İzmir 1. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/605 E. 2023/1047 K.

T.C.

İZMİR

1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO : 2021/605 Esas

KARAR NO : 2023/1047

DAVA : Maddi ve Manevi Tazminat

DAVA TARİHİ : 23/06/2021

KARAR TARİHİ : 20/12/2023

Davacı tarafından davalı aleyhine açılan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının mahkememizde yapılan açık yargılaması sonunda, tüm dosya incelendi.

İDDİA VE TALEP:

Davacı vekili dava dilekçesinde özetle;... A.Ş.nin ZMM Sigortalısı olan ... plakalı araç sürücüsü ...'ın 28.12.2019 tarihinde, müvekkili yaya ...'ye çarparak ağır şekilde yaralanmasına sebep olduğunu, kazanın meydana gelmesinde müvekkilinin kusurunun olmadığını, davalı tarafın kusurlu olduğunu, sürekli iş göremezlik, geçici iş göremezlik tazminatı, bakıcı, bakım ve tedavi giderlerine ilişkin maddi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline ve müvekkili ...'ye ödenmesine, müvekkili ... için 80.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline, müvekkili ... için 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan müteselsilen tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP VE SAVUNMA:

Davalı ... Yapı San ve Temz. A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; dava ikame edilirken yalnızca manevi tazminat manevi tazminat talebinin harçlardırıldığını, dava dilekçesinde maddi tazminat talepleri yönünden ise herhangi bir dava değeri belirtilmediği, davanın usulden reddi gerektiği, diğer davalı ... A.Ş'nin hem ZMMS hem de kasko poliçeleri gereği işbu kazadan sorumlu olduğu, şirket adına kayıtlı ... plakalı aracın diğer davalı İzmir büyükşehir belediye başkanlığına uzun süreli olarak kiralandığı, diğer davalı...A.Ş firması personelinin diğer davalı ... sevk ve idaresinde olduğu dikkate alındığında davalı şirketin KTK gereği işleten sıfatına haiz olmadığı, davanın davalı şirket açısından reddi gerektiği, kazanın meydana gelmesinde taraf kusurlarının tespiti için adli tip kurumundan rapor alınması, ...'nin sürekli bakıma muhtaç olup olmadığının veya sürekli/geçici tedavi giderlerinin ne ölçüde karşılanması gerektiğinin tespiti için dosyanın ATK'ya sevki gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı ... Sigorta Şirketi vekili cevap dilekçesinde özetle;... plakalı aracın ... numaralı Zorunlu Mali Mesuliyet Sigorta Poliçesi ve ... numaralı ... Poliçeli sigortalısı olduğu, davalı şirketin ancak sigortalısının kusuru oranında ve ancak teminat limitleriyle sorumlu olduğu, davacı usuli yükümlülüğü olan başvuru şartını yerine getirmeksizin dava açtığından davanın usulen reddi gerektiği, davacı başvuru şartlarını eksiksiz ve zamanında yerine getirdiğini ispatlaması, 2 yıllık dava açma süresi geçmiş ise davanın zamanaşımı sebebiyle reddi. HMK madde 114 uyarınca tarafları ve konusu aynı olan bir davanın tespiti halinde davanın reddi gerektiği, malululiyetin Adli Tıp Kurumu ... İhtisas Dairesi tarafından tespit edilmesi, kusur oranlarının tespitinin Adli Tıp Kurumu tarafından yapılması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı...A.Ş. vekili cevap dilekçesinde özetle; olay tarihinde müvekkili şirket işçisi olan ...'ın geri manevra yaparken KTK'nın 67. maddesinin 1/b bendini ihlal etmek suretiyle davacı ...'ye çarptığı, davacının talep ettiği 80.000,00-TL'lik manevi tazminat miktarının fahiş bir miktar olduğunu, zira kaza geçirmiş davacının 80 yaşında olduğu, dolayısıyla davacı tarafın iddia ettiği semptomların yaşı gereği yaşanma olasılığının da pek muhtemel olduğu, ayrıca herhangi hayati bir tehlikesi de bulunmadığını, manevi tazminatın daha hakkaniyetli bir bedel üzerinden hesaplanması gerekmektiği, yasaya aykırı davacı taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının arabuluculuğa başvurmadan dava açmasının dava şartı eksikliğini doğurduğu ve davanın usulden reddi gerektiği, davacının tazminat taleplerine ilişkin usulide olsa dava değerini belirtmek zorunda olduğu, maddi tazminat yönünden dava değerinin belirtilmemiş olmasının HMK'ya aykırı olduğu, kazadan dolayı araç sürücüsüne sorumluluk yüklenilecek ise araç maliki işleteninin sorumlu tutulması davalı belediyenin sorumluluğu olmadığı, kusur oranlarının tespitinin Adli Tıp Kurumu tarafından yapılması, davacının sürekli bakıma muhtaç olup olmadığı veya sürekli/geçici tedavi giderlerinin ne ölçüde karşılanması gerektiğinin tespit için dosyanın ATK gönderilmesi, davalı ... adına manevi tazminata hükmedilmesi hukuken mümkün olmadığı, davanın usulden ve esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı... vekili davaya cevap vermemiş duruşmalarda ve yargılama aşamalarındaki beyanlarında davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DAVA:

6098 Sayılı TBK'nın 71 ve 2918 Sayılı KTK'nın 85 ve devamı maddeleri kapsamında açılan motorlu araç işletilmesinden kaynaklanan maddi (sürekli iş göremezlik tazminatı, kalıcı iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri, SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri) ve manevi tazminat isteğine ilişkindir.

