İstanbul BAM 15. HD 2022/1296 E. 2024/467 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

15.HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2022/1296

KARAR NO: 2024/467

TÜRK MİLLETİ ADINA

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ KARARI

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: BAKIRKÖY 5. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 09/03/2022

NUMARASI: 2015/207 Esas, 2022/273 Karar

DAVANIN KONU: Alacak

DAVA TARİHİ ;19/02/2015

KARAR TARİHİ: 05/06/2024

Taraflar arasında görülen davanın yerel mahkemece yapılan yargılaması sonucunda verilen hükme karşı istinaf yoluna başvurulmuş olup, duruşmasız olarak dosya üzerinde yapılan inceleme ve istinaf talepleriyle sınırlı olarak yapılan değerlendirme sonunda;

GEREĞİ GÖRÜŞÜLÜP DÜŞÜNÜLDÜ: Dava; eser sözleşmesinden kaynaklı alacak talebine ilişkin olup, mahkemece asıl davanın reddine, birleşen Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/1332 esas 2019/11 karar sayılı dosyası yönünden davanın kabulüne, birleşen bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2018/453 esas 2018/619 karar sayılı dosyası yönünden davanın kabulüne dair verilen karara karşı taraflarca istinaf talebinde bulunulmuştur.Davacı vekili asıl davada, müvekkili şirket ile davalı şirket arasında ... ilçesi ... Mahallesinde kain ... ada ... nolu parsel üzerinde bulunan ... adlı projenin mekanik tesisat işinin yapılması hususunda anlaştıklarını, ancak davalı şirket tarafından sözleşmeye uygun olarak ve zamanında işi teslim etmediğini, eksik teslim edildiğini belirterek eksik ve süresinde teslim edilmeyen işle ilgili müvekkili şirket yönünden oluşan şimdilik 10.000-TL'nin faiziyle birlikte davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Mahkeme dosyası ile birleşen Bakırköy 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1332 Esas sayılı dosyasında davacı vekili ; taraflar arasında mevcut ticari ilişki kapsamında müvekkili şirket tarafından davalı şirkete kesilen faturalara istinaden toplam 447.468,76-TL alacağı bulunduğunu belirterek fazlaya ilişkin talepleri saklı kalmak koşuluyla şimdilik 10.000-TL'nin davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir.Asıl ve birleşen iş bu dosyalar yönünden davalı vekili , müvekkili şirketin taraflar arasında mevcut sözleşme kapsamında işi zamanında ve eksiksiz olarak teslim etmiştir, dolayısıyla müvekkilinin davacı tarafa herhangi bir borcu bulunmadığını, bilakis müvekkilinin davacı taraftan alacaklı olduğunu, bu bağlamda asıl ve birleşen davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 esas sayılı dosyası yönünden davacı ... Ltd Şti vekili , müvekkili şirket ile davalı şirket arasında mevcut sözleşme kapsamında müvekkilinin işi süresinde ve eksiksiz olarak davalı tarafa teslim ettiğini, sözleşme gereğince müvekkiline devredilmesi gereken iki adet taşınmazın devredilmediğini belirterek iki adet taşınmazın rayiç değeri ile teslim edilmeyen taşınmazlar yönünden tahakkuk eden kira alacağı olarak şimdilik 10.000-TL belirsiz alacağın davalıdan tahsiline karar verilmesini talep etmiştir. Birleşen Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı dosyası yönünden davalı ... A.Ş. vekili , davacının kendi edimlerini yerine getirmediğini, müvekkilinin alacağı nedeniyle davacı aleyhine iki ayrı dava açtığını belirterek yasal dayanağı bulunmayan davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir. Mahkeme , 20/04/2018 tarihli bilirkişi heyet raporunda , davalı ... Ltd Şti.'nin yapmış olduğu işlerle ilgili ayıplı ve eksik iş yapıldığının davacının yanca somut bir şekilde ortaya konulmasının gerektiği, ancak dosya içeriğinde davacı tarafından davalının yapması gereken işleri eksik yaptığına dair somut bir tespitin bulunmadığı, bu nedenlerle davacının yansıtma ve gecikme cezası içerikli faturasını somut kanıtlara dayandırmadığı, söz konusu faturaların değerlendirme dışı bırakılması gerektiği; bilahare asıl ve birleşen davalar yönünden talep edilebilecek alacak miktarı ve kira getirisi yönünden dosyada bilirkişi heyetinden rapor alındığı , düzenlenen rapor kapsamında en son tarafların talep edebileceği alacak miktarının belirlenmesi için dosyanın hesap bilirkişisine tevdi edildiği, bilirkişinin düzenlemiş olduğu 27/10/2021 tarihli raporda; birleşen Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı dosyası yönünden davacı ... Ltd. Şti'nin taraflar arasındaki sözleşmeye göre kendisine teslim edilmeyen iki adet bağımsız bölüm ve bağımsız bölüm bedeli kira gelir kaybının toplamının 979.093,00-TL olduğunun belirtildiği ; mahkeme dosyası ile birleşen Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1332 Esas sayılı dosyası yönünden davacı ... A.