Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

43. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2021/915

KARAR NO: 2024/1459

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 7. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 22/01/2020

NUMARASI: 2016/1284 Esas - 2020/40 Karar

DAVA: Tazminat (Rücuen Tazminat)

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 10/10/2024

Taraflar arasında görülen dava neticesinde ilk derece mahkemesince verilen hükmün davacı/davalı vekilince istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü;

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle, davacı şirket nezdinde, nakliyat sigortası bulunan dava dışı .. A.Ş'ye ait emtiyaların davalı şirket adına sefer yapan ...- ... plakalı araç ile taşınırken ıslandığı ve kullanılamaz hale geldiği, bu nedenle davacı sigorta şirketine emtiya hasarına ilişkin olarak hasar bedelinin sigortalısına ödediği, TTK 1301 maddesi anlamında, sigortalının kanuni halefi olduğu belirtilerek, iş bu hasar bedelinden kaynaklı 16.577 TL tazminatın ödeme tarihinden itibaren işleyecek en yüksek mevduat faiziyle birlikte taşıyıcı olan davalı şirket ile emtiyaların taşındığı aracın sigortalısı olan davalı sigorta şirketinden müştereken ve müteselsilen tahsiline karar verilmesi talep ve dava edilmiştir.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, Davaya konu hasar sebebiyle sigorta şirketine yapılan başvuru sebebiyle hasar dosyası açıldığı, ancak iş bu hasarın poliçe teminat şartları kapsamında değerlendirilmesi sebebiyle ödeme yapılmadığı belirtilerek, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI: İstinaf incelemesine konu kararı veren ilk derece Mahkemesince eldeki dava hakkında yapılan yargılama sonunda, " .davalılardan .. A.Ş 'nin , davacının dava dışı sigortalısı .. A.Ş'nin Almanya'daki müşterisine satmış olduğu emtiyaları (fındık ) Türkiye'den Almanya'ya taşınması işlemini üstlendiği, 23/11/2015 tarihinde ... - ... plakalı araç ile bu ürünler taşınırken varış noktasına geldiğinde, yanaştığı boşaltma rampası yerine açık alanda boşaltıldığı sırada dorsenin üzerindeki tentenin üzerinden rüzgarın etkisiyle kayan yağmur suyunun araçtan indirilen ve 9 çuval olarak belirtilen emtiyayı ıslattığı, bu nedenle hasar dosyasında da belirtilmiş olduğu üzere, tutanağın tutulduğu, aynı zamanda buna ilişkin fotoğrafların çekildiğinin belirtildiği, iş bu fotoğrafların dosyamız arasında mübrez bulunduğu, ... nolu raporla iş bu emtiyalara ilişkin davacı sigorta şirketinin ekspertiz raporunun düzenlettirildiği, bu raporda hasara ilişkin bilgi ve belgelerin de yer aldığı, net hasar tutarının softaş bedelinin düşülmesiyle birlikte 4.643,80 Euro olarak (14.258,79TL) belirtildiği, dosyadaki mevcut bilgi ve belgeler incelenerek, davalıların iş bu hasarla ilgili kusurlarının bulunup bulunmadığının, araştırılmasına yönelik mahkememizce, gümrük - nakliyat - taşımacılık alanında uzman bilirkişilerden rapor alındığı, iş bu hükme esas alınan bilirkişi raporlarında da belirtildiği üzere, nakliyat sigortası teminatı ve rücu durumu yönünden yapılan incelemede, davacının sigortalısına yapmış olduğu ödemenin 6102 sayılı TTK'nun 1472 maddesi uyarınca doğrudan halifiyet sıfatı kazandırmayacağı ve aynı zamanda bu ödeme dışında davacının davalılara rücu edebilme koşullarının da bulunup bulunmadığının araştırılmasının gerektiği anlaşılmakla, mahkememizce gerekli inceleme yapılmış ; CMR 17. Maddesinde de belirtilmiş olduğu üzere, hasara uğrayan malların ambalajlanmaması ya da hatalı ambalajlanması nedeniyle, zarar görülmesi durumunda taşıyıcının zarardan sorumlu tutulamayacağı göz önünde bulundurularak