DELİLLER:

-İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyası,

-Davacıya ait nüfus kayıtları, tedavi belgeleri,

-Taraflara ait ekonomik ve sosyal durum araştırma raporları,

-İzmir ... Asliye Ceza Mahkemesinin ...esas sayılı dosya sureti,

-... A.Ş'nin 17/10/2021 tarihli yazısı ve eki,

-ATK Ankara Trafik İhtisas Dairesinin 17/12/2021 tarihli raporu,

-Mahallinde yapılan keşif,

-Bilirkişi ...'in 04/04/2022 tarihli raporu,

-İstanbul ATK'nun 30/01/2023 tarihli raporu,

-Bilirkişi ...'ın 08/05/2023 tarihli raporu,

-Bilirkişi ...in 21/07/2023 tarihli raporu.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:

Davacı ...'nin yaya olarak 28/12/2019 tarihinde yolun karşısına geçmeye çalıştığı sırada ... plakalı araç sürücüsü ...'ın geri geri manevra yapması neticesinde kendisine çarparak ağır şekilde yaralanmasına sebep olduğu, bu yaralanma nedeniyle maddi ve manevi zararının bulunduğu ve ... plakalı araç sürücüsünün kusurlu olduğu iddiası ile aracın zmms sigortacısı olan davalı sigorta şirketi, araç sürücüsü..., işleten olarak ... A.Ş, işveren olarak ise davalı...A.Ş ve İzmir Büyükşehir Belediyesinden iş bu dava ile maddi ve manevi tazminat talebinde bulunduğu, davalı ... A.Ş'nin dava konusu aracın uzun süre ile İzmir Büyükşehir Belediyesine kiralandığı, işleten sıfatının bulunmadığı, pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddi gerektiği, aksi kanaat halinde kusur, tazminat ve zarara ilişkin bilirkişi incelemesi yapılması gerektiğini savunduğu, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesi'nin dava şartı zorunlu arabuluculuğun yerine getirilmediği, işleten sıfatının bulunmadığı ve meydana gelen zararlardan sorumlu olmadığını savunduğu, davalı...A.Ş'nin dava şartı zorunlu arabuluculuğun yerine getirilmediği, işleten ve adam çalıştıran olarak sorumluluğunun olmadığı, davanın pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddi gerektiği, talep edilen tazminat miktarının fahiş olduğunu savunduğu, davalı sigortanın ise zamanaşımı definde bulunduğu, sorumluluklarının poliçe teminat limiti, gerçek zarar ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğu, davacının maluliyeti, uğradığı zarar ve kusur durumunu ispat etmesi ve mahkemece bu hususlara ilişkin bilirkişi incelemesi yapılması gerektiği, geçici iş göremezlik tazminatı ve bakıcı gideri taleplerinin zmms teminat limitleri kapsamında olmadığı, hatır taşıması ve müterafik kusur sebebiyle tazminattan indirim yapılması gerektiğini savunduğu, diğer davalı...'ın davaya cevap vermediği, davacının iddialarını inkar etmiş sayıldığı, taraflar arasında davacının dava öncesi zorunlu arabuluculuk şartını yerine getirip getirmediği, davanın zamanaşımına uğrayıp uğramadığı, davacının söz konusu kaza nedeniyle bedensel zarara uğrayıp uğramadığı, zararının bulunup bulunmadığı, davacı ...'ın maddi ve davacı ... ve ...'in manevi tazminat talep edip edemeyeceği, talep edebilecek ise talep edilebilecek miktarın ne kadar olduğu ve davalıların söz konusu zarardan sorumlu olup olmadığı hususlarında uyuşmazlık bulunduğu anlaşılmıştır.

Davacı ile davalı ... A. Ş. arasında doğrudan sözleşme ilişkisi bulunmadığı, uyuşmazlığın sorumluluk sigortalarından kaynaklandığı, mutlak ticari dava niteliğinde olduğu, diğer davalılar yönünden ise davalılar arasında ihtiyari dava arkadaşlığı bulunduğu, davanın aynı hukuki ilişki ve nedenden kaynaklandığı, davalılardan biri hakkında verilecek hükmün diğerlerini etkileyecek nitelikte bulunduğu, söz konusu uyuşmazlığın birlikte çözümlenmesi ve karara bağlanmasının gerekli olduğu anlaşılmakla mahkememizin görevli olduğu değerlendirilmiştir.

