İstanbul BAM 16. HD 2022/1710 E. 2024/906 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO: 2022/1710 Esas

KARAR NO: 2024/906

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 1. FİKRİ VE SINAÎ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

TARİHİ: 07/06/2022

NUMARASI: 2019/72 Esas, 2022/142 Karar

2019/72 ESAS SAYILI ASIL DAVADA VE 2019/73 ESAS SAYILI BİRLEŞEN DAVADA

ASIL DAVA TÜRÜ: Faydalı Model Belgesinin hükümsüzlüğü

BİRLEŞEN DAVA TÜRÜ: Endüstriyel tasarım belgesinin hükümsüzlüğü

2020/76 ESAS SAYILI BİRLEŞEN DAVADA

ASIL DAVA: Faydalı Modelden Kaynaklanan Haklara Tecavüz, Maddi Manevi

Tazminat, Haksız Rekabetin Tespiti

KARŞI DAVA: Faydalı Modelin Hükümsüzlüğü ve Maddi Tazminat

KARAR TARİHİ: 16/05/2024

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

ASIL DAVA: Davacı vekili dava dilekçesi ile,Müvekkilinin makine ve konveyör sektöründe faaliyet gösterdiğini, müvekkili ile davalı şirketin kurucu ortağının daha önceden müvekkili şirketin ortaklarından olduğunu, daha sonradan davalı şirket ortağı ... ve müvekkilinin ortaklık ilişkilerine son verdiklerini, davalı firmanın sahibi ... müvekkili ile ortaklık ilişkisini bitirdikten bir süre sonra ve yine davalı firmanın diğer ortağı ... müvekkili firmadan ayrıldıktan sonra edindikleri bilgiler doğrultusunda üretim tekniği, tasarım ve benzeri sair diğer bilgiler olmak üzere müvekkilinin gerçek hak sahibi olduğu dava konusu faydalı model belgesinin ... sayı ile kendi adına tescil ettirdiğini, bu faydalı model belgesine konu ürünün davalı firma sahiplerinin müvekkili firmanın bünyesinde çalıştıkları süre zarfında müvekkili tarafından kamuya sunulduğunu, piyasaya arz edildiğini ve ticari faaliyetlerine konu edildiğini, müvekkilinin davalı firmanın tescil ve başvuru tarihinden önce 2014 yılında dava dışı ... Sanayi ve Pazarlama A.Ş.'ne faydalı model belgesine konu ürünün satışını gerçekleştirdiğini, davalı firmanın gerçek hak sahibi müvekkiline ait olan ürünü TPMK nezdinde tescil ettirdiği gibi aynı zamanda müvekkilinin hali hazırda çalıştığı firmalar ve başta ... Sanayi ve Pazarlama A.Ş.'ye teklif götürerek müvekkili firmanın tasarladığı, ürettiği, kamuya sunduğu ve ticari faaliyetine konu ettiği ürünün gerçek hak sahibiymiş gibi eylemler gerçekleştirdiğini ve davalının bu eylemlerinin müvekkilinin faydalı model belgesinden doğan haklarını ihlal ettiğini iddia ederek, davalı adına ... sayı ile tescilli faydalı model belgesinin hükümsüzlüğünü ve sicilden terkinini talep ve dava etmiştir.

