Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

9.HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

ESAS NO: 2024/1673

KARAR NO: 2024/1525

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi

KARAR TARİHİ: 12/12/2023

NUMARASI: 2021/29 Esas - 2023/1015 Karar

DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)

KARAR TARİHİ: 20/09/2024

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin ZMMS Poliçesi ile ... plakalı motosikleti sigortalandığını, 25.08.2015 tarihinde müvekkiline sigortalı ve ... ve idaresindeki ... plakalı araç ile 2-3 ve 4 numaralı davalıların mirasbırakanı müteveffa ...'ın maliki, davalı ... Sigorta'nın trafik sigortacısı olduğu ve müteveffa ... sevk ve idaresindeki ... plakalı aracın çarpışması sonucu trafik kazası meydana geldiğini ve ... araçta yolcu olarak bulunan ...'nın yaralandığını, gerçekleşen trafik kazası sonrası küçük ...'ya velayeten anne ve babası tarafından müvekkili şirket aleyhine ...'nın maluliyetine ilişkin olarak maddi tazminat davası açıldığını, Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi 2015/783E. sayılı dosyasında alınan bilirkişi raporlarıyla gerçekleşen kazada müvekkili şirket sigortalısı araç sürücüsünün %25, ... plakalı araç sürücüsü ...'ın ise %75 oranında kusurlu olduğunun tespit edildiğini, yine bilirkişi raporlarıyla tespit edilen 287.463,99-TL sürekli iş göremezlik tazminatının ve buna bağlı fer'ilerinin kazada yaralanan küçük ... velilerine ödenmesine karar verildiğini ve verilen kararın kesinleştiğini, davacılar vekili ile müvekkili şirket arasında düzenlenen ibraname ve feragatnameye göre mahkeme kararıyla hüküm altına alınan 287.463,99-TL asıl alacak ve ilamda geçen ferileriyle birlikte bu alacak sebebiyle doğan tüm ferilerin ödenmesi hususunda davacı taraf ile müvekkili şirket arasında anlaşma sağlandığını, anlaşma doğrultusunda toplam 448.487,85-TL'nin davacı vekiline ödendiğini, dava konusu trafik kazasında huzurdaki dosya davalıları ..., ... ve ...'ın mirasbırakanı müteveffa ...'ın sahibi, davalı ... Sigorta'nın Trafik sigortacısı olduğu ... plakalı araca yapılan yargılama neticesinde %75 oranında kusur isabet edildiğini, kazada yaralanan küçük ... velilerine ödenen tazminattan müvekkili şirket sigortalısına isabet eden %25 kusur oranı düşüldüğünde davalılardan toplam 336.365,88-TL rücuen tazminat talep hakkı bulunduğunu belirterek, davalıların %75 kusuruna karşılık gelen, 336.365,88-TL tazminat alacağının ödeme tarihi olan 21.01.2020 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi birlikte davalılardan tahsiline karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Sigorta A.Ş vekili cevap dilekçesinde özetle; başvuru dilekçesinde bahsi geçen 25/08/2015 tarihli kazaya karıştığı belirtilen ... plakalı aracın müvekkili şirkete 16/01/2015-2016 tarihleri arasında geçerli olmak üzere ZMMS Poliçesi ile sigortalı olduğunu, söz konusu poliçede teminat limitinin kişi başı 290.000 TL olduğunu, sigorta şirketinin sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında sorumlu olduğunu, Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin vermiş olduğu hükümde kusur durumunun çelişkili olup kusur tespiti yapılması gerektiğini, bu itibarla aracı sevk ve idare eden ve huzurdaki davaya da konu zarara sebebiyet veren sürücünün veya araç işleteninin ibra edilmiş olması, borçtan müşterek ve müteselsil sorumlu müvekkili şirketin aynı şekilde sorumlu olması gerektiğini belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılar ..., ... ve ... vekili cevap dilekçesinde özetle; kaza sonrası düzenlenen trafik kaza tespit tutağına göre müvekkillerinin murisi ...'