İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1041 E. 2023/933 K.

T.C.

İZMİR

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2022/1041

KARAR NO : 2023/933

DAVA : Tazminat

DAVA TARİHİ : 27/12/2022

KARAR TARİHİ : 21/11/2023

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

DAVA:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Mülkiyeti müvekkile ait ... plakalı araçla... plakalı araç arasında 19.01.2021 tarihinde İzmir ili, Buca ilçesinde maddi hasarlı trafik kazası meydana geldiğini, davaya konu kazanın meydana gelmesinde ekli tramer kayıt çıktısı ile sabit olduğu üzere sigorta şirketleri arasında da mutabık kalındığı şekilde davaya konu kazanın meydana gelmesinde %100 asli ve tam kusurlu olan taraf karşı yan davalıların trafik sigortalayanı, maliki ve sürücüsü olduğu... plakalı araç olduğunu, davalılardan ..., ... plakalı aracın sürücüsü,... maliki, ... Sigorta A.Ş. ise kaza tarihi itibariyle ... plakalı aracın ... nolu trafik poliçesi ile sigortalayanı olduğu, davalılardan ...nın davaya konu olayda kusur ve sorumluluğu sürücü olarak BK. 49. maddesine, ...'nın sorumluluğu ise araç maliki/ işleten olarak da KTK. 85 vd. maddelerine, davalı sigorta şirketinin sorumluluğu ise KTK. 91. maddesine dayandığını, davaya konu kaza nedeniyle davacı müvekkilin aracında çok ciddi anlamda bir hasar ve buna bağlı olarak çok ciddi bir değer kaybı oluşmuştur. Aracın onarım süresi boyunca da müvekkil aracından mahrum kalmış ve ikame araç bedeli zararı oluştuğunu, müvekkilin aracında oluşan zarara ve hasara ilişkin fotoğraflar ve aracın onarım için bırakıldığı firma tarafından kesilen onarım faturası dilekçe ekinde sunduklarını, müvekkilin aracında oluşan gerçek hasar miktarının tamamı orjinal, iskontosuz parça fiyatları üzerinden ve piyasa rayiçlerine uygun şekilde, işçilik fiyatlarıyla kdv dahil şekilde sayın mahkemenizce teknik yönden yaptırılacak bilirkişi incelemesi ile tespitini ve tespit edilen toplan hasar bedelinin davalılarından müştereken/müteselsilen tazminini talep etmiştir.

CEVAP :

Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle; Müvekkil Şirket genel müdürlük adresi Sarıyer/İstanbul' olduğunu, yetkisizlik kararı verilerek dosyanın yetkili mahkemeye gönderilmesini, davanın görevsiz mahkemede açıldığını, zira bir davanın Asliye Ticaret Mahkemesinde açılabilmesi için tarafların tacir olup olmamasına bakılmaksızın iki tarafın da ticari işletmesi ile ilgili husustan doğan bir hukuk davası olması gerektiği, poliçe tanzim tarihi olan 19/12/2020 tarihi göz önünde bulundurulduğunda değer kaybı hesaplamasında genel şartlar göz önünde bulundurularak hesaplama yapılması gerektiğini, müvekkil şirket tarafından değer kaybı hesaplaması yapılırken ZMMS Genel Şartlar Değer Kaybı Hesaplama Formülü kullanılmış olup bu doğrultuda davacı tarafa ödeme yapıldığını, bilirkişi tarafından hesaplama yapılırken TSB tarafından açıklanan kasko değer listesinde belirlenen araç rayiç bedeli dikkate alınarak hesaplama yapılması gerektiğini, mevcut poliçede limit 41,000.00 TL olduğu, müvekkil şirketten poliçe limitini aşan veya sigortalısının kusuru ile paralel olmayan bir bedel istenemeyeceği, müvekkil şirket sigortalısının kusuru oranında gerçek hasar bedelini ödeyerek borcunu ifa etmiş sayılacağı, sigorta bir zenginleşme aracı olmayıp sigorta şirketinin, sigortalı aracın sebep olduğu kadar riziko sebebiyle üçüncü kişilere ait mal veya bedeni zarardan ötürü poliçede gösterilen limit meblağın tamamını değil üçüncü kişilerin maruz kaldığı gerçek zarar miktarını araştırıp ödeme yapılması gerektiğini, davacı taraf, müvekkil şirketin üzerine düşen tüm mali sorumluluklarını yerine getirmesine rağmen işbu davayı ikame ederken kötü niyetli olduğunu, davacının amacı haksız kazanç sağlamak ve müvekkili zarara uğratmak olduğunu beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... cevap dilekçesinde özetle; 19/01/2022 tarihinde davacı yana ait asli kusurlu olan... plakalı araç ile tarafına ait, diğer avalı ... sevk ve idaresindeki araç arasında meydana maddi hasarlı trafik kazası geldiği, kazada aracının büyük ölçüde hasar gördüğü, kazada sürücü ...'nın kusurlu olmadığı, kusur konusunda bilirkişi incelemesini talep ettiği, davacının KTK madde 52 yi ihlal ettiği, hızını azaltmayarak kazaya sebebiyet verdiğini, duraksayıp yol vermesi gerektiğini, davanın haksız ve mesnetsiz olup reddi gerektiğini, arabulucuya başvuru şartının gerçekleşmediğini, araçta değer kaybı oluştu iddiasının doğru olmadığını, davacı tarafından servise yapılmış ekstra bir hasar onarım ödemesi bulunmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ...'nın cevap dilekçesinde özetle; 19/01/2022 tarihinde davacı yana ait asli kusurlu olan ... plakalı araç ile tarafına ait, diğer avalı ...sevk ve idaresindeki araç arasında meydana maddi hasarlı trafik kazası geldiği, kazada aracının büyük ölçüde hasar gördüğü, kusur konusunda bilirkişi incelemesini talep ettiği, davacının KTK madde 52 yi ihlal ettiği, hızını azaltmayarak kazaya sebebiyet verdiğini, duraksayıp yol vermesi gerektiğini, davanın haksız ve mesnetsiz olup reddi gerektiğini, arabulucuya başvuru şartının gerçekleşmediğini, araçta değer kaybı oluştu iddiasının doğru olmadığını, davacı tarafından servise yapılmış ekstra bir hasar onarım ödemesi bulunmadığını beyan ederek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER VE GEREKÇE :