CEVAP: Davalı vekili cevap dilekçesi ile, Müvekkili firmanın makine ve konveyör sektöründeki geçmişe dayalı bilgi, birikim ve yeniliklere açık ileriye dönük bir yapıyla kurulduğunu, müvekkili şirketin 2015 yılında müşterilerine daha kaliteli ve iyi hizmet vermek için kendisinin geliştirdiği "PALET AKTARMA SİSTEMİ"ni devreye soktuğunu, 2016 yılında bu ürünün tescil belgesini aldığını, müvekkilinin faydalı model belgesi incelendiğinde herhangi bir kopyalama yapmadığının ve kopyalama yapma ihtimalinde dahi bu tescili alamayacağının açık olduğunu, müvekkili firmanın yaptığı tescil işleminin yalnızca hakkın kullanımının belgelenmesinden ibaret olduğunu, davacının müvekkili firmanın ortaklarının davacı firmadan öğrendikleri bilgi, teknik ve deneyimle ürün tescili yaptırma iddialarının hakkaniyete aykırılık teşkil ettiğini, davacı tarafından açılan davanın müvekkili firmanın itibarını zedeleme niyetli açıldığını, müvekkili firma aleyhine yöneltilen tüm iddiaların haksız ve mesnetsiz olduğunu savunarak, davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA: Mahkemenin 2019/73 Esas sayılı birleşen dosyasında davacı vekili dava dilekçesi ile, Müvekkilinin kurucusu ... ile davalının kurucu ortağı olan ...'ün daha önce ... Sanayi Ticaret Limited Şirketi'nin ortaklarından olduğunu, daha sonradan ortaklık ilişkilerine son verdiklerini, davalı firma ortaklarından ...'ın ise müvekkili firmada imalat müdürü olarak çalıştığını ve sonrasında istifa ettiğini, davalı firmanın diğer ortağı ...'ın müvekkili firmadan ayrıldıktan sonra edindikleri bilgiler doğrultusunda (üretim tekniği, tasarım vb sair diğer bilgiler) müvekkilinin gerçek hak sahibi olduğu işbu davaya konu ürünü TPMK nezdinde kötüniyetli bir şekilde tescil ettirdiğini, davaya konu tasarım (makine) davalı firma sahibi ... ve ...'ın müvekkili firma bünyesinde çalıştığı süre zarfında müvekkili firma tarafından kamuya sunulduğunu, müvekkilinin işbu davaya konu ürününün, davalı firmanın tescil ve başvuru tarihinden önce 2014 yılında dava dışı şirkete teklif olarak sunduğunu ve teklifin onaylandığını, ... ve ...'ın ... San.ve Tic.Ltd.Şti unvanlı bir şirket kurarak müvekkilinin hak sahibi olduğu davaya konu edilen tasarımı birebir kopyalamak suretiyle TPMK nezdinde müracaatta bulunduğunu ve ... sayılı tasarımı müvekkilinden habersiz ve rızası hilafına tescil ettirdiğini, davalı firmaya ait tasarım ürününün yeni olmadığını, davaya konu tasarımın gerçek hak sahibinin müvekkili firma olduğunu, söz konusu ürünün davalı firmanın kurucusu tarafından haksız ve kötü niyetli olarak tescil ettirildiğini iddia ederek, davalı adına ... sayı ile tescilli tasarımın hükümsüzlüğünü ve sicilden terkinini talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP: MahkemeNİN 2019/73 Esas sayılı birleşen dosyasında davalı vekili cevap dilekçesi ile, Müvekkili adına yapılan endüstriyel tasarım başvurusunun ... numara ile sicile kayıt edilerek 01/12/2015 tarih ve 236 sayılı Endüstriyel Tasarımlar Bülteni'nde yayınlandığını, tescile altı aylık yasal süresi içerisinde herhangi bir itirazda bulunulmadığından tescillerinin kesinlik kazandığını, müvekkili firma yetkilisi ... ve ... hakkında öne sürülen işbu davaya konu iddiaların haksız ve mesnetsiz olduğunu, etik kurallarına da aykırılık teşkil ettiğini, müvekkili aleyhine açılan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

BİRLEŞEN DAVA: Mahkemenin 2020/76 Esas sayılı birleşen dosyasında davacı vekili dava dilekçesi ile, Müvekkilinin ... tescil numaralı "Manuel, Yarı Otomatik ve Tam Otomatik Palet Aktarma (Değiştirme)" isimli faydalı modelin sahibi olduğunu, müvekkili şirketinin eski ortağı olan ... ile eski imalat müdürü olan ...'ın 2015 yılında müvekkilinin şirketinden ayrılarak davalı olan şirketi kurduklarını, müvekkili şirket bünyesinde bulundukları dönede müvekkiline ait olan faydalı modele konu ürüne dair bilgileri, ticari sır ve müvekkilinin müşteri çevresine ilişkin bilgilere haiz olduklarını, davalı şirket ortakları tarafından davalı şirketin kurulmasının ardından müvekkiline ait olan faydalı modele konu makinenin aynısı için ... tescil numaralı faydalı model başvurusunda bulunduklarını, davalı tarafın bu davranışlarının müvekkilinin sınai haklarına tecavüzün ve kötü niyetlerini ortaya koyduklarını, nitekim taraflarınca mahkememiz nezdinde 2019/72 Esas sayılı dosyası ile faydalı model tescilinin hükümsüzlüğü ve tasarım tescilinin hükümsüzlüğü talebi ile dava ikame ettiklerini, davalı tarafın aslen müvekkili tarafından geliştirilen ve faydalı model ile korunan makineyi hukuka aykırı bir şekilde kopyaladığını ve bu makine aracılığıyla ürettiği ürünleri yine müvekkilinin satış yaptığı müşterilere sattığını, karşı tarafın tüm bu eylemlerinin müvekkilinin faydalı modelden doğan haklarını ihlal ettiğini iddia ederek, müvekkilinin faydalı model haklarına tecavüzün ve haksız rekabetin tespitini, men'ini, ref'ini, tecavüze konu ürünlere el konularak imhasını, 5.000,00 TL maddi ve 100,000,00 TL manevi tazminatın tahsili ile hüküm özetinin ilanını talep ve dava etmiştir.

