İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1098 E. 2023/967 K.

T.C.

İZMİR

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1098 Esas

KARAR NO : 2023/967

DAVA : Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen)

DAVA TARİHİ : 29/12/2022

KARAR TARİHİ : 30/11/2023

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Sigorta Ödemesine Dayanan Rücuen) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, maliki davacıya ait olan ... plakalı, 2018 model, ...marka binek otomobil müvekkilinin sevk ve idaresinde iken 07/09/2022 tarihinde İzmir İli, Bornova ilçesinde sınırlarında gerçekleşen kaza neticesinde hasar gördüğü, davacı ile kazaya karışan diğer araçların sürücüleri aralarında maddi hasarlı trafik kazası tespit tutanağı düzenlediklerini kaza üzerine davacı aracın zararın tespiti amacıyla İzmir... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyası ile tespit yaptırdığı yapılan tespitte, araç parça ve işçilik olmak üzere toplamda 42.994,12- TL zarar meydana geldiğinin tespit edildiği, bunun yanı sıra davacıya ait araçta 45.000,00 TL değer kaybı da meydana geldiğini oluşan hasarın meydana gelmesine neden olan ...’ a ait ...plakalı araç ...Sigorta Şirketi tarafından 1553697421 numaralı poliçesi ile Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası kapsamında tespite konu zarardan poliçe limiti ile sınırı olmak üzere... Sigorta Şirketi sorumlu olduğunu, davacı ait araç ise ... A.Ş. tarafından... nolu poliçe ile kasko sigortası ile sigortalandığını bu kapsamda sigorta poliçesini aşan kısımdan ... Sigorta A.Ş'nin sorumlu olduğunu, ... plakalı araç sahibi ... ise tahsilde tekerrür olmamak üzere, değer kaybı ve hasar bedelinin tamamından sorumlu olduğunu, hasar onarın tazminatına ilişkin olarak Anadolu Türk Sigorta Şirketine 06/12/2022 tarihinde dilekçe ile müracaat ettiklerini, anılan başvuru davalı sigorta şirketince 07.10.2022 günü tebellüğ edildiğini, davalı... Sigorta Şirketi 25.10.2022 tarihinde sadece 20.000,00 TL ödeme yapıldığını hasar onarım tazminatına ilişkin olarak tarafımızca ... Sigorta A.Ş.’ye, 11.10.2022 tarihli dilekçe ile müracaat edilmiş, anılan başvuru davalı sigorta şirketince 18.10.2022 günü tebellüğ edildiğini,... Sigorta A.Ş.tarafından hiç bir ödeme yapılmadığını, İzmir Arabuluculuk Bürosu’ na başvurulmuş, ancak sigorta şirketleri ile anlaşma sağlanamadığını belirterek zararı tazmininin etme zorunluluğumuz hasıl olduğunu, tanzim edilemeyen KDV dahil bakiye kalan 22.994,12 TL onarım bedeli ile 45.000,00 TL.değer kaybının fazlaya ilişkin hakkımız saklı kalmak ve açılan dava belirsiz alacak davası olduğundan ileride ıslah edilmek üzere şimdilik 500,00 TL hasar bedeli, 100,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 600,00 TL'nin davalı zorunlu mali mesuliyet sigortası olan ... sigorta şirketi yönünden poliçe limiti ile sınırlı olarak, ihtiyari mali mesuliyet sigortası ... sigorta A.Ş. yönünden yine poliçe limiti ile sınırlı ve zararın tamamından sorumlu olmak suretiyle, davalı kusurlu araç maliki ... açısından tahsilde tekerrür olmamak üzere tüm hasar ve değer kaybı tazminatından sorumlu olmak üzere, davalılardan temerrüt tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile tahsili ile müvekkiline ödenmesine, İzmir ...Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyası ile harcanan 1.454,90 TL delil tespit gideri (37,00 başvuru harcı, 133,00 peşin harç, bilirkişi ücreti 700 TL, keşif harcı 571,90 TL, tebligat gideri 13 -TL) ve 2.400 TL delil tespiti vekalet ücretinden ibaret toplam 3.854,90 TL’ nin temerrüt tarihinden itibaren işleyecek olan T.C. Merkez Bankası avans faiz oranına göre temerrüt faizi ile birlikte yargılama gideri olarak kabul edilmesine ve müvekkile ödenmesine, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

