İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1013 E. 2024/189 K.

T.C.

İZMİR

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1013 Esas

KARAR NO : 2024/189

DAVA : Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ : 20/12/2023

KARAR TARİHİ : 28/02/2024

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Alacak (Satım Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;Almanya'da tekstil ürünleri satan müvekkili şirket yetkilisi ... 'in, aracı bir şirket aracılığı ile bağlantı kurduğu davalı şirket yetkilisi... ile yaptığı görüşmeler sonuncunda, vaftiz törenlerinde kullanılmak üzere çeşitli sayı ve niteliklerde tekstil ürünlerinin davalı tarafından dikilerek müvekkili şirkete gönderilmesi hususunda anlaşmaya vardıkları, taraflar arasında yapılan sözleşme gereğince, müvekkili şirket ...'nin, nakliye ücreti de dahil olmak üzere 12.290,41 Euro ödemesi karşılığında, davalı ... Tekstil Sanayi ve Tic. Ltd. Şti.'nin 8700 adet etiket, 500 adet vaftiz töreni elbisesi ve 600 adet vaftiz töreni elbise kolluğunu 20.04.2022 tarihinden itibaren 10 gün içerisinde dikip müvekkile göndermesinin kararlaştırıldığı, müvekkili şirketin sözleşme gereğince toplam 12.290,41 Euro'yu davalı şirket... Tekstil Sanayi Ve Tic. Ltd.şti.'ne ödemişse de bugüne kadar sözleşmeye konu ürünlerin davalı tarafından müvekkile gönderilmediğini belirterek öncelikle davalının taşınmazları, araçları ve ... ... IBAN numaralı hesabının üzerine ihtiyati tedbir konulmasına, müvekkilinin davalıdan satın almış olup kendisine teslim edilmeyen etiket, vaftiz töreni elbisesi ve vaftiz töreni elbise kolluğu için ödediği para ile davalının sözleşme gereğince ifa yükümlülüğünü yerine getirmemesi sebebi ile uğradığı zarara istinaden şimdilik 1.000,00 Euro belirsiz alacağın faizi ile birlikte davalı taraftan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA:

Davalıya dava dilekçesi tebliğ edilmiş, davalı davaya cevap vermemiş, duruşmalara da katılmamıştır.

DAVA:

Dava ticari satım sözleşmesinden kaynaklanan alacak istemine ilişkindir.

DELİLLER:

-Ödeme dekontları,

-...T.A.O'nun 17/03/2023, 21/03/2023 tarihli yazısı ve eki,

-Tercüman bilirkişi ...'nın raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Davacının, Almanya ülkesinde ticari faaliyet yürüttüğü, davalı şirket ile tekstil ürünlerinin üretimi ve davacıya teslimine ilişkin anlaşma yapıldığı, bu anlaşma kapsamında davalı şirkete 12.290,41 Euro avans ödemesi yapıldığı, davalıya ihtarat yapıldığı halde davalının sözleşmeye konu malları teslim etmediği ve kendisine yapılmış olan avans ödemesini iade etmediği iddiası ile yapılan ödemenin iadesi ve uğradığı zarara ilişkin olarak 1.000,00 Euro'nun davalıdan tahsilini iş dava ile talep ettiği, davalının ise davaya cevap vermediği, davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında satım sözleşmesi ilişkisi bulunup bulunmadığı, bu ilişki kapsamında davacının davalıya avans ödemesi yapıp yapmadığı, davalının teslimde temerrüde düşüp düşmediği, davacının satıcı borçlunun temerrüdü nedeniyle sözleşmeden dönme ve menfi zarar talep edip edemeyeceği, talep edebilecek ise talep edebileceği miktarın ne olduğu hususlarında ihtilaf bulunduğu anlaşılmıştır.

Her iki tarafı tacir olan ve tarafların ticari işletmesini ilgilendiren nispi ticari dava niteliğindeki satım sözleşmesinden kaynaklanan uyuşmazlıkta mahkememizin görevli olduğu belirlenmiştir.

