İstanbul BAM 16. HD 2023/1841 E. 2024/82 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO: 2023/1841 Esas

KARAR NO: 2024/82 Karar

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 2. FİKRİ VE SINAİ HAKLAR HUKUK MAHKEMESİ

NUMARASI: 2023/178 Esas, 26/10/2023 Tarihli Ara Karar

DAVANIN KONUSU: Fikir Ve Sanat Eseri Sözleşmesinden Kaynaklanan

KARAR TARİHİ: 18/01/2024

İstinaf incelemesi için Dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA: Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacı... San ve Tic. Ltd. Şti'yi ...'ın 2008 yılında kurduğu, "..., ..., ..." isimli dizi film projelerine ve daha birçok yapıma imzasını atmış olan bir prodiksiyon şirketi olduğunu, yıllarca ...'in ... isimli şirketinde müdürlük yapan ... tarafından kurulan yapım şirketi olduğunu, davalı taraf olan ... San ve Tic Ltd Şti'nin ..., ... isimli senaryo yazarlarının proje geliştirip kanallara yapımcılara satmak lisanslamak adına oluşturdukları bir şirket olduğunu, üç ortak tarafından kurulan bu şirketin davacı ile 2022 yılı başlarında iletişime geçerek haklarını devretmek amacıyla davacıya farklı projeler sunduklarını, davacı bu amaçla kendisine sunulan projelerden "..." isimli projeyi beğenerek bu projedeki hikaye haklarını lisanslamak yönündeki iradesini beyan ettiğini, 04/03/2022 tarihinde hikayenin işleme hakkının devrini işleme hakkı dışında kalan hakların lisanslanmasını ve mali hakların devri taahhüdünü içerir sözleşme imzalandığını, davacının davalıya sözleşmede belirtilen lisans bedelini derhal ve 04/03/2022 tarihinde ödediğini, davalı tarafın taraflar arasındaki sözleşmenin feshedildiğini 05/12/2022 tarihli bir ihtarname ile davacıya bildirdiğini, "..." isimli hikaye türünde eser üzerindeki işleme hakkının müvekkiline devredildiğinin tespiti, işleme sonucunda ortaya çıkan senaryo niteliğindeki işleme eserinin mali haklarının ve manevi hakları kullanma yetkisinin davacıya ait olduğunun tespiti, senaryodan üretilecek dizinin tespitinin yapılabilmesi için işleme hakkı dışındaki mali hakların FSEK 50.md uyarınca lisans sözleşmesinin imzalanması taahhüdünün yerine getirilmesi amacıyla aynen ifaya karar verilmesini, FSEK 50md kapsamında mali hakları kullanma konulu lisans sözleşmesine ilişkin TBKkapsamında haksız ve geçersiz feshediln sözleşmenin FSEK 171 ve TBK 125md gereğince aynen ifasını; ihtiyati tedbir olarak ise davalı tarafın davacıya karşı davranışları ve uğrattığı/uğratacağı zararlara karşı eserin haklarının korunması ve hikayenin işlenmesinin, 3. Kişilere lisanslanmasının, ruhsat verilmesinin engellenmesinin sağlanması adına ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep ve dava etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARLARI:

İHTİYATİ TEDBİR KARARI: - İlk derece mahkemesinin 26.09.2023 Tarihli ara kararı ile; "... İncelenen dosya kapsamına göre, davacı tarafından davaya konu ... isimli eserin hikaye olarak işlenme hakkının davacıya devredilmiş olduğunun tespiti, eserin işlenmesi neticesinde oluşturulan senaryo üzerindeki mali ve manevi hakların davacıya ait olduğunun tespiti ile lisans sözleşmesinin imzalanması taahhüdünün yerine getirilmesine ilişkin aynen ifaya karar verilmesine ilişkin olduğu davacı tarafından davaya konu eserin üçüncü kişilere lisanslanmasının ve ruhsat verilmesinin engellenmesi yönünde ihtiyati tedbir talep edildiği mahkememizce davacı tarafından sunulan deliller incelenmiş bu aşamada tedbir talep edilen hususun hukuki mahiyette mahkememizce değerlendirilebileceği anlaşıldığından tedbirin değerlendirilmesi bakımından bilirkişi raporu aldırılmasına gerek duyulmamış yapılan incelemede taraflar arasında 04/03/2022 tarihli opsiyon sözleşmesi başlıklı sözleşme ile davaya konu ... isimli hikayenin senaryolaştırılmasına ilişkin taraflar arasında sözleşme düzenlendiği bu sözleşme kapsamında davacı tarafından davalıya 55.000 TL ödeme yapıldığı, davalı tarafından davacıya gönderilen 05/12/2022 tarihinde sözleşmenin feshedildiğinin bildirildiği, davacı tarafından ihtarnameye cevap olarak fesih ihtarnamesinin kabul edilmediği yönünde 14/12/2022 tarihli karşı ihtarname gönderildiği, bu şekilde uyuşmazlık konusunun ... isimli hikayenin işleme hakkının davacıya devredilip devredilmediği meydana getirilen senaryonun mali ve manevi haklarının davacıya ait olup olmadığı senaryodan üretilecek dizinin yapılabilmesi için lisans sözleşmesi imzalanması hususunda aynen ifaya karar verilmesi talebi olup, tedbir kararı verilmemesi halinde davalı tarafından eserin 3. Kişilere devri halinde davamızın konusuz kalabileceği her ne kadar uyuşmazlık kapsamlı bir yargılamayı gerektirmekteyse de bu aşamada mevcut delil durumuna göre yargılamanın devamı ve davacının zarar görmemesi öte yandan davalının da hikaye sahibi olarak haklarının korunması bakımından mevcut delil durumuna göre davacının tedbir talebinin dosya kapsamındaki sözleşme ve yapılan ödemelerde dikkate alınarak 400.000,00 TL teminat karşılığında kabulüne karar vermek gerekmiştir..." GEREKÇESİ ile ; 1-İhtiyati tedbir talebinin KABULÜ ile tedbir talep eden eden tarafından TEBLİĞ tarihinden itibaren 1 HAFTALIK KESİN SÜRE içerisinde, 400.000,00 TL teminat veya muteber bir bankaya ait kesin ve süresiz teminat mektubu Mahkememize depo edildiğinde; 2-Davalı tarafından ... isimli eserin 3. Kişilere lisanslanmasının, ruhsat verilmesinin engellenmesine bu hususta davalı şirkete muhtıra gönderilmesine, " karar verilmiştir.