ın herhangi bir kural ihlali yapmadığını, motosiklet sürücüsünün asli kusurlu olduğunun belirlendiği, Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesince hükme esas alınan maluliyet raporunun hatalı olduğunu, söz konusu davanın müvekkiline ihbar edilmediğini, dosyada kusur, maluliyet ve tazminat raporlarının hatalı olarak hazırlandığını ve söz konusu karara karşı gerekli kanun yollarına başvurulmadan sulh olunarak davacı sorumluluğunda bulunmayan bir parayı ödediklerini, davacının sorumluluğunda bulunmayan bir parayı ödemesi nedeniyle müvekkillerine rücu etmesinin hukuken mümkün olmadığını belirterek davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda "Tüm davalılar bakımından açılan davanın pasif husumet yokluğundan dolayı usulden reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili ile davalılardan ..., ..., ... vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; açılan davanın ZMSS genel şartları ile hiçbir ilgisi bulunmadığını, davacı müvekkilin ne de davalıların bu yönden bir iddiaları ve itirazlarının bulunduğunu, mahkemenin yanlış değerlendirme yaptığını, davanın hukuki temelinin başta haksız fiil, müteselsil borçlulukta iç ilişki, halefiyet hükümlerine dayandığını, mahkemece yapılan bu tespitlerin hatalı olduğunu, dosya içerisinde hiçbir yerde geçmeyen bir iddiadan ibaret olup işbu iddiaya sadece gerekçeli kararda yer verildiğini, davanın haklılığının alınan bilirkişi raporları ve tüm delillerle ispatlandığını, bir kısım davalılar tarafından süresinden sonra bilirkişi raporlarına karşı itiraz dilekçesi sunulduğunu, itirazların kabul edilmemesi gerektiğini, mahkemenin açıkça eksik inceleme yaparak karar verdiğini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Davalılar ..., ..., ... vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; dava reddedildiğinden davalı müvekkilleri lehine yargılama gideri ve vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiğini, Mahkemece sadece davalı sigorta lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, davalı sigortanın davayı takip etmediğini, kazazedenin kalıcı hiç bir maluliyeti olmayıp, yaşamını normal bir şekilde sürdürdüğünü, gerçekleşen kazada murisin kusurunun olmaması, lehine ödeme yapıldığı iddia edilen kişinin maluliyeti olmaması, motosiklet sürücüsünün çoçuk olması, dava öncesindeki anlatılan durumlar dikkate alındığında müvekkillerin hiç bir sorumluluğu bulunmadığını belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, yaramalı hasarlı trafik kazası nedeniyle ZMMS poliçesi kapsamında sigorta şirketi tarafından 3. kişiye ödenen tazminat bedelinin kusuru oranında diğer müteselsil sorumlulardan tahsili istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır. 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesine göre bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına yahut bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın bir teşebbüsün unvanı veya işletme adı altında veya bu teşebbüs tarafından kesilen biletle işletilmesi halinde, motorlu aracın işleteni ve bağlı olduğu teşebbüsün sahibi, doğan zarardan müştereken ve müteselsilen sorumlu olurlar. Aynı Kanun'un 88/1. maddesinde ise bir motorlu aracın katıldığı bir kazada, bir üçüncü kişinin uğradığı zarardan dolayı, birden fazla kişi tazminatla yükümlü bulunuyorsa, bunlar müteselsil olarak sorumlu olacağı düzenlenmiştir. Olay tarihinde yürürlükte olan6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu’nda haksız fiil halinde müteselsil sorumluların dış ilişkisi 61.maddede düzenlenerek birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanacağı kabul edilmiş, ayrıca müteselsil sorumlar arasındaki iç ilişki düzenlenmiştir. 6098 sayılı TBK'nın 61. ve 62. maddeleri ile müteselsil sorumluluk esaslarına göre; birden çok kişi birlikte bir zarara sebebiyet verdikleri veya aynı zarardan çeşitli sebeplerden dolayı sorumlu oldukları takdirde, haklarında müteselsil sorumluluğa ilişkin hükümler uygulanır. Müteselsil sorumlulukta, kural olarak borçlulardan her biri, 6098 sayılı TBK'nın 162. ve 163. maddelerine göre, borcun tamamından sorumludur. 