Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

3. HUKUK DAİRESİ

ESAS NO: 2023/3299

KARAR NO: 2024/2240

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

K A R A R

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 08/06/2023

NUMARASI: 2020/575 E - 2023/605 K

DAVANIN KONUSU: Tazminat

KARAR TARİHİ: 17/09/2024

Yukarıda tarafları ve konusu yazılı bulunan dava ile ilgili olarak, ilk derece mahkemesince verilen kararın istinaf edilmesi sebebiyle , dava dosyası üzerinde yapılan inceleme sonunda;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili firmanın, şehirlerarası yolcu taşımacılığı yaptığını, 10/05/2019 tarihinde ... plakalı ... model aracın motor arızası yaptığını, ... arifesinde bayramda sefer yoğunluğu olacağından ötürü müvekkili firmanın aracını yaptırmak için davalı ...- ... ile anlaştığını, müvekkili firmanın 10/05/2019 tarihinde araçtaki motor arızasının giderilmesi için davalı tarafından araç motorunun sıfırdan değiştirildiğini, müvekkili, 13/05/2019 da aracını teslim almaya gittiğinde aracı test ederken aracın motorunun tekrar yandığını, daha sonra davalı yan 16/05/2019’da müvekkili arayarak aracını teslim alabileceğini ancak 20.05.2019’da aracı bakıma getirmesi gerektiğini söylediğini, bunun üzerine müvekkilinin de aracını teslim aldığını, ancak aracın normal bir şekilde çalışmadığını fark ettiğini, 20.05.2019’da müvekkili aracı bakıma götürdüğünde bu durumu ...’e bildirmesine rağmen dikkate alınmadığını ve aracın yeterince kontrolünü yapmadıklarını, 22/05/2019’da aracın interkolunun patladığını, müvekkilinin zaman kaybetmeden davalı ... başvurduğunu, ancak 24/05/2020’de aynı sorunun tekrar ettiğini, müvekkili, tekrar davalı ... başvurduğunda bunun normal olduğu söylendiğini, 29/05/2019’da aracın deve boynu denilen parçasının patladığını, müvekkili, deve boynu denilen parçayı tamir ettirmesine rağmen 09/06/2019’da aynı sorunun tekrar ettiğini, araçta yüksek basınç olduğundan sürekli en zayıf yerlerinde patlama meydana geldiğini, bu sırada da araçta sürekli olarak su hortumlarında patlama meydana gelmeye başladığını, müvekkilinin artarak devam eden sorunlar nedeniyle tekrar ... başvurduğunu, aracın turbosunu motor değişimi yapılırken kontrol ettiklerini söylemelerine ve bunu faturaya yansıtmalarına rağmen turboyu kontrole göndereceklerini bildirip, tekrar müvekkilden ücret tahsil ettiklerini, araçtaki yüksek basınçtan kaynaklanan bu aksaklıkların Ağustos ayına kadar devam ettiğini, aracın 6 defa deveboynu patladığını, 18 Ağustos’ta yüksek basınçtan dolayı araçtaki ani su yükselmesinden dolayı aracın üst kapağı çatladığını, karşı tarafça üst kapağın değiştirilmesinden sonra, aracın hararet yaptığını artık sorunların bittiğini söylediğini, fakat araçtaki sorunların bitmediğini, araçta yine yüksek basınç meydana geldiğini, buna bağlı olarak da hortumlarda şişlik, su kaçakları, EGR. arızası, interkol patlamaları meydana geldiğini, müvekkili üst kapak değiştikten bir hafta sonra karşı tarafa ısrarla araçta yüksek basınç olduğunu söylemesine rağmen karşı taraf yeterince ilgilenmediğini ve çözüm bulmadığını, 02/09/2019 tarihinde aracın yine yüksek basınçtan dolayı arıza yaptığını, yeniden kapak değişiminden sonra yüksek basınç sorununun çözülmediğini, araç iki gün sonra tekrar arıza yaptığını, müvekkilide aracı tekrar ...’e götürdüğünü ve bunun üzerine hata yaptıklarını, sorunu çözeceklerini, sıfır motor takacaklarını bildirdiklerini, müvekkilinin de bu uzlaşmayı kabul ederek 4 Eylül’de aracı ... Otomotive götürdüğünü ve araca karşı tarafın sıfır olduğunu iddia ettiği yeni motor takıldığını, daha sonra müvekkiline motorun sadece