Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL BAM

8. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO: 2024/304

KARAR NO: 2024/1211

TARİHİ: 21/09/2023

NUMARASI: 2014/1467 Esas - 2023/548 Karar

DAVANIN KONUSU: Rücuen Tazminat (Trafik Kazasından Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 11/07/2024

Yukarıda bilgileri yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına karşı istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine; 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 355.maddesindeki düzenleme gereğince, istinaf edenin sıfatına, istinaf nedenlerine ve kamu düzenine ilişkin olup resen gözetilmesi gereken hususlara hasren yapılan inceleme ve değerlendirme neticesinde;

K A R A R Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, 28.10.2010 tarihinde Fransız vatandaşı turistler, bir rehber ve sürücüden oluşan toplam 27 kişinin bulunduğu davalı ...'in işleteni olduğu, davalı ... Sigorta AŞ'ye Zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ve kasko kapsamında ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi ile, davalı ... ( eski adı ...) Sigorta AŞ'ye zorunlu karayolu taşımacılık sigorta poliçesi ve zorunlu ferdi kaza koltuk sigorta poliçesi ile sigortalı bulunan ... plakalı otobüsün davalı ...ın asli ve tam kusuru ile karıştığı ölümü-yaralanmalı-maddi hasarlı çift taraflı trafik kazasında yaralanan turistlere ilk müdahalenin Türkiye'de yapıldığını, turistlerin daha sonra kendi ülkelerinde bulunan hastanelere nakledildiklerini, tedavilerine orada devam edildiğini, mağdurların kalıcı-geçici uzuv kaybı ve iş gücü kaybına uğradıklarını, turu düzenleyen ... firması ile müvekkili şirket arasında imzalanan sigorta sözleşmesi gereğince düzenlenecek turistik gezilere katılan yolcuların bu geziler sırasında bulundukları motorlu taşıtların karıştıkları kazalardan dolayı ölmeleri veya bedeni zarara uğramaları halinde 4.000.000 Avro sigorta limiti dahilinde tedavi giderlerinin karşılanacağının kararlaştırıldığını mağdurların zararın tazmini için Fransız mahkemelerine başvurduklarını, Fransa Bobigny Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 25.06.2012 tarihli kararı gereğince mağdurlara ön ödeme yapıldığını, ayrıca aynı mahkeme tarafından 13.05.2013, 07.10.2013 ve 28.03.2014 tarihlerinde verilen kararlar ile müvekkili şirketin 1.395.309,60 Avro tazminat ödemeye mahkum edildiğini, müvekkili aleyhine açılan davaların devam ettiğini, halefiyet ibranameleri ile delillendirilmiş ödemeler toplamının 357.083,60 Avro tutarında olduğunu, müvekkilinin davalılara rücu hakkı bulunduğunu ileri sürerek toplam 357.083,60 Avro tazminatın dava tarihindeki TCMB efektif satış kuru olan 1 Euro=2,90 TL kuru üzerinden karşılığı olarak 1.035.542,44 TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılardan rücuen tazminine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle, ... plakalı otobüsün müvekkiline 30.12.2009-30.12.2020 tarihleri arasında geçerli 29026466 numaralı Zorunlu Mali Sorumluluk Trafik Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, poliçede teminat limitinin 175.000 TL olduğunu, dava konusu zararların öncelikle Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası'ndan karşılanması gerektiğini, müvekkilinin sorumluluğunun ikinci derecede olduğunu belirterek, davanın reddini istemiştir. Davalı ... (...) Sigorta AŞ vekili cevap dilekçesinde özetle, 07 L 3403 plakalı aracın müvekkili nezdinde ... nolu 23.06.2010-2011 vadeli Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi ve 19399018 nolu 23.056.2010-2011 vadeli Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi ile sigortalı olduğunu, müvekkilinin sorumluluğunun teminat limitleri ve sigortalı araç sürücüsünün kusuru ile sınırlı olduğunu, davacı tarafın talep ettiği tazminatın kime ve hangi zarar için ödendiğinin belirtilmediğini, bu hususun netleşmesinin müvekkilinin sorumluluğu bakımından zorunlu olduğunu, belirterek davanın reddini istemiştir. Davalı ... Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti.vekili cevap dilekçesinde özetle, davanın yetkisiz mahkemede ikame edildiğini, kazazedeler için yapmış olduğunu iddia ettiği ödemeleri belgeleyerek ispat etmek zorunda olduğunu, davacının ödendiğini iddia ettiği miktarları ayrı ayrı belgelenmediğinden davanın bu yönüyle de reddi gerektiğini, kaza sonrası başlatılan kovuşturma dosyasının sonuçlanmadığını, müvekkiline atfı kabil bir sorumluluğun varlığının henüz netlik kazanmadığını, belirterek davanın reddini istemiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonucunda;''...dosya içine celp edilen Elmalı Ağır Ceza Mahkemesinin 2011/12 Esas 2015/25 K sayılı kararı, kaza tespit tutanağı ve dosya kapsamından; 28/10/2010 tarihinde davalı ...idaresindeki ...plaka sayılı tur otobüsü ile Antalya ilinden Kumluca ilçesi yönünde seyir halindeyken sürcünün hız sınırlarına uymaması ve şerit ihlalinde bulunması sebebiyle karşı şeritteki ... plaka sayılı otomobil ile çarpıştığı, kaza sonucu otomobilde yolcu olarak bulunan ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...,..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ..., ...'ın yaralandıkları, kazanın meydana gelmesinde sürücü ...ın asli ve tam kusurlu olduğu, otobüsün zeminde 74 metre kayması, yolcuların yaralanma bölgeleri dikkate alındığında yolculara yüklenebilecek müterafik kusur bulunmadığı kanaatine varıldığı; Yargılama sırasında birinci ve ikinci bilirkişi heyet raporu ve ek raporlarda davacının dava tarihi itibari ile ödeme yaptığını belgelediği tazminat toplamının 357.083,60 Euro olduğunun tespit edildiği; dava dilekçesinde; kaza sebebiyle sigortalılara kısmi ödeme yapılarak ibraname alındığı ve bir kısım ödemelerin de mahkeme kararına (geçici ödeme kararlarına) istinaden yapıldığı belirtilerek ödeme yapılıp ibraname alınan 357.083,60 Euro tazminatın dava tarihindeki efektif satış kuru karşılığı 1.035.542.440 TL 'nin avans faizi ile birlikte tahsilinin talep edildiği, davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığının dilekçeye şerh edildiği;, davacı vekili tarafından sunulan 17/04/2017 tarihli 39 sayfalık açıklama dielkeçsi ile Fransız Mahkemesince sigortalılara ödenmesine karar verilen tazminatlara ilişkin açıklamada bulunulduğu ancak dava dilekçesindeki taleplerin hangi zarar kalemlerine ilişkin olduğunun 17/04/2017 tarihli dilekçede de belirtilmediği, davacı tarafından yapılan ödemelerin 100.000-TL kısmının manevi tazminat (poliçe limitleri ile sınırlı talepte bulunduğundan), 912.309,37-TL tutarlı kalan kısım yönünden ( 1.012.309,37 TL-100.000 TL= 912.309,37) geçici iş göremezlikten, daimi işgücü kaybından, bakıcı giderinden ve tedavi giderleri zarar kalemlerinden eşit şekilde talepte bulunduğunun kabul edildiği, bilirkişi raporlarındaki oranlamaya ilişkin hesaba bu konuda itibar edilmediği; Kazaya karışan 07 L 3403 plaka sayılı araç için ... (...) nezdinde; 23/06/2010 - 23/06/2011 dönemi için geçerli zorunlu karayolu taşımacılık mali sorumluluk sigorta poliçesi düzenlendiği, poliçe limitinin kişi başı 175.000, kaza başı 8.750.000 TL olduğu yine ... (...) nezdinde aynı dönem için geçerli zorunlu koltuk ferdi kaza sigorta poliçesi düzenlendiği ayrıca kazaya karışan 07 L 340 plaka sayılı araç için ... Sigorta AŞ nezdinde 30/12/2009 - 30/12/2010 tarihlerinde geçerli olmak üzere Zorunlu Mali Sorumluluk (Trafik) Sigorta Poliçesi ve ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesi düzenlendiği, ihtiyari mali mesuliyet sigorta poliçesinde manevi tazminat klozunun poliçe limitinin 100.000-TL olduğu dosyaya sunulan poliçe örneklerinden anlaşıldığı, dava konusu olayda ... Sigorta AŞ tarafından hem Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi hem Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi düzenlenmiştir. ... Sigorta AŞ tarafından da kasko sigortası kapsamında ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminatı verildiği, ayrıca KTK Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi düzenlendiği; karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigortası Genel Şartları A.3.3 maddesine göre, tedavi giderleri başka sigorta sözleşmeleri ile de teminat altına alınmışsa, bu giderler öncelikle bu sigortadan tazmin edilecektir. Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartları B.8 maddesine göre, zarar öncelikle bu sigortadan karşılanacak, sigorta teminatının üzerinde kalan kısım sırasıyla Karayolları Trafik Kanunu'na göre yapılması zorunlu mali sorumluluk sigortasından ve varsa ihtiyari mali sorumluluk sigortasından karşılanacaktır. Yine kasko poliçesinde de belirtildiği gibi, sigortalı aracın kullanılmasından doğan işletene karşı ileri sürülebilecek talepler öncelikle Karayolu Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası teminat limitinden tazmin edileceği, bu limitleri aşan kısım ihtiyari mali sorumluluk sigortası teminatı limiti dahilinde bu sigortadan temin edilebileceği; Zararın tespiti için davacı vekili tarafından sunulan tedavi evraklarının Adli Tıp Kurumu 3. İhtisas Dairesine gönderilmesi neticesinde düzenlenen raporlarda; ...'nin geçici işgöremezlik süresinin 1 ay olduğu, ...'nin sürekli işgöremezlik oranının %17,2 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 2 ay olduğu, , ...'un sürekli işgöremezlik oranının %4 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 2 ay olduğu, ...'un geçici işgöremezlik süresinin 3 ay olduğu, ...in sürekli işgöremezlik oranının %41,2 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 9 ay olduğu, ...'in sürekli işgöremezlik oranının %11,2 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 3 ay olduğu, ...nin sürekli işgöremezlik oranının %7 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 4 ay olduğu, ...'in sürekli işgöremezlik oranının %20 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 4 ay olduğu, ...'un sürekli işgöremezlik oranının %7 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 6 ay olduğu, ...'nin geçici işgöremezlik süresinin 1 ay olduğu, ...in sürekli işgöremezlik oranının %25 olduğu, geçici işgöremezlik süresinin 3 ay olduğu, ..., ..., ..., ...,..., ..., ... yönünden süresinde tedavi evrakları sunulmadığından rapor düzenlenemediği belirtilmiştir. Ancak davacı vekilince ibraz edilen apostil şerhli kesinleşmiş yabancı mahkeme kararı içeriklerinden haklarında Adli Tıp Kurumunca rapor düzenlenemeyen sigortalılardan ... , ...,..., ..., ..., ..., .... yönünden de zararın ispat edildiği, yabancı mahkeme kararında belirtildiği üzere anılan sigortalılarda kalıcı ve kalıcı olmayan hasarlar meydana geldiği ,davacı sigorta şirketi tarafından sigortalılarına yapılan maddi tazminat (geçici iş göremezlikten ,tedavi giderlerinden, daimi iş gücü kaybından ve bakıcı giderinden kaynaklanan) ile manevi tazminata ilişkin ödemelerin kadri maruf olduğu , davacı şirketin sigortalılarının tamamının Fransız vatandaşı olduğu, yurt dışında yapılan tedavi giderlerinin Sosyal Güvenlik Kurumu tarafından karşılanmayacağı, ... Sigorta AŞ tarafından hem Karayolu Yolcu Taşımacılığı Zorunlu Koltuk Ferdi Kaza Sigorta Poliçesi hem Zorunlu Karayolu Taşımacılık Mali Sorumluluk Sigortası Poliçesi düzenlenip talep edilen tedavi giderleri zararı her iki poliçe limitlerini aşmadığından ... Sigorta dışındaki davalıların yurt dışında yapılan tedavi giderlerinden sorumlu olduğu, davacı tarafından dava tarihinden önce ödenen 357.083,60 Euro tazminatın dava tarihi itibari ile TL karşılığı olan 1.012.309,37 TL zararın 100.000 TL lik kısmının manevi zarar kapsamında ödendiği ve davalı ... Sigorta'nın poliçe limiti içinde kaldığı, ... (...) Sigorta A.