6098 sayılı TBK'nın 167. maddesi uyarınca, sorumluların iç ilişkide kusur oranına göre, birbirlerine rücu hakları da mevcuttur (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 09/06/2020 tarih, 2020/972 E. ve 2020/1757 K. sayılı kararı). Müteselsil borçluluk niteliği itibariyle bölünebilen bir edimin birden fazla borçlusundan her birinin edimin tamamını ifa etmekle yükümlü olduğu bir borçluluk türü olup borçlulardan birinin edimin tümünü ifa ederek alacaklıyı tatmin etmesi halinde, evvelce mevcut olmasa dahi ifayı gerçekleştiren borçlu ile diğer borçlular arasında bir hukuki ilişki doğacaktır. Alacaklıyı tatmin eden bir borçlu, kendisine isabet eden paydan daha fazla bir ödemede bulunduğu takdirde bu fazlalık ölçüsünde diğer borçlulara başvurabilecektir. Bu durum bir borçlunun alacaklıyı tatmin etmesi halinde diğer borçluların da alacaklı karşısında alacaklının tatmin edilmesi ölçüsünde borçtan kurtulmalarının (TBK m. 166/1) doğal bir sonucudur. Buna bağlı olarak yasa koyucu da alacaklıyı tatmin eden borçlunun kendi payından fazla ödemede bulunması durumunda bu fazlalık ölçüsünde diğer borçlulara başvurabileceğini açıkça düzenlemiştir (TBK m. 167). Dosya kapsamından; ... plakalı araç için davacı sigorta şirketi nezdinde 13.06.2015 / 2016 vade tarihli ZMMS poliçesi düzenlendiği, 25/08/2015 tarihinde ... plakalı araç ile davalı mirasçıların murisinin kullandığı ... plakalı aracın karıştığı kazada ... plakalı motosiklette yolcu konumunda bulunan ...'nın yaralandığı ve bu yaralanması nedeni Ankara 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2015/783 E. sayılı dosyası ile maddi tazminat davası açtığı, açılan davanın kabulü üzerine davacı sigorta şirketinin dava dışı 3. kişi ...'ya ödeme de bulunarak müteselsil sorumluluk ilkeleri gereğince ödenen tazminatın kusur oranına isabet eden tutarın davalılardan tahsilini talep ettiği anlaşılmıştır. Yukarıda da açıklandığı üzere 6098 sayılı TBK'nın 167.maddesi uyarınca, müteselsil sorumluların iç ilişkide kusur oranına göre, birbirlerine rücu hakları da mevcut olduğundan İlk Derece Mahkemesince yanılgılı değerlendirme ve yazılı gerekçe ile davanın pasif husumet bulunmadığından reddine karar verilmesi doğru olmamıştır. Kabule göre de Karar tarihinde uygulanması gereken AAÜT'nin 3/2.maddesi gereğince müteselsil sorumluluk da dahil olmak üzere, birden fazla davalı aleyhine açılan davanın reddinde, ret sebebi ortak olan tüm davalılar vekili lehine tek vekalet ücretine hükmedilmesi gerekirken sadece davalı sigorta şirketi lehine vekalet ücreti verilerek davalılar ..., ..., ... lehine vekalet ücretine hükmedilmemiş olması doğru olmamıştır. Açıklanan nedenlerle, davacı vekili ile davalılardan ..., ..., ... vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına, dosyanın yukarıda belirtilen şekilde işlem yapılmak üzere mahkemesine gönderilmesine karar verilmiştir.

KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Davacı vekili ile davalılardan ..., ..., ... vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile yukarıda esas ve karar numarası belirtilen İlk Derece Mahkemesi kararının HMK'nın 353/1-a/6. maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, 2-Davanın yeniden görülmesi için dosyanın Mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 3-İstinaf karar harcının istek halinde İlk Derece Mahkemesince yatırana iadesine, 4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına, 5-Davacı ile davalılardan ..., ..., ... tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin İlk Derece Mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına, 6-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 353/1-a maddesi uyarınca kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.20/09/2024