İstanbul BAM 16. HD 2022/2011 E. 2024/1158 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

16. HUKUK DAİRESİ

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

DOSYA NO: 2022/2011 Esas

KARAR NO: 2024/1158

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 20/09/2022

NUMARASI: 2021/566 Esas - 2022/588 Karar

DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit (Kambiyo Senetlerinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ: 13/06/2024

İstinaf incelemesi için dairemize gönderilen dosyanın ilk incelemesi tamamlanmış olmakla, HMK 353. Maddesi gereğince dosya içeriğine göre duruşma yapılmasına gerek görülmeden dosya üzerinde yapılan inceleme sonucu;

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ: TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ

DAVA: Davacı vekilinin dava dilekçesinde özetle; davalı ... Limited Şirketi'nin, dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. tarafından imzalandığını iddia ettiği 2 adet çeki önce bankaya ibraz ettiğini, sonrasında da çeklerde ödeme yasağı olması nedeniyle çeki bankadan tahsil edemeyince, müvekkiline karşı icra takibi başlattığını, İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/24 E. Sayılı kararıyla 2 çek hakkında da ödeme yasağı konduğunu, alacaklı ile müvekkili arasında hiçbir borç ilişkisi olmadığın, her iki çekin cirantalarının benzer ve/veya aynı şirketler olduğunu, kendi aralarında çeki döndürüp kötüniyetle icra takibi başlattıklarını, müvekkilinin dava dışı ...Tic. Ltd. Şti.'nin emrine verdiği her iki çekin de sırasıyla davalılar ... Ltd. Şti.'ye, ...A.Ş.'ye, ... A.Ş.'ye ciro edildiğini, keşideci müvekkili ile dava dışı ... Tic. Ltd. Şti.'nin arasındaki ticari ilişki kapsamında dava konusu çeklerin düzenlendiğini, dava konusu çeklerin kaybolması ile birlikte yeni çeklerin keşide edildiğini ve bu yeni çeklerin banka tarafından ödendiğini, dava dışı ... Tic. Ltd. Şti. tarafından çek kaybına ilişkin İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi huzurunda 2021/24 Esas sayılı çek iptali davası açıldığını, İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas ve İstanbul .... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra takiplerinin ihtiyati tedbir kararı ile durdurulmasını davalarının kabulü ile şimdilik davalılar yönünden borçlu olmadıklarının tespitini, %20'sinden aşağı olmamak üzere takdir olunacak tazminata mahkum edilmesini talep etmiştir.

