Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

9.HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

ESAS NO: 2022/549

KARAR NO: 2024/1395

İNCELENEN DOSYANIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 14. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

KARAR TARİHİ: 20/12/2021

NUMARASI: 2021/543 Esas - 2021/1123 Karar

DAVA: Tazminat (Haksız Fiilden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ: 11/09/2024

Yukarıda yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine, Dairemiz Heyetince yapılan müzakere sonucunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesi ile; 27/07/2012 tarihinde saat 02:10 dolaylarında davalı sürücü ...'ın, idaresindeki ... plakalı araç ile ... Mahallesi, ... Caddesi üzerinde seyir halinde iken müvekkilinin idaresindeki ... plakalı motosiklete arkadan çarptığını, kaza esnasında davalının alkollü olduğunun tespit edildiğini, kaza neticesinde müvekkilinin kemiklerinin kırıldığını, tüm yaşamını etkileyecek şekilde ağır yaralandığını, yaşadığı travma neticesinde unutkanlık yaşadığını ve üniversiteye devam edemediğini, uzunca bir süre işsiz kaldığını, kazaya neden olan ... plaka sayılı aracın davalı sigorta şirketi tarafından ... poliçe numarasıyla ZMMS poliçesi ile sigorta edildiğini belirterek 1.000,00 TL maddi ve 100.000,00 TL manevi tazminat istemine ilişkin HMK 107. maddesine göre açılmış davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir. Davalılardan ...vekili cevap dilekçesinde özetle; davanın görevsiz ve yetkisiz mahkemede açıldığını, Aliağa Asliye Hukuk Mahkemesinin görevli ve yetkili olduğunu, davacının maddi ve manevi taleplerinin zamanaşımına uğradığını, davaya konu olayın 27/07/2012 tarihinde gerçekleştiğini, Aliağa Cumhuriyet Başsavcılığınca 2012 yılında soruşturmanın başlatıldığını, davacı yanın Elmadağ Asliye Hukuk Mahkemesinin 2016/351 Esas sayılı dosyası ile müvekkiline karşı tazminat davası açtığını ve davacının duruşmaları takip etmediği için dosyanın 14/06/2021 tarihi itibariyle açılmamış sayılmasına karar verdiğini, davacının olay ve ceza soruşturması ile haksız fiil sorumlusunu 2012 tarihinde öğrendiğini ve 2 yıllık zaman aşımı süresinin 2012 yılı itibariyle başladığını, bu nedenlerle görev ve yetki itirazlarının kabulünü, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Davalılardan Türkiye Sigorta vekili cevap dilekçesinde özetle; zaman aşımını definde bulunduklarını, müvekkili şirket ile sigortalısı ...arasında 13/03/2012 başlangıç tarihli ZMMS Poliçesi düzenlendiğini, davacı tarafça sigortalının kast ya da kusuru nedeniyle zarara uğradıklarının ispat edilmesi gerektiğini, davacı tarafça talep edilen tazminata konu zararın açıkça ispat edilmesi gerektiğini, davacı tarafça dosyaya sunulan birtakım hastane kayıtları ile sağlık raporlarının objektif değerlendirmelerden uzak nitelikte olduğunu, kabul anlamına gelmemekle müvekkili şirketin faizden sorumluluğunun sınırlı olduğunu, davacının taleplerinin teminat kapsamı içinde olmadığını belirterek davanın reddini talep etmiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda, "Davanın zamanaşımı nedeniyle reddine" karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili istinaf başvurusunda bulunmuştur. Davacı vekili istinaf başvuru dilekçesinde özetle; mahkeme tarafından eksik inceleme ve hatalı değerlendirme yapılmak suretiyle alınan karar usul ve yasaya aykırı olduğunu, zamanaşımı süresi içinde açıldığı belli olan davadaki talepleri değerlendirilmeden ya da zamanaşımını kesen unsurlar değerlendirilmeden eksik inceleme ve hatalı değerlendirme yapılarak verilen kararın usul ve yasaya aykırı olduğunu, davalarının kabulüne karar verilmesini talep ettiklerini belirterek istinaf yasa yoluna başvurmuştur. Dava, yaralamalı trafik kazası nedeniyle maddi ve manevi tazminat istemine ilişkin olup istinaf açısından uyuşmazlık konusu HMK'nın 355. maddesine göre kamu düzeni ve istinaf nedenleri ile sınırlı olmak üzere İlk Derece Mahkemesince verilen kararın usul, yasa ve dosya içeriğine uygun olup olmadığıdır. 2918 sayılı KTK.nun 109/1. maddesinde "Motorlu araç kazalarından doğan maddi zararların tazminine ilişkin talepler, zarar görenin zararı ve tazminat yükümlüsünü öğrendiği tarihten başlayarak 2 yıl ve her halde, kaza gününden başlayarak 10 yıl içinde zamanaşımına uğrar" hükmü, yine aynı kanunun 109/2. maddesinde ise "dava, cezayı gerektiren bir fiilden doğar ve Ceza Kanunu bu fiil için daha uzun bir zamanaşımı süresi öngörmüş ise bu süre maddi tazminat talepleri için de geçerlidir" hükmüne yer verilmiştir. Bu hükümde, ceza zamanaşımının uygulanması bakımından, sürücü ve diğer sorumlular arasında bir ayrım yapılmamış, kuralın bunların tümü için geçerli olduğu, hepsi için aynı zamanaşımı süresinin uygulanacağı öngörülmüştür. Ceza Kanunu'nda öngörülen daha uzun ceza zamanaşımı (uzamış