BİRLEŞEN DAVAYA CEVAP/KARŞI DAVA: Mahkemenin 2020/76 Esas sayılı birleşen dosyasında davalı/karşı davacı vekili cevap ve karşı dava dilekçesi ile, Davalı/Karşı davacı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkili şirketinin ticari faaliyetlerine başlar başlamaz sektöründeki ticari itibarını yüceltme ve güçlendirme konusunda hızlı bir ilerleme kaydettiğini, bu minvalde 2015 yılında müşterilerine daha kaliteli hizmet vermek için "Palet Aktarma Sistemi'ni devreye soktuğunu, ürünü 2015/06622 tescil numarası ile tescil ettirdiğini, davacı tarafın müvekkilinin kendilerinden öğrendikleri bilgi, teknik ve deneyimle ürün tescili yaptırdığı iddiasının gerçeği yansıtmadığını, 2005 yılından beri müvekkili şirket ortakları tarafından tasarlanıp üretilen, kullanılan ve dava dışı şirketlere satışı yapılan makine hakkında müvekkili şirket tarafından ... tescil numaralı faydalı model başvurusunda bulunularak tescil edildiğini, ancak davacı-karşı davalı tarafın müvekkili şirket tescil başvurusunda bulunduğu makinelerle birebir aynı olan ... tescil numaralı faydalı model başvurusunda bulunarak müvekkili şirketin kullanma hak ve yetkisine sahip hususlarda kötü niyetli şekilde hareket ettiğini, müvekkili şirketinin faydalı model korunma haklarına tecavüz ettiğinden davacı-karşı davalı adına kayıtlı ... tescil numaralı faydalı modele yönelik hükümsüzlük talebinde bulunma zaruriyetinin hasıl olduğunu beyan ederek, öncelikle asıl davanın reddini, 2015/13237 tescil numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğünü ve 5.000,00 TL maddi tazminatın davacı/karşı davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI:

"...A-ASIL DOSYA (2019/72 ESAS) YÖNÜNDEN 1-Davacının davasının KABULÜNE, davalı adına olan 2015/12269 tescil nolu faydalı modelin hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine,

B-BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2019/73 ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN; 1-Davacının davasının KABULÜNE, davalı adına tescilli ... tescil nolu endüstriyel tasarımın hükümsüzlüğüne, sicilden terkinine,

C-BİRLEŞEN MAHKEMEMİZİN 2020/76 ESAS SAYILI DOSYASI YÖNÜNDEN;

