılamadığından taşeron olarak çalıştığını, Rodövans sözleşmesinin akdedilebileceği zemin oluştuktan sonra 11.06.2021 düzenleme tarihli keşidecisi ... İnş. Tur. San. Mad. San. Ltd. Şti. olan 325.000,00-TL bedelli ve 31.12.2022 ödeme tarihli 2 adet bononun davalılara teminat senedi olarak verildiğini ve yine müvekkilin o günlerde hissedarı olduğu ... Madencilik Krom İşl. Nakl. Orm. Ür. İnş. Tur. İth. İhr. San. Tic. Ltd. Şti. İle ... Metal Madencilik İth. Ve İhr. San. Tic. Ltd. Şti. Arasında rodövans sözleşmesi akdedildiğini, Muğla İli ... sınırları dahilinde bulunan ... ruhsat numaralı maden sahasında 2 aylık süre zarfında maden aramışsa da herhangi olumlu bir sonuç elde edilememiş bu süreçte müvekkilin ciddi miktarlarda masrafı göğüslemek durumunda kaldığını,... Metal Madencilik İth. Ve İhr. San. Tic. Ltd. Şti. el değiştirmiş olup müvekkilin maden sahasından çıkartıldığını ve gelinen aşamada müvekkilin maden sahasına giremez ve 2 aylık süre zarfında aradığı madeni işleyip ticari faaliyette bulunamaz konumuna düşürüldüğünü, deliller toplandığında da görüleceği üzere davalarının temelini oluşturan iki bono dolayısıyla müvekkilin davalılara karşı borcu bulunmadığını, İİK’nun 72. maddesinde “İcra takibinden önce açılan menfi tespit davasına bakan mahkeme, talep üzerine alacağın yüzde onbeşinden aşağı olmamak üzere gösterilecek teminat mukabilinde, icra takibinin durdurulması hakkında ihtiyati tedbir kararı verebilir” hükmü yer aldığını, müvekkilin belirtilen gerekçeler dikkate alınarak ciddi bir ekonomik zarara uğradığı da gözetilerek takdiren teminatsız şekilde ihtiyati tedbir kararı verilmesini mahkemen bu hususta aksi kanaatte ise mahkemece belirlenecek teminat miktarı karşılığında ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ettiklerini, açıklanan nedenlerle, öncelikle takdiren teminatsız şekilde, mahkeme aksi kanaatte ise mahkemece belirlenecek teminat miktarının yatırılması suretiyle ihtiyati tedbir kararı verilmesine, davalılara elden teslim edilen söz konusu senetlerin bedelsiz kaldığının tespiti ile davalılara borçlu olmadıklarının tespitine, bedelsiz kalan senetlerin müvekkile iadesine, yargılama giderleri ile ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava ettiği görülmüştür.

CEVAP : Davalılara usulüne uygun yapılan tebligata rağmen süresinde davaya cevap vermedikleri görülmüştür.

Davalı ... vekilinin cevap süresinden sonra dosyaya sunmuş olduğu dilekçesinde özetle; davanın arabuluculuk dava şartına tabi olduğunu, davacı tarafından dava açılmadan önce arabulucuya müracaat edilmeden iş bu dava açıldığından, öncelikle davanın dava şartı yokluğundan usulden reddine karar verilmesini, dava konusu alacağın zaman aşımına uğradığını, davanın yetkili yer mahkemesinde açılmadığını, yetkili yer mahkemesinin, protokolün düzenlendiği Ankara Mahkemeleri olduğunu, davanın açılmasında hukuki yarar bulunmadığını, taraflar arasındaki protokol gereği maden ruhsatının ilgili şirkete devredildiğini, bu devre istinaden dava dilekçesinde belirtilen senetlerin müvekkile verildiğini, ancak davacı şirketin ödemelerini yapmadığını beyanla davanın reddine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

DELİLLER :Davacı iddiasını ispata yönelik olarak; taraflar arasındaki protokol suretleri, rödovans sözleşmesi, tarafların ticari defter ve kayıtları, sene suretleri, keşif, tanık bilirkişi ve sair tüm kanuni delillere dayandığı görülmüştür.

Davalı ... vekili savunmasını ve iddialarını ispat yönünde; ilgili ticaret odası kayıtları, protokol, ticaret sicil gazetesindeki devirler ve sair yasal delillere dayandığı görülmüştür.