CEVAP: Davalılar ... Tic Ltd Şti ve ... vekilinin cevap dilekçesinde özetle; dava açmadan önce arabuluculuğa başvurmadan işbu davayı açmış olduğunu, müvekkillerinin belirtilen çeklerin iyiniyetli meşru hamili olduğunu, müvekkillerinden ..., çeki faturadan kaynaklanan para alacağına karşılık çekin arkasında cirosu olan ... Tic. Ltd. Şti.’ den faturalı ve makbuzlu bir şekilde ciroyla almış olduğunu, müvekkilinin ticari defterlerine de bu çekin ve faturanın işlenmiş olduğunu, müvekkillerinden ..., çeki para alacağına karşılık çekin arkasında cirosu olan ... Tic. A.Ş.’ den ciroyla almış olduğunu, müvekkillerinin çekin kayıp olduğu iddiası ile ilgili hiçbir bilgisi ve sorumluluğunun olmadığını, müvekkili ...'ün tacir olmadığı için ticari defter tutma zorunluluğunun olmadığını, davacının çeklerin keşidecisi olarak bu davayı açma hakkı olmadığını, çeki imzalayıp keşide etmiş ve çekin karşılığını her halukarda bankada hazır etmek veya icra dosyasına ödemek zorunda olduğunu, mükerrer ödemenin söz konusu olmadığını, müvekkillerinin iyiniyetli meşru hamil olarak İstanbul .... İcra Dairesinin ... E. ve İstanbul .... İcra Dairesinin ... E. sayılı dosyalarındaki tek alacaklı olduğunu, savcılık dosyasında veya diğer mahkeme dosyasında müvekkilleri aleyhine bir tespit olmadığını, müvekkilleri aleyhine açılmış bir ceza davası olmadığını, tanık dinletilmesine muvafakatleri olmadığını, çeklerde ciro silsilesinin bozulmamış olduğunu, kambiyo vasfına haiz olduğunu, dava dışı ... Tic. Ltd Şti'nin işbu çekler hakkında herhangi bir çek istirdatı davası açmamış olduğunu, davacı - borçlu ... Tic. A.Ş. ve dava dışı çekte cirosu olan ... Tic. Ltd Şti'nin menfaat birlikteliği içinde çekleri ödememek için kötüniyetle hareket etmekte olduğunu, bu davaların sonucunun beklenmesine gerek olmadığını, davacının iddiaları gerçeği yansıtmadığından davanın esastan reddini, icra veznesindeki paranın alacaklıya ödenmemesi yönünde verilen ihtiyati tedbir kararının kaldırılmasını %20'si oranında icra inkar/kötüniyet tazminatına ayrı ayrı mahkum edilmesini talep etmiştir.Davalılar .... Tic. Ltd Şti, ... A.ş., ... Tic. A.ş., ...Tic. Ltd Şti'ne usulüne uygun tebligat yapılmıştır.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARI: "1-Davacının, davalılar ...Tic. A.Ş., ... A.Ş. ve .... Tic. Ltd.Şti. yönünden, İstanbul ....İcra Müdürlüğü’nün ... E. ve Diyarbakır İcra Müdürlüğü’nün ... sayılı dosyalarından borçlu olmadığının tespiti davasının reddine, 2-Davacının, davalılar .... Ltd.Şti. ve ....Tic. Ltd.Şti. yönünden, İstanbul ....İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı dosyasından borçlu olmadığının tespiti davasının pasif husumet yokluğundan reddine,3-Davacının, davalılar ...Tic. A.Ş.,...A.Ş. ve ... Tic. Ltd.Şti. ve ....Tic. Ltd.Şti. yönünden, İstanbul ....İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı dosyasından borçlu olmadığının tespiti davasının reddine, 4-Davacının, davalı ... yönünden, İstanbul ....İcra Müdürlüğü’nün ... E. Sayılı dosyasından borçlu olmadığının tespiti davasının pasif husumet yokluğundan reddine,5-Davalı ... ’ün, İİK.72/4 maddesi gereğince tazminat talebinin kabulü ile menfi tespite konu, 40.811-TL.’nın %20’si olan 8.162,20-TL.’nın , davacının yatırdığı teminatın, iş bu davalı alacaklı lehine hükmedilen %20 tazminata mahsuben, davalıya hükmün kesinleşmesinden sonra verilmesine, 6-Davalı .... Ltd.Şti’nin, İİK.72/4 maddesi gereğince tazminat talebinin kabulü ile menfi tespite konu, 38.605-TL.’nın %20’si olan 7.721-TL.’nın , davacının yatırdığı teminatın, iş bu davalı alacaklı lehine hükmedilen %20 tazminata mahsuben, davalıya hükmün kesinleşmesinden sonra verilmesine," Şeklinde karar vermiştir.

