İzmir 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/617 E. 2023/922 K.

T.C.

İZMİR

2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

DOSYA NO : 2021/617 Esas

KARAR NO : 2023/922

DAVA : Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ : 13/09/2021

KARAR TARİHİ : 14/11/2023

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) Davasının yapılan açık yargılaması sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ

İDDİA : Davacı vekilinin mahkememize verdiği dava dilekçesinde; 15.10.2020 tarihinde saat 13.10 da müvekkil ... Bilgisayar Yazılım Donanım Hizmetleri Sanayi ve Ticaret Ltd. Şti.'ne ait ... plaka numaralı...marka 2017 model yılı araca, davalı sigorta şirketinden... poliçe numarası ile karayolları mali sorumluluk sigortası yapılmış olan ... plaka numaralı ... 'a ait aracın, İzmir ili Buca ilçesinde , tamamen kusurlu olarak çarptığını ve davacı şirkete ait araçta oldukça büyük bir hasar oluştuğunu, kaza sonrasında müvekkil şirkete ait aracın uzunca bir süre tamir için serviste kaldıktan sonra teslim edildiği, araçta değer kaybı oluştuğunu, davalı ... Sigorta şirketine başvuru yapıldığını ancak davalı tarafından gerçek değer kaybının karşılığı olamayacak cüzi bir miktar ödeme yapıldığını, arabuluculuk başvurusunda anlaşma sağlanamadığını, fazlaya ve faize ilişkin hakları saklı kalmak kaydıyla, müvekkil şirkete ait araçta oluşan 2.000 TL(ikibinTL) değer kaybının kaza tarihi olan 15.10.2020 tarihinden itibaren, ıslah edilecek kısım için ise ıslah tarihinden itibaren işleyecek mevduata uygulanan en yüksek faiz oranından hesaplanacak faizi ile birlikte ödenmesini, tüm yargılama giderleri, arabuluculuk ücreti ve vekalet ücretinin davalı yan üzerinde bırakılmasını talep ettiği görülmüştür.

SAVUNMA : Davalı vekilinin mahkememize verdiği cevap dilekçesinde; ... plakalı aracın davalı şirket nezdinde... numaralı, 05/06/2020-2021 vadeli Genişletilmiş Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, davacı tazminat taleplerinin öncelikli olarak Zorunlu Mali Mesuliyet (trafik) poliçesinden karşılanması gerektiği, Zira İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortası Genel Şartları gereği, İhtiyari Mali Mesuliyet sigortası ancak diğer öncelikli ve zorunlu sigortaların teminat limitlerinin tüketilmesi sonrasında devreye girebileceğini, bu nedenle maddi tazminat taleplerinin öncelikle Zorunlu Karayolu Trafik Mali Mesuliyet Sigortasından talep edilmesini, başvuru konusu kazanın meydana gelip gelmediğinin kesin delillerle ispatlanmadığını, başvuranın işbu kazanın meydana geldiğini ve iddia olunan hasar ile kazanın illiyetinin olduğunun ispatlanması gerektiğini, araçta 4.262,00 TL değer kaybı tespit edilerek bu tutarın 11/02/2021 tarihinde; başvuran vekiline ödendiğini, ayrıca aynı teminat limitleri kapsamında ... Sigorta A.Ş.' ye 19/02/2021 tarihinde 10.627,00 TL ödeme yapıldığını, öncelikle zamanaşımı itirazı olduğunu, belirsiz alacak olarak açılan davanın hukuki menfaat yokluğu sebebiyle reddini, davalı şirketin genel şartlara göre hesaplanacak tutarı ödemekle yükümlü olduğunu, sigortalı aracın ticari bir araç olmaması gibi hususlar dikkate alınarak avans faiz isteminin de yerinde olmadığını belirterek mahkeme masraf ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ettiği görülmüştür.

UYUŞMAZLIĞIN TESPİTİ, DELİL DEĞERLENDİRMESİ ve GEREKÇE :

1).Dava, trafik kazası nedeniyle davacıya ait araçta oluşan Değer Kaybının ZMMS sınırı üzerinde kalan kısmının davalı İMMS sigortacısından tazmini istemine ilişkin HMK md. 107 uyarınca açılmış olan Belirsiz Alacak Davasıdır.

