İstanbul BAM 44. HD 2023/1545 E. 2023/1461 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

44. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F M A H K E M E S İ K A R A R I

DOSYA NO: 2023/1545 Esas

KARAR NO: 2023/1461

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İstanbul Anadolu 1. Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi

TARİHİ: 04/07/2023

NUMARASI: 2022/263 E. - 2023/123 K.

DAVANIN KONUSU: İtirazın İptali (Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 23/11/2023

Yukarıda yazılı ilk derece mahkemesi kararına karşı, istinaf yasa yoluna başvurulması üzerine yapılan inceleme sonucunda;

G E R E Ğ İ D Ü Ş Ü N Ü L D Ü: Davacı vekili dava dilekçesini duruşmada tekrarla; davalı şirketin 2020 yılının başlarında, ... Koleji/Okulları unvanlı okul gurubunu devir alarak, doğrudan işletmecisi sıfatını aldığını, ... Koleji/Okullarının yaşadığı ekonomik zorlukların marka üzerinde oluşturduğu güven kayıpları sebebiyle, ... A.Ş'nin, ... Koleji / Okulları markası güvenilirliğini tekrar oluşturma adına davacı ... Vakfı ile İsim Logo Kullandırma Sözleşme ve Protokollerini karşılıklı tanzim ederek, "... KOLEJİ" unvanıyla ticari hayatına devam kararı aldığını, davacı Vakıf ile davalı Şirket arasında 01/07/2020 tanzim ve başlangıç tarihli "İSİM VE LOGO KULLANMA SÖZLEŞMESİ" tanzim edildiğini, İsim ve Logo Kullanma Sözleşmesi ve eki protokol uyarınca, davalı şirket tarafından 01/07/2020 ila 30/09/2022 tarihleri arasında ödenmesi gereken İsim Logo Kullanma bedelinin toplamda 3.600.000,00TL (ilk yıl için 600.000,00TL, ikinci yıl için 2.400.000,00TL + Temmuz-Ağustos-Eylül 2022 için 600.000,00TL) davacı Vakfa ödemesi gerekirken, davalı şirket tarafından davacı vakfın hesabına 2.200.000,00TL ödendiğini, davalı şirket tarafından, davacı vakfın ... İstanbul Teknik Üniversitesine Bağlı Şubesinde bulunan ... IBAN nolu hesabına ödendiğini, davalı şirketin, "..." isim ve logosunu kullanmaya devam etmesine rağmen kullanım bedellerini ödememesi üzerine, davacı ... tarafından davalı şirkete hitaben Kadıköy ... Noterliği'nin 21/04/2022 tarih ve ... yevmiye nolu temerrüt ihtarını gönderdiğini, buna rağmen davalı şirketin borç temerrüdünü devam ettirdiğini, davacı ... tarafından, davalı şirket aleyhine 30/06/2022 tarihine kadar birikmiş alacaklar için İstanbul Anadolu .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasıyla icra takibi başlatıldığını ve davalı tarafın işbu icra takibine haksız olarak itirazda bulunduklarını, davalı tarafın kesintisiz olarak isim ve logoyu kullanmaya devam etmesi, İsim Logo Sözleşmesi ile eklerinin halen yürürlükte olması sebebiyle, davalı aleyhine Temmuz, Ağustos, Eylül 2022 aylarına ait isim ve logo kullanım bedelleri hakkında İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatılmış ise de, davalı şirketin haksız ve kötü niyetli olarak icra takibine itiraz ettiğini ve icra takibini durdurmuş olduklarını, taraflar arasında tanzim edilen 01/07/2020 İsim ve Logo Kullanma Sözleşmesi ile anılan sözleşmeye ek olarak hazırlanan 17/09/2021 tanzim tarihli İsim ve Logo Kullanım Sözleşme Bedeline dair Ek Protokol uyarınca " Vakıf başkanının kullanımına sunulmak üzere 3 yaşını geçmemiş D sınıfı binek aracı, şoför, yakıt, bakım ve sair masraflarını da üstlenmek koşuluyla tahsis etmesi" yükümlülüğünün de davalı tarafından ifa edilmediğini belirterek, tüm bu nedenlerle; İstanbul Anadolu ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasına davalı tarafından yapılan haksız itirazın iptaline ve takibin devamına, itirazında haksız olan davalı şirketin asıl alacağın %20 si oranında icra-inkar tazminatını davacıya ödenmesine karar