içinin sıfır olduğunu, bir sorun yaşanmayacağını söylediklerini, ayıplı hizmet sebebiyle davanın kabulü ile, fazlaya ilişkin talepleri saklı kalmak kaydıyla şimdilik 10.000,00-TL maddi tazminatın davalı tarafından ilk hatalı işlemin yapıldığı 10/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan alınarak müvekkiline verilmesini, davacı Şirketin bu süreçte araç içerisinde yolcular var ve taşıma halindeyken davalının sebep olduğu hatalı işlem nedeniyle de birçok kez yolda kaldığı ve yolculara eksik hizmet sunulmasına neden olduğu, ticari işletme olarak itibarının zedelendiği, bu sebeplerle müvekkili için 50.000,00-TL manevi tazminatın davalı tarafından ilk hatalı işlemin yapıldığı 10/05/2019 tarihinden itibaren işleyecek ticari temerrüt faizi ile birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde ;davacının aracındaki arızanın tespiti sonrası motorun bitik olduğunun anlaşıldığını ve firmaya sıfır motor fiyatının 60.000,00-TL den daha fazla olacağı motor revizyonunun ise maksimum 30.000,00-TL olacağının aktarıldığını, davacının revizyon motor denilen tamirli ve ikinci el motoru tercih ettiğini, aracın motor onarımının bu şekilde başlandığını ve bitirildiğini, sıfır motorun takılmadığını, fiyatlara bakıldığında sıfır olmadığının açık olduğunu, araç için alınan sıfır motor tekliflerinden ...’den alınan motor teklifinin 16.354 Euro, ... San. Ve Tic.Ltd.Şti. den alınan teklifin ise 80.000,00 TL+KDV olduğunu, ... nolu servis formundan da görüleceği üzere motor tamirinin 26.320,00TL tuttuğunu, bu fiyattan iskonto yapılarak tarafların 25.790,00-TL’ye işçilik dahil anlaştıklarını, motor revizyonu yapıldıktan sonra araç teslim edilirken davacı şirkete ilk bakım hariç her 10.000 km’de ya davalı müvekkiline ait servise ya da yetkili serviste mutlaka bakım yapması gerektiğinin söylendiğini, davacının ilk başlarda bu uyarıya uyduğunu daha sonrasında aksattığını ve aracının zarar görmesine sebep olduğunu, bakım kayıtları ve km bilgilerinin deve boynu denilen parçanın sadece 2 kez değiştirildiğini, değişmesinin nedenin de aracın motordan bağımsız parça olan turbosunun arızalı olmasında dolayı bu arızayı gidermeden davacının aracını kullanması olduğunu, motor revizyonunda da turbo ve deveboynunun herhangi bir işlem görmediğini, deveboynunun zaten motorun bir parçası olmadığını, aracın turbo arızalarının nedeninin hortum patlamaları, aracın bakımlarının yapılmaması, aracın susuz kullanılması gibi tamamen kullanıcı kaynaklı olduğunu, aracın yağ bakımının 4702 km geç yapılmasının hemen akabinde 24.08.2019 tarihinden sonra sürücü ...’ın müvekkilini aradığını ve araçta sorun olduğunu belirttiğini, belirtilen gün motor kaputu açıldığında kalorifer hortumunun patlamış olduğunu ve motorda hiç su kalmadan kullanıldığının tespit edildiğini, bu şekilde kullanımdan dolayı motorun bir takım parçalarında sorun baş gösterdiğini, aracın bu arızadaki tamirinin müvekkili tarafından karşılandığını ve araç sahibinden hiçbir ücret alınmadığın, bu işlem yapıldığında aracın 616.000 km’de olduğunu, daha sonra aracın yine bakımlara getirilmediğini, davacı tarafın basınç, sıcaklık ve turbo arıza ve şikayetlerine ilişkin en son 606.721 km’de işlem yapıldığını, 24.02.2020 tarihinde motor revizyon işleminden 9 ay sonra turbo arızasından 6 ay sonra bakımdan 64324 km sonra motor revizyon işleminden 171.950 km sonra aracın yine müvekkilinin servisine çekici ile getirildiğini, yapılan incelemede turbonun tamamen dağılmış olduğunu, turbo dağılmış olarak uzun bir süre kullanıldığı için motorda yağ basması meydana geldiğini, aracın turbocuya götürülmesi gerektiğini söylendiğini, turbocunun motorda