2. Ticari uyuşmazlıklarda "Arabuluculuk" bir dava şartı olarak 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu’nun 5/A maddesinde düzenlenmiş olup, “Bu Kanunun 4’üncü maddesinde ve diğer kanunlarda belirtilen ticari davalardan, konusu bir miktar paranın ödenmesi olan alacak ve tazminat talepleri hakkında dava açılmadan önce arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.” hükmünü içermektedir.

Davacının dava öncesi arabuluculuk bürosuna başvurduğu, ancak anlaşmanın sağlanamadığı, böylelikle dava şartı olarak düzenlenen zorunlu arabuluculuk yolunun tüketildiği ve dava şartının yerine getirilmiş olduğu dava dilekçesi ekinde dosyaya ibraz olunan arabuluculuk son oturum tutanağından anlaşılmaktadır.

3. Karayolları Trafik Kanunu'nun "14/4/2016 tarihli 6704 sayılı Kanunun 5 md. ile değişik "Doğrudan doğruya talep ve dava hakkı" başlıklı 97. maddesi;

"Zarar görenin, zorunlu mali sorumluluk sigortasında öngörülen sınırlar içinde dava yoluna gitmeden önce ilgili sigorta kuruluşuna yazılı başvuruda bulunması gerekir. Sigorta kuruluşunun başvuru tarihinden itibaren en geç 15 gün içinde başvuruyu yazılı olarak cevaplamaması veya verilen cevabın talebi karşılamadığına ilişkin uyuşmazlık olması hâlinde, zarar gören dava açabilir veya 5684 sayılı Kanun çerçevesinde tahkime başvurabilir." hükmünü öngörmekte olup, davacı vekilince 01.06.2023 tarihli dilekçe ekinde sunulan başvuru dilekçesi sureti ve PTT alındısı ile barkod kodu üzerinden yapılan gönderi takip sorgu evrakının incelenmesinde davacı tarafça davalı sigorta şirketinin Ataşehir adresine başvuru dilekçesinin gönderilmiş olduğu ve böylelikle dava şartı olan Yazılı Başvuru şartının da sağlandığı görülmüştür.

4. Dava konusu kazanın 15/10/2020 tarihinde meydana geldiği, kazaya karışan ... plaka sayılı aracın kaza tarihinde davalı sigorta şirketi tarafından düzenlenen 05/06/2020 - 05/06/2021 vadeli Kasko Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğu, poliçe teminatları arasında 100.000,00-TL limitli İhtiyari Mali Mesuliyet Sigortasının (İMMS) yer aldığı görülmüştür.

5. Zorunlu Mali Mesuliyet Sigortası (ZMMS) ile İMMS arasında sıralı sorumluluk esası öngörülmüş olup, zarar gören ZMMS poliçe limiti üzerinde kalan zararının tazminini İMMS sigortacısından talep edebilecektir.

Motorlu Kara Taşıt Araçları İhtiyari Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları'nın 1. maddesine göre sigortacı, zorunlu mali sorumluluk sigortası poliçe limitinin dışında (üstünde) kalan miktardan başlayıp İMMS teminat limitine kadar sorumludur.

6. Trafik kazaları sonucu uğranan zararın tazmini hususunda temel dayanak haksız fiil sorumluluğudur.

Haksız fiil sorumluluğu, "Haksız Fiilden Doğan Borç İlişkileri" başlığı altında, 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu'nun 49. ve devamı maddelerinde düzenlenmiştir.

49. maddesi "Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür.

Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür."

50. maddesi, "Zarar gören, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır."

7. Haksız fiil, bir kimsenin hukuka aykırı ve kusurlu bir davranışı ile başka bir kimsenin zarara uğramasına yol açmasıdır. Yargısal içtihatlar ve doktrine göre haksız fiilin unsurları;

-Fiil,

-Fiilin hukuka aykırı olması

-Zararın meydana gelmesi,

-Kusur,

-Fiil ve zarar arasında illiyet bağı bulunması, olarak sıralanmaktadır.

8. Kaza tespit tutanağının polis marifetiyle tanzim edilmemiş olması nedeniyle tutanakta kusur tespitinin bulunmadığı görülmektedir.

TBK' nın 50. maddesi uyarınca davacı, zararını ve zarar verenin kusurunu ispat yükü altındadır. Davacının bilirkişi deliline dayanmış olması nedeniyle mahkememizce bilirkişiden kusur ve hasar bedelinin belirlenmesi için rapor aldırılmıştır.