Dava, haksız fiilden kaynaklanan değer kaybı, hasar onarım bedeli ve ikame araç bedeli tazminatı istemine ilişkindir.

Adli Trafik Uzmanı ... ve Otomotiv Uzmanı ... 20/05/2023 Tarihli Bilirkişi Heyet Kök Raporunda; Davalı sürücü...nın ( ...) dikkat ve özen yükümlülüğüne aykırı davranışından dolayı, KTK nın 47/1-c maddesinde belirtilen hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumunda etken olduğu, davacının maliki olduğu aracı kullanan dava dışı sürücü ... (...)'nun kazanın oluşumuna etken olduğu, davacı aracında meydana gelen hasarın KDV dahil 7.272,50 TL olduğu, davacı aracında meydana gelen değer kaybının 4.000,00 TL olduğu, beş günlük ikame araç bedelinin 1.000,00 TL olduğu tespit edilmiştir.

Adli Trafik Uzmanı ...ve Otomotiv Uzmanı ...28/08/2023 Tarihli Bilirkişi Heyet Ek Raporunda; Davalı sürücü ... (...) KTK nın 47/1-c maddesinde belirtilen hükmünü ihlal etmekle kazanın oluşumuna etken olduğu, davacının maliki olduğu aracı kullanan dava dışı sürücü... (...)'nun teknik değerlendirmeler doğrultusunda, kazanın oluşumuna etken olmadığı, davacı aracında meydana gelen hasarın KDV dahil 7.272.50 TL olduğu, bu bedelin davalı sigorta tarafından ödenmiş olduğu, davacı aracında meydana gelen değer kaybının 4.000,00 TL olduğu, davalı sigorta tarafından davacıya 1.358,39 TL ödendiğinden değer kaybından geriye kalan 2.641,61 TL bedelin daha davacıya ödenmesinden davalı sigortanın sorumlu olduğu, ZMMS kapsamında ikame araç klozu olmadığından 1.000,00 TL İkame araç bedelinin ödenmesinden ...ile ...'nın müştereken ve müteselsilen sorumlu olduğu beyaİşletenlerin, 2918 sayılı yasanın 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur. Yukarıdaki yasa maddeleri gereği yapılan inceleme neticesinde Davalı... Sigorta Anonim Şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ve düzenlenen poliçede 2918 sayılı yasanın 85. Maddesinde yazılı zararların teminat altına alındığı anlaşılmıştır. Davalı ... Sigorta Anonim Şirketinin zmms tarafından teminat altına alınan tazminat miktarını aşan kısım yönünden imm sigortacısı olduğu anlaşılmıştır. Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar.