davaya konu uyuşmazlıkta, taşınan emtiyaların taşımacının gerekli dikkat ve özeni göstermemesinden kaynaklı bir zararın oluştuğu ispatlanamamıştır. Zira tutulan tutanaklar, ekspertiz raporu , hükme esas alınan bilirkişi raporu birlikte değerlendirildiğinde, iş bu emtiyaların taşımayı yapan aracın brandasının yıpranmış olmasından kaynaklı, yağmur suyunun emtiyalara ulaşmasından meydana gelmediği, iş bu hasarın varış noktasında ve alıcının hakimiyeti alanında açık saha da tahliye işlemleri devam ederken, branda da kalan yağmur suyunun indirilen çuvalların üzerine gelmesi ve iş bu emtiyaları ıslatmasından kaynaklı olduğu anlaşıldığından, CMR madde 17 / 4-d maddesi uyarınca davalı taşıyıcıya yüklenecek bir kusur oluşmadığı, davalının iş bu rücuen tazminat talepli davada sorumluluklarının bulunmadığı anlaşılmakla, davanın reddine.." karar verilmiştir.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; dava konusu uyuşmazlık hakkında dosya tekemmül etmeden, bilirkişi raporuna karşı itirazlarının nazara alınmadan hüküm tesisinin isabetsiz olduğunu, mahkemenin davalılara yüklenecek kusur bulunmadığı gerekçesine yönelik kararının hukuka ve hakkaniyete aykırı olduğunu, zarara sebebiyet veren eylem davalılar nezdinde ve davalıların kusuruyla meydana geldiğini, şöyle ki; davaya konu olayda; emtianın tahliyesi sırasında dorsenin yan brandasının sürücü tarafından açılmasıyla dorsenin üzerinde birikmiş olan suların dökülmüş olduğunun açık olduğunu, taşıyıcının; emtiaların sevkiyat sırasında yol, güzergah ve iklim koşullarını düşünerek ambalajlama ve istifleme aşamasında gözetim görevi bulunmakta olup, malın emniyetle taşınmasını sağlamak üzere gereken her türlü tedbiri alması, varsa hatalı ambalaja, istiflemeye, yüklemeye ve boşaltmaya karşı çıkması, basiretli bir taşıyıcıdan beklenen davranışta bulunması ve durumu gönderene veya alıcıya bildirerek gereken uyarıda bulunması gerek Türk Medeni Kanunun'da düzenlenen dürüstlük kuralı gereği gerekse de TTK' da düzenlenen basiretli tacir hükümleri gereği olduğunu, açıklanan nedenler ile; İstanbul Anadolu 7. Asliye Ticaret Mahkemesi 2016/1284 E.- 2020/40 K. 22.01.2020 tarihli kararının yasaya, usule, dosya kapsamına ve yerleşik Yüksek Yargı Kararlarına aykırı olması nedeniyle kaldırılmasına ve davanın kabulüne, yargılama giderleri ve karşı vekil ücretinin karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE: Dava, yurt dışı karayolu taşımasına ilişkin olarak taşımaya konu emtianın hasarlanması nedeniyle uğranılan zararı sigortalısına tazmin eden sigortacının ödediği bedelin rücuen davalılardan tahsili talebidir. Mahkemece davanın reddine karar verilmiş, karara karşı davacı vekilince istinaf yasa yoluna başvurulmuştur. İstinafa gelen uyuşmazlık temelde, taraflar arasında taşımaya konu ürünlerin hasarlanmasında davalı taşıyıcının kusuru bulunup bulunmadığı ile alınan bilirkişi raporunda eksiklik/hata bulunup bulunmadığı sonuç olarak davalıların davacının sigortalısına ödenen bedelden sorumlu olup olmadığı noktasındadır. Davacı tarafça, taşımaya konu emtianın ıslanması nedeniyle kullanılamaz hale geldiğinden bahisle, sigortalısına ödediği zarar bedelinin rücuen davalıdan tahsili istemiyle eldeki dava açılmıştır. Davacı taraf, meydana gelen hasarın emtianın nakli sırasında oluştuğunu iddia etmiş, davalı sigorta şirketi ise poliçenin özel şartlarının 6. Sayfasında sayılan teminat dışı hallerden 17. bentte Nakil aracının brandasının yırtık ve delik olması veya su geçirmezlik niteliğinin kaybedilmesinden dolayı taşınan emtiada meydana gelebilecek ıslanma hasarlarına ilişkin taleplerin belirtildiği, dolayısıyla rampa olmasına rağmen açık alanda emtianın indirilmesi sonucu oluşan zararlardan sorumlu olmadıklarını savunmuştur.Dava konusu taşımaya ilişkin CMR senedinde gönderenin davacı sigorta şirketinin sigortalısı dava dışı ... San. Ve Tic. A.