Davacının iş bu davasını İzmir ... Asliye Hukuk Mahkemesinin... esas sayılı dosyasında ikame ettiği, anılan mahkemece 28/06/2021 tarih ve ... esas, ... karar sayılı ilam ile mahkememiz lehine görevsizlik kararı verildiği, davacının dosyanın mahkememize gönderilmesinden evvel yargılama aşamasında davalı ... aleyhinde dava şartı zorunlu arabuluculuk yoluna başvurduğu, arabuluculuk görüşmelerinin İzmir Arabuluculuk Bürosunun ... sayılı dosyasında anlaşmazlık ile neticelendiği, yerleşik Yargıtay uygulamasına göre görevsizlik kararı üzerine dava dosyasının görevli mahkemenin esasına kaydı yapılmadan önce arabuluculuk başvuru şartının tamamlanması halinde görevsiz mahkemeye başvuru tarihinden önce arabuluculuk başvurusu yapılmadığından bahisle davanın reddinin usul ekonomisi ilkesi ile bağdaşmayacağı, bu durumda artık, arabuluculuk dava şartının tamamlandığı kabul edilerek yargılamaya devam edilmesi gerektiği, diğer davalılar yönünden ise davanın ticari dava olmadığı, dava şartı zorunlu arabuluculuğa tabi olmadığı, davalılar...A. Ş. ve İzmir Büyükşehir Belediyesinin dava öncesi zorunlu arabuluculuk şartının yerine getirilmediğine ilişkin itirazlarının yerinde olmadığı değerlendirilmiştir( Bkz. Yargıtay 11. Hukuk Dairesi'nin 27.09.2022 tarih ve 2022/4240 Esas - 2022/6367 Karar, Yargıtay 17. Hukuk Dairesi'nin 04.02.2021 tarih ve 2020/3187 Esas - 2021/762 Karar Sayılı ilamı.)

Davalı ... A.Ş. vekili zamanaşımı definde bulunmuş ise de, davaya konu kazanın 28/12/2019 tarihinde meydana geldiği, davacının iş bu davayı 23/06/2021 tarihinde ikame ettiği, davacının söz konusu kazada yaralandığı, TCK'nun 66 ve 89, 6098 Sayılı TBK'nun 72 ve 2918 sayılı KTK'nun 109. maddelerinde öngörülen ceza dava zamanaşımı süresi olan 8 yıllık sürenin dava tarihi itibariyle gerçekleşmediği anlaşılmakla davalı sigorta vekilinin zamanaşımı definin reddine karar verilmiştir.

Davacı vekilinin dava dilekçesinde davacı ... için geçici iş göremezlik tazminatı, sürekli iş göremezlik tazminatı, bakıcı gideri ve SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri talep ettiği, bu talebe ilişkin olarak herhangi bir bedel beyan etmediği, dava dilekçesinde talebinin belirsiz alacak olarak ileri sürüldüğünü bildirdiği, 6100 sayılı HMK'nun 107. maddesi uyarınca belirsiz alacak davasında davacının asgari bir miktar veya değeri belirtmek suretiyle belirsiz alacak davası açabileceği, yine HMK'nun 119/1-d. maddesi uyarınca dava değerinin dava dilekçesinde yer alması gerektiği anlaşılmakla mahkememizce 05/11/2021 tarihli celsede davacı vekiline maddi tazminat kalem ve taleplerine ilişkin olarak asgari bir miktar veya değeri bildirmek ve bu miktar üzerinden yatırılması gereken peşin harcı yatırmak üzere 1 haftalık kesin süre verildiği, verilen kesin süre içerisinde ara karar gereği yerine getirilmediği takdirde davacı ...'ın maddi tazminat talebi yönünden davanın açılmamış sayılmasına karar verileceğinin ihtar edildiği, davacı vekilinin 12/11/2021 tarihli dilekçesi ile 50,00 TL geçici iş göremezlik tazminatı, 50,00 TL sürekli iş göremezlik tazminatı, 50,00 TL bakıcı gideri, 50,00 TL SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri olmak üzere toplam 200,00 TL maddi tazminat talebinde bulunduğunu bildirdiği görülmüştür.