-ASIL DAVA YÖNÜNDEN: 1-Davacının davasının REDDİNE,

-KARŞI DAVA YÖNÜNDEN:1-Davalının karşı davasının REDDİNE," Şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ: Davacı ...ŞTİ vekili istinaf isteminde; Davalı tarafın faydalı modeli ile tasarımları, davacı müvekkilin faydalı modeline benzediğine göre, davalı tarafın bu tescillere göre ürettiği ürünler de tecavüz ettiğinin kabul etmek gerektiğini, davalı şirket ortaklarının davalı şirketin kurulmasının hemen ardından dava konusu ... tescil numaralı faydalı model ile ... tescil numaralı tasarım tescil başvurularında bulunduklarını, iş bu faydalı model ile tasarım, davacı müvekkilinin faydalı modelinin aynı olduğunu, Davalı şirket ortaklarınca tescili talep edilen bu tasarım ve faydalı modele konu makine, davalı şirket ortaklarının davacı müvekkili şirket bünyesinde bulundukları dönemde, davacı şirket tarafından geliştirildiğini, Davalı şirket ortaklarının, pozisyonları itibariyle de bu durumu bilebilecek, müvekkil şirketin ticari sır konumundaki ürün ve müşteri çevresini bilecek konuma olduklarını, şirketten ayrılmalarının ardından, bu makine için tescil talebinde bulunduklarını, 25.10.2021 tarihli bilirkişi kök raporunda tecavüz incelemesinin, tarafların tescil belgeleri üzerinden yapılmasının hatalı olduğunu, faydalı model sahibinin dayandığı faydalı modelin istemi veya istemleri ile, ihlal iddiasına konu olan ürünün karşılaştırılması gerektiğini, tecavüz ve haksız rekabet iddialarımıza ilişkin olarak sadece ek raporda inceleme yapıldığını, 24.03.2022 tarihli ek bilirkişi raporunda yer alan tecavüz oluşmadığına ilişkin tespitin hatalı olduğunu, raporda, hangi istemlerin tespit edildiği, hangilerinin ise bulunmadığı gösterilmediğini, yeni bir bilirkişi heyetinden rapor alınması talebinin reddinin hatalı olduğunu, Bilirkişi raporlarında, "eş değer kullanım yolu ile tecavüz" incelemesi de yapılmadığını, Yargıtay içtihatlarına göre de bir faydalı modelin istemlerinin bir kısmının söz konusu üründe olduğu, bir kısmının ise olmadığı durumlarda da tecavüz oluşacağını, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 06.11.2018 Tarihli, 2017/644 E. ve 2018/6810 K. S. Kararı, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 02.05.2017 Tarihli 2015/14345 E ve 2017/2574 K. S. Kararı, Davalı tarafın, davacı müvekkilce, dava dışı firmaya satılan makinelerin üzerine kendi unvanlarını yazarak yaptıkları haksız rekabetin incelenmediğini, dava dışı ... firmasında yapılan tespitte de incelenmediğini, müvekkili tarafından dava dışı ... firmasına satılan makinelerin üzerine, kendi unvanlarını yazdıkları tespit edildiğini, ancak ... Firmasından gelen fotoğrafların üzerinde bu yazılar olmadığı için bu yazıların keşif kararından sonra yazıldığının açık olduğunu, bu durumun faydalı modeline tecavüz ve haksız rekabet oluşturduğunu, Davalı tarafın, davacı müvekkilce üretilen makineleri "tamir etmek suretiyle yaptığı tecavüz" de incelenmediğini, dava dışı ... Firması bünyesinde yapılan tespitte, davalı tarafça, davacı müvekkili tarafından dava dışı ... İlaç firmasına satılan makinelerin kendi makineleriymiş gibi tamir ettiği ve form düzenlediğinin tespit edildiğini, davalı tarafça da bu tespite itiraz edilmediğini, Doktrinde bir başkası adına tescilli bir sınai hak uyarınca üretilen ürünlerin üzerinde hak sahibinden izinsiz bir şekilde yapılacak tamirat faaliyetleri de hak sahibinin sınai haklarına tecavüz teşkil edeceğinin belirtildiğini, Bilirkişi raporlarında haksız rekabet iddiasının incelenmediğini, mahkemenin de bu talep incelenmeden yeni rapor almadan karar verdiğini, adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, davalı şirketin, internet sitelerindeki kullanımları da incelenmediğini, Davalı tarafın, davacı müvekkilin "ticarı sır" ve “know how” sayılan bilgilerinden yararlanması da incelenmediğini, TTK-55/I-d maddesine göre bu hususun haksız rekabet teşkil ettiğini, kök ve ek raporların gerekçesiz olduğunu, davacı müvekkilinin tescil belgesinde yer alan istemler sıralandığını ve ardından bu istemlerin bir kısmının davalı tarafça üretilen ve satılan makinelerin üzerinde bulunduğu, bir kısmının ise bulunmadığı belirtildiğini ancak istemlerden hangilerinin bulunduğu, hangilerinin ise bulunmadığı gösterilmediğini, yeni rapor alınması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını, 2020/76 Esas sayılı birleşen davanın kabulünü talep etmiştir. Davalı ...ŞTİ vekili istinaf isteminde özetle; Tanık anlatımlarının dikkate alınmadığını, Tasarımın ilk olarak müvekkili tarafından yapıldığı ve piyasaya müvekkil tarafından sunulduğunun tanık anlatımları ile sabit olduğunu, ..., ... ve ..., davaya konu makinenin ilk kez yapıldığı 2005 yılında ... firması bünyesinde personel olarak çalıştıklarını, ... İLAÇ, ... VE ... gibi büyük firmaların tamamı bu şirketin müşterileri olup burada üretilen ilk makinenin faturası ve ..., ... ve ...’ın o yıllarda firmada çalıştıklarına dair Sigorta Dökümleri dosyaya sunulduğunu, 2005 yılında üretilen ilk makinenin, ... firmasına pazarlanarak satışı yapılmış olup buna dair faturanın sunulduğunu, 2005 yılında dahi makineyi ilk olarak tasarlayan ve üreten ... ve ... olduğunu, 2010 yılında ... ünvanlı kendi firmasını kuran ...'ın, kendi fikir ve becerilerini de katarak firması bünyesinde davaya konu makinenin benzerini zaten üreterek ... ünvanlı ilaç firmasına sattığını, Bilirkişi raporları dikkate alınmaksızın, raporlardaki çelişkiler giderilmeksizin gerekçesiz olarak hüküm kurulduğunu, Dosya kapsamında 5 adet bilirkişi raporu alınmış olup hükümsüzlük koşullarının oluşmadığını, müvekkilinin, davacı-karşı davalının bağımsız istemine tecavüz etmediğini, bağımsız isteme bağlı olan istemlere de tecavüzü bulunmadığını, dava konusu faydalı modelin ana istem unsurlarını içeren bir yapılanmanın müvekkil şirkette mevcut olmadığını, teknik hususları içeren dosyada raporların dikkate alınmamasının yerinde olmadığını, kararın gerekçeli olmadığını, Müvekkilinin dava konusu faydalı modeli çok daha önceden tasarladığını gösteren fotoğraf ve tasarımların ilk derece mahkemesince hiçbir şekilde dikkate alınmadığını, Müvekkilinin ... nolu tasarım tescil belgesi başvurusunun, davacı-karşı davalının faydalı model başvurusundan önce olduğunu, davacı tarafından faydalı modelin müvekkilinin tasarımından önce üretildiği ispatlanamadığını, davacı-karşı davalının müvekkilinin haklarını ihlal eder şekilde tescil ettirdiği ... sayılı Faydalı Modelin, müvekkilin tasarımından çok daha sonra tescil ettirildiğini ve müvekkilinin tasarımının ve tecilinin davacı-karşı davalının haksız tescilinden çok daha önce yapıldığını, Bilirkişi raporunda ... tescil numaralı faydalı modele ait resimlere yer verildiğini, çizimlerin müvekkili şirket ortağı ... tarafından kendi şirketi olduğu dönemde çizildiğini, davacının tescil başvurusundan ve satışı yaptığını iddia ettiği tarihten çok daha önce çizildiğini, davacının başvuru tarihinden çok daha önce faydalı modele ilişkin tasarımı yaptığını, karşı davalıya ait ... tescil numaralı patentin hükümsüzlüğüne karar verilmesi gerektiğini, Müvekkilinin delillerinin değerlendirilmediğini, adil yargılanma hakkı açıkça ihlal edildiğini, kabul anlamına gelmemekle birlikte hükümsüzlük şartlarının oluştuğu yönünde tespit yapılmış olsa dahi müvekkilinin tasarımının daha önce olduğu, faydalı modelin daha önce piyasaya sunulduğunun aşikar olduğunu, kararın kaldırılması gerektiğini belirtmiştir.