Davacı tarafça dava dilekçesine ekli sunulan 18/05/2022 tarihli protokol başlığı altında düzenlenen, davacı ile davalılar ve dava dışı şahısların imzasını içerir belge suretinde " Fethiye Vergi Dairesi'ne kayıtlı...vergi numaralı ... Madencilik Krom İşletmeleri San. Tic. Ltd. Şti nin 18/05/2022 tarihinde yapılan hisse devrileri...üzerine yapılmış olmakla beraber, bu tarihten itibaren ... tarafından 15 gün içinde ...'e devredilecektir. Verilen süre içerisinde devir işlemi yapılmazsa, taraflar bir araya gelip, yapılan bu hisse devir sözleşme kayıtsız şartsız olarak iptal edilerek eski haline getirilecektir." ibarelerinin yazılı olduğu görülmüştür.

Davacı tarafından dava dilekçesine ekli sunulan 18/05/2022 tarihli davacı ile davalılar ve dava dışı şahısların imzasını taşıyan protokol başlığı altında düzenlenen belge suretinde, "Fethiye Vergi Dairesi'ne kayıtlı ... vergi numaralı ... Madencilik Krom İşletmeleri San. Tic. Ltd. Şti ndeki %24 ...-%12,5 ...%12,5 ...'na ait toplam %49 hisse payından Mersinli 1 ve 2 Krom Maden Ocaklarında her biri için 400 metre yarıçapında üretilecek krom madeni gelirinden işletme giderleri vs. masraflar düşüldükten sonra 10 yıl süre ile %10 hakkı ...'a kâr payı verilecektir." ibarelerinin yazılı olduğu görülmüştür.

Davalı tarafın beyan dilekçesine ekli olarak sunmuş olduğu 11/06/2021 tarihli davacı, davalı... ve dava dışı şahısların imzasını içerir belge suretinde, Muğla ili, ... bulunan Erişim no: ... sicil nolu maden ruhsatı ... Maden İnşaat Tur. San. Tic. Ltd. Şti adına ruhsat devri yapılarak, şirket bünyesine geçtiğini, bu firma ile ... ve ... arasında yapılan anlaşmada ... ile ...'a ödeme planlaması yapıldığı, iş bu dahilinde ... hizmet bedeli karşılığı yapılacak 1.200.000,00-TL ödemenin 600.000,00-TL lik kısmının 30/12/2022 tarihinde, 600.000,00-TL lik kısmın 31/12/2022 tarihli senet verilerek borcun ödeneceğinin kararlaştırıldığı görülmüştür.

Tarafların dosyaya celbini talep ettiği bilgi ve belgelerin dosyaya teminine müteakiben, uyuşmazlığın çözümü özel ve teknik bilgiyi gerektirdiğinden, dava dosyasının SMMM bilirkişisi... 'a tevdi edildiği, bilirkişi tarafından dosyaya ibraz edilen 30/10/2023 tarihli raporda özetle; davacının dava konusu senetleri davalılara ciro etmiş olması halinde, 11.06.2021 düzenleme tarihli keşidecisi...İnş. Tur. San. Mad. San. Ltd. Şti.. lehtarı davacı olan 325.000,00-TL bedelli ve 31.12.2022 ödeme tarihli 2 adet bono dolayısıyla, senetlerin teminat senedi olup, bedelsiz olduklarına dair herhangi bir kayıt veya belgeye rastlanılmadığını rapor ve beyan ettiği görülmüştür.

DEĞERLENDİRME :Dava; kambiyo senedinden dolayı borçlu olmadığının tespiti istemine ilişkin olduğu, yapılan yargılama, toplanan kanıtlar ve tüm dosya kapsamından anlaşılacağı üzere,

Taraflar arasındaki uyuşmazlığın, davacı ile davalılar arasında ticari ilişki bulunup bulunmadığı, davaya konu fotokopileri ibraz edilen 11/06/2021 keşide tarihli, keşidecisi ... İnş. Tur. San. Mad. San. Ltd. Şti., lehtarı ... olan, 325.000,00-TL bedelli ve 31.12.2022 ödeme tarihli 2 adet bononun, davalılara verilip verilmediği, iş bu bonoların teminat senedi olarak düzenlenip düzenlenmediği, bu kapsamda davacının, davaya konu toplam bedeli 650.000,00-TL olan iş bu iki adet bonodan dolayı, davalılara borçlu olup olmadığı noktasında toplanmıştır.