Davacının dava dilekçesinde taleplerini ayrıştırmadığı dikkate alınarak mahkememizce 6100 sayılı HMK'nun 31 ve 194 maddeleri uyarınca davacıdan taleplerini açıklaması, somutlaştırması ve ayrıştırılmasının 24/02/2023 tarihli ön inceleme duruşmasında ara kararla istenildiği, davacı vekilinin 06/03/2023 tarihli dilekçesi ile sözleşmeden haklı nedenle dönüldüğü, davalıya 12.290,41 Euro ödeme yapıldığı, bu ödemenin iadesinin istenildiği ayrıca sözleşmenin hükümsüz kalması sebebiyle davacının zarara uğradığı, uğradığı bu zararın kârdan yoksunluk olduğu, dava dilekçesinde talep edilen 1.000,00 Euronun 500,00 Euro'sunun yapılan avans ödemesinin iadesi, 500,00 Eurosu'nun ise sözleşmenin hükümsüz kalması nedeniyle uğranılan zarara ilişkin olduğu şeklinde beyanda bulunduğu görülmüştür.

Davacı tarafından Almanca dilinde hazırlanmış örnekleri sunulan sözleşme ve ödemelere ilişkin kayıtların mahkememizce tercüman bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 07/06/2023 tarihli rapora göre taraflar arasında vaftiz kıyafetlerinin davalı tarafından üretime ilişkin anlaşma olduğu, bu anlaşma uyarınca satım bedelinin 9.468,00 Euro + 168,14 Euro kdv olmak üzere toplam 9.636,14 Euro olduğu, davacı tarafından bu kapsamda davalıya sipariş eden olarak 17/02/2022 tarihinde 5.027,50 Euro, 02/03/2022 tarihinde 5.235,41 Euro ve 04/05/2022 tarihinde 2.027,50 Euro olmak üzere satış bedeli ve taşıma bedeli olarak toplam 12.290,41‬ Euro ödeme yapıldığı anlaşılmıştır.

Mahkememizce davalı şirkete ticari defter ve kayıtlarını sunmak üzere usulüne uygun davetiye tebliğ edildiği, davalının yapılan tebliğe rağmen defter ve kayıtlarını sunmadığı, bulunduğu yeri bildirmediği görülmüştür.

Mahkememizce 12/07/2023 tarihli duruşma ara kararı ile Almanya adli makamlarından davacının 2022-2023 yıllarına ait ticari defter ve kayıtları üzerinde yerinde inceleme yapılarak davacının 2022-2023 yıllarına ait ticari defter ve kayıtlarının usulüne uygun tutulup tutulmadığı, davacı tarafından davalıya yapılan ödeme olup olmadığı, ödeme varsa miktarının ne olduğu, davacının defter ve kayıtlarına göre davalıdan alacaklı olup olmadığı, alacaklı ise alacaklı olduğu miktarın ne olduğu, ayrıca davacının dava konusu satım sözleşmesi kapsamında davalının teslimi ile temerrüde düştüğü, borcunu ifa etmediği, bu sebeple zarara uğradığı iddiasında bulunduğundan, davacının mal varlığının borcun hiç veya gereği gibi ifa edilmemesi nedeniyle bulunduğu durum ile sözleşmede anlaşılan şekilde borcun ifa edilmiş olması durumunda elde edeceği menfaat arasındaki farkın ne olduğu ile sözleşmenin yapılmasına ilişkin giderler, sözleşmenin yerine getirilmesi ve karşılıklı edanın kabulü için yapılan masraflar, sözleşmenin yerine getirilmemesi dolayısıyla uğranılan zarar, sözleşmenin geçerliliğine inanılarak başka bir sözleşme fırsatının kaçırılması dolayısıyla uğranılan zarar, başka bir sözleşmenin yerine getirilmemesi dolayısıyla uğranılan zararın belirlenmesine yönelik olarak mali müşavir ve sektör bilirkişi görevlendirilerek bilirkişi raporunun alınmasına karar verildiği, davacı vekilinin 27/09/2023 tarihli beyan dilekçesi ile sözleşmenin hükümsüz kalması sebebiyle uğranılan zarara ilişkin talebinden feragat ettiğini beyan ettiği, mahkememizce bu beyan dikkate alınarak 03/10/2023 tarihli ara kararla uluslararası istinabe talebinden vazgeçilmesine ve ara karardan dönülmesine karar verildiği anlaşılmıştır.