sorun çıkabilir şeklinde araç sahibini uyardığını, davacı şirket yetkililerinin bu riski göze alarak aracı işe başlattığını, bundan birkaç gün sonra aracın motor yediğinin öğrenildiğini, aracın bu arızası için müvekkilinin servisine başvurulmadığını, davacının aracı davalıdan bağımsız şekilde en yakın turbo tamircisine götürdüğünü, aracın çalışmasından dolayı ciddi kilometre yaptığını, aracın bakımının aksatılmaması gerektiğini, davacının bakımları düzenli yaptırmadığını ve bunlardan dolayı turbo arızaları ve motor arızalarının baş gösterdiğini, davacı şirketin veya araç sürücüsünün araçlarını özen yükümlülüğüne aykırı kullandığını ve araçta arızların ortaya çıkmasına sebep olduğunu, davacı tarafın araca müvekkili tarafından yapmış olduğu bütün masrafları bakımlar dahil talep etmekte olduğunu, bunun mümkün olmadığını, motor tamiri için 25.790,00-TL’ye anlaşıldığını, ödenen diğer bedellerin motor ile alakası olmayan arızalara ve rutin araç bakımlarına ilişkin olduğunu, aracın motorunun 43.702,00-TL ye yapıldığı ve bu bedelin müvekkili tarafından ödenmesinin talep edildiğini, söz konusu arızaların davacının kusuru ile meydana geldiğini, davacının çekici masraflarına ilişkin iddialarını ispatla yükümlü olduğunu, en son turbo arızasından dolayı aracın yolda kalması sebebiyle çekici ücretinin makbuzunun davalıya yükletilmesinin kabul edilemeyeceğini, araç için yapılan yağ bakımı masraflarının müvekkiline yükletilmek istendiğini ve 55 gün iş gücü kaybı ve günlük 2.000,00-TL net kar iddiasının aracın sorunlarının davacının açık kusuruyla meydana gelmesinden dolayı kabulünün mümkün olmadığını, davacının açık olarak ihmal, kusur ve özen yükümlülüğüne uymaması nedeniyle arızaların meydana gelmesinden dolayı davanın reddine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece yapılan yargılama sonunda ; Davacının maddi tazminat talepleri yönünden açılan davanın kısmen kabul kısmen reddi ile; 2.450,00 TL araç onarım bedeli, 1.050,00 TL ticari kazanç kaybı bedeli, 10/08/2019 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine karar verilmiştir. Mahkemece verilen kararı,davacı vekili istinaf etmiştir. Davacı vekilince verilen istinaf dilekçesinde özetle; müvekkilinin uğramış olduğu zararın bilirkişi tarafından hazırlanan raporda belirtilen miktardan oldukça fazla olduğu, davanın açılmasından evvel anılan aracın motordaki sorunun neyden kaynaklandığını ve ... Otomotivin yapmış olduğu tamirat işlemlerinin doğru işlem olup olmadığının ve 2013 model aracın uğradığı zararın ve değer kaybının tespiti için Bakırköy 4. Sulh Hukuk Mahkemesi'nin 2020/47 D.İş dosyasından bilirkişi raporu alındığı, bilirkişi raporu ile de sabit olduğu üzere araçta meydana gelen arızaya davalı firmanın hatalı işlerinin sebep olduğu, görüldüğü üzere davalının ayıplı hizmeti nedeniyle müvekkili firmanın birçok zarara uğramış olduğu,ancak yerel mahkemece 19/06/2022 tarihli kök ve 28/03/2023 tarihli ek bilirkişi raporu hükme esas alınarak; 2.450,00 TL araç onarım bedeli, 1.050,00 TL ticari kazanç kaybı bedeline hükmedilmesinin usul ve yasaya aykırı olduğu, davacı müvekkilinin aracının arızalı olması nedeniyle 55 gün iş kaybına uğradığı, müvekkili firmanın davaya konu araç ile yaz aylarında ortalama 2.500 TL, kış aylarında ise ortalama 1.500 TL günlük kar ettiği, aracın 55 gün çalışmaması nedeniyle kardan mahrum kaldığı, bilirkişi raporuna itiraz dilekçesinde her ne kadar yeni bir bilirkişiden ek rapor alınmasını talep ettiklerini, ancak Mahkeme tarafından kök raporu hazırlayan bilirkişiye dosya yeniden tevdii edilerek ek rapor hazırlandığı, bilirkişi raporunda itirazlarının karşılanmadığı, müvekkili