9. 19.01.2023 tarihli Bilirkişi Raporunda;

• Kusur Dağılımı Yönünden; davacıya ait ... plaka sayılı araç sürücüsü...'nin KTK 57. Maddesini ihlal ettiğinden Kazanın Oluşumuna Hatası ile Etken Olduğu;

... plaka sayılı davacı taraf araç sürücüsü ... 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 52/a-b maddelerini ihlal ettiğinden dolayı Kazanın Oluşumuna Alt Seviyede Hatası ile Etken Olduğu kanaatine varıldığı belirtilmiştir.

• Değer Kaybı Yönünden ise; Dava konusu ... plakalı 2017 model ... Live 1.6 HDI 92 otomobilin hasarlı olduğu anlaşılan parçalarının, dava konusu 15.10.2020 tarihli maddi hasarlı trafik kazası ile uyumlu olduğu,

Dava konusu ... plakalı 2017 model ... Live 1.6 HDI 92 otomobilin 2. el piyasa fiyatının kaza tarihinde yaklaşık 150.000-160.00 TL civarında olduğu göz önüne alındığında onarımının ekonomik olduğu,

Davaya konu ...plakalı 2017 model ... Live 1.6 HDI 92 otomobilin muadili olan otomobillerde 15.10.2020 tarihli kaza benzeri hasara uğradığı takdirde 32.848,00 TL. değer kaybı zararı meydana geleceği,

15.10.2020 tarihli kaza ile ilgili davacıya ait ... plakalı 2017 model ... Live 1.6 HDI 92 otomobilde oluşan değer kaybı zararının 32.848,00 TL olduğu,

Kazaya karışan ve kazanın oluşumunda etken faktörleri olduğu değerlendirilen davalı sürücünün kullandığı... plakalı aracın davalı ...Sigorta A.Ş. Genişletilmiş Kasko sigortalısı olduğu, davalı tarafından değer kaybı zararı kapsamında 4.262,00 TL ödeme yapıldığı,

Bakiye değer kaybı zararının 28.586,00 TL olduğu olduğu kanaati bildirmiştir.

10. Mahkememizce yapılan değerlendirmede;

... plaka sayılı aracın kırmızı fasılalı ışık ile birlikte DUR ikaz levhalı görüşe kapalı kavşağa geldiğinde mutlak durması, gelen araç trafiğini izleyip araç veya araçlar var ise bu araçların geçişine izin vermesi, güvenli ortam oluştuktan sonra seyrini devam edeceği zaman dilimini hesaplaması sonrasında giriş yapıp yoluna devam etmesi halinde kazanın meydana gelemeyeceği, sürücünün tehlikeyi hafife aldığı, gerekli dikkat ve özeni göstermediği, tedbirsiz ve dikkatsiz biçimde mevcut sürati ile kavşağa giriş yaptığı, davacı aracının güzergahını kapatıp yandan çarpmaya maruz bıraktığı anlaşılmakla % 85 oranında Asli Kusurlu olduğu değerlendirilmiştir.

... plaka sayılı araç sürücüsünün ise kavşağa yaklaştığında kendine hitaben yanan sarı fasılalı ışığı görüp hızını azaltması, sonrasında sağında yol bölümüne gelen gelen aracı fark edip tedbir alması gerekirken bunu yapmadığı anlaşılmakla % 15 oranında Tali Kusurlu olduğu kabul edilmiştir.

Rapora göre aracın değer kaybının 32.848,00-TL olduğu, davalı tarafından 4.262,00-TL ödeme yapıldığı, bu nedenle bakiye değer kaybının 28.586,00-TL olduğutespit olunmuştur. Davacı vekilinin rapora itiraz etmediği, 19.02.2021 tarihinde ... Sigorta AŞ'ye 10.627,00-TL ödeme yapıldığından bahsedildiği, ödemenin hasara mı değer kaybına mı mahsuben ödendiğinin belirtilmediği, hatta bu ödemeye ilişkin bir dekont sunmadığı, bu nedenle ödeme savunmasının gerçek olup olmadığının dahi belirsiz olduğu anlaşılmakla işbu ödemeye ilişkin savunma dikkate alınmamıştır.

hususu da nazara alınarak bilirkişi raporunda kusura ilişkin tespitlere itibar edilerek kaza oluşumunda sigortalı... plaka sayılı araç sürücüsünün kusurlu olduğu, zarar gören aracın kazaya etkisinin bulunmadığı ve kusursuz olduğu, zararın tamamının poliçe limitlerini aşmamak kaydıyla sigortalı aracın KZMMS poliçesi ile sigortacısı olan davalı sigorta şirketinin sorumluluğunda olduğu kabul edilmiştir.