İNCELEME Türk Patent ve Marka Kurumu yazı cevabına göre; - 2019/72 esas sayılı asıl dosyada hükümsüzlüğe konu ... numaralı "palet aktarma sitemi" buluş başlıklı faydalı model 05.10.2015 Tarihli başvuruya istinaden davalı ...şti adına tescillidir. -2020/76 Esas sayılı birleşen dosyada davacının dayanağı olan ve karşı davada hükümsüzlüğü istenen ... numaralı "MANUEL, YARI OTOMATİK VE TAM OTOMATİK PALET AKTARMA (DEĞİŞTİRME) MAKİNESİ" başlıklı faydalı model 22.05.2015 tarihli başvuruya istinaden davacı ...ŞTİ adına tescil edilmiştir. -2019/73 esas sayılı birleşen dosyada hükümsüzlüğe konu olan ... numaralı "Palet Aktarma Sistemi" isimli tasarım 30.09.2015 tarihli başvuruya istinaden aynı tarihte davalı ...ŞTi adına sicile tescil edilmiştir.Bilirkişi heyeti hazırlamış oldukları 13/10/2020 havale tarihli raporda sonuç olarak; esas dava bakımından; ... tescil nolu faydalı modelin 05.10.2015 tarihinden beri tescilli olduğu, yıllık ücretler ödenmiş olmakla halen geçerli olduğu, 1 bağımsız, 14 bağımlı olmak üzere toplamda 15 istemden oluştuğu, faydalı modelin herhangi bir yenilik araştırması yapılmadan tescil edildiği, dava konusu faydalı modelin, birleşen dosya konusu ... tescil numaralı tasarımla aynı ürüne ilişkin olduğu, faydalı model dosyasına sunulan çizimlerin birebir ... tescil numaralı tasarım dosyasında da yer aldığı, istemlerin de taraflarca üzerinde ittifak edilen ürünler ile uyumlu olduğu ve örtüştüğü, davacı tarafa ait https://www...com web sitesinde uygulamalar sekmesi altında palet değiştirme ünitesine ait ürün görsellerinin unsurlarının faydalı model istemleri ile örtüştüğü ve tarafların ikrarı ile de davacı web sitesinde yer alan ürünlerin dava konusu ... tescil numaralı faydalı model kapsamında kaldığı, davacı tarafa ait https://www...com web sitesinin güncel yayınında palet değiştirme ünitesi sayfasında yer alan video yer alan videonun yüklenme tarihinin 20 Haziran 2016 olarak görüntülendiği, Hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı faydalı model tescilinin başvuru tarihi olan 10.05.2015 tarihinden önce web sitesi üzerinde kamuya sunulduğunu gösteren görsel bir belge ve delil tespit edilemediği, dosyaya davacı tarafça sunulan teklif mektubu ve sipariş formunda herhangi bir teknik unsur bulunmadığı bu nedenle bu delillerin ispat vasıtası sayılamayacağı, davacı tarafça 10.04.2015 tarihinde çekildiği bildirilen fotoğrafın ise davalının faydalı başvurusunda bulunmasından önceye ait olduğu, fotoğrafın bilgisinin bizzat davacı tarafça verildiği ve davalı tarafın bu konuda aksi delili olmadığı, fotoğrafın faydalı model konusu ürüne ait olduğu hususunda çekişme olmadığı, bu bağlamda hükümsüzlük şartlarının oluşmuş sayılacağı, davalı tarafın tüm beyanlarında faydalı model tesciline konu ürünlerin davacı taraftan çok daha önce üretildiğini belirtmesi ve dosyaya sunulan "..." tarafından "..." şirketine kesilen 15.10.2005 tarihli fatura ile ... İLAÇ’a ... tarafından kesilen 27.07.2010 tarihli faturada yer alan ürünlerin dava konusu ürünün aynısı olduğunu ifade etmeleri karşısında ... tescil numaralı faydalı modelin hükümsüzlük şartlarının oluştuğu birleşen dosya bakımından; ... numaralı tasarımın “PALET AKTARMA SİSTEMİ” başlığı ile 30.09.2015 tarihinde başvurusunun yapılıp halen geçerli olduğu, davacı tarafa ait https://www...com web sitesinin güncel yayınında palet değiştirme ünitesi sayfasında yer alan video yer alan videonun yüklenme tarihinin 20 Haziran 2016 olarak görüntülendiği, hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 29.09.2015 tarihinden önce web sitesi üzerinde kamuya sunulduğunu gösteren görsel bir belge ve delil tespit edilemediği, dosyaya davacı tarafça sunulan teklif mektubu ve sipariş formunda herhangi bir görsel unsur bulunmadığı bu nedenle bu delillerin ispat vasıtası sayılam