Her ne kadar davacı tarafça dava konusu suretleri sunulan kayıtsız şartsız borç ikrarına haiz keşidecisi dava dışı ... İnş. Tur. San. Mad. San. Ltd. Şti., lehtarı ...olan 31/12/2022 vade tarihli 325.000,00-er TL bedelli bonoların gerek dosyaya sunulan suretlerinde ve gerekse de davacı ve davalı tarafından sunulan protokollerde teminat senedi olarak düzenlendiğine dair herhangi bir ibarenin bulunmadığı, aksine davalı tarafça sunulan, davacı tarafça da imzası inkar edilmeyen protokol başlığı altında düzenlenmiş olan 11/06/2021 tarihli sözleşmede, sözleşmede kararlaştırılan maden sahası ruhsat devri karşılığı davalı ... ile dava dışı...a 1.200.000,00-TL ödemede bulunulacağı ve bu ödemenin senet düzenlenerek yapılacağının kararlaştırıldığı, iş bu nedenle taraflar arasında maden ruhsat devri konusunda anlaşmaya varıldığı, bu anlaşma kapsamında, davacının da kabulünde olduğu üzere ruhsat devir işlemlerinin yapıldığı, yapılan bu devir karşılığı dava konusu bonoların ödeme aracı olarak düzenlenip ciro yolu ile davalılara devir edildiği, bu kapsamda, dava konusu bonoların teminat senedi olarak düzenlenmediği, davacının iş bu husustaki iddiasını ispatlamadığı kanaatine varılmıştır.

Yine her ne kadar davacı tarafça, ruhsat devri yapılan maden sahasında iki aylık çalışma süresi içerisinde maden cevherine rastlanılmamış olması, bilahare dava dışı şirket tarafından maden sahasından çıkartılmış olmaları sebebi ile verilen senetlerin bedelsiz kaldığı, bu nedenle de iş bu bonolardan dolayı davalılara borçlu olunmadığı iddiasında bulunmuş ise de, gerek davacı gerekse de davalı tarafça dosyaya suretleri sunulan protokol başlığı altında düzenlenen sözleşme içeriklerine göre, davalıların sözleşme bedeli karşılığı maden sahasına ilişkin ruhsat devri edimini üstlendikleri, üstlendikleri iş bu edimi yerine getirip maden sahasına ilişkin ruhsat devrini yaptıkları, iş bu devir ile sözleşmede kararlaştırılan bedeli hak ettikleri, ayrıca davalılarca karşı tarafa maden sahasında, maden cevheri bulunması ve çıkartılması hususunda ayrıca herhangi bir edimi üstlenmediği, iş bu nedenle davacı tarafça ruhsat devri yapılan maden sahasında, maden cevherine rastlanılmamış olmasından doğan işletme zararının, davalı alacaklarından mahsubu talep edilemeyeceğinden, davacının senetlerin iş bu nedenle bedelsiz kaldığına dair iddiası mahkememizce kabul görülmeyip, davacı tarafça açılan davanın ispat edilemediğinden reddine karar verilerek aşağıda yazılı hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi HMK 294/4 mad. gereğince bir ay içinde açıklandığı üzere;

Davanın REDDİNE,

Davacı tarafça peşin yatırılan 11.100,38-TL harçtan 427,60-TL red karar ve ilam harcının mahsubu ile bakiye 10.672,78‬-TL harcın karar kesinleştiğinde ve talep halinde davacıya iadesine,

Avukatlık asgari ücret tarifesine göre hesap edilen 97.000,00-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalılara verilmesine,

Davacı tarafça yapılan yargılama giderinin davacı üzerinde bırakılmasına,

Davacı tarafça peşin yatırılan gider avansından arta kalan kısmın karar kesinleştiğinde davacıya iadesine,

Dair taraf vekillerinin yüzüne karşı kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde İstinaf yolu açık olmak üzere oy birliği ile verilen karar açıkca okunup usulen anlatıldı.28/02/2024

Başkan ...

E imza

Üye...

eimza

Üye ...

E imza

Katip...

E imza