davacının aracın ilk arızasının meydana geldiği 10/05/2019 tarihinden beri aracın tamiri için davalı firmaya toplamda 36.110 TL ödeme yaptığı, ilgili faturaların dava dilekçesi ekinde yerel mahkemeye sunulduğu, davalıya kesilen faturaların ödemesi 26.000 TL tutarında 2 adet çek (yerel mahkeme dosyasında mübrez) ve kalan 10.110 TLnin ise bir kısmı nakit bir kısmı ise kredi kartı ile ödendiği, delil tespiti yapılıp, bilirkişi raporu düzenledikten sonra daha fazla araçtan sağlayacağı kardan mahrum kalmamak için davadışı başka firmalara başvurmuş ve aracı tamir ettirmiş olduğu, bu süreçte aracın tamiri için ... Otomotive 40.002 TL (yerel mahkeme dosyasında mübrez) ve ... Ltd. Şti. firmasına 3.700,00 TL (yerel mahkeme dosyasında mübrez) ödeme yaptığı, davalının sebep olduğu toplamda 43.702 TL, davalının yanlış işlemlerinden dolayı birçok kez yolda kalması nedeniyle birçok kez çekici çağırmak zorunda kaldığı, 11/03/2020 tarihinde çekiciye 1.770 TL ödeme yaptığı (yerel mahkeme dosyasında mübrez).daha önceki arızalarda ise 7 kere çekiciye başvurmek zorunda kaldığı ve her seferinde 1.000,- TL ödeme yaptığı, davalının kusuru nedeniyle yolda kalan aracın çekilmesi için harcanan 8770,- TL, davalının kusuru nedeniyle aracın yağ deşiğimi 1.600 TL ödeme yaptığı, mahkemeye ilgili ödemelerin faturası ve davalı firmanın muhasebecisi ile yapılan whatsapp konuşması sunulmuş olup, yerel mahkeme dosyasında mübrez olduğu, yerel mahkemenin hükmettiği maddi tazminatın somut olay dahilinde oldukça az ve yetersiz olduğu, ayrıca manevi tazminat isteminin konusuz kaldığına yönelik kararın da usul ve hukuka aykırı olduğu ileri sürülerek, kaldırılması istenmiştir ...nun 355. maddesi uyarınca, ileri sürülen istinaf sebepleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucunda; dava ,ayıplı hizmet sebebiyle maddi ve manevi tazminat talebine ilişkindir. Dosyadaki bilgi ve belgelere göre ; davacıya ait aracın davalı işyerinde birden fazla kez tamir gördüğü anlaşılmaktadır.Mahkemece yargılamada makine mühendisi bilirkişiden kök ve ek raporlar alınmıştır. Bilirkişi Makine Mühendisinin kök raporunda özetle; dava konusu ... plakalı aracın davalı tarafından 05.06.2019 tarihinde ve araç 563.962 km’de iken motor bloğu değişimi, silindir kapağı onarımı, yakıt sistemi ve soğutma sisteminde onarımların yapılmış olduğunu, 08.08.2019 tarihinde 606.021 km’de yapılan onarımlara kadarki tüm onarımların aracın kullanımına bağlı ve aracın yaşına bağlı onarımlar olduğunu ve motor onarımı ile ilgili olmadığını, dava konusu aracın 24.02.2020 tarihinde motor onarımından 171.950 km sonra oluşan turbo arızasının dava konusu motor onarımı ile bir bağlantısı olmadığını, motor onarımından sonra en az 171.950 km yol katedilmiş olmasından dolayı dava konusu araçta uygun olmayan parçaların kullanılmamış olduğunu, davalı tarafından soğutma suyu sisteminde oluştuğu anlaşılan ve su kaçaklarına sebebiyet veren deve boynu değişimi ile su deposu ve su hortumu parçaları ile birlikte akabinde intercooler radyatörünün yeniden değiştirilmesini, soğutma sistemindeki arızanın tam olarak zamanında giderilmemesi neticesinde oluştuğunu, davalının bu konuda hizmet ayıbı bulunduğunu, davalı tarafından davacının aracında ayıplı hizmet sunulması nedeniyle, onarım tarihleri itibariyle 2.450,00-TL tutarın davacıya iade edilmesi gerektiğini, dava konusu aracın trafik tescildeki motor numarasının onarım yapıldığını tarih 05.06.2019'dan sonra Bakırköy 4.Sulh Hukuk Mahkemesinin 2020/47 D.