Davacının satım sözleşmesi kapsamında davalıya satım ve taşıma bedeli olarak avans ödemesi yaptığı, bu hususun dosyamız kapsamındaki taraflar arasındaki yazışmalar ve ödeme dekontları ile sabit olduğu, buna göre davacı tarafından davalıya yapılan toplam avans ödeme tutarının 12.290,41‬ Euro olduğunun davacı tarafından ispat edildiği, ispat külfetinin yer değiştirdiği, davalı tarafından mal tesliminin yapıldığı veya avans ödemesinin iade edildiği ispatlanamadığından davacının yapmış olduğu bu ödemenin iadesini isteyebileceği, davacı tarafından ayrıca yoksun kalınan kâr talep edilmiş ise de davacının yargılama aşamasında bu talebinden feragat ettiği, davacı vekilinin değer arttırım dilekçesi sunduğu, her ne kadar davacı tarafça yapılan avans ödemesi iadesi talebi belirsiz alacak olarak ileri sürülmüş ise de, davacının dava tarihinden önce davalıya yapmış olduğu avans ödemesi miktarının belirli olduğu, bu sebeple avans ödemesinin iadesi yönünden alacağın belirsiz alacak davası olarak değerlendirilmesine hukuken olanak bulunmadığı, yerleşik Yargıtay uygulaması doğrultusunda talebin kısmi dava, değer arttırım dilekçesinin ise ıslah dilekçesi olarak kabulü gerektiği, davacının dava dilekçesi, 06/03/2023 tarihli beyan dilekçesi ve 20/11/2023 tarihli ıslah dilekçesi bir arada değerlendirildiğinde davacının dava dilekçesinde talep ettiği avans iadesi miktarının 500,00 Euro olduğu, ıslah dilekçesi ile bu rakamın 11.290,41 Euro arttırıldığı ve toplam avans iadesine ilişkin talep edilen miktarın 11.790,41 Euro, bakiye 500,00 Euroluk kısmın ise davacı tarafından feragat edilen yoksun kalınan kâr isteğine ilişkin olduğu, dava çeşidine göre davalının dava dilekçesinde talep edilen kısım yönünden dava tarihinden, ıslahla arttırılan kısım yönünden ise ıslah tarihinden itibaren temerrüde düştüğü, talep edilen alacağın niteliğine göre uygulanması gereken faizin 3095 sayılı yasanın 4/a maddesine göre Devlet bankaların ilgili yabancı para ile açılmış bir yıl vadeli mevduat hesabına ödenen en yüksek faiz oranı olduğu, iddianın ileri sürülüş biçimi, mahkememizce yapılan incelemenin niteliğine göre başkaca araştırma yapılmasına lüzum bulunmadığı anlaşılmakla davanın kısmen kabulü ile kısmen reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:

1. Davanın KISMEN KABULÜ ile 11.790,41 Euro'nun 500,00 Euro'sunun dava tarihi olan 20/12/2022, bakiye 11.290,41 Euro'sunun ise 20/11/2023 tarihinden itibaren 3095 sayılı Yasanın 4/a maddesine göre işleyecek faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin istemin REDDİNE,

2. Alınması gerekli 15.995,30 TL karar ve ilam harcından davacı tarafından yatırılan 339,11 TL peşin harç ve 6.018,25 TL ıslah harcı toplamı 6.357,36‬TL harcın mahsubu ile bakiye 9.637,94 TL karar ve ilam harcının davalıdan tahsili ile HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

3. Davacı tarafından yapılan 80,70 TL başvuru harcı, 339,11 TL peşin harç, 6.018,25 TL ıslah harcı, 1.500,00 TL bilirkişi ücreti, 735,50 TL müzekkere. tebligat. posta giderinden oluşan toplam 8.673,56‬ TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre (234.157,54/244.087,54=0,95) 8.320,70 TL'nin davalıdan tahsili davacıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA,

4. Davacı kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1. 4. maddesi uyarınca takdir edilen 37.123,63 TL vekalet ücretinin davalıdan tahsili ile davacıya ÖDENMESİNE,

5. 6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,

6. İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun ... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A. 11. 13. maddesi uyarınca davalıdan tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,

Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafın yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı.28/02/2024

Katip ... Hakim ...

E-İMZA E-İMZA