Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

15.HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2024/263

KARAR NO: 2024/622

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 26/09/2023

NUMARASI: 2021/324 Esas, 2023/631 Karar

DAVANIN KONUSU: Menfi Tespit

KARAR TARİHİ: 11/09/2024

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı davalı vekili istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava; menfi tespit talebine ilişkin olup, mahkemece davacı vekilinin konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına dair verilen karara karşı davalı yanca istinaf talebinde bulunulmuştur. Davacı vekili, davalı tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... E. Sayılı dosyası ile müvekkili aleyhine icra takibi başlatıldığını, açılan icra takibinde ödeme emrinin müvekkiline UETS siteminden tebliğ edildiğini, ancak müvekkilinin UETS şifresi olmadığından ve bu sistemi kullanmadığından dolayı takipten haberdar olamadığını, bu sebeple de itiraz süresinin geçirildiğini, bunun üzerinde davalı tarafından icra takip işlemleri devam ettirilerek haciz safhasına geçildiğini ve müvekkilinin mağdur olduğunu, davalı alacaklı tarafından icra dosyasına takibin dayanağı olan herhangi bir belge sunulmadığını, davalının alacak iddiasını neye dayandırdığını bilemediklerini, taraflar arasında birçok ticari ilişki gerçekleştiğini, ancak davalı hangi ticari ilişkiden dolayı iddia ettiği bedeli verdiğini veya müvekkilinin iddia ettiği bedel kadar sorumlu olduğunu iddia etmekte olduğunun anlaşılamadığını, müvekkilinin herhangi bir borcunun bulunmadığını davalı ile müvekkili arasında 09.06.2020 tarihli TEDARİK SÖZLEŞMESİ NO ... başlıklı sözleşme akdedildiğini, bu sözleşme kapsamında müvekkilinin üzerine düşen edimleri yerine getirerek 600.000 adet ürünü ürettiğini, ancak davalınin bu ürünleri teslim almadığını, teslim alması talep edildiği halde herhangi bir yanıtta vermediğini, bu şekilde müvekkilinin zararına sebep olduğunu bu konuda İstanbul Anadolu 12. Asliye Ticaret Mahkemesi 2021/254 E. Sayılı dosyası ile alacak davasının ikame edildiğini müvekkilinin zararı olduğunu ve müvekkilinin davalıdan alacaklı olduğunu, davalının ise bunu bildiği için kötü niyetli olarak bu takibi başlattığını, yine davalının ödemeden kaçınmak için müvekkili hakkında suç duyurusunda bulunduğunu, bu konuda takipsizlik kararı verildiğini, izah edilen nedenler ile davalı tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyasından müvekkili aleyhine başlatılan icra takibi nedeniyle müvekkilinin borçlu olmadığının tespiti ile icra takibinin iptaline ve davalı aleyhine % 20'den aşağı olmamak üzere kötü niyet tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, tarafların tekstil işi yapan firmalar olduğunu müvekkili firmanın, davalı firma ile sipariş formları,e mail, banka dekontları, diğer yazışmalar, ticari defter kayıtları ve tanıklar ile ispatlanacağı üzere 05. Haziran 2020 tarihinde müvekkili tarafından davacı firmanın üretmesi için 91.000 adet Medical tulum üretimi için sipariş verildiğini, alıcı firmanın ise İtalyan firması ... adlı firma olduğunu, bu işin yabancı firma ile müvekkili arasındaki ilk iş olduğunu ancak davacının üretim yapamaması, ürünleri teslim edememesi nedeni ile son iş olduğunu, dava konusu ...’ ların mevcut devam eden Pandemi dolayısı ile güncel ve çok talep gören bir ürün olduğunu, davacı firmayı önceden de müvekkili firmanın tanıması ve aralarında o tarihler itibari ile, ürünün acil tedarik edilmesi ve yine de yaşanan olumsuzluğa rağmen kendilerine o günlerde duyulan güven gereği bu işin ödemesi için, davacı yanın ısrarlı ve dirençli talepleri, ürünün güncel ve her yerde bulunamıyor, herkesin yasal mevzuat ve normlara göre üretmesinin mümkün olmadığı, bu ürünün üretilebilmesi için gerekli olan sertifikasyonların (CE belgesi, sağlık bakanlığı onayı, vs) davacının elinde olduğunu iddia etmesi (kandırması) üzerine davalı firmanın ısrarla ön ödeme talebinde bulunduğunu, müvekkilininde bu ürünün ön ödeme ve sipariş bedeli olarak aşağıda yazılı miktarlarda müvekkil şirkete ait hesaptan davacı alıcıya banka hesabına bir kısım ödemeleri yaptığını toplamda ( hoffman ödemesi dahil): 376.730 EURO Ödemeler yapılmış olduğunu, bu ödemelerin sadece bu iş için olup, davacı yana bu süreçte başka ödemelerinde yapıldığını, ödemelerin bir kısmının ... gibi eski bakiyeli işler için olduğunu, davacı yana 2 ay içinde ödemelerin tamamının yapıldığını, ancak iş teslimata geldiğinde teslimat tarihinin devamlı geciktirildiğini, sonuçta hiç bir ürün teslim edilmemiş olduğunu müvekkilinin de bu ürünlerin teslim edilmemesi, hatta zamanından sonra dahil teslim edilmemesi durumunda büyük bir müşterisini kaybettiğini , müvekkilinin davacının bu sorumsuz ve kötü niyeti ile bu büyük ve devamlı müşterisini kaçırmasına sebebiyet vererek büyük bir ticari hacmini ve parasını kaybettiğini, müvekkili ile davacının aralarındaki hesaba göre de; davacının kendi hesap ekstersine göre 330.481 EURO borçlu olduğunu kabul ettiğini, müvekkilinin cari hesaplarında ise davacının (kur farkları hariç olmak üzere) 5.856.170,76 TL borçlu olduğu halde, borcunu ödemeye yanaşmadığını, aradan geçen zaman diliminde ve oyalamalar nedeni ile iş bu alacağın ödenmeyeceğine kanaat getirilince İstanbul ... İcra Müd. ... es.sayılı dosya ile takip yapılmak durumunda kalındığını ve iş bu takibin itiraz edilmeyerek kesinleştiğini , ancak davacının tüm bu olaylara ve açık bir borcun varlığına rağmen haksız ve mesnetsiz olarak iş bu davayı açtığını haksız davanın reddine, müvekkili lehine haksız ve kötü niyetle dava açılmış olması nedeni ile davacı aleyhine % 20 haksız takip tazminatına hükmedilmesine karar verilmesini istemiştir. Mahkemece; Dava İstanbul ... İcra Müdürlüğü ... E. Sayılı dosyası ile başlatılan icra takibi nedeniyle davacının borçlu olmadığının tespiti istemi ile açılan menfi tespit istemi olup , İstanbul 19 İcra Hukuk Mahkemesine ait 2021/465 E - 751 K sayılı dosyasında usulsüz tebliğ nedeni ile yapılan şikayetin reddine yönelik olarak verilen kararının BAM 22 HD tarafından yapılan istinaf incelemesinin şikayetinin kabulü ile kaldırılarak takibin iptaline karar verilmiş olduğu ve bu kararın Yargıtay 12 HD 2022/1987 - 8892 E-K sayılı kararı ile onandığı,Anılan durum karşısında davanın dayanağını oluşturan takibin iptal edildiği bu nedenle de davanın konusuz kaldığı , ancak icra inkar tazminat koşullarının da oluşmadığı ,davanın açılmasına davalının sebep olduğu bu nedenle yargılama giderlerinden sorumlu olması gerektiği kanaati ile konusuz kalan dava hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir. Davalı vekili istinaf dilekçesiyle; müvekkil firma ile yabancı firma arasında ilk iş anlaşması yapıldığını, davacının ürünleri üretemediği ve ürünleri teslim edemediğinden dolayı işin son bulduğunu, icra alacak miktarının 330.481 Euroyu parça parça yolladıklarını, UYAP tan kaynaklanan hata nedeni ile tebligatın iptal edildiğini, borçlu tarafın haksız ve mesnetsiz olarak paraları uhdesinde olmasına rağmen iş bu haksız menfi tespit davasını açtığını, itirazlarının ise, takibe konu edilen alacak için açılan borcunun olmadığına ilişkin menfi tespit davasında sayın mahkeme işin esasına girerek alacak yada borcunun olmadığını tespit etmesi gerekirken, takibin iptal edilmiş olması nedeniyle davanın konusuz kaldığına, bu nedenle de karar verilmeine yer olmadığına kararı verdiğini, bu kararın hukuken hatalı olduğunu,, davacı yanca açılmış olan “menfi tespit” davasında borcun bulunup bulunmadığını tespit etmesi ve davanın esasına girerek davayı sonuçlandırılması gerekirken, takibin iptal edilmesi neden ilei davanın konusuz kaldığına ilişkin karar vermesi hukuka aykırı olduğunu belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılması için istinaf kanun yoluna