Dava konusu kazada davacı, davalı sürücü ve üçüncü kişilerin kusurunun bulunup bulunmadığının tespiti için mahkememizce öncelikle dosyanın Ankara ATK Trafik İhtisas Dairesine gönderildiği, ATK Trafik İhtisas Dairesinin 17/12/2021 tarihli raporunda, 28.12.2019 günü saat 08.50 sıralarında davalı sürücü ... sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonet ile İbrahim Ethem Caddesi üzerinde aracını park etmek için geri manevra yaptığı esnada kamyonetin arka kısımlarıyla, gidiş istikametine sol gerisinden karşıdan karşıya geçmek için yola girip yürümekte olan davacı yaya ...'ye çarpması neticesi davaya konu yaralanmalı trafik kazası meydana geldiği, davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı kamyonet ile gündüz vakti, görüşün açık olduğu, meskun mahaldeki yolda aracını park etmek için geri manevrası esnasında, çevresel kontrollerini gerekli ve yeterli şekilde yapması hususuna riayet etmeyip geri manevra yaptığı esnada aracının gerisinden karşıdan karşıya geçmek için yola girip yolun büyük kısmını katetmiş olan yayaya önlemsizce çarptığı kazada asli %100 kusurlu, davacı yaya ...'nin olay mahallinde karşıdan karşıya geçmek için yola girip yürümekte olduğu esnada katettiği mesafede dikkate alındığında geri manevra ile seyreden kamyonetin sadmesine maruz kaldığı kazada atfı kabil kusuru bulunmadığı, kusursuz olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Mahkememizce davalıların 17/12/2021 tarihli kusur raporuna ilişkin itirazı üzerine mahallinde trafik bilirkişi refaketinde keşif yapılmasına karar verildiği, keşfin icra edildiği, keşif sonrası dosyanın mahkememizce trafik kusur bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişi tarafından düzenlenen 04/04/2022 tarihli raporda, davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki ... plaka sayılı aracı ile İbrahim Ethem Caddesini takriben seyir halinde No.34 önünü geçip durduğu, tekrarında geri manevra ile seyir yaptığı esnada aracının sol arka kısmı ile yolun banka kısmından Migros kısmına geçmekte olan yaya ...'ye çarpması sonucu yaralamalı trafık kazası meydana geldiği, davalı sürücü ...'ın sevk ve idaresindeki... plaka sayılı aracı ile gündüz vakti meskun mahal gidiş geliş şerit trafığın işlediği yola gereken dikkat ve özeni göstermediği, geçtiği noktanın ilerisinde durup kontrolsüz ve tedbirsiz biçimde geri manevrası ile tekrar seyir yapmak istediği, isterken de aracının arkası ve manevra alanını gerektiği biçimde dikiz aynaları ile kontrollü yapmadığı, bu tedbirsiz tavrı nedeni ile yaratmış olduğu tehlikeli ortamda yolun diğer tarafına geçiş yapan ve manevra güzergâhına kadar gelen yayayı görmeyip çarpması olayında sürücü aracını geri manevra ile sevk ve idare ederken azami düzeyde dikkatli ve müteyakkız davranması gerekeceği, eğer müteyakkız davranmış olsa karşılaşma esnasında ortaya çıkabilecek tehlikelere karşı, tedbir alabilecek imkanlara sahip olabileceği, sürücünün tedbir imkanlarınını kullanmadığı anlaşılmasından dolayı, 2918 Sayılı Karayolları Trafik Kanunu'nun 67(b) maddesini ihlal ettiği, kazanın oluşumunda tamamen hatası ile etken olduğu, davacı yaya ...'nin ise meskun mahal gündüz vakti gidiş geliş trafiğin işlediği yolun kenarında durduğu, solunu kontrol edip karşı şeritte davalı aracı geçtikten sonra ve yolun boş olduğu zaman diliminde karşı tarafa geçmek istediği esnada davalı sürücünün hatası ve kusurundan dolayı geçtiği noktaya geri manevra ile tedbirsiz ve hızlı biçimde gelmek isterken çarpmaya maruz kalıp yaralanması ile sonuçlaran olayda, kural ihlali görünmediği kusursuz olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Mahkememizce davacı asilin yargılama aşamasında hastaneye sevk edildiği, son sağlık durumunun tespit edildiği, dava konusu kaza sonrası ve geçmiş tüm tedavi kayıtlarının dosyaya kazandırıldığı, davacının bedensel zararının bulunup bulunmadığının tespiti amacıyla maluliyetinin belirlenmesi yoluna gidildiği, bu kapsamda dosyanın İstanbul ATK'ya gönderildiği ve davacının maluliyet durumunun kaza tarihi itibariyle yürürlükte olan Erişkinler İçin Engellilik Değerlendirilmesi Hakkında Yönetmelik Hükümlerine göre değerlendirilmesinin istenildiği, ATK... İhtisas Kurulunun 30/01/2023 tarihli raporunda, davacının tüm vücut engellilik oranının %27, geçici iş göremezlik süresinin 9 ay, dava konusu olay nedeniyle başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı ancak iyileşme (iş göremezlik) süresi içerisinde 3 (üç) ay süresince bir başkasının yardımına gereksinim duyabileceği yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Mahkememizce dosyanın aktüer bilirkişiye tevdi edildiği, aktüer bilirkişi ...'ın 08/05/2023 tarihli raporunda, davacının geçici iş göremezlik zararının 18.916,78 TL, sürekli iş göremezlik zararının 156.902,47 TL, geçici bakıcı giderinin 8.803,36 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği görülmüştür.