ayacağı, davacı tarafça sunulan fotoğrafın 10.04.2015 tarihinde çekildiği bilgisinin bizzat davacı tarafça verildiği ve davalı tarafın bu konuda aksi delili olmadığından mezkur fotoğraf davalının tasarım başvurusunda bulunmasından önceye ait olduğundan hükümsüzlük şartlarının oluştuğu, davalı tarafın tüm beyanlarında tasarım tesciline konu ürünlerin davacı taraftan çok daha önce üretildiğini belirtmesi ve dosyaya sunulan ... tarafından ... şirketine kesilen 15.10.2005 tarihli fatura ile ... İLAÇ’a ... tarafından kesilen 27.07.2010 tarihli faturada yer alan ürünlerin dava konusu ürünün aynısı olduğunu ifade etmeleri karşısında ... tescil numaralı tasarımın hükümsüzlük şartlarının oluştuğu, davacı tarafça sunulan en erken tarihli delilin 17.10.2014 tarihli olması her ne kadar hükümsüzlük talebi için yeterli olsa da davalının ileri sürdüğü kullanım vakıası 15 yıla kadar gittiğinden artık burada 12 aylık bir sürenin önemi kalmadığı, aynı gerekçelerle davacının SMK 71 ve 73 anlamında işverene aitlik ve GASP iddialarının da kabul görmeyeceği, her iki dosya bakımından ; davacının, davalının 2005’te ve 2010’da sattığı ürünlerin dava konusu üründen çok farklı olduğunu ifade etmesi nedeniyle Muhterem mahkemece ... ve ... ürünleri üzerinde inceleme yapılması yönünde görevlendirme yapılmış olduğu, 2005 yılında ürün satışı yapılan ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ’nin tam üç kere unvan ve el değiştirdiği, önce ...-... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ, sonra ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ, son olarak da ... SANAYİ VE TİCARET ANONİM ŞİRKETİ haline geldiği, 2005’te satılan tek parça bir ürünün yeni şirkete demirbaş olarak devredilip devredilmediğinin tespitinin nerdeyse imkansız olduğu, ... İLAÇ’ın ise Çerkezköy ve Kartepe’de iki ayrı lokasyonda üç üretim tesisi bulunan toplamda 151.551 m2 arazi üzerine kurulu 67.242 m2 kapalı alana sahip tesislerinin mevcut olduğu, 10 yıl önce satılmış bir palet aktarma ünitesinin tam yerinin belirlenmesinin imkânsız olduğu, bu ürünlerin halen mevcut olup olmadığının belli olmadığı, bilgisayar ortamında yapılması talep edilen araştırmanın heyetimizin uzmanlık alanları dışında başka bir teknik uzmanlık alanını gerektirdiği, bu sebeple davaya konu faydalı modele konu ürünün bilgisayar ortamında “üretiminden, tekniğine kadar tüm arge çalışmalarının” hangi tarihte gerçekleştirildiğini kapsayan bir değerlendirme yapılamadığı, dosyada davacı tarafça sunulan web sitesi verileri ile ilgili olarak iki kez inceleme yapıldığı, davacının kendi internet sitesinde yer alan ürün fotoğrafının 10.04.2015 tarihinde çekildiğini beyan ettiği yani internette yer alan an görseller bakımından

davacının gittiği en eski tarihin 10.04.2015 olduğu, davacının bu tarihi vermesi, davalının da 2005 yılına kadar kullanımı götürmesi nedeniyle ayrıca üretiminden,