başvurmuştur. Davacı vekili istinafa cevap dilekçesiyle; davalı istinaf dilekçesinde 05.06.2020 tarihinde yapılan sözleşmeye dayalı olarak ödeme yapıldığını ancak ürünlerin teslim edilmemesi nedeniyle yapılan ödemelerin kendilerine iadesi için takip başlattığını, ancak sözleşme tarihinin 09.06.2020 olduğunu, uyuşmazlık konusunu da yalnızca bu sözleşmenin oluşturduğunu, bu sözleşme kapsamında müvekkil üzerine düşen tüm edimleri eksiksiz ve tam olarak yerine getirdiğini, davalı bu sözleşme kapsamında ön ödeme olarak bedelleri gönderdiğini ileri sürmüş ve bir takım dekontlar sunmuş, bu ödeme dekontları incelendiğinde, ödemelerin hepsinin TL olarak yapıldığının görüldüğü, kısacası ödemeler TL ancak takip talebi euro cinsinden olduğunu, bu durumun mümkün olmadığını, zira müvekkile euro olarak ödeme yapılmadığını, davalı bu ürünlerin üretim yetkisinin müvekkilde olmadığını ileri sürdüğü, ancak davalı cevap dilekçesinin 2 no'lu kısmında da daha önce de bu tür sözleşmelerin taraflar arasında yapıldığını belirttiği, daha önce de müvekkil tarafından davalıya bu ürünler üretilip teslim edildiğini, müvekkilin bu ürünleri üretemeyeceği iddiasının da yersiz olduğunu, davalının ce belgesi ile ilgili ileri sürdüğü iddiaların yersiz olup ce belgesinin yükleme anında hazır olması gereken bir belge olduğunu, sözleşmenin 10. maddesinde de bu husus açıkça belirtildiğini savunmuştur. Dava İİK'nun 72.maddesi uyarınca açılan menfi tespit istemine yöneliktir. Davacı dava dilekçesinde, davalı alacaklı tarafından icra dosyasına takibin dayanağını teşkil eden herhangi bir belge sunulmadığını, taraflar arasında birçok ticari ilişki olduğunu hangi ticari ilişkiden kaynaklı bedelin talep edildiğinin anlaşılmadığını sonuç olarak takip sebebiyle borçlu olunmadığının tespiti talep edilmiştir.İş bu dava açılmadan önce davacı borçlu tarafından İstanbul 19.İcra Hukuk Mahkemesinin 2021/465 Esas sayılı dosyasında usulsüz tebliğ sebebiyle ödeme emrinin iptali istemiyle dava açıldığı davanın reddine karar verildiği ancak kararın istinaf edilmesi üzerine İstanbul Bölge Adliye Mahkemesi 22.Hukuk Dairesi 2021/2976E- 2021/3662K sayılı ilamıyla takibin İİK 58/3 Maddesi gereğince kamu düzenine aykırılık sebebiyle iptaline karar verildiği ilgili kararın Yargıtay 12. Hukuk Dairesinin 2022/1987 E- 2022/8892 K sayılı ilamıyla 15.09.2022 tarihinde kesinleştiği anlaşılmaktadır. Dava icra takibi sonrası açılan menfi tespit istemine yöneliktir takibin iptal edilmesiyle de dava konusuz kalmıştır.(Yargıtay HGK 2010/19-123E 2010/154K ) Açıklanan nedenlerle, 6100 sayılı HMK'nın 355. madde hükmü uyarınca istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzeni gözetilerek yapılan istinaf incelemesi sonucunda, dosya kapsamına, kararın dayandığı delillerle yasaya uygun gerektirici nedenler ve ileri sürülen istinaf sebeplerine göre, mahkeme kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırılık bulunmadığı anlaşılmakla, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1. bendi gereğince esastan reddine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere; 1-İSTANBUL 6. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ'nin 26/09/2023 tarih ve 2021/324 Esas, 2023/631 Karar sayılı kararında usul ve esas yönünden yasaya aykırı bir durum bulunmamasına göre, davalı vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nın 353/1-b-1 maddesi gereğince esastan REDDİNE, 2-Alınması gereken 427,60 TL nisbi istinaf karar harcından davalı tarafça peşin olarak yatırılan 269,85 TL harcın mahsubu ile bakiye 157,75 TL harcın davalıdan alınarak HAZİNEYE GELİR KAYDINA, 3-Davalı tarafça yapılan istinaf yargılama giderlerinin üzerinde BIRAKILMASINA, 4-İstinaf incelemesi sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 361. maddesi gereğince kararın tebliğ tarihinden itibaren 2 hafta içerisinde Yargıtay'da temyiz yolu açık olmak üzere 11/09/2024 tarihinde oybirliği ile karar verildi.