verilmesini, taraflar arasında tanzim edilen 01/07/2020 İsim ve Logo Kullanma Sözleşmesi ile anılan sözleşmeye ek olarak hazırlanan 17/09/2021 tanzim tarihli İsim ve Logo Kullanım Sözleşme Bedeline dair Ek Protokol uyarınca " Vakıf başkanının kullanımına sunulmak üzere 3 yaşını geçmemiş D sınıfı binek aracı, şoför, yakıt, bakım ve sair masraflarını da üstlenmek koşuluyla tahsis etmesi" yükümlülüğünün davalı tarafından ifa edilmemesi sebebiyle, sözleşme bedelinden bağımsız olarak anılan hizmetlerin 01/07/2022 ila 30/09/2022 tarihleri arasındaki mali yükümlülüklerinin tamamının (D sınıfı araç aylık kiralama bedeli, şoför tahsis bedeli-maaş + SGK yükü ile birlikte- araç yakıt bedelleri ve bakım masraflarının toplam bedelinin) ödenmesi amacıyla şimdilik 10.000,00TL'lik tutarın ticari avans faizleriyle birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine (bilirkişi hesaplamasından sonra taleplerini ıslah hakları mahfuz olmak üzere), yargılama gideri ve vekalet ücretinin davalı şirkete yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili cevap dilekçesini duruşmada tekrarla; müvekkili şirketin, 2020 yılının başlarında, ... Koleji/Okulları unvanlı okulları devralmış olup, ülkemizde birçok kampüsü ve binlerce öğrencisi ile eğitim öğretim alanında hizmet verdiğini ve Türkiye’nin önde gelen eğitim kurumlarını işlettiğini, müvekkili Şirketin, davacı taraf ile İsim ve Logo Kullanım Sözleşmesi’ni akdettiği 01/07/2020 tarihindeki müvekkilinin tek hissedarının, bir İstanbul Teknik Üniversitesi (“İTÜ”) kuruluşu olan ... Anonim Şirketi olduğunu, dolayısıyla müvekkili şirket ile davacı arasında işbu Sözleşme’nin akdedildiği tarihte her iki tarafın da İstanbul Teknik Üniversitesi bünyesinde olduğunu, zira ...’nın hissedarlarının, İstanbul Teknik Üniversitesi ve ... Vakfı olup, o dönemde ...'da müvekkili ...’un tek hissedarı konumunda olduğunu, dolayısıyla, ... tarafından ... Koleji okullarının devralınmasının neticesinde İstanbul Teknik Üniversitesi ve İstanbul Teknik Üniversitesi Vakfı'nın bu okulların sahibi haline geldiğini, bu kapsamda İTÜ bünyesindeki bir vakıf olan davacı taraf ile 01/07/2020 tarihli İsim ve Logo Kullanım Sözleşmesi akdedildiğini ve müvekkili şirketin, ... numaralı “... KOLEJİ” ve ... numaralı “...” markalarını Türk Patent ve Marka Kurumu nezdinde tescil ettirmiş olduğunu, bunun ardından ise, ... Anonim Şirketi ve ... A.Ş.'nin müvekkil ...’u, fikri mülkiyet hakları da dahil olmak üzere şirketi sahibi olduğu tüm mülkiyet hakları ile birlikte İTÜ bünyesindeki ...’dan devraldığını, davacı tarafça, işbu devir ile müvekkilinin İTÜ bünyesinden ayrılmasının akabinde çeşitli edimlerini yerine getirmediğinden bahisle başlattıkları icra takibi ve işbu davanın tamamen kötü niyetle ikame edildiğini, tüm hususların yanı sıra zaten, müvekkilinin davacıya karşı edimlerini eksiksiz bir şekilde yerine getirdiğini, bu itibarla, davacının giriştiği icra takibinin haksız ve kötü niyetli olduğu gibi, müvekkilinin söz konusu Sözleşme ve Protokol kapsamında davacıya hiçbir borcu bulunmadığını, müvekkilinin halihazırda tescilli markalarını kullandığını, işbu davada yetki sözleşmesi uyarınca İstanbul Mahkemeleri yetkili olup, görevli mahkemenin ise Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğunu belirterek, tüm bu hususlar doğrultusunda haksız ve dayanaksız açılan davalar hakkında Asliye Ticaret Mahkemeleri görevli olduğundan Mahkemenin görevsizliğine, davacının davasına dayanak Ek Protokol’de İstanbul mahkemeleri yetkili kılındığından mahkemenizin yetkisizliğine, haksız ve dayanaksız açılan davaların reddine, davacının %20 kötüniyet tazminatı ile cezalandırılmasına, yargılama gideri