Ş.'nin düzenlemiş olduğu faturalar kapsamında sözleşme gereğince talep edebileceği alacak miktarının 451.453,00-TL olduğunu teknik kanaati olarak belirttiği , bu dosya yönünden taleple bağlı kalınarak davacı ... Aş'nin talep edebileceği alacak miktarının 447.468,00-TL olduğunun mahkemece kabul edildiği, her ne kadar mahkememiz dosyası ile birleşen Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı dosyası yönünden davalı ... A.Ş. zaman aşımı itirazında bulunmuş ise de; taraflar arasındaki ihtilafın sözleşmeden kaynaklandığı, sözleşmeden kaynaklı alacakların 10 yıllık zaman aşımına tabi olduğu dikkate alınarak davalı tarafın bu yöndeki itirazının kabul edilmediği , toplanan deliller ve tüm dosya kapsamına göre; taraflar arasında mevcut sözleşme kapsamında yüklenici olan ... Aş'nin kendi edimlerini süresinde ve eksiksiz olarak yerine getirdiği, bu bağlamda asıl dava yönünden davacı tarafın edimlerin eksik ve süresinde yerine getirmediğine dayalı alacak isteminin reddine, birleşen Bakırköy 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1332 Esas sayılı dava dosyası yönünden davacı tarafından davalı adına yapılan ödemeler nedeniyle düzenlenen faturalara bağlı alacağının taleple bağlı kalınarak toplam 447.468,00-TL olduğu, iş bu alacağın bu dava dosyası yönünden davalıdan tahsiline; birleşen Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı dava dosyası yönünden sözleşme gereğince davacı tarafa devredilmesi gereken iki ayrı bağımsız bölüm bedeli ile süresinde teslim edilmeyen iş bu taşınmazlarla ilgili kira kaybı toplamı olan 979.093-TL'nin iş bu dava dosyası davalısından tahsiline karar vermiştir.Davacı birleşen davalı vekili istinafında , savunmalarındaki maddi olguların değerlendirilmediğini , neden dikkate alınmadığının gerekçelendirilmediğini , asıl davanın neden reddedildiği , Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı dosyasının neden kabul edildiğinin anlaşılamadığını adil yargılamaya aykırı olduğunu , yerel mahkemenin dikkate aldığı bilirkişi raporunun eksik ve hatalı olduğunu , bilirkişi raporunda müvekkili şirket tarafından düzenlenen 1/11/2013 tarihli ve 232.860,72-TL.'lik ceza faturasının davalı tarafından kayıtlara alınmadığı belirtilmiş , bu fatura müvekkilinin alacağına dahil edilmeyerek müvekkili şirketin alacağının 341.355,32-TL. hesaplandığını , oysaki Mart 2021 tarihli bilirkişi raporunda açıklama yapıldığını , söz konusu ceza faturası düzenlenmesine sebep olan sözleşme maddelerinin hukuken değerlendirilmesi gerektiğini ve heyetin bunu yapamayacağını belirterek , davalı ... Mühendislikten 574.216,04-TL. Olduğu tespit edilen müvekkilinin alacağından , 232.860,72-TL. düşülerek müvekkili şirketin alacak kalemlerinden birinin 341.355,32-TL. Olduğunu , hukuki değerlendirme sonrasında232.860,72-TL.'lik fatura alacağının sabit olduğunun anlaşılması halinde alacağın 574.216,04-TL. olacağının bildirildiğini , ceza faturası tacir olan davalının yükümlülüklerinden olduğunu , bu kısım açısından müvekkilinin alacağının 547.216,04-TL. olduğunu , 100.000,00-TL. miktarlı çeke ilişkin olarak yapılan değerlendirmede ise , ticari defter ve banka kayıtlarından davacı tarafından ödendiği , davalı tarafından çekin ödenmediğine ilişkin ticari defterlerinde yapılan iptal ,iade kaydının yanlış kayıt olduğu , davalı tarafından tahsil edildiği görülen çeke ilişkin kayıtların düzeltilmesi gerektiğinin belirtildiğini , barter şartlarının sözleşme hükümlerine göre oluşmadığını , davalı karşı davacı şirketin barter şartları açısından hak sahibi olup olmadığının sözleşme hükümlerine göre değerlendirilmesi gerekirken mahkemenin bunu yapmadığını , barter hükümleri açısından davalı karşı davacının taleplerinin değerlendirilmesi için dairelerin rayiç değerinin hesaplanmasının davada büyük bir hata olduğunu , barter şartlarının oluşmadığını , taraflar arasında sözleşme sonrası ek protokol imzalandığını , ek protokolle davalının yapması