Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

45. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO:2021/1107

KARAR NO:2024/1162

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ:İSTANBUL AND. 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO:2014/869 Esas

KARAR NO:2021/244

TARİHİ:02/03/2021

DAVA:İtirazın İptali

DAVA TARİHİ:05/03/2014

KARAR TARİHİ:25/09/2024

6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 353. Maddesi uyarınca dosya incelendi,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:DAVA:Davacı vekili dilekçesinde özetle; müvekkilinin davalıya sigortalı riziko adresinde 23.07.2010 tarihinde yangın çıktığını, çıkan yangında iş yerinde bulunan giyim eşyalarının çoğunun yandığını, yanmayan eşyaların duman ve isten kullanılmaz ve satılamaz duruma geldiğini, ayrıca demirbaşlar, bilgisayar, klima, dekorasyon, boya elektrik tesisatı, camlar ve dükkan büyük ölçüde zarar gördüğünü, mezkur iş yerinde davalıya hasar dosyası açıldığını, ancak davalı şirket hasarı ödemeyince belirtmesi üzerine, 50.000,00-TL için İstanbul Anadolu 6.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 esas sayılı dosyasında dava açıldığını, yargılama sonucunda 103.500,00-TL alacaklı olduğu tespit edildiğini, dava edilemeyen henüz kesinleşmemiş hasar bedeli için ... sayılı dosyasından davalı borçlu tarafından borca itiraz etmesi nedeniyle takibin durduğu, İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 esas sayılı dosyasında tespit edilen ve davalı tarafça ödenmeyen 53.500,00-TL'nin tahsili için başlatılan takibe haksız ve kötü niyetli olarak yapılan itirazın iptaline, takibin devamına, alacağa 01/10/2010 tarihinden itibaren avans faiz işletilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP:Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; İstanbul Anadolu 16. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 esas sayılı dosyasında müvekkili şirket aleyhine açmış olduğu bir dava olduğunu, karar müvekkilince temyiz edildiği ve henüz kesinleşmediğini, derdestlik itirazının söz konusu olduğunu, davacı taraf iddiasını ispatlayacağı konusunda izahat vermediğini, delillerle ispat edeceğini açık bir şekilde bildirmesi gerektiği bu nedenle kesin mehil verilmesi ve verilen mehil süresince eksiklik tamamlanmaması halinde davanın açılmamış sayılmasına karar verilmesini, İstanbul Anadolu 16. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 esas sayılı dosyasının kesinleşmesinin beklenilmesine, davacının hasar talebi sigorta teminatı harici olduğunu, öncelikle dava şartları yönünden reddine, bekletici mesele talebinin kabulüne, davanın esastan reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: Mahkemece "Dosya tümüyle tetkik edildiğinde, aynı olaya ilişkin İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 Esas, 2013/412 Karar sayılı dosyasında dava açıldığı, tarafların ve konusunun aynı olduğu görülmüştür. Anılan mahkemede davacı taraf yangın dolasıyla fazlaya ilişkin hakları saklı tutularak 50.000 TL üzerinden kısmi dava açmış olup, yargılama sırasında toplanan deliller ve alınan bilirkişi raporu ile 103.500 TL davacı lehine tazminat hesaplanmış, mahkeme tarafından da taleple bağlı kalınarak 50.000 TL'nin temerrüt tarihi olan 01/10/2010 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine hükmetmiş, davalı tarafından temyiz yasa yoluna başvurulmuş, temyiz incelemesi sonucu mahkemenin kararı Yargıtay 17. Hukuk Dairesinin15/11/2018 tarih ve 2017/1891 Esas, 2018/10781 Karar sayılı kararı onama kararı ile kesinleşmiştir.Mahkememizde açılan davada ise davacı taraf, İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 Esas, 2013/412 Karar sayılı dosyasında alacağın bilirkişi raporu ile 103.500 TL olarak hesaplandığını ancak anılan mahkemede fazlaya ilişkin haklar saklı tutularak kısmı dava açıldığından 50.000 TL'ye hükmedildiğini, bakiye 53.500 TL alacağının bulunduğunu beyan etmiş, takip talebinde her ne kadar faiziyle birlikte toplam 267.944,68-TL alacağın tahsilini talep etmiş ise de mahkememiz davasındaki talebinin 53.500 TL asıl alacak olduğu, fazlaya ilişkin asıl alacak yahut işlemiş faiz taleplerinin olmadığı ve davanın da 53.500 TL