Mahkememizce davacının talep edebileceği SGK tarafından karşılanmayan tedavi gideri talebine ilişkin hesaplama yapılmak üzere dosyanın doktor aktüer bilirkişiye tevdi edildiği, bilirkişinin 21/07/2023 tarihli raporunda, davacının SGK tarafından karşılanmayan tedavi giderinin 5.222,19 TL olduğu yönünde görüş ve kanaat bildirildiği anlaşılmıştır.

Yukarıda yapılan açıklamalar ve dosya kapsamında toplanan tüm deliller bir arada değerlendirildiğinde; Davacı ...'nin yaya olarak 28/12/2019 tarihinde yolun karşısına geçmeye çalıştığı sırada ... plakalı araç sürücüsü ...'ın geri geri manevra yapması ve kendisine çarpması neticesinde yaralandığı, mahkememizce alınan 17/12/2021 tarihli ATK kusur raporu ile 04/04/2024 tarihli trafik bilirkişi kusur raporlarına göre, davalı...'ın çevresel kontrolünü gerekli ve yeterli şekilde yapmadığı, karşıdan karşıya geçmekte olan davacıya geri manevrası sırasında çarpma olayında tamamen kusurlu olduğu, davacının ise kazanın önlenmesinde alabileceği herhangi bir tedbir bulunmadığı kusursuz olduğu, davalılarca söz konusu kusur raporlarına itiraz edilmiş ise de anılan raporlarda kazaya ilişkin kamera kayıtlarının incelendiği, gerekçeleri ile birlikte kusur dağılımının yapıldığı, raporların uyumlu olduğu, kazanın meydana geliş biçimi, dosya kapsamı ve kaza tutanağı içeriğine göre mahkememizce 17/12/2021 tarihli ATK ve 04/04/2024 tarihli kusur raporlarının somut olayda hakkaniyete uygun görüldüğü, yeniden kusur incelemesi yapılmasının yargılamaya katkı sağlamayacağı dikkate alınarak davalı talepleri reddedilmiştir.

Maluliyet yönünden ise İstanbul AT,.... ihtisas Kurulunun 30/01/2023 tarihli maluliyet raporuna göre davacının tüm vücut engellilik oranının %27, geçici iş göremezlik süresinin 9 ay, dava konusu olay nedeniyle başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı ancak iyileşme (iş göremezlik) süresi içerisinde 3 (üç) ay süresince bir başkasının yardımına gereksinim duyabileceği, davalılarca söz konusu rapora itiraz edilmiş ve yeniden maluliyet yönünden rapor alınması talep edilmiş ise de, Yargıtay 4 ve 17(Kapatılan). Hukuk Dairelerinin 2021 yılı ve sonrasındaki yerleşik içtihatlarına göre maluliyete ilişkin alınacak raporların kaza tarihine göre 11/10/2008 tarihinden önce Sosyal Sigorta Sağlık İşlemleri Tüzüğü, 11/10/2008 tarihi ile 01/09/2013 tarihleri arasında Çalışma Gücü Ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği, 01/09/2013 tarihi ile 01/06/2015 tarihleri arasında sonrada Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği, 01/06/2015 tarihi ile 20/02/2019 tarihleri arasında Özürlülük Ölçütü Sınıflandırması Ve Özürlülere Verilecek Sağlık Kurulu Raporları Hakkında Yönetmeliği hükümlerine, 20/02/2019 tarihinden sonrada Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine uygun olarak düzenlenmesi gerektiği, buna göre kaza tarihi olan 28/12/2019 tarihi itibariyle yürürlükte olan Erişkinler için Engellilik Değerlendirmesi Hakkında Yönetmelik hükümlerine göre davacının maluliyetinin tespit edilmesi gerektiği, maluliyet değerlendirilmesinin rapor tarihinde mevcut evrak doğrultusunda kişide mevcut olan arıza ve hastalığa göre yapıldığı, ilave olarak davacının İstanbul ATK'nun ön raporu doğrultusunda mahkememizce yargılama aşamasında hastaneye sevk edildiği ve son sağlık durumunun tespit edildiği, dava konusu kaza ve öncesi tüm döneme ilişkin tedavi kayıtlarının dosyaya kazandırıldığı, davalıların itirazlarının soyut beyanlara dayandığı, açıklanan nedenlerle İstanbul ATK ... İhtisas Kurulunun 30/01/2023 tarihli maluliyet raporunun usul ve yasa ile dosya kapsamına uygun, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu, buna göre somut olayda davacının trafik kazasına bağlı yaralanması sebebiyle tüm vücut engellilik oranının %27, geçici iş göremezlik süresinin 9 ay, dava konusu olay nedeniyle başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı ancak iyileşme (iş göremezlik) süresi içerisinde 3 (üç) ay süresince bir başkasının yardımına gereksinim duyabileceği olarak kabul edilmesinin ve dikkate alınmasının gerçek zarar ve hakkaniyete uygun olduğu değerlendirilmiştir.