İSTİNAF İSTEMİ: Davacı vekili istinaf isteminde özetle; Delil listesinde tanık deliline dayanılmışken tanık dinlenilmemesinin yerinde olmadığını, ticari defterler incelenmeden karar verilmesinin yerinde olmadığını, keşif yapılmamasının hatalı olduğunu, ciranta imza incelemesi yapılmamasının hatalı olduğunuSoruşturma dosyalarının beklenmesinde bir fayda olmadığı kanaati ile bekletici mesele yapılmamış ise de; ciro silsilesinin sahte imza ile koptuğunu, bu hususun bilinip bilinmediğinin kapsamlı bir inceleme ile belirlenebileceğini, ilk derece mahkemesi soruşturma dosyasını bekletici mesele yapmamışken bildirilen delilleri toplamadan eksik inceleme ile karar verdiğini,Çekte... şirketinin imza ve kaşesi olmadığını, ilgili cirantanın imza incelemesi yapılması gerektiğini, ancak bu şekilde ciro silsilesinin kopuk olduğunun tespit edileceğini, çeke atılan sahte imza nedeni ile Bakırköy CBS 2022/43800, Gaziosmanpaşa CBS 2021/49087 sor sayılı dosyasının devam etmekte olduğunu,, çekin cirantalar arasında döndürülerek kötüniyetle takibe konulduğunu, davalılar ile müvekkilinin hiçbir borç ilişkisi olmadığını, Ciro zincirinde son kişiler farklı olsa da aynı tarihte aynı icra dairesinde seri takiplerin aynı avukat tarafından açıldığını, tüm cirantalara da takip yöneltilmediğini , bu durumun kötüniyet göstergesi olduğunu, Müvekkilinin ciranta ....Şti ile ticari ilişkisi nedeni ile davaya konu çekleri düzenlediğini, dava konusu çeklerin kaybolması ile birlikte yeni çekler keşide edilmiş ve bu yeni çeklerin banka tarafından ödenmiş olduğunu, Keşide edilen yeni çeklerin meblağının, kaybolan çeklerin meblağı ile süregelen ticari ilişki kapsamında oluşan yeni borçları kapsamakta olduğunu, ... Tic. Ltd. Şti. tarafından çek kaybına ilişkin İstanbul 16. Asliye Ticaret Mahkemesi huzurunda 2021/24 Esas sayılı çek iptali davası açıldığını,İlk derece mahkemesinin kararının hatalı olduğunu, İİK 72/2 maddesi doğrultusunda yatırılan teminat kapsamında dosya kesinleşinceye kadar ihtiyati tedbir kararının devamına ve bu hususta alacaklıya ödenen teminatların dosyaya depo edilmesine karar verilmesini, ilk derece mahkemesi kararının kaldırılmasını davanın kabulünü talep etmiştir.

GEREKÇE Dava, İİK 72.maddesine dayalı olarak açılan borçsuzluğun tespiti istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı davacı vekili, yasal süresi içinde istinaf kanun yoluna başvurmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi gereğince, ileri sürülen istinaf başvuru nedenleri ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Somut uyuşmazlıkta; davacı, davaya konu çeklerdeki keşideci imzasını inkar etmemiş, lehtar imzasının sahte olduğunu, çeklerin çalındığını, çeklerin kötüniyetli olarak ciro edildiğini ileri sürmüştür. İlk derece mahkemesince dava dışı ciranta yönünden imza incelemesi yapılmaması, defter incelemesi yapılmaması yerinde ise de davacı kötüniyetli iktisap yönünden savcılık dosyalarını bildirmiş olup Bakırköy CBS 2020/43800 sor sayılı dosyada davacı yanca davaya konu çekler yönünden sahtecilik, dolandırıcılık iddiası ile şikayetçi olunduğu, dosyanın UYAP incelemesine göre derdest olduğu, henüz ifadelerin tamamlanmadığı da görülmekle mahkemece ceza soruşturmasının değerlendirilmesi gerekirken eksik inceleme ile karar verilmesi yerinde görülmemiş, kararın sair hususlar incelenmeksizin kaldırılması gerekmiştir.Açıklanan nedenle davacının istinafının kısmen kabulüne, kararın kaldırılmasına, sair hususların incelenmesine yer olmadığına karar verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle;1-Davacı vekilinin istinaf talebinin KISMEN KABULÜNE,2-İstanbul 9. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 20/09/2022 tarih, 2021/566 Esas - 2022/588 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3-Yukarıda gerekçede belirtildiği şekilde yargılamaya kaldığı yerden devam edilmek üzere dosyanın ilk derece mahkemesine İADESİNE, 4-İstinaf peşin harcının talebi halinde davacıya iadesine, 5-İstinaf aşamasında davacı tarafından yapılan yargılama gideri olan 220,70 TL istinaf yoluna başvurma harcı ile 705 TL posta masrafı olmak üzere toplam 925,70 TL'nin davalılardan alınarak davacıya verilmesine, 6-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmadığından vekalet ücreti takdirine yer olmadığına, Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonunda, HMK'nun 353/1-a-6 maddesi uyarınca oy birliğiyle kesin olarak karar verildi.13/06/2024