Ş dışındaki davalıların manevi zarardan müteselsilen sorumlu olduğu, davacının taleplerini açıklamamış olmasından dolayı kalan 912.309,37-TL zararın 1/4ünün tedavi gideri,1/4ünün bakıcı gideri,1/4ünün geçici iş göremezlikten ve 1/4ünün daimi iş gücü kaybından kaynaklanan rücu talebine ilişkin olduğunun kabulü ile davalı ... (...) Sigorta A.Ş tarafından düzenlenen Zorunlu Taşımacılık Sigorta Poliçesi ile Ferdi Kaza Koltuk Sigorta poliçesi tedavi giderleri teminat limiti ile sürekli sakatlık teminat limiti içinde kalan zarardan ... Sigorta A.Ş dışındaki davalıların müteselsilen sorumlu olduğu'' gerekçesiyle,1-Davacının KISMEN KABULÜ ile; a)100.000,00-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ... Sigorta AŞ, ... ve ...İnş. Taah. Tic. Ve San. Ltd. Şti'den müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, b)912.309,37-TL'nin dava tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalılar ...(...) Sigorta AŞ, ... ve ... İnş. Taah. Tic. Ve San. Ltd. Şti'den müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, karar verilmiştir. Karara karşı davalı ... Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti. vekili ve davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. İstinaf nedenleri: Davalı ... Ltd. Şti vekili, bilirkişi raporlarına itirazlarının yerel mahkemece değerlendirilmediğini, yabancı mahkeme kararları esas alınarak bilirkişilerce inceleme yapılamasının hatalı olduğunu, ATK raporu bulunmayan kişiler için yapılan ödemelerin hesaplamada dikkate alınmasının doğru olmadığını, hesaplamalarda hatalar olduğunu, talep edilen alacak kalemlerinin gerçekten var olan zararlar karşılığında ödendiğinin muallak olduğunu, ispatlanamayan davanın reddi gerekirken kabulünün hatalı olduğunu belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir. Davalı ... Sigorta AŞ vekili, kazaya karışan... plakalı araçta yolcu konumunda olan ...'ın vefatı nedeniyle müvekkili şirket aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat davasında Kumluca 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/ 132 Esas, 2018/ 448 Karar sayılı kararı ile 110.000-TL manevi tazminata hükmedildiğini, müvekkili şirket tarafından 26.03.2019 tarihinde 100.000-TL ana para olmak üzere toplam 209.043,89-TL'nin Kumluca İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına 26.03.2019 tarihinde ödendiğini, poliçe limitinin tükendiğini, müvekkilinin daha fazla ödeme yapmasının söz konusu olmadığını, davanın zaman aşımı nedeniyle reddi gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını istemiştir. Dava, trafik kazasından kaynaklanan kaynaklanan cismani zarar nedeniyle ödenen tedavi gideri ve iş göremezlik zararlarının rücuen tazmini istemine ilişkindir. Dosyadaki belgelere, kararın dayandığı delillerle, usul ve yasaya uygun gerektirici nedenlere ve özellikle; kararı istinaf eden davalı ... Sigorta AŞ tarafından süresinde yapılmış bir zaman aşımı defi'nin bulunmamasına, kaldı ki davacının dava açılmadan önce yaptığı belirtilen son ödemenin tarihi olan 13.05.2013 tarihinden itibaren dava tarihi itibariyle 2 yıl geçmemiş olmasına ve somut olaya konu ölümlü- yaralamalı trafik kazasında ceza zaman aşımı 15 yıl olup, 28.10.2010 tarihinde meydana gelen dava konusu kaza yönünden dava tarihi itibari ile uzamış zaman aşımın da dolmamış olmasına; otomobilde yolcu olarak bulunmakta iken aynı kazada vefat eden ... 