Davalı sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; ...plakalı araç davalı şirket ... Sigorta tarafından 16.11.2021-2022 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ... no.lu Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalandığını, davacının aracında meydana gelen maddi hasar dolayısıyla müvekkili şirketi tarafından 29.11.2022 tarihinde ... Sigorta A.Ş.'ye 11.309,58-TL, 28.12.2022 tarihinde ... Sigorta A.Ş.'ye 17.926,70- TL maddi hasar tazminatı ödemesi ve davacı tarafa 25.10.2022 tarihinde 20.000,00 -TL değer kaybı ödemesi yapıldığını, yapılan bu ödemelerin taraflar arasında çekişmesiz olduğu, bu ödemler ile müvekkilinin sorumluluğunun sona erdiğinden davacının zararının karşılandığını, davacı yan tarafından iddia edilen hasar tutarının fahiş olduğunu, belirterek zamanaşımı nedeniyle davanın reddine, yapılan ödemeler ile müvekkili şirketin sorumluluğu sona erdiğinden davanın reddine, aracın dava konusu kazandan öncekinin hasarlarının tespitine, faiz hesaplanırken temerrüt tarihinin esas alınmasına, haksız ve mesnetsiz davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...'a dava dilekçesi ve duruşma günün usulüne uygun olarak tebliğ edildiği, davayı cevaplarını bildirmediği anlaşılmıştır.

Dava, trafik kazasından kaynaklanan hasar bedeli ile değer kaybı tazminatı istemine ilişkindir.

Davacı 07/09/2022 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın işleteni olup, davalı ... ... plakalı aracın sürücüsü ve işleteni, sigorta şirketi ise aracın zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesini düzenleyendir.

Davalılardan ... Sigorta Anonim Şirketi aleyhine açılan dava, davacı ile iş bu davalı arasında kasko sigorta poliçesi bulunduğundan sözleşme ilişkisi nazara alınarak mahkememizce tefrik kararı verilmiştir.

KTK' nın 97. Maddesi gereği başvuru şartı incelendiğinde 01/05/2023 tarihli dilekçesinin ekinde yer alan dilekçe ve tebliğ parçasına göre davacı tarafından davalı sigorta şirketine başvuruda bulunulduğu görülmüştür.

Zamanaşımı defi değerlendirildiğinde; 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmü, yine aynı kanunun 109/2. maddesinde ise "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir.

Davaya konu trafik kazası 07/09/2022 tarihinde meydana gelmiş, olayın, maddi hasarlı trafik kazası olması nedeniyle, uzamış ceza zamanaşımı süresinin uygulanmasını gerektirir bir durum bulunmamaktadır. Bu itibarla, davaya konu talepler yönünden 2 yıllık zamanaşımı süresi geçerli olup, dava dilekçesine konu edilen maddi tazminat taleplerinin, 2 yıllık zamanaşımı süresi içinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Kaza tarihinin 07/09/2022, arabulucuya başvuru tarihinin 07/10/2022, dava tarihinin 29/12/2022 olduğu görüldüğünden davaya konu tazminatın 2 yıllık süre içerisinde talep edildiği görülmüştür.

Davalı ... Sigorta Şirketi' nin sorumluluğu değerlendirildiğinde;

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 91/1.maddesine göre “işletenlerin, bu kanunun 85/1 maddesine göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur”. Kaza tarihi itibari ile yürürlükte olan Karayolları Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarının A.3 maddesinde de “sigortacı poliçede tanımlanan motorlu aracın işletilmesi sırasında bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebebiyet vermesinden dolayı 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’na göre sigortalıya düşen hukuki sorumluluk çerçevesinde genel şartlarda içeriği belirlenmiş tazminatlara ilişkin talepleri kaza tarihi itibariyle geçerli zorunlu sigorta teminat limitleri dahilinde karşılamakla yükümlüdür." şeklinde sigorta şirketin sorumluluğunun kapsamı ifade edilmiştir. Bu düzenlemelerden anlaşılacağı üzere Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası motorlu bir aracın kara yolunda işletilmesi sırasında, bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına neden olması halinde, o aracı işletenin zarara uğrayan 3. kişilere karşı olan sorumluluğunu belli limitler dahilinde karşılamayı amaçlayan ve yasaca yapılması zorunlu kılınan bir zarar sigortası türü olduğu anlaşılmaktadır.

Kazaya karışan ... plakalı araç 16.11.2021-2022 tarihleri arasında zorunlu mali sorumluluk trafik sigortası ile davalıya sigortalıdır. Kaza 07/09/2022 tarihinde meydana gelmiş olup, risk periyodu içerisinde olduğundan davacının talep ettiği hasar bedeli ve değer kaybı bedelinden dava dışı araç sürücüsünün kusuru oranında sigorta şirketi sorumlu olacaktır.