tekniğine kadar tüm arge çalışmalarının” hangi tarihte gerçekleştirildiğini kapsayan bir değerlendirme yapılması hususunun muhterem mahkemeye bırakılması gerektiği, davalı tarafın tüm beyanlarında tasarım ve faydalı model tesciline konu ürünlerin davacı taraftan çok daha önce üretildiğini belirtmesi ve dosyaya sunulan ... tarafından ... şirketine kesilen 15.10.2005 tarihli fatura ile ... İLAÇ’a ... tarafından kesilen 27.07.2010 tarihli faturada yer alan ürünlerin dava konusu ürünün aynısı olduğunu ifade etmeleri karşısında faydalı model ve tasarımın hükümsüzlük şartlarının oluştuğu kanaatine varılmış ise de bizzat davacının 15.10.2005 tarihli fatura ile ... İLAÇ’a ... tarafından kesilen 27.07.2010 tarihli faturada yer alan ürünlerin dava konusu üründen çok farklı olduğunu ifade etmesi nedeniyle davalının ikrar değerlendirmesinin mahkemeye ait olduğu belirtilmiştir. 06/01/2021 havale tarihli ek raporda sonuç olarak; hükümsüzlüğü talep edilen 30.09.2015 başvuru tarihli ... numaralı tasarım tescili ile hükümsüzlüğe dayanak olarak gösterilen geçmiş tarihli olduğu iddia edilen ürün arasında kullanıcı üzerinde yarattığı genel izlenimde belirgin farklılıklar bulunmadığı, bu sebep ile benzer olarak algılandıkları, hükümsüzlüğü talep edilen 15.05.2015 başvuru tarihli ve ... numaralı faydalı model belgesinin hükümsüzlüğe dayanak olarak gösterilen, geçmiş tarihli olduğu iddia edilen ürün görselleriyle karşılaştırıldığında -istemlerdeki bütün unsurlar tespit edilemediği için “yenilik” kriterini koruduğu belirtilmiştir. Bilirkişilere ... Holding A.Ş. tarafından bildirilecek yerde makinaları inceleme yetkisi de verilerek rapor tanzimi talep edilmiş, heyet tarafından hazırlanan 26/03/2021 havale tarihli raporda sonuç olarak; ... Holding'in ... Mahallesi ... Caddesi No:... Kartepe/Kocaeli adresinde yapılan incelemede iki adet palet aktarma sisteminin görüldüğü, incelemesi yapılan palet aktarma sisteminin 05.10.2015 başvuru tarihli ve ... numaralı faydalı model belgesindeki 1’den 16’ya kadar olan istemlerdeki bütün teknik unsurları içerdiği, 05.10.2015 başvuru tarihinden önce ürünün kamuya duyurulduğu kanıtlanırsa, “yenilik” kriterinin ortadan kalkarak ... numaralı faydalı model belgesi için hükümsüzlük koşullarının oluştuğu, hükümsüzlüğü talep edilen ... numaralı tasarım tescilinin başvuru tarihi olan 30.09.2015 tarihinden önce kamuya sunulduğu, bu sebep ile koruma şartı olan yenilik ve ayırt edici nitelik özelliklerine sahip olmadığı belirtilmiştir. Birleşen 2020/76 esas sayılı dosya yönünden alınan 27/10/2021 havale tarihli raporda sonuç olarak; dosyada yer alan deliller itibari ile davalı/karşı davacıda, davacı/karşı davalıya ait ... tescil nolu faydalı model belgesinin koruma kapsamında kalan bir makine bulunmadığı, dosyada yer alan deliller itibari ile karşı davada hükümsüzlüğü talep edilen 22/10/2015 başvuru ve 22/05/2017 tescil tarihli ... tescil nolu faydalı model belgesinin hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı belirtilmiştir. Davalı ... Sistemleri Sanayi ve Ticaret Limited Şirketi tarafından dava dışı ... Sanayi ve Pazarlama Anonim Şirketi ve ... Limited Şirketine satıldığı bildirilen ve dava konusu faydalı model kapsamında olduğu iddia edilen makineleri bu şirketlerin dilekçede belirtilen Çerkezköy Organize Sanayi Bölgesi adreslerinde ve yine davalı tarafa ait dava konusu faydalı modellerin çizimlerinin bulunduğu iddia edilen bilgisayarlar üzerinde bilirkişilere inceleme yetkisi de verilerek alınan 27/04/2022 havale tarihli raporda sonuç olarak; yerinde yapılan incelemeler neticesinde, davalı-karşı davacıda, davacı-karşı davalıya ait ... tescil nolu faydalı model belgesinin koruma kapsamında kalan bir makine satışının bulunmadığı, dosyaya ibraz edilen bellekteki deliller itibari ile karşı davada hükümsüzlüğü talep edilen 22/10/2015 başvuru ve 22/05/2017 tescil tarihli .. tescil nolu faydalı model belgesinin hükümsüzlük şartlarının oluşmadığı belirtilmiştir.