Mahkememizce alınan 08/05/2023 tarihli aktüer bilirkişi raporunda TRH Yaşam Tablosu Progresif Rant Yöntemine göre davacının geliri asgari ücret olarak esas alınarak yapılan hesaplamada davacının geçici iş göremezlik zararının 18.916,78 TL, sürekli iş göremezlik zararının 156.902,47 TL, geçici bakıcı giderinin 8.803,36 TL olarak hesaplandığı, ayrıca davacının SGK tarafından karşılanmayan tedavi giderinin 21/07/2023 tarihli doktor bilirkişi raporunda 5.222,19 TL olarak belirlendiği, buna göre davacı ...'ın toplam maddi zararının 189.844,80 TL olduğu, davalılarca yapılan hesaplamalara itiraz edilmiş ve davalı ... geçici iş göremezlik zararı, bakıcı gideri ile SGK tarafından karşılanmayan tedavi giderinden sorumlu olmadığını savunmuş ise de yerleşik Yargıtay uygulamasına göre hesaplamada TRH 2010 Yaşam Tablosunun Progresif Rant Yöntemine göre dikkate alınması gerektiği, Anayasa Mahkemesinin 17.07.2020 tarih ve 2019/40 esas 2020/40 karar sayılı kararı ile; KTK'nun 90. maddesindeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda öngörülen usul ve esaslara tabidir" bölümündeki "bu Kanun çerçevesinde hazırlanan genel şartlarda" ibaresinin Anayasa'ya aykırı olduğu gerekçesiyle iptaline karar verildiği dikkate alındığında kaza tarihi itibariyle zmms genel şartlarında yer alan hesaplama yöntemi yerine teknik faizsiz hesaplama yönteminin uygulanması gerektiği, davacının bakım ihtiyacı ve geçici iş göremezlik durumu olduğundan bu zararlarını da talep edebileceği, yine yerleşik Yargıtay uygulamasına göre SGK tarafından karşılanmayan belgeli ve belgesiz tedavi giderleri, bakıcı giderleri ve geçici iş göremezlik zararlarının zmms poliçe teminatı kapsamında olduğu, davalı ... tarafından müterafik kusur ve hatır taşıması savunması ileri sürülmüş ise de, davacının yaya olduğu, hatır taşımasının söz konusu olmadığı, ayrıca kazanın meydana geliş biçimine göre somut olayda davacının müterafik kusurunun bulunmadığı, bu sebeple davalı sigortanın tazminattan hatır taşıması ve müterafik kusur indirimi yapılması talebinin yerinde olmadığı, davalı sürücünün haksız fiil faili olarak meydana gelen kazada müşterek ve müteselsil borçlu sıfatıyla davacının uğradığı tüm maddi zarardan sorumlu olduğu, davalı ... A.Ş'nin kazaya sebebiyet veren ... plakalı aracın 29/03/2019-29/03/2020 tarihleri arasındaki dönemde ve kaza tarihi itibariyle zmms sigortacısı, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesinin uzun süreli kiralama, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte gerçekleşmesi nedeniyle işleten, davalı...A.Ş'nin ise formen olarak görev yapan davalı...'ın işvereni olarak işin yürütülmesi sırasında meydana gelen maddi zararlardan müştereken ve müteselsilen sorumluluğu bulunduğu, davacı tarafından davalı ... A.Ş'ye işleten olarak husumet yöneltilmiş ise de adı geçen davalının kazaya sebebiyet veren aracı uzun süreli kiralama sözleşmesi ile davalı İzmir Büyükşehir Belediyesine kiraladığı, araç üzerindeki fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanmasının ortadan kalktığı, bu sebeple işleten sıfatının bulunmadığı, meydana gelen zarardan sorumluluğunun olmadığı, davacı vekilinin 10/08/2023 tarihinde dava değerini arttırdığı, değer arttırım dilekçesinin davalılara tebliğ edildiği, davalı...A.Ş ve davalı ... A.Ş tarafından değer arttırım dilekçesine karşı ıslah zamanaşımı defi ileri sürülmüş ise de, davanın belirsiz alacak davası olduğu, davanın açılması ile birlikte zamanaşımının kesildiği, dava türüne göre davalıların değer arttırım dilekçesine karşı zamanaşımı defini ileri süremeyeceği, davalılar..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...A.Ş'nin TBK'nun 117. maddesi uyarınca trafik kaza tarihi olan 28/12/2019 tarihinde temerrüde düştüğü, davalı sigortanın ise kendisine başvuru yapılan 09/06/2021 tarihinden 8 iş günü sonrası olan 22/06/2021 tarihinde temerrüde düştüğü, davacının sıfatı, meydana gelen zararın niteliğine göre talep edilebilecek faiz türünün yasal faiz olduğu, mahkememizce alınan 17/12/2021 tarihli ATK ve 04/04/2024 tarihli trafik kusur raporları, 30/01/2023 tarihli ATK... İhtisas Kurulu maluliyet raporu, 08/05/2023 tarihli aktüer raporu ve 21/07/2023 tarihli doktor bilirkişi raporlarının oluşa ve dosya kapsamı ile usul ve yasaya uygun, gerekçeli, denetime ve hükme esas alınmaya elverişli olduğu anlaşılmakla davacının geçici iş göremezlik tazminatı, sürekli iş göremezlik tazminatı, SGK tarafından karşılanmayan tedavi, bakıcı gideri talebinin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi,...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş ve ... A.Ş. yönünden kabulüne ile davalı ... A. Ş. yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