Davalı ... 'un sorumluluğu incelendiğinde;

2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1 maddesinde, “bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yararlanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, araç işletenin bu zarardan sorumlu olacağı”, aynı yasanın 85/son maddesinde ise, “ işleten ve araç işleticisi teşebbüsün sahibi, aracın sürücüsünün veya aracın kullanılmasına katılan yardımcı kişilerin kusurundan kendi kusuru gibi sorumludur.” hükümlerine yer verilmiş, yaşanan trafik kazasında davalı ... ... plakalı aracın işleteni ve sürücüsü olup, TBK' nın 49. Maddesine göre kesin kusuru oranında yukarıda değinilen maddeye göre dava dilekçesi ile talep edilen maddi zarar kalemlerinden sorumlu olacaklardır.

TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Bu sebeple davacı bilirkişi deliline dayanmış olup mahkememizce bilirkişiden kusur, değer kaybı ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.

Mahkememizin 27/04/2023 tarihli celsesi 3 nolu ara kararı gereğince; tüm dosya kapsamı incelenerek davacı ve dava dışı sürücünün oransal kusur durumu ve aynı trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu aracın gerçek hasar bedeli ile değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre hesaplanması için Bilirkişilerden alınan 08/06/2023 tarihli raporda;

" Trafik kuralı ihlali yönünden:

• ...) plaka sayılı davalı araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karyolları Trafik Kanunu’nun 56/c ve 52/b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı kazanın oluşumuna tamamen hatası ile etken olduğu.•...(A) plaka sayılı davacı araç sürücüsü ... kazanın oluşumuna etken kural ihlali olmadığı görüş ve kanaatine varılmıştır.

Hasar Onarım bedeli yönünden:

Hasar Onarım bedeli tespite konu ... plaka sayılı... ELEGANCE 1.6 2018 model otomobilde meydana gelen gerçek zarar KDV dahil 42.994,12 TL. olarak hesaplanmış olup, davalı sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında (bu olayda heyetimiz trafik uzmanı tarafından ... plaka sayılı aracın kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı belirlendiğinden %100) poliçe limitiyle sorumlu olduğu,

Değer Kaybı bedeli yönünden:

Somut olayda davalı sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında (bu olayda heyetimiz trafik uzmanı tarafından ... plaka sayılı aracın kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı belirlendiğinden %100) 40.000,00 TL. olarak tespit edilen değer kaybı bedelinden sorumlu olduğu

Değer Kaybı bedeli yönünden:

Somut olayda davalı sigorta şirketinin sigortalısının kusuru oranında (bu olayda heyetimiz trafik uzmanı tarafından ... plaka sayılı aracın kazanın meydana gelmesinde etken olmadığı belirlendiğinden %100) 40.000,00 TL. olarak tespit edilen değer kaybı bedelinden sorumlu olduğu, ancak, davalı şirket tarafından 25.10.2022 tarihinde 20.000,00 TL değer kaybı ödemesi yapılmış olması nedeniyle 20.000,00 TL. olarak hesaplanan bakiye değer kaybı bedelinden poliçe limitiyle sorumlu olduğu görüş kanaatine varılmıştır.

Davacı Vekili tarafından davalı sigorta şirketine 16.10.2022 tarihinde hasar ihbarının yapıldığı, ihbarın 11.10.2022 tarihinde tebliğ edildiği ve dava dilekçesinde ilgili belgelerin ekli olduğu belirtilmiştir. Ancak, dosya kapsamında söz konusu evraklar yer almamaktadır. Nihai kararın takdiri Sn. Mahkemeye ait olmakla belgelerin varlığı halinde davalı sigorta şirketinin ödenmeyen borç miktarı yönünden 24.10.2022 tarihi itibarıyla temerrüde düşeceği yasal faiz ödemek zorunda olduğu, şayet Sn. Mahkeme aksi kanaatte ise dava tarihi itibarıyla halinde davalı sigorta şirketinin – ödenmeyen borç miktarı yönünden- dava tarihi itibarıyla temerrüde düşeceği yasal faiz ödemek zorunda olduğu görüş ve kanaatine varılmıştır."şeklinde rapor sundukları görülmüştür.

Bilirkişi tarafından değer kaybına ilişkin hesaplama; trafik kazası sebebiyle davacının malik olduğu araçta oluşan değer kaybının aracın markası, yaşı, modeli ve hasar gördüğü kısımları ile önceki hasarları dikkate alınarak aracın kaza tarihinden önceki 2. el satış değerinin tespiti ile aracın tamir edildikten sonra ikinci el satış değerinin tespiti ve arasındaki farka göre değerlendirme yapıldığından ve tramer kayıtlarıda incelendiğinden itiraz mahkememizce kabul edilmemiştir. Kaldı ki 6704 sayılı yasayla değişik 2918 sayılı KTK nun 90.maddesinde yer alan zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamındaki tazminatlar bu kanun ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabi olan hükümlerinden tarafı olmadığı zmms sözleşmesindeki şartların davacı açısından bağlayıcı olmaması ve Anayasa Mahkemesi'nin nin 09/10/2020 tarihli resmi gazetede yayınlanan 17/07/2020 tarihli ve 2019/40 esas 2019/40 sayılı kararına göre 6704 Sayılı Kanunun 3.maddesiyle değiştirilen 90. maddesinin birinci cümlesinde yeralan “ve bu kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda” ibaresinin ve ikinci cümlesinde yeralan “ve genel şartlarda ’’ ibaresinin iptal edilmiş olması sebebiyle uygulanmayacağından hükme esas alınmıştır.