zamanaşımı) süresi, olay tarihinden itibaren işlemeye başlar. Sürenin işlemeye başlaması için zarar görenin zararı ve onun failini öğrenmesi gerekmez. Ancak zarar ve onun faili, uzamış zamanaşımı süresinin bitmesinden sonra öğrenilmiş ise davanın, öğrenme tarihinden itibaren 2 yıllık süre içerisinde açılması gerekir. Zararın ve failin uzamış zamanaşımı süresinin bitmesinden sonra öğrenilmesi halinde, tazminat talebinin, öğrenme tarihinden itibaren 2918 sayılı yasanın 109. maddesindeki 2 yıllık zamanaşımı süresi içerisinde ileri sürülmesi gerekmektedir. Öğrenme tarihinden itibaren, yeni bir uzamış zamanaşımı süresi işlemez (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu 16/04/2008 Tarih 2008/4-326 E. 2008/325 K. sayılı kararı). Eyleme uyan taksirle yaralama suçunun ceza davası zamanaşımı süresi 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu'nun 66/1-e maddesine göre 8 yıl olduğundan açılan dava 8 yıllık dava zamanaşımı süresine tabidir. Haksız fiile dayanan tazminat isteminde zamanaşımının işlemeye başlayacağı tarih, zararın ve zarar sorumlusunun öğrenildiği andır. Zararın öğrenilmesi kavramıyla kastedilen ise haksız fiil nedeniyle oluşan bedensel zararın kapsamının öğrenilmesi olup, bu bedensel zararın sebep olacağı maluliyet oranının belirlendiği tarihin, zararın öğrenilmesi kavramına bir etkisi yoktur. Bedensel zararın (yaralanmanın) gerçekleşmesi ve bu yaralanmayla ilgili tedavinin tamamlanması ile zararın kapsamının belli olduğu kabul edilmelidir (Yargıtay 4. Hukuk Dairesinin 2021/4765 Esas ve 2021/7355 Karar sayılı kararı). Ortaya çıkan zarar, kendi özel yapısı içerisinde, sonradan değişme eğilimi gösteriyor, kısaca, zararı doğuran eylem veya işlemin doğurduğu sonuçlarda (zararın nitelik veya kapsamında) bir değişiklik ortaya çıkıyor ise artık "gelişen durum" ve dolayısıyla, gelişen bu durumun zararın nitelik ve kapsamı üzerinde ortaya çıkardığı değişiklikler söz konusu olacaktır. Böyle hallerde, zararın kapsamını belirleyecek husus, gelişmekte olan bu durumdur ve bu gelişme sona ermedikçe zarar henüz tamamen gerçekleşmiş olamayacağı için 8 yıllık zamanaşımı süresi bu gelişen durumun durduğunun veya ortadan kalktığının öğrenilmesiyle birlikte işlemeye başlayacaktır. (HGK'nın 15.11.2000 gün ve 2000/21-1609, 2000/1699 E.K. sayılı kararı, 4.Hukuk Dairesinin 13.05.1980 gün ve 1980/3493-6206 E.K. sayılı kararı). Somut uyuşmazlıkta yaralamalı trafik kazası 27/07/2012 tarihinde gerçekleşmiş; dava ise 27/08/2021 tarihinde açılmıştır. Ankara Üniversitesi Tıp Fakültesi Adli Tıp Ana Bilim Başkanlığı'nın 27/07/2019 tarihli maluliyet raporunda gelişen bir durum olmadığı anlaşılmaktadır. Davacının dava açtığı tarihte, kaza tarihinden dava tarihine kadar sekiz yıldan fazla bir süre geçtiği ve bu şekilde uzamış zamanaşımı süresinin de dolduğu görülmektedir. Davacının olay nedeniyle uğradığı zararın kapsamını öğrendiğini belirttiği raporun 8 yıllık uzamış zamanaşımı süresi içerisinde alındığı sabittir. Ancak davacı uzamış zamanaşımı süresi içerisinde dava açmadığı ve öğrenme tarihi uzamış zamanaşımı süresi içerisinde olduğu için KTK'nın 109/2. maddesindeki 2 yıllık zamanaşımı süresinin uygulanması olanağı da bulunmadığından İlk Derece Mahkemesince verilen kararda isabetsizlik bulunmamaktadır. TBK'nın 154. maddesi zamanaşımını kesen haller sayılmıştır. Hükme göre, borçlunun borcunu ikrar etmesi, faiz ödemesi, kısmi ifada bulunması, rehin vermesi veya kefil göstermesi, alacaklının dava veya defi yoluyla hakeme veya mahkemeye başvurması, icra takibinde bulunması ve iflas masasına başvurması hallerinde zamanaşımı kesilir. Davacının sigorta şirketine başvuru evrakı dosya içerisinde bulunmamakla birlikte zamanaşımını kesen hallerden olmadığından bu yöndeki istinaf itirazı yerinde bulunmamıştır. Bu nedenlerle; davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca esastan reddine karar verilmiştir.

KARAR: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere: 1-Davacı vekilinin yukarıda esas ve karar numarası yazılı İlk Derece Mahkemesi kararına karşı yapmış olduğu istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b/1. maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Harçlar Yasası'na göre alınması gereken 427,60 TL harçtan peşin alınan 80,70 TL harcın mahsubu ile bakiye 346,9‬0 TL harcın davacıdan tahsili ile Hazineye irat kaydına,3-İstinaf yargılama giderlerinin istinaf eden üzerinde bırakılmasına,4-Duruşma yapılmadığından, vekalet ücreti hükmedilmesine yer olmadığına, 5-İstinaf aşaması için yatırılan gider avansından artan kısmın yatıran tarafa iadesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 361. maddesi uyarınca kararın tebliğ tarihinden itibaren iki hafta içerisinde Yargıtay ilgili hukuk dairesine hitaben verilecek temyiz dilekçesi ile temyiz yasa yolu açık olmak üzere oy birliği ile karar verildi.11/09/2024