Manevi acıyı bir dereceye kadar yumuşatmak, bozulan manevi dengeyi onarıp düzeltmek, bir teselli, bir savunma ve ruhu tatmin etmek amacıyla insan yaşamının kutsallığı çevresinde olayın oluş şekline, tarafların kusur oranlarına(Davalı...'ın %100 kusurlu olduğu), meydana gelen yaralamanın niteliğine (İstanbul ATK ... İhtisas Kurulunun 30/01/2023 tarihli maluliyet raporuna göre davacının tüm vücut engellilik oranının %27, geçici iş göremezlik süresinin 9 ay, dava konusu olay nedeniyle başka birinin sürekli bakımına muhtaç durumda olmadığı ancak iyileşme (iş göremezlik) süresi içerisinde 3 (üç) ay süresince bir başkasının yardımına gereksinim duyabileceği) davacı ...'ın yaşına, davacının ve oğlu olan diğer davacı ...'nin yaşanan olaydan doğrudan etkilenmesine, tarafların sosyal ve ekonomik durumlarına özellikle 26.6.1966 gün ve 1966/7-7 sayılı İçtihadı Birleştirme Kararının içeriğine ve öngördüğü koşulların somut olayda gerçekleşme biçimine, oranına, niteliğine, günün ekonomik koşullarına, hak ve nesafet kurallarına göre meydana gelen kazada davalı...'ın sürücü ve haksız fiil faili, davalı İzmir Büyükşehir Belediyesinin uzun süreli kiralama, araç üzerinde fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanma unsurlarının birlikte gerçekleşmesi nedeniyle işleten, davalı...A.Ş'nin ise formen olarak görev yapan davalı...'ın işvereni olarak işin yürütülmesi sırasında meydana gelen manevi zararlardan müteselsilen sorumluluğu bulunduğu, davacılar tarafından davalı ... A.Ş'ye işleten olarak husumet yöneltilmiş ise de adı geçen davalının kazaya sebebiyet veren aracı uzun süreli kiralama sözleşmesi ile davalı İzmir Büyükşehir Belediyesine kiraladığı, araç üzerindeki fiili hakimiyet ve ekonomik yararlanmasının ortadan kalktığı, bu sebeple işleten sıfatının bulunmadığı, meydana gelen manevi zararlardan sorumluluğunun olmadığı, adı geçen ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş'nin kaza tarihi itibariyle temerrüde düştükleri, manevi tazminatın sebepsiz zenginleşmeye sebebiyet vermemesi gerektiği değerlendirilmekle davacı ... için 50.000,00 TL, davacı oğlu ... için ise 15.000,00 TL manevi tazminatın davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacılara ödenmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine, davalı ... A. Ş. yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan davanın reddine dair aşağıdaki şekilde karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklanan nedenlerle:

DAVANIN KISMEN KABULÜ İLE KISMEN REDDİNE,

1. Davacı ...'nin maddi ve manevi tazminat taleplerinin davalı ... Yapı Sanayi ve Temizlik Hizmetleri Ticaret A.Ş yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan ayrı ayrı REDDİNE,

2. Davacı ... Dere'nin manevi tazminat taleplerinin davalı ... Yapı Sanayi ve Temizlik Hizmetleri Ticaret A.Ş yönünden pasif husumet ehliyeti yokluğundan REDDİNE,

3. Davacı ...'nin maddi tazminat talebinin KISMEN KABULÜ ile 189.844,80 TL'nin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş' yönünden 28/12/2019, davalı ... A.Ş yönünden ise 22/06/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte adı geçen davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'ye ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

4. Davacı ...'nin manevi tazminat talebinin KISMEN KABULÜ ile 50.000,00 TL'nin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş'den 28/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'ye ÖDENMESİNE, fazlaya ilişkin talebin REDDİNE,

5. Davacı ...'nin manevi tazminat talebinin KABULÜ ile 15.000,00 TL'nin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş'den 28/12/2019 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacı ...'ye ÖDENMESİNE,