Ş, alıcının Storck Service olduğu, malların teslim edileceği yerin Almanya, boşaltma adresinin Biermann/Almanya olduğu, malların teslim alındığı yerin Hendek/Sakarya- Türkiye olduğu, taşıyıcı firmanın davalı ... A.Ş, olduğu, taşınacak araç plakasının ... olduğu anlaşılmıştır. Gönderen satıcının alıcı adına düzenlediği 30/10/2015 tarihli ve 178.420,00 EURO bedelli faturada teslim şekli DAP, ödeme şekli ise mal mukabili olarak belirtilmiştir. Davacı sigorta şirketi tarafından davaya konu taşıma 01/09/2015-01/09/2016 poliçe geçerlilik süreli sigortalı dava dışı ... San. Ve Tic. A.Ş, Lehine düzenlenen ... nolu Nakliyat Emtia Sigorta poliçesi ile ziya ve hasarlara karşı sigortalanmış bulunmaktadır. Hasar ihbarında bulunulması üzerine, davacı sigorta şirketi tarafından ekspertiz raporu alınmış ve ve dava dışı sigortalısına farklı tarihlerde 16.557,00 TL ödenmiştir. Davalı şirketin Nakliyat Emtia sigortacısı olan davalı... A.Ş tarafından aldırılan 07/01/2016 tarihli ekspertiz raporunda; sürücü beyanına ve fotoğraflara göre ... ve ... plakalı araç içindeki fındıklar alıcı firma tarafından kontrol edilmiş ve boşaltma alanına yönlendirilmiştir. Boşaltma rampası yerine açık sahada tahliye yapılmış, boşaltma yapılması için römorkun sol yan brandası açılmış ve brandanın üst kısmında bulunan bir miktar su fındık çuvallarının üzerine gelmiştir. Söz konusu hasarın poliçe teminat dışı olduğu belirtilmiştir. Somut olayda taşımanın uluslararası taşıma olması nedeniyle CMR hükümlerinin uygulanması gerekir. CMR'nin 17/1. maddesine göre, taşımacı, yükü teslim aldığı andan, teslim edinceye kadar, bunların kısmen veya tamamen kaybından ve doğacak hasardan sorumludur.17/2. madde, "Eğer kayıp, hasar veya gecikme istek sahibinin hatası veya ihmalinden, taşımacının hatasından değil de istek sahibinin verdiği talimattan, yüke has bir kusurdan yahut da taşımacının önlenmesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise, taşımacı sorumlu tutulamaz." şeklindedir. 17/3. maddede de; taşımacının, taşımayı yapmak için kullandığı kusurlu taşıtları, bu taşıtı kiraladığı kişinin veya vekilinin yahut çalışanlarının hata ve ihmallerinden dolayı sorumlu olduğu ifade edilmiştir. Bu durumda kural olarak, taşıyıcı kendi kusurundan kaynaklanmayan bir sebepten ileri geldiğini ispat edemedikçe eşyaya gelen hasarı tazmin borcu altındadır. Bir başka deyişle taşıyıcının kusurlu olduğu karine olarak kabul edilir. Sorumluluktan kurtulabilmesi için taşıyıcının kusurlu olmadığını ispat etmesi zorunludur. Eğer kayıp ya da hasar yüke has bir kusurdan yahut da taşımacının önlemesine olanak bulunmayan durumlardan ileri gelmiş ise (CMR md.17/2) ya da eğer kayıp veya hasar; hasara uğrayan malların ambalajlanmaması ya da hatalı ambalajlanmış olması, yükün gönderici, alıcı veya bunlar adına hareket eden kişiler tarafından alınması, yüklenmesi, yığılması veya boşaltılması yüzünden yahut da kırılma suretiyle kısmen veya tamamen zarar görebilecek malların özelliğinin doğal sonucu olan (paslanma, çürüme ve benzeri gibi) özel risklerden doğmuş ise, taşımacı zarardan sorumlu tutulamaz (CMR md.17/4,b-cd). Bu sorumsuzluğu tespitte ölçü ise deneyimli ve basiretli bir taşımacının göstermesi gerekli özendir. Mahkemece alınan bilirkişi kök raporunda; somut olayda ..../... plakalı araçla komple kamyon hamulesi yük olarak davalı tarafından taşınan fındık türü ürünlerden bir kısmı, uluslararası karayolu süreci ifa edilirken yüke tahsis