ve vekalet ücretinin karşı tarafa tahmiline karar verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonunda; "....her ne kadar tarafalar arasındaki sözleşmenin konusu marka kullanımı olsa da, taraflar arasında marka kullanımına ilişkin bir ihtilafın bulunmadığı, davalının sözleşmeler kapsamında ödemeyi taahhüt ettiği bedeli ödemediği ve araç tahsisi edimini yerine getirmediği iddia edilerek, bu bedellerin tahsili için icra takibi yapıldığı ve araç tahsis ediminin yerine getirilmesi için dava açıldığı, davanın bu haliyle ticari sözleşmelerden kaynaklan bir uyuşmazlık olduğu, davacı tarafça SMK'dan kaynaklanan bir uyuşmazlık nedeninin ileri sürülmediği, SMK hükümlerinden kaynaklanan bir hakka dayanılmadığı, bu yönde bir iddia, talep ve uyuşmazlık bulunmadığı, davada SMK'nun uygulanamayacağı anlaşıldığından, davanın Asliye Ticaret Mahkemesi'nde görülmesi gerektiği, mahkemelerin görevinin kanunla düzenlendiği, görev konusunun kamu düzenine ilişkin olduğu, yargılamanın her aşamasında re’sen göz önüne alınacağı, Mahkememizin yalnızca Sınai Mülkiyet Kanunu'ndan kaynaklanan davalara bakan özel yetkili mahkeme olması nedeniyle, davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine, davaya bakmakla görevli mahkemenin İstanbul Anadolu Asliye Ticaret Mahkemeleri olduğuna" karar verilmiştir.Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Dava konusunun, Davacı Vakıf ile Davalı Şirket arasında düzenlenen, 01.07.2020 tanzim ve başlangıç tarihli "isim ve logo kullanma sözleşmesi" ile 17.09.2021 tarihli isim ve logo kullanım sözleşme bedeline dair ek protokol'den doğan alacak ve hakların davalı tarafından ifa edilmemesi ve davacıya ait unvan ve markaların davalı tarafından haksız olarak kullanılması, davalının sözleşme ve ek protokoldeki edimleri inkar etmesi hususlarını teşkil ettiğini, dava konusu alacak ve hakların doğumu, davalının haksız olarak davacıya ait ... marka, isim ve unvanını kullanmasından kaynaklandığını, 6769 sayılı Sınai Mülkiyet Kanunun 156 maddesi uyarınca, dava konusu uyuşmazlığın çözümünde Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi görevli olmasına rağmen, ilk derece mahkemesinin hatalı şekilde görevsizlik kararı vermesinin açık yasa hükmüne aykırılık teşkil ettiğini kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı vekili istinafa cevap dilekçesinde özetle; Davacı taraf uyuşmazlığın marka kullanım sözleşmesinden kaynaklandığını belirtse de alacak iddiası sözleşmenin ek protokol kapsamında kararlaştırılan artışa ilişkin bedelin Temmuz, Ağustos ve Eylül 2022 dönemi aylık ödemelerinin yapılmadığına yönelik olduğunu, uyuşmazlığın çözümünde sınai mülkiyet kanunu hükümleri uygulanmayacağından, görevli mahkemeler genel yetkili asliye ticaret mahkemeleri olup davanın görevsizlik nedeniyle usulden reddine ilişkin karar hukuka uygun olduğundan Davacının haksız istinaf taleplerinin reddine karar verilmesini talep etmiştir.İnceleme, 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun(HMK) 355. maddesi hükmü uyarınca istinaf dilekçelerinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırı hususların olup olmadığı gözetilerek yapılmıştır.İstinafa konu uyuşmazlık; eldeki asıl ve karşı davada görevli mahkemenin asliye ticaret mahkemesi mi yoksa fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi mi olup olmadığı noktasında toplanmaktadır. 6102 sayılı Türk Ticaret Kanunu'nun 4. maddesinde hangi işlerin ticari dava olarak nitelendirilecekleri belirlenmiş, anılan kanunun 5. maddesinde asliye ticaret mahkemesi ile asliye ve diğer hukuk mahkemeleri arasındaki ilişkinin görev ilişkisi olduğu belirtilmiştir. Bir davanın ticari dava sayılması için kural olarak ya mutlak ticari davalar arasında yer alması ya da her iki tarafın ticari işletmesiyle ilgili bulunması gerekirken havale, vedia ve fikri haklara ilişkin davaların ticari nitelikte sayılması için yalnızca bir yanın ticari işletmesiyle ilgili olması TTK'da yeterli görülmüştür. 