İHTİYATİ TEDBİRİN KALDIRILMASI KARARI: - İlk derece mahkemesinin 26.10.2023 tarihli duruşma ara kararı gereğince; "....davalı tarafça tedbire itiraz dilekçesi ile Opsiyon sözleşmesinde yer alan "imza tarihinden itibaren altı ay içerisinde lisans sözleşmesinin imzalanmaması halinde bağlayıcı olmayacağını davacı tarafça altı aylık zaman dilimi içerisinde lisans sözleşmesinin yapılması koşullarını sağlamadığını, yine eser hakkı sahibinin haklarının kısıtlanamayacağı, mahkeme kararı ile de olsa lisans sözleşmesi imzalatılmasının mümkün olmadığının belirterek itiraz ettiği, mahkememizce dosya kapsamının en azından ihtiyati tedbir talebi yönünden hukuki mahiyette olması sebebiyle dosyanın bilirkişi heyetine tevdi edilmediği, mahkememizce her ne kadar davacının dilekçe ve ekleri dikkate alınarak tedbir kararı verilmiş ise de davalı vekilince dosyaya sunulan yazışmalar yine davalı tarafın dava dışı ... AŞ ile Temmuz 2023 tarihinde sözleşme yapılmış olması, tedbir kararının devamı halinde mevcut dosya durumuna göre hikaye sahibi (eser sahibi) olan davalının Fikri Mülkiyet Hakkı sahibi olması nedeniyle ihtiyati tedbir yoluyla mülkiyet hakkının kısıtlanmasının ağır sonuçlara yol açabileceği, davacının davaya konu eserle ilgili işleme, mali ve manevi hakların devredildiği iddiasının tüm deliller toplandıktan sonra ayrıca değerlendirilebileceği, yine taraflar arasında düzenlenen 04/03/2022 tarihli Opsiyon sözleşmesinin 3. Maddesinde yer alan sözleşmenin hikaye sahibi yönünden 6 aylık süre bakımından bağlayıcı olduğu, bu süre içerisinde lisans sözleşmesi yapılmaması halinde bağlayıcılığının kalmayacağı (bu yöndeki davacı iddialarının da ayrıca esas yargılamanın konusu olduğu ve ayrıca değerlendirilebileceği) yönündeki itirazları da dikkate alınarak mahkememizce verilen ihtiyati tedbir kararının davalı yönünden mevcut durum itibariyle eser sahibi olması nedeniyle mülkiyet hakkını kısıtlayıcı nitelikte olup bu yönde tedbir kararı verilemeyeceğinden bu aşamada 26/09/2023 tarihli tedbir kararının kaldırılmasına karar verilerek aşağıdaki gibi hüküm kurulmuştur. 1-İhtiyati tedbire itirazın kabulü ile mahkememizce verilen 26/09/2023 tarihli tedbir kararının kaldırılmasına, " şeklinde karar verilmiştir.