edilen aracın brandasının yırtık veya yıpranmış olması yüzünden araç kasasına sirayet eden yağmur suyu nedeniyle” değil; nakliye işi tamamlanıp, taşınan yükün alıcının emrine sunulmasından sonra varış noktasında ve alıcının hâkimiyet alanında, boşaltma rampası yerine açık sahada yapılan tahliye işlemleri sürerken aracın brandasında kalan yağmur suyunun, açık alana indirilen fındık çuvallarının üzerine gelmesi yüzünden (alıcının tespitine ve taşıma belgesindeki meşruhatına göre 9 adedi) ıslandığından ve Teknik olarak belli bir esneme payı olması gereken araç brandasının üzerinde kalan yağmur suyunun, alıcının sorumluluğu altında kış aylarında araçtan açık alana indirilen yükü ıslatmasına karşı taşıyıcıyı temsilen araç sürücüsünün alabileceği bir önlem de olmadığından; Yükün alıcı veya onun adına hareket eden kişiler tarafından Kasım ayında açık alana boşaltılmasının doğal sonucu sayılabilecek bu özel riskten doğan ıslanmaya bağlı hasarın tazmininden, davacının düzenlediği poliçe şartları gereğince kendi sigortalısına karşı görevlendirdiği bağımsız eksperin belirlediği miktara göre 13.434,48 TL tutarında tazminat ödeme yükümlülüğü doğsa da; taşımanın tabi olduğu kurallara göre yani CMR md.17/4-c uyarınca davalı taşıyıcının, dolayısıyla da onun üzerine düşebilecek mesuliyete sigorta güvencesi sağlayan diğer davalının “tazminat bağlamında davacının dava dışı sigortalısına ve/veya davacı sigortacıya karşı sorumluluğunun doğmadığı görüşü bildirilmiştir.Davacı sigorta şirketinin rapora itirazında; yüklemenin sorumluluğu gönderene ait olsa da taşıyıcının yol ve güzergâhın durumuna ve iklim koşullarına ambalajlama ve istifleme aşamasında gözetim görevi bulunduğu, davalının aracında mevcut brandanın gerekli gerginlik ve yapıda olmaması yani taşıyıcının özensizliği nedeniyle biriken kar suyunun emtiaya sirayeti sebebiyle olayın meydana geldiği belirtilmiş, itirazı üzerine alınan ek raporda itirazların ayrıntılı olarak karşılanmıştır. Hükme esas alınan bilirkişi raporunun dosya kapsamına uygun olduğu görülmekle davacı vekilinin eksik incelemeye dayalı olduğuna dair istinaf nedenleri de yerinde görülmemiştir.Somut olayda davalının taşıma sorumluluğunu üstlendiği, davacının da nakliyat sigortasını sağladığı fındık çuvallarının taşıma sırasında hasara uğramadığı, nakliye işi tamamlandıktan sonra ve taşınan yükün alıcı tarafından kontrol edildikten sonra yani alıcının talimatı ile aracın ilk etapta yanaştığı varış noktasındaki boşaltma rampası yerine kasım ayında açık alanda alıcısı tarafından yapılan tahliye işi sırasında hasarlandığı dolayısıyla davalı taşıyıcıya atfedilecek bir kusurun bulunduğundan söz edilemeyeceğinden ilk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmesinde isabetsizlik görülmemiştir. HMK'nın 355. Maddesi uyarınca kamu düzenine aykırılık ve istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak yapılan istinaf incelemesi sonunda; ilk derece mahkemesi kararının usul ve esas yönünden hukuka uygun olduğu anlaşıldığından davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun reddine karar vermek gerekmiştir. yerinde olup, davacının tüm istinaf sebeplerinin reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle:1-Davacı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE,2-Davacı tarafından başvuru sırasında peşin olarak yatırılan 59,30 TL harcın, alınması gerekli olan 427,60 TL harçtan mahsubu ile bakiye 368,3‬0 TL istinaf karar harcının davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından istinaf aşamasında yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nın 362(1)a maddesi uyarınca kesin olarak oy birliğiyle karar verildi.10/10/2024