üzerinden harç yatırılarak açıldığı görülmüştür.Tüm dosya kapsamı, toplanan deliller ve İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 Esas, 2013/412 Karar sayılı dosyası birlikte değerlendirildiğinde, her ne kadar davalı vekili tarafından derdestlik itirazında bulunulmuş ise de ilk açılan davanın kısmı dava olarak açıldığı ve mahkememizde bakiye alacak için davanın açıldığı göz önüne alındığında talep konularının farklı olduğu görülmekle, derdestlik itirazı yerinde görülmemiş, ancak çelişkili karar verilmesinin önüne geçmek ve usul ekonomisi ilkesi gereği mahkememizce İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 Esas, 2013/412 Karar sayılı dosyasının bekletici mesele yapılmasına karar verilmiş, kararın temyiz yasa yolu neticesinde onama ile kesinleşmesi ile davacının davalı sigortadan bakiye 53.500 TL asıl alacağının bulunduğu ve takibe yapılan itirazın bu miktar üzerinden iptalini istemesinde yasal koşulların oluştuğu anlaşılmakla, davacının davasının kabulüne, davalının İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosyasına yapmış olduğu itirazın iptali ile takibin 53.500 TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar % 17,75 oranını geçmemek kaydı ile değişen oranlarda avans faizi üzerinden devamına" karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ:Davacı vekili yasal süresi içinde sunmuş olduğu istinaf dilekçesinde özetle; ''Müvekkilin ...gerçekleştiği iş yeri 22.06.2010/2011 vade ... poliçesi numarası ile davalıya sigortalı olup, iş yerinde 23.07.2010 tarihinde yangın çıkmış ve iş yeri zarar görmüştür. Davalı tarafın iş bu zararı ödememesi sebebiyle, ... Esas sayılı dosyasından takip başlatılmıştır. Takipte, davalının 01/10/2010 tarihinde temerrüte düşmüş olması sebebiyle bu tarihten takip tarihine kadar faiz işletilmiştir. Başlattığımız takibe davalı / borçlu şirketin itiraz etmesi sebebiyle yerel mahkemede itirazın iptali talebiyle, açtığımız iş bu davada talebimiz ... sayılı dosyasına yapılan haksız itirazın bakiye 53.500,00 - TL yönünden iptali ile alacağa 01/10/2010 tarihinden itibaren avans faizi işletilmesidir. (dava dilekçesinin sonuç kısmında faiz başlangıç tarihi ve bu konuyla ilgili talebimiz açıkça mevcuttur) Dava dilekçemizde asıl alacağa temerrüt tarihinden itibaren faiz işletilmesini talep ettiğimiz açıkça ortada olmakla kararının bu açıdan hatalı olduğunu ve takip tarihine kadar olan faiz hakkımızın ortadan kalkmaması için yerel mahkeme kararının kaldırılarak faiz bakımından düzeltilmesini talep ederiz. Nitekim Yargıtay Kararları da itirazın iptali davalarında harcın, asıl alacak üzerinden yatırılması gerektiği yönündedir. Harç Konusunda Eksiklik Varsa Tamamlamamız İçin Tarafımıza Süre Verilmemiştir. HMK madde 31 "Hâkim, uyuşmazlığın aydınlatılmasının zorunlu kıldığı durumlarda, maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili gördüğü hususlar hakkında, taraflara açıklama yaptırabilir; soru sorabilir; delil gösterilmesini isteyebilir." hükmünü içermektedir. Bu maddeye göre hakim, davada aydınlanmadığını düşündüğü taleplerin aydınlatılması, çelişkilerin giderilmesi için taraflara süre vermelidir.'' şeklinde beyanda bulunarak kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRMESİ VE GEREKÇE: HMK'nin 355. ve 357. maddeleri gereğince istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle bağlı olarak ve kamu düzenine aykırılık hususlarını da gözetilerek yapılan inceleme neticesinde; Dava, sigorta poliçesinden kaynaklanan alacağa ilişkin itirazın iptali davasıdır.Dosya kapsamından; Davacının iş yerinin davalı sigorta şirketince sigortalandığı, 23.07.2010 tarihinde meydana gelen yangın sebebi ile iş yerinin zarar gördüğü, davalının zararı karşılanmaması üzerine davacının 11/10/2020 tarihinde dava değerini 50.000,00TL olarak belirterek kısmi dava açtığı, İstanbul Anadolu 6. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2013/125 Esas, 2013/412 Karar sayılı dosyasında alacağın bilirkişi raporu ile 103.500 TL olarak hesaplandığı, mahkemece taleple bağlı kalınarak 50.000 TL'ye hükmedildiği, kararın temyiz incelemesinden geçerek kesinleştiği, işbu davanın bakiye alacağa yönelik başlatılan takibe vaki itirazın iptali davası olduğu sabittir. Davaya konu ... sayılı takip dosyasının incelenmesinde; 10/07/2012 tarihinde başlatılan takibin alacaklısının ... borçlusunun ... AŞ olduğu; takibin 204.143,00-TL asıl alacak ve 63.801,68-TL işlemiş faiz toplamı 267.944,68-TL alacağın fer'ileriyle birlikte tahsiline yönelik genel haciz yoluyla yapılan icra takibi olduğu; ödeme emrinin borçluya 24/06/2013 tarihinde tebliğ edildiği; borçlu tarafından süresinde 26/06/2013 tarihli dilekçe ile borca ve fer'ilerine yönelik itiraz dilekçesi sunulduğu, davanın hak düşürücü süre içerisinde açıldığı anlaşılmıştır. Dava dilekçesinde dava değeri 53.500 TL olarak belirtilmiş, bu bedel üzerinden peşin harç yatırılmış ve takibe itirazın 53.500 TL için iptali, alacağa 01/10/2010 tarihinden itibaren avans faiz işletilmesi talep edilmiştir. Mahkemece talebinin 53.500 TL asıl alacak olduğu, fazlaya ilişkin asıl alacak yahut işlemiş faiz taleplerinin olmadığı ve davanın da 53.500 TL üzerinden harç yatırılarak açıldığı gerekçesi ile ''itirazın iptali ile takibin 53.500 TL asıl alacak ve asıl alacağa takip tarihinden tahsil tarihine kadar % 17,75 oranını geçmemek kaydı ile değişen oranlarda avans faizi üzerinden devamına" karar verilmiştir. Karar davacı tarafça istinaf edilmiştir.6100 sayılı HMK'nin ''Dava dilekçesinin içeriği'' başlıklı HMK 119/1 maddesi ''Dava dilekçesinde aşağıdaki hususlar bulunur:....ğ) Açık bir şekilde talep sonucu(2) Birinci fıkranın (a), (d), (e), (f) ve (g) bentleri dışında kalan hususların eksik olması hâlinde, hâkim davacıya eksikliği tamamlaması için bir haftalık kesin süre verir. Bu süre içinde eksikliğin tamamlanmaması hâlinde dava açılmamış sayılır.'' şeklindedir. 6100 sayılı HMK'nin 31. maddesi uyarınca hakimin davayı aydınlatma görevi bulunmaktadır. İş bu maddede maddi veya hukuki açıdan belirsiz yahut çelişkili görülen hususlar hakkında, hakimin taraflara açıklama yaptırabileceği, soru sorabileceği ve delil gösterilmesini isteyebileceği belirtilmiştir. Davacı dava değerini 53.500TL olarak belirtmiş ancak talep kısmında alacağa 01/10/2010 tarihinden itibaren avans faiz işletilmesini de talep etmiştir. İş bu nedenle öncelikle, mahkemece HMK'nin 31 ve 119/1-ğ maddeleri uyarınca talebi yönünden davacı vekilinden açıklama yapması istenmeli, bu talep açısından değerlendirme yapılmalıdır, duruma göre 492 sayılı Harçlar Kanunu'nun ilgili maddeleri uyarınca, eksik harç tamamlattırılmalıdır.Bu açıklamalar uyarınca ilk derece mahkemesince; öncelikle davacıdan icra takibine konu edilen asıl alacak ve işlemiş faiz yönünden eldeki davanın açılıp açılmadığı açıklattırılmadan ve davacının takibe konu ettiği alacak ve işlemiş faiz yönünden bir talebi olduğunu beyan etmesi halinde dava değeri üzerinden eksik peşin harcın tamamlatılması gerektiği hususu gözetilmeden yargılamaya devam edilip karar verilmesi doğru bulunmamıştır.Açıklanan sebeplerle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının 6100 sayılı HMK'nin 353/1.a.6 maddesi gereğince kaldırılmasına, dairemizin kararına uygun şekilde yargılama yaptıktan sonra yeniden karar verilmek üzere dosyanın mahkemesine iadesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

H Ü K Ü M: Gerekçesi yukarıda izah edildiği üzere; 1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜ ile İstanbul Anadolu 5. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2014/869 E. 2021/244 K. Sayılı 02/03/2021 tarihli kararının 6100 sayılı HMK'nun 353/1.a.6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA,2-Dosyanın, Dairemiz kararına uygun şekilde yargılama yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere mahal mahkemesine İADESİNE,3-Davacı tarafça yatırılan istinaf başvuru harcının Hazineye irat kaydına,4-Davacı tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde ilk derece mahkemesince iadesine,5-Davacının yapmış olduğu istinaf yargılama giderlerinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda dikkate alınmasına,6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,Dosya üzerinden yapılan inceleme neticesinde, 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1.g bendi gereğince kesin olmak üzere oy birliği ile karar verildi.25/09/2024