Araç işletenlerin, 2918 sayılı yasanın 85 inci maddesinin birinci fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere mali sorumluluk sigortası yaptırmaları zorunludur.Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar.

Bu bilgiler ışığında yapılan inceleme neticesinde Davalı ... Sigorta Anonim Şirketinin zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olduğu ve düzenlenen poliçede 2918 sayılı yasanın 85. Maddesinde yazılı zararların teminat altına alındığı anlaşılmıştır.

Gelir kaybı, kâr kaybı, iş durması ve kira mahrumiyeti gibi dolaylı zararlar zorunlu mali sorumluluk sigortası kapsamı dışında olan hususlardır.2918 sayılı yasanın yukarıda anılı hükmü gereği davacının ikame araç bedeline ilişkin iddia ettiği zararının zorunlu mali mesuliyet sigortası kapsamı dışında olduğu anlaşılmıştır.

Motorlu araç işletenin, bu aracın işletilmesinden dolayı 2918 sayılı yasa ve genel hükümlere göre oluşan zorunlu mali mesuliyet sigortası hadleri dışında kalan hukuki sorumluluğunu sigorta poliçesinde yazılı azami hadlere kadar sigorta güvencesi altına alan sigorta sözleşmesi ihtiyari mali mesuliyet sigortası olarak adlandırılır. Tanım gereği ihtiyari mali mesuliyet sigortası sigortacısının sorumluluğu ikincil bir sorumluluktur. Zorunlu mali mesuliyet sigortasındaki limitleri aşan kısımlar için ancak ihtiyari mali mesuliyet sigortasına başvurulabilir.

Sigortacılar, hak sahibinin zorunlu mali sorumluluk sigortası genel şartlarıyla belirlenen belgeleri, sigortacının merkez veya kuruluşlarından birine ilettiği tarihten itibaren sekiz iş günü içinde zorunlu mali sorumluluk sigortası sınırları içinde kalan miktarları hak sahibine ödemek zorundadırlar. Bu doğrultuda davacıların zorunlu mali mesuliyet sigortacısı şirkete başvurdukları ancak sigorta şirketi tarafından sekiz iş günü içinde ödeme yapılmadığı/bakiye tazminat için ödeme yapılmadığı anlaşılmakla davalı sigorta şirketinin 20.05.2022 tarihinden itibaren faiz ile sorumlu olduğu tespit edilmiştir.

6098 sayılı yasanın 54.maddesinde, bedensel zarara uğranılması nedeni ile talep edilebilecek zarar türleri belirtilmekte olup çalışma gücünün azalmasından ya da yitirilmesinden doğan kayıplar ile tedavi giderleri de bu zarar türleri arasında yer almaktadır.

Bedensel zarara uğrayan kimse, çalışma gücünü sürekli veya geçici olarak yitirmesinden ve ileride edineceği kazançtan yoksun kalmasından doğan zarar ile bütün giderlerini isteyebilir. Çalışamamaktan kaynaklanan zarar ise geçici iş göremezlik nedeniyle olabileceği gibi; sürekli iş göremezlik biçiminde de olabilir. Geçici iş göremezlik zararı, zararı görenin yaptığı iş ve gelir durumu itibariyle iyileşme süresinde elde edemediği kazançtan ibarettir. Sürekli iş göremezlik zararı ise beden gücü kaybına uğrayan kişinin, zarar görmeden önce yapmakta olduğu iş için daha fazla bir güç (efor) harcaması nedeniyle doğan zarardır.

6098 sayılı yasanın 49. Maddesi gereği kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür- Haksız fiil, kusurlu ve hukuka aykırı bir eylemle başkasına zarar verilmesidir. Bir haksiz fiilden söz edebilmek için; zarar verici bir fiil, bu fiilin hukuka aykırı olması, fiili icra edenin kusurlu bulunması, fiil ve zarar arasında uygun illiyet bağının bulunması gerekir.

Fiilin, bilinçli bir iradeye dayanmış olması gerekir. Hukuka aykırı fiil, hukukun koruduğu değerlerin, çiğnenmesi sonucunda, hukuk düzeninin bir kuralını İhlal eden fiildir, Hukuka aykırılık, zarar vermeyi yasaklayan ya da önleyen kuralların çiğnenmesidir,

Bir eylemin hukuka aykırı olarak kabul edilebilmesi için aynı zamanda bir hukuka uygunluk nedeninin mevcut olmaması gerekir. Kusur, hukuk düzeni tarafından kınanan bir davranışın bilerek ve isteyerek yapılmasıdır. Olağan yaşam deneyimlerine, genel düşünceye ve objektif olasılığa göre, bir olayın gerçekleşmesi ile sonuç ortaya çıkmış ya da bu olayın oluşması ile sonucun ortaya çıkması kolaylaşmış ise ilk hareket ikincisinini nedeni, İkinci Olay birinci hareketin sonucu sayılır. Buna uygun illiyet bağı denir.