'ın mirasçıları ve yaralanan sürücü ... tarafından kazaya karışan ... plakalı otobüsün sürücüsü, işleteni ve ZMM sigortacısı ( ... Sigorta AŞ) aleyhine açılan maddi ve manevi tazminat davasında, Kumluca 1. Asliye Hukuk Mahkemesi'nin 2018/ 132 Esas, 2018/ 448 Karar sayılı kararı ile davacılar için toplam 109.104,30-Tl maddi ve 120.000-TL manevi tazminata hükmedildiği, iş bu davada davalı ... Sigorta AŞ aleyhine sadece ZMM sigortacısı olarak ve maddi tazminat talebi ile dava açıldığı, ... sigortacısı olarak herhangi bir dava açılmadığı ve ZMM sigortası manevi tazminattan sorumlu olmadığından ... Sigorta AŞ aleyhine manevi tazminata hükmedilmediği anlaşılmakla, davalı ... Sigorta AŞ tarafından Kumluca İcra Müdürlüğü'nün 2019/ 424 Esas sayılı dosyasına yaptığını ileri sürdüğü ödemelerin manevi tazminata ilişkin olmasının söz konusu olmayacak bulunmasına, davalı ... Sigorta AŞ'nin bu doğrultuda ... kapsamında manevi tazminat ödemesi yaptığını ve 100.000-TL'lik manevi tazminat teminat limitini tükettiği iddiasını ispatlayamamış bulunmasına; dosya kapsamında alınan bilirkişi rapor ve ek raporlarında, yabancı mahkeme kararı irdelenerek, kazada yaralanan yabancı turistlerin ATK raporları ile tespit edilen yaralanmaları, geçici iş göremezlik süreleri ve kalıcı maluliyet oranlarına ve davalı sürücünün %100 kusuruna göre hesaplama yapılmış olmasına; turistlerin kazaya bağlı uğradıkları cismani zararlar nedeniyle bilirkişilerce kadri maruf olduğu tespit edilen geçici- kalıcı iş göremezlik zararları, tedavi giderleri, diğer zararlar (bozulan- yırtılan kıyafetler, kaybolan-kırılan eşyalar, yol, yemek masrafları .. gibi) ve manevi zararlarından, davalıların -poliçe türüne göre sigorta şirketleri olmak kaydıyla- sorumlu tutulmasında bir isabetsizlik bulunmamasına; dosya kapsamında ispatlanan davanın yerel mahkemece yazılı şekilde kısmen kabulüne karar verilmesinde herhangi bir yanılgı bulunmamasına göre; davalı ... Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti. vekili ve davalı .. Sigorta AŞ vekilinin istinaf başvurularının esastan reddi gerektiği sonuç ve kanaatine varılmıştır.

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ/ Gerekçe uyarınca, 1/Usul ve yasaya uygun olan ve yukarıdaki başlıkta yazılı bulunan ilk derece mahkemesi kararına yönelik olarak davalı ... Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti. vekili ve davalı ... Sigorta AŞ vekili tarafından yapılan istinaf başvurularının HMK'nın 353/1-b/1 madde hükmü gereğince ayrı ayrı ESASTAN REDDİNE, 2/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı ... Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti.'den alınması gereken 62.319,85-TL istinaf ilam harcından peşin alınan toplam 17.287,71-TL harcın mahsubu ile bakiye 45.032,14-TL harcın davalı ... Taşımacılık ve Ticaret Ltd. Şti.'den tahsili ile hazineye gelir kaydına, 3/İstinaf yasa yoluna başvuran davalı ... Sigorta AŞ'den alınması gereken 6.831,00-TL istinaf ilam harcından peşin alınan 1.750-TL harcın mahsubu ile bakiye 5.081-TL harcın davalı ... Sigorta AŞ'den tahsili ile hazineye gelir kaydına, 4/İncelemenin duruşmasız olarak yapılması nedeniyle avukatlık ücreti takdirine yer olmadığına, 5/İstinaf yasa yoluna başvuran davalılar tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin üzerlerinde bırakılmasına, Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, HMK'nın 361 ve 362. maddeleri uyarınca gerekçeli kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 haftalık süresi içinde Yargıtay’a temyiz yolu açık olmak üzere, oy birliği ile karar verildi.11/07/2024