İş sayılı dosyası kapsamında yapılan 29.05.2020 tarihindeki incelemeye kadar değiştirilmemiş olduğu anlaşıldığından, sandık motor veya yarım motor olarak satın alınan orijinal parçalar ile trafik tescilde motor numarasının değişiminin yapılması için gerekli gümrük belgeleri ve faturalar bulunduğundan, davacı ile davalının araca onarım için takılan motor bloğunun çıkma olarak takılması hususlarında anlaşmış olabileceklerini, davacının, davalının hizmet eksikliği nedeniyle dava konusu ... plakalı aracını kullanamamasından kaynaklanan ticari kazanç kaybının 1.050,-TL olacağını, davacı tarafından ödenen çekici ücretinin dava konusu motor arızasından yaklaşık bir yıl sonrasına ait olduğundan ve başkaca çekici ücreti masrafına ait fatura vb. belge bulunmadığından, çekici ücreti talebinin yerinde olmadığı şeklinde görüş bildirmiştir. Bilirkişi ek raporunda, itirazlara ve beyanlara kök raporda yeterli açıklamaların yapılmış olması ve dava konusu aracın onarım ve arızalarının detaylı bir şekilde tek tek incelenmiş olması nedeniyle, kök raporda belirtilen kanaatlerinde herhangi bir değişiklik olmadığı beyan edilmiştir. Davacı tarafça sunulan masraf belgelerinin tarihsiz olduğu, araç plaka numarasının yazılmadığı ,bu sebeple masrafları ispata yeterli belgeler olmadığından dikkate alınmadığı,aracın makul tamir süresinin tesbit edildiği ve davacı taraf kazanç kaybına ilişkin belge sunmadığından,bu hususta tanık beyanları da örtüşmediğinden ilgili kurumun bu husustaki yazı cevabının hesaplamada esas alınmasında hukuka aykırılık bulunmadığı,bu sebeple bilirkişi raporunun hükme esas alınmasında isabetsizlik olmadığı,davacının maddi tazminata ilişkin istinaf sebeplerinin yerinde olmadığı anlaşılmıştır. Davacı tarafın manevi tazminata ilişkin istinaf sebeplerinin incelenmesiyle ; manevi zarar, bir kişinin kişilik değerlerinde iradesi dışında meydana gelen eksilmeyi ifade eder. Hayat, vücut bütünlüğü, sağlık, özgürlük, isim, resim, şeref, haysiyet, ticari itibar gibi değerler, kişilik değerlerini oluşturur. Bu değerlere saldırı, objektif eksilmeyi ifade eder. Manevi zararın tazmin edilebilmesi için objektif unsur yanında bir de sübjektif unsurun gerçekleşmesi gerekir. Sübjektif unsur ise, zarar görenin söz konusu ihlal sonucu kişiliğinde, manevi varlığında objektif olarak meydana gelen bu eksilmeyi yaşaması, duyması, onu hissetmesi, bunun sonunda da acı, elem, ızdırap duymasıdır. Sübjektif unsur yoksa manevi zarar da yoktur.Somut olayda davacının kişilik haklarının zarar gördüğü kabul edilemez. Davanın açıldığı tarihte yürürlükte olan Türk Borçlar Kanunu uyarınca, manevi tazminata hükmedilebilmesi için; şahsiyet hakkının hukuka aykırı bir şekilde zarara uğraması gerekir. Kişilik haklarının zarar görmediği hallerde, eylem hukuka aykırı olsa dahi manevi tazminata hükmedilmesi olanaklı değildir.Bu sebeple mahkemece manevi tazminat talebinin ispatlanamadığından reddine karar verilmesinde usul ve hukuka aykırılık bulunmamaktadır. Böylece ,mahkemece verilen kararda maddi vakıa ve hukuki denetim yönlerinden usul ve hukuka aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davacı tarafın istinaf talebinin reddine karar verilmesi gerekmiştir.

K A R A R: Yukarıda açıklanan nedenlerle; Davacının istinaf başvurusunun HMK 353/1-b-1 maddesi uyarınca reddine, Alınması gereken 427,60 TL karar ve ilam harcının, peşin alınan 539,70 TL harçtan mahsubu ile bakiye 112,10 TL'nin talebi halinde davacıya iadesine ,İstinaf masrafının istinaf eden üzerinde bırakılmasına, İstinaf sebebiyle yatırılan gider avansı bakiyesi varsa karar kesin olmakla istinaf edene ilk derece mahkemesince iadesine, Dair dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda HMK 362/1-a maddesi gereğince kesin olmak üzere oybirliği ile karar verildi. 17/09/2024