6. Alınması gerekli 17.408,44 TL karar ve ilam harcından davacılar tarafından yatırılan 424,48 TL peşin harç ve 3.239,00 TL ıslah harcı toplamı 3.663,48‬ TL harcın mahsubu ile bakiye 13.744,96 TL karar ve ilam harcının davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi,...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş , ... A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... A.Ş 10.239,20 TL'sinden sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) HAZİNEYE GELİR KAYDEDİLMESİNE,

7. Davacılar tarafından yapılan 59,30 TL başvuru harcı, 424,48 TL peşin harç, 3.239,00 TL ıslah harcı, 2.450,00 TL bilirkişi ücreti, 2.558,30 TL ATK rapor ücreti, 730,00 TL müzekkere. tebligat. posta giderinden oluşan toplam 9.461,08‬ TL yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre (254.844,80/284.844,8‬=0,89) 8.464,63 TL'nin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi,...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş , ... A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile (davalı ... A.Ş 6.305,66 TL'sinden sınırlı sorumlu olmak kaydı ile) davacılara ÖDENMESİNE, bakiye kısmın davacılar üzerinde BIRAKILMASINA,

8. Davalı ... Yapı Sanayi ve Temizlik Hizmetleri Ticaret A.Ş tarafından yapılan 750,00 TL keşif araç ücreti ve müzekkere. tebligat. posta giderinden oluşan yargılama giderinin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,

9. Davalı...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş tarafından yapılan 306,00 TL keşif ve müzekkere. tebligat. posta giderinden oluşan yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre 33,66 TL'nin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili adı geçen davalıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın adı geçen davalı üzerinde BIRAKILMASINA,

10-Davalı İzmir Büyükşehir Belediye Başkanlığı tarafından yapılan 850,00 TL keşif, bilirkişi ve müzekkere-tebligat-posta giderinden oluşan yargılama giderinin davanın kısmen kabulü ile kısmen reddi sebebiyle tarafların haklılık oranına göre 93,50 TL'nin davacılardan müştereken ve müteselsilen tahsili adı geçen davalıya ÖDENMESİNE, bakiye kısmın adı geçen davalı üzerinde BIRAKILMASINA,

11-Davacı ... kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden maddi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 30.375,17 TL vekalet ücretinin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi,...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş ve ... A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ÖDENMESİNE,

12-Davacı ... kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 17.900,00TL vekalet ücretinin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ÖDENMESİNE,

13-Davacı ... kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 10/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 15.000,00TL vekalet ücretinin davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş'den müştereken ve müteselsilen tahsili ile adı geçen davacıya ÖDENMESİNE,

.../...

14-Davalı ... Yapı Sanayi ve Temizlik Hizmetleri Ticaret A.Ş kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden davacı ...'nin reddolunan maddi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2 ve 13/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,

15-Davalı ... Yapı Sanayi ve Temizlik Hizmetleri Ticaret A.Ş kendisini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden davacı ...'nin reddolunan manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2 ve 10/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'dan tahsili ile adı geçen davalıya ÖDENMESİNE,

16-Davalılar ..., İzmir Büyükşehir Belediyesi ve...İnsan Kaynakları Temizlik Bakım Onarım Enerji Güvenlik Hizmetleri İlaçlama ve Turizm Sanayi ve Tic. A.Ş kendilerini dava ve duruşmalarda vekille temsil ettirdiğinden davacı ...'nin reddolunan manevi tazminat talebi yönünden karar tarihinde yürürlükte bulunan AAÜT'nin 3/2 ve 10/1-4. maddesi uyarınca takdir edilen 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacı ...'den tahsili ile adı geçen davalılara ÖDENMESİNE,

17-6100 sayılı HMK'nın 333. maddesi uyarınca taraflarca yatırılan ve kullanılmayan gider avansından bakiye miktarın kararın kesinleşmesinden sonra taraflara İADESİNE,

18-İzmir Arabuluculuk Bürosu'nun... sayılı arabuluculuk dosyasında suçüstünden karşılanan 1.320,00 TL arabuluculuk ücretinin 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'nun 18/A-11-13. maddesi uyarınca davalı ... A.Ş'den tahsili ile HAZİNEYE İRAD KAYDINA,

19-Kararın kesinleşmesinden sonra İzmir ... Sulh Hukuk Mahkemesinin ... esas sayılı dosyasının mercine İADESİNE,

Dair, karar HMK 341vd maddeleri gereğince tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Mahkememize veya aynı nitelikteki başka yer Mahkemesine verilecek dilekçe ile İzmir Bölge Adliye Mahkemeleri nezdinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı ve davalılar vekillerinin yüzlerine karşı, diğer davalı ... A.Ş'nin yokluğunda açıkça okunup usulen anlatıldı. 20/12/2023

Katip ... Hakim ...

E-İMZA E-İMZA