GEREKÇE Asıl dava, ... numaralı faydalı modelin hükümsüzlüğü, birleşen 2019/73 Esas sayılı dava ... numaralı tasarımın hükümsüzlüğü istemine ilişkindir. Mahkemenin 2020/76 Esas sayılı birleşen dosyasında; ... numaralı faydalı modele tecavüzün ve haksız rekabetin tespiti, meni, refi, maddi manevi tazminat talep edilmiş, karşı davada ise ... numaralı faydalı modelin hükümsüzlüğü ile maddi tazminat talep edilmiştir.İlk derece mahkemesince asıl dava ile 2019/73 esas sayılı birleşen davanın kabulüne, 2020/76 esas sayılı dosyada ise asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı ve davalı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Somut uyuşmazlıkta; dosyada mevcut yeterli nitelikteki bilirkişi raporlarına göre, asıl davaya konu ... numaralı faydalı modelin başvuru tarihinden önce davacı yanca kamuya sunulduğu tespit edilmiş olmakla asıl davaya konu faydalı modelin hükümsüzlüğüne karar verilmesi yerinde olduğu gibi 2019/73 esas sayılı birleşen dosyada dava konusu olan tasarım; asıl davadaki faydalı modelin fotoğrafı (teknik çizimi) tescili mahiyetinde olmakla birleşen 2019/73 esas sayılı dosyaya konu tasarımın hükümsüzlüğüne karar verilmesi yerindedir. Mahkemenin 2020/76 Esas sayılı birleşen dosyasında karşı dava ile ... numaralı faydalı modelin hükümsüzlüğü talep edilmiş ise de; faydalı modelin yenilik ve buluş basamağı kriterine haiz olduğu teknik raporlar ile tespit edilmiş olmakla raporlar yeterli olup karşı davanın reddine karar verilmesi yerinde görülmüştür. Mahkemenin 2020/76 esas sayılı birleşen dosyasında davacı vekilinin istinaf istemine gelince; tecavüz incelemesinin faydalı model belgesindeki istemler ile tecavüze konu ürünün karşılaştırılması sureti ile yapılacağı, mahkemenin ara kararı gereğince bilirkişi heyeti tarafından tecavüze konu olduğu iddia edilen ürünler üzerinde Çerkezköy Organize Sanayi Bölgesi'ndeki 3.kişi firmaların adreslerinde inceleme yapıldığı ve faydalı modelin istemleri ile makineler karşılaştırıldığında makinelerin birleşen davacının faydalı modelinin koruma kapsamında olmadığı yönünde görüş belirtildiği dikkate alındığında teknik incelemelere ilişkin raporlar yeterli olmakla mevcut delil durumuna göre davacının faydalı modele tecavüzden kaynaklanan istemlerinin reddi yerinde görülmüştür. Bununla birlikte davacı haksız rekabet iddiasında bulunmuş ise de; mevcut delil durumuna göre haksız rekabetin ispatlanamadığı, faydalı model tescilinin tek başına haksız rekabet yahut tecavüz oluşturmayacağı, dava tarihinden sonra tespit edildiği iddia edilen hususların ise ayrı bir davanın konusu olabileceği dikkate alındığında ilk derece mahkemesinin haksız rekabete dayalı talebin reddine karar verilmesinde esas ve usul yönünden hukuka aykırılık görülmemiş, davacı vekilinin istinaf isteminin reddi gerekmiştir. Açıklanan nedenle ilk derece mahkemesinin kararında usul ve esas yönünden hukuka aykırılık bulunmadığından taraf vekillerinin istinaf isteminin ayrı ayrı reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere; 1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davacı ve davalı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Birleşen 2020/76 esas sayılı dosyada davacı ...ŞTİ yönünden alınması gereken 427,60-TL harçtan, peşin alınan 80,70TL harcın mahsubu ile bakiye 346,90-TL harcın davacı ...ŞTİ'den alınarak hazineye irat kaydına, -Asıl ve birleşen 2019/73 E sayılı dosyada davalı, birleşen 2020/76 E sayılı dosyada karşı davacı ...ŞTİ yönünden alınması gereken toplam 1282,80 TL (427,60TL x 3) harçtan, peşin alınan 242,10 TL (80,70TL x 3) harcın mahsubu ile bakiye 1.040,70-TL harcın davalı-karşı davacı ...ŞTİ' den alınarak Hazine ye gelir kaydına,3-İstinaf yargılama giderlerinin taraflar üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmasız yapıldığından avukatlık ücreti tayinine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda iş bu kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içinde Yargıtayda temyiz yolu açık olmak üzere 16/05/2024 tarihinde oy birliği ile karar verildi.