6769 Sayılı SMK m.1"...Amaç ve kapsam (1) Bu Kanunun amacı; marka, coğrafi işaret, tasarım, patent, faydalı model ile geleneksel ürün adlarına ilişkin hakların korunması ve bu suretle teknolojik, ekonomik ve sosyal ilerlemenin gerçekleştirilmesine katkı sağlamaktır. (2) Bu Kanun; marka, coğrafi işaret, tasarım, patent, faydalı model ile geleneksel ürün adlarına ilişkin başvuruları, tescil ve tescil sonrası işlemleri ve bu hakların ihlaline dair hukuki ve cezai yaptırımları kapsar..." hükmü ile, m.156'da; "...Görevli ve yetkili mahkeme (1) Bu Kanunda öngörülen davalarda görevli mahkeme, fikri ve sınai haklar hukuk mahkemesi ile fikri ve sınai haklar ceza mahkemesidir...." hükümlerini haizdir. Somut davadaki uyuşmazlık Davacı Vakıf ile Davalı Şirket arasında 01.07.2020 tanzim ve başlangıç tarihli "İSİM VE LOGO KULLANMA SÖZLEŞMESİ" ve ek protokoldeki yükümlülüklerin yerine getirilmemesi nedenli alacaklı davası olup, davada ... isim ve logunun kullanım bedeline ilişki takip yapıldığı, bu edimin sözleşmenin 7. Maddesinde ve ek protokolde düzenlendiği, davada istenen diğer kalem alacağın sözleşmenin 7. Maddesinde düzenlenen ödemeye bağlı edimler olduğu, davacı adına 29/01/2021 başvuru tarihli ... başvuru numaralı ... markası ve 16/03/2021 başvuru tarihli ... başvuru numaralı ... markasının tescilli olduğu, davalının da 20/07/2020 başvuru tarihli ... KOLEJİ markası ile ... marka başvuruları gerçekleştirdiği anlaşılmıştır. Davanın 23/11/2022 tarihinde açıldığı, dava tarihinde davacı markalarının tescil edildiği, itirazın iptali istenen icra takibinde, ... isim ve logosunun kullanım bedeline ilişkin takip yapıldığı, bu edimin sözleşmenin 7. Maddesi ve ek protokolde düzenlendiği, davada istenen diğer alacağın, yine sözleşmenin 7. Maddesinde düzenlenen ödemeye bağlı edimler olduğu, davacı adına tescilli isim ve logo kullanım bedeline ilişkin davanın 6769 Sayılı SMK 156. Madde gereğince Fikri ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesinde görülmesi gerektiği kanaatiyle, davacı vekilinin istinaf talebinin kabulüne, ilk derece Mahkemesinin kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3. maddesi gereğince kaldırılarak, Bakırköy Fikri ve Sınai Haklar Mahkemesinin görevli olduğuna dair görevsizlik kararı verilmek üzere dosyanın ilk derece Mahkemesine iadesine karar verilmesi gerektiği kanaat ve sonucuna varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1- Davacı vekilinin istinaf isteminin KABULÜ ile;2- İstanbul Anadolu 1. Fikri Ve Sınai Haklar Hukuk Mahkemesi'nin 04/07/2023 tarih, 2022/263 E. 2023/123 K. Sayılı Kararının 6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3. maddesi gereğince KALDIRILMASINA,3- Dosyanın, yukarıda gösterilen biçimde inceleme ve değerlendirme yapılmak üzere mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4- İstinaf yasa yoluna başvuran davacı tarafından peşin olarak yatırılan istinaf karar ve ilam harcının talebi halinde kendisine iadesine,5- Dosya üzerinde inceleme yapılması sebebiyle vekalet ücreti tayinine yer olmadığına,6- İstinaf yasa yoluna başvuran tarafından istinaf aşamasında yapılan giderlerin ilk derece mahkemesince verilecek nihai kararda dikkate alınmasına,6100 Sayılı HMK'nın 353/1-a-3. ve 362/1-g. maddeleri gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda ve KESİN olmak üzere, oy birliğiyle karar verildi. 23/11/2023