Mahkememize sunulan bilirkişi raporu, açıkça itiraza uğramayan ve sürücülerin imzalarını taşıyan kaza tespit tutanağı ile uyumlu olduğundan kusura ilişkin değerlendirme, hasar bedeli ise kalem kalem gösterildiğinden ve bulunan bedellere iskonto uygulanmadan KDV' de eklenmek suretiyle sonuca ulaşıldığından hükme esas alınmıştır (İzmir BAM. ... HD. ... K.)

Davacı vekili bedel artırım dilekçesi ile araçta oluşan hasar bedeline mahsuben 42.994,12-TL değer kaybına mahsuben 20.000-TL toplam 62,994,12-TL'nin 24/02/2022 tarihinden itibaren avans faizi ile birlikte tahsiline, İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesi ... D.İş sayılı dosyası ile harcanan 1.454,90 TL delil tespit gideri (37,00 başvuru harcı, 133,00 peşin harç, bilirkişi ücreti 700dan TL, keşif harcı 571,90 TL, tebligat gideri 13 -TL) ve 2.400 TL delil tespiti vekalet ücretinden ibaret toplam 3.854,90 TL delil tespit giderinin (ileride haksız çıkacak taraftan tahsil edilmek üzere sarf edilmiş olan) yargılama gideri olarak davalılardan tahsilini talep etmiştir.

Tüm bu nedenler ile; 07/09/2022 tarihli trafik kazasında ... plakalı aracın sigorta şirketi işeten/sürücü davalının kusuru oranında sorumlu olacağından, davalı işleten/sürücünün tam kusurlu olduğu ve davacının maliki olduğu araçta mahkememizce aldırılan bilirkişi raporuna göre 42.994,12 TL hasarın ve 40.000,00 TL değer kaybının bulunduğu, dava tarihinden önce davalı sigorta şirketi tarafından 20.000,00 TL değer kaybına yönelik ödemenin yapıldığı görülmekle ödemenin mahsubu sonucu davanın kabulüne, kabul edilen maddi tazminat kalemine davalı sigorta şirketi başvuru tarihinden itibaren 8 iş günü sonunda, diğer davalı ise kaza tarihinde temerrüte düşeceğinden bu tarihten itibaren zarar veren araç kamyonet olduğundan avans faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın KABULÜ ile;

-42.994,12 TL hasar ve 20.000,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 62,994,12TL tazminatın davalı ... Sigorta Şirketi'nden (bakiye kalan 80.000,00 TL poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 20/10/2022 tarihinden diğer davalı ...'dan ise kaza tarihi olan 07/09/2022 itibaren işleyecek avans faiziyle birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

2. Alınması gereken 4.303,12 TL karar ve ilam harcının yatan 1.146,7 TL peşin harç ve tamamlama harcından mahsubu ile eksik kalan 3.156,42 TL' nin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak Hazine'ye irat kaydına,

3. Yargılama sırasında davacı tarafından yatırılan ve harcanan 1.146,7 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 497,00 TL posta ve diğer giderler, 2.400,00 TL bilirkişi masrafı ile 3.854,90 TL değişik gideri olmak üzere toplam 7.979,30 TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

4. Davacı kendisini vekil ile temsil ettirmiş olduğundan A.A.Ü.T. uyarınca kabul edilen miktar üzerinden hesap ve takdir edilen 17.900,00 TL vekâlet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya ödenmesine,

   5. 6325 sayılı HUAK uyarınca, suçüstü ödeneğinden karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk giderinin davalı sigorta şirketinden alınarak Hazine' ye irat kaydına,

5. Yargılama sonucunda ve re’sen yapılacak gider olmadığı takdirde, gerekirse re’sen yapılacak gider de mahsup edilmek ve 6100 sayılı HMK’nın 333. maddesi gereğince yatırılan avansın kullanılmayan kısmının yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı davalıların yokluğunda tebliğden itibaren 2 hafta içerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesi ilgili hukuk dairesine hitaben mahkememize verilecek istinaf dilekçesi ile istinaf yolu açık olmak üzere verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/11/2023

Katip... Hakim ...

E imza e imza