Tazminat hukukunda sorumluluktan söz edilebilmesi için yalnızca eylemin yasaya veya sözleşmeye aykırı olması yeterli değildir. Fiil sonucunda bir zararın doğmuş olması ve zararla fiilli arasında uygun nedensellik bağının bulunması da gerekir, Nedensellik bağı sorumluluğun temel öğesidir. Zararla eylem arasında nedensellik bağının mevcut olması, zararın eylemin bir sonucu olarak ortaya çıkması, yani eylem olmadan zararın ortaya çıkmayacağının kesin olarak bilinmesidir. Zarar ile fiil arasında uygun nedensellik bağının bulunup bulunmadığı hususu, her somut olayda kendi içerisinde ayrıca değerlendirilir,

Kusur sorumluluğunda, zorlayıcı neden, zarar görenin ağır kusuru, üçüncü kişinin ağır kusuru halinde nedensellik bağı kesilebilir.

Tüm dosya kapsamı birlikte incelendiğinde,... plaka sayılı aracı sevk ve idare eden sürücünün 2918 sayılı yasanın 47/1-c maddesini ihlal etmek suretiyle kazanın oluşumuna etki ettiği, ... plaka sayılı aracı sevk ve idare eden sürücünün kazanın oluşumuna etki eden bir davranışının bulunmadığı anlaşılmıştır. Kaza tarihinden önce aracın ikinci el piyasa rayiç bedeli ile kaza tarihinden sonraki ikinci el piyasa rayiç bedeli arasındaki farkın tespiti suretiyle araçtaki değer kaybının 4.000,00 TL olarak belirlendiği, sigorta şirketince yapılan ödeme neticesinde bakiye değer kaybının 2.641,61 TL olduğu, aracın hasar onarım süresi dikkate alınarak piyasa rayicine göre ikame araç bedelinin 1.000,00 TL olduğu, sigorta şirketi tarafından aracın hasar onarım bedelinin tamamının davacı tarafa ödendiği anlaşılmakla davanın kısmen kabulüne ilişkin olarak aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle:

1. Davanın KISMEN KABULÜNE,

2. Değer kaybı tazminatı olarak 2.641,61 TL nin davalı ...Sigorta A.Ş.'nden 20.05.2022 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak, diğer davalılar... ve ...'dan 19.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,

3. 1000 TL ikame araç bedelinin davalılar ...dan 19.01.2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte alınarak davacıya VERİLMESİNE,

4. Hasar onarım bedeli isteminin REDDİNE,

5. Alınması gerekli 248,75 TL karar ve ilam harcının davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin harç, 60,48 TL tamamlama harcı olmak üzere toplamda 141,18 TL harcın mahsubu ile bakiye 107,57 TL harcın davalılardan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

6. Davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin harç, 80,70 TL başvurma harcı, 60,48 TL tamamlama harcı, 3.000,00 TL bilirkişi rapor ücreti, 756,00 TL posta ve tebligat ücreti olmak üzere toplamda 3.977,88 TL yargılama giderinin kısmen kabul kısmen red oranına göre 3898,32 TL nin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE, bakiye kısmın davacı üzerinde BIRAKILMASINA, (davalı ... Sigorta Anonim Şirketi 2.806,79 TL den sorumludur)

7. Davacı taraf kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 3.641,61 TL vekalet ücretinin davalılardan alınarak davacıya VERİLMESİNE,

8. Davalı... Sigorta Anonim Şirketi kendisini vekil ile temsil ettirdiğinden karar tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T.'ne göre 50,00 TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak Davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'ne VERİLMESİNE,

9. 1.560,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı ... Sigorta Anonim Şirketi'nden alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA,

10-Karar kesinleştiğinde artan gider avansının yatırana İADESİNE,

Dair, 6100 sayılı yasanın 343. ve 345. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliği tarihinden itibaren iki haftalık kesin süre içerisinde mahkememize yahut mahkememize gönderilmek üzere başka yer mahkemesine verilecek bir dilekçe ile istinaf yasa yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı tarafların yokluğunda verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı.21/11/2023

Katip ...

e-imzalıdır

Hakim ...

e-imzalıdır