İSTİNAF İSTEMİ: Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; Yerel mahkemece, taraflar arasında imzalanan sözleşmenin basit bir “opsiyon sözleşmesi”ne indirgenmesinin hatalı olduğunu, sui generis yapılı bir sözleşme olduğunu ve bu sözleşmeyle müvekkiline işleme haklarının devredildiğini, öncelikle hikayenin işlenerek senaryonun hazırlanabilmesi için gerekli işleme hakkının davacıya devredildiğini, diğer hakların ise özgün bir senaryo oluşturulduktan sonra lisanslandığı ve son olarak müvekkilinin iyi niyet göstergesi olarak altı aylık bir opsiyon süresi tanıdığı karma yapılı bir sözleşme olduğunu, davacının, davalıya ait olan hikayeyi işleyerek meydana getirilen özgün senaryonun dizi formatına getirilmesini kapsadığını, Davacının hikayeyi işleyerek meydana getirilen özgün senaryonun dizi formatına getirilmesini sürecini yürütebilmesi için işleme hakkı yanında birtakım hakların da devrine ve/veya lisansına ihtiyaç duyulduğunu, bu nedenle de amaca uygun olarak ve bu taahhütleri içerecek ... nitelikte olan karma yapılı bir sözleşme düzenlendiğini, sözleşme niteliği konusunda yorum yapılırken haklar daraltılmaması gerektiğini, sözleşme serbestisi gereğince tarafların mutabık kaldıkları metinde yer alan düzenlemelerin dikkate alınması gerektiğini, Müvekkilinin, edimlerini eksiksiz yerine getirdiğini, sözleşmenin imzalanmasından sonraki 6 ay içinde hikayeyi senaryolaştırdığını, dizi olarak yayınlanması amacıyla ... kanalı ile anlaşma sağladığını, sözleşmesel ilişkinin devam ettiğini, davalının, müvekkili ile yayıncı ... Kanalı ile yapılan tüm toplantılara katıldığını, ... kendisine sunulan senaryo üzerindeki değişiklik taleplerini ilettiğini, senaryo yazarları da hızlıca revizyonların yapılacağını toplantıda kanala belirttiğini kanalın revizyonları onayladığını ve talepler üzerine, 1 bölüm senaryo ve ilk 7 bölümün hikayesi kanal ile paylaşıldığını, tanık deliline dayandıklarını, davacının, senaryodan bir dizi üretmesine dair sürecin devam etmesiyle bozucu şart olup sözleşme halen geçerli olduğunu, birlikte çalışmak yönündeki açık şekilde gösterdiklerini, sözleşmesel ilişkilerini devam ettirdiklerini, sözleşmede; mali hakların devri ve lisans bedeli kararlaştırılmış ve bu bedelin büyük bir çoğunluğu ödenmiş olduğunu, dekontların dava dilekçemizde delil olarak sunulduğunu, Davalının önerdiği oyuncularla çalışıldığını, davalı yetkililerinin tavsiye ettiği senaryo yazarlarıyla çalışıldığını, bu çalışmalar için çalışılan kişilere ödemeleri eksiksiz yapıldığını, davalının amacının daha çok gelir elde etmek olduğunu, sözleşmedeki bozucu şartın, müvekkilinin sözleşmenin imzalanmasından itibaren altı aylık süre içerisinde ortaya bir ürün çıkartamamasına haline ilişkin olduğunu Sözleşme halen geçerli olduğundan davalının 3. Kişi ve kuruluşlarla iş birliği yapması hukuka aykırı olduğunu Davalı vekili tarafından, 26.10.2023 tarihli duruşmada “Müvekkilim 2023 yılı temmuz ayında Karga 7 isimli yapım şirketi ile anlaşmıştır.” Şeklindeki beyanı ile de mahkeme huzurunda doğrulandığı üzere tedbirin zaruri olduğunu, ihtiyati tedbirin koşullarının oluştuğunu belirterek kararın kaldırılmasını tedbire hükmedilmesini talep etmiştir.

GEREKÇE Davacı, 04.03.2022 tarihli sözleşemeye dayanarak hikayenin işleme hakkının kendisine devredildiğinin tespiti, işleme sonucu oluşan senaryo üzerinde mali ve manevi hak sahibi olduğunun tespitini ve sözleşmenin aynen ifasına karar verilmesini talep etmiştir. Dava dilekçesi ile birlikte eserin haklarının korunması ve hikayenin işlenmesinin 3.kişilere lisanslanmasının, ruhsat verilmesinin engellenmesi için ihtiyati tedbir kararı verilmesini talep etmiştir. İlk derece mahkemesince ihtiyati tedbir talebi kabul edilmiş, itiraz üzerine ihtiyati tedbir kararı kaldırılmıştır. Dairemiz önüne gelen somut uyuşmazlık; ihtiyati tedbirin kaldırılmasına ilişkin 26.10.2023 Tarihli ara kararın kaldırılması istemine ilişkindir. Somut uyuşmazlıkta; taraflar arasındaki sözleşme, davalının savunması da dikkate alındığında ihtiyati tedbir kararının kaldırılması yerinde olup davacının iddiaları bu aşamada yargılamayı gerektirdiğinden davacı vekilinin istinaf isteminin esastan reddine karar vermek gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi ayrıntılı kararda açıklandığı üzere; 1-6100 sayılı HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince, davacı vekilinin yerinde görülmeyen istinaf isteminin ESASTAN REDDİNE, 2-Alınması gereken 427,60-TL harçtan, peşin alınan 269,85-TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75-TL harcın davacıdan alınarak hazineye irat kaydına, 3-Davacı tarafından yapılan istinaf yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 4-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, 5-Artan gider avanslarının, karar kesinleştiğinde ve talep halinde ilk derece mahkemesince taraflara iadesine, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.18/01/2024