11. Davacı vekili bilirkişi raporu doğrultusunda talebini arttırmış, harcını karşılamıştır.

12. Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenerek hükme esas alınmıştır.

13. Davacı tarafça dava öncesi davalı sigorta şirketlerine yazılı başvuru yapılmış olup işbu başvurunun davalı sigorta şirketine 01.02.2021 tarihinde tebliğ olunduğu davacı vekilince sunulan belgelerden anlaşılmaktadır. Tebliğ tarihinden itibaren KTK 99. maddesi gereği davalı sigorta şirketinin faiz sorumluluğu hasarın tüm bilgi ve belgelerle birlikte ihbarı sonrasında 8 iş günü içerisinde ödeme yapmaması halinde başlayacağından, davalı taraf başvuru dilekçesinin tebellüğünden itibaren 8 iş günü sonunda temerrüte düşecek olup temerrütün 12.02.2021 tarihinde gerçekleştiğinin kabulü gerekmektedir.

14. Davacı vekilinin dava dilekçesinde faiz talebi bulunduğu görülmekte olup davacının tacir olmaması ve zarar veren aracın ruhsatında kullanım amacının vasfının hususi olduğunun belirtildiği görülmekle temerrüt tarihinden itibaren yasal faiz işletilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

15. Yargılama giderlerinin kapsamı HMK'nın 323. maddesinde açıklanmış olup, davacının talep ettiği ekspertiz ücreti yargılama giderleri içerisinde kaldığından işbu ücret yargılama giderlerine eklenmiştir.

16. 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-13. Fıkrası uyarınca arabuluculuk ücreti yargılama giderlerinden olup, İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun sarf kararı ile 1.320,00TL arabuluculuk ücretinin hazine tarafından karşılandığı anlaşıldığından bu tutar yargılama giderleri kapsamında değerlendirilmiştir.

17. Denetime elverişli ve dosya kapsamı ile uyumlu bilirkişi raporu Mahkememizce de benimsenmiş, ancak davalı şirket sigortalısının kusuru oranında ( % 85) değer kaybından sorumlu tutulması gerekirken mahkememizce sehven % 15 oranında kusur indirimi yapılmamış ve aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1-..DAVANIN KABULÜ İLE;

28.586,00-TL Bakiye Değer Kaybına ilişkin maddi tazminatın davalıdan (Poliçe limiti ile sınırlı olmak üzere) 12/02/2021 tarihinden itibaren işleyecek Yasal Faizi ile birlikte alınarak davacıya verilmesine,

2. Karar tarihinde Yürürlükte bulunan Harçlar Tarifesi gereğince alınması gereken 1.952,70. TL harçtan peşin alınan 59,30. TL'nin ve 455,00. TL Islah Harcının mahsubu ile bakiye 1.438,40. TL harcın davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3. Arabuluculuk Kanunu Madde 18/A fıkra 13,14 gereğince Adalet Bakanlığı bütçesinden ödenen 1.320,00. TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

4. Davacı tarafından yatırılan 59,30. TL Başvurma Harcı, 59,30. TL Peşin Harç, 8,50. TL Vekalet Harcı olmak üzere 127,10. TL harcın ve de 455,00. TL Islah Harcı olmak üzere toplam 582,10. TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5. Karar tarihinde yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret Tarifesi uyarınca hesaplanan 17.900,00 . TL Vekalet Ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davacı tarafından yapılan 2.000,00. TL bilirkişi ücretinin ve 57,95. TL tebliğat ve posta ücreti olmak üzere toplam 2.057,95. TL Yargılama Giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7. Taraflarca yatırılan Gider Avansının kullanılmayan kısmının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair; davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, tebliğden itibaren 2 Hafta İçerisinde İzmir Bölge Adliye Mahkemesine İstinaf Yolu Açık olmak üzere verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 14/11/2023

Katip ...

e-imza

Hakim ...

e-imza