gereken işin azaltıldığını , davalının barter kesintilerinin , barter daire değerlerine ulaşmadığını , davalının barter daireleri konusunda hak sahibi olmadığını , bu hususun değerlendirilmediğini , müvekkilinin cari hesap alacağı ve KDV alacağı konusunda faiz hesabı yapılmadığını , barter dairelere hak kazanamayan davalı şirketin ecrimisil veya kira alacağına hak kazanamayacağını , davalı tapu iptal tescil talebinde de bulunmadığını , sözleşmede toplam işin bedelinin 1.101, 586,00-TL. + KDV olduğunu , bu bedelin bir kısmının barter olarak ödeneceğinin kararlaştırıldığını , davalı ekonomik sıkıntı ve icra takipleri yaşayınca , malzeme dahil sözleşme bedeline rağmen malzemeyi müvekkilinin temin ettiğini , hatat işin bir kısmının ek protokolle eksiltildiğini , bununla birlikte işe devam edebilmesi için orç ödemeleri yapılmış , işçilerin maaşlarının ve SGK'larının ödemek zorunda kaldıklarını , sözleşmedeki iş bedelinden protokollerle işveren tarafından tedarik edilen malzeme bedellerinin çıkarılması gerektiğini , sözleşmedeki iş bedelinden sonradan yapılmaktan vazgeçilen işlerin çıkarılması gerektiğini , müvekkilinin cari hesabından taşerona yapılan ödemelerin dikkate alınması gerektiğini , taşeron adına ödenen işçilik alacakları ile SGK ödemelerini dikkate alınması gerektiğini , bu malzeme ve iş eksiltmeler olmasa idi 2 dairenin verilmesinin kararlaştırıldığını , kesin kabulün yapılmadığını , teminat mektubunun verilmediğini ,bilirkişiler tarafından sözleşme hükümlerinin hiç dikkate alınmadığını , hak edişleri müvekkili değil taşeron tarafından düzenlendiğini ,bunun da dikkate alınmadığını , işveren düzenliyormuş gibi rapor verildiğini , barter dairelerin rayiç değeri ve geç teslim nedeniyle ecrimisil hesaplaması bilirkişi raporu ile yapıldığını , iki dairenin toplam değerinin860.000,00-TL. Olabileceği , her iki daire için kira kaybının ise 119.093,70-TL. olabileceğinin belirtildiğini , rayiç değerlemesinin hatalı olduğunu , sözleşme hükümlerinin dikkate alınmadığını , davalının hak sahibi olmadığı iki daire için kira kaybı talebinde bulunamayacağını , davalı karşı davacının hiç bir şekilde alacaklı olmasının mümkün olmadığını , müvekkilinin alacaklı olduğu 341.355,32-TL.'ye ,232.860,72-TL.'lik cezai faturasının eklenmesi gerektiğini , müvekkilinin KDV kaybınında eklenmesi gerektiğini belirterek yerel mahkeme kararının kaldırılmasını , asıl davanın kabulünü , birleşen Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı dosyasının reddine karar verilmesini talep etmiştir.Taraflar arasındaki uyuşmazlık Türk Borçlar Kanunun 470 ve devamı maddelerinde düzenlenen eser sözleşmesinden kaynaklanmaktadır. Asıl davacı ve birleşen Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1332 Esas sayılı davanın davacısı iş sahibi , asıl davalı ve birleşen Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı davasının davacısı yüklenicidir.Asıl davada iş sahibi davacı vekili , ...'daki tesisat işini davalı yüklenicinin zamanında teslim etmediğini , eksik iş yaptığını faturalandırdığı ceza bedelini ve zararını talep etmiştir. Birleşen Bakırköy 4. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1332 Esas sayılı davasında iş sahibi birleşen davacı vekili , davacının ticari defterlerine ve kestiği faturalara göre ve kesilen faturalar sebebiyle KDV'den yaşanan kayıp sebebiyle , alacaklarının tahsilini talep etmiştir. Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı davasında yüklenici davacı vekili , taraflar arasındaki sözleşmede barter gereği kendisine verilmesi gereken iki adet dairenin rayiç değerlerini , dairelerin teslim edilmemesinden kaynaklı kira kaybını , işin bitiminden itibaren ödenmeyen faiz alacaklarına , alacaklarını zamanında alamadığı için munzam zararlarını talep etmiştir. İlk derece mahkemesi, mevcut sözleşme kapsamında yüklenici olan ... Aş'nin kendi edimlerini süresinde ve eksiksiz olarak yerine getirdiği, bu bağlamda asıl dava yönünden davacı tarafın edimlerin eksik ve süresinde yerine getirmediğine dayalı alacak isteminin reddine, birleşen Bakırköy 4.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/1332 Esas sayılı dava dosyası yönünden davacı tarafından davalı adına yapılan ödemeler nedeniyle düzenlenen faturalara bağlı alacağının taleple bağlı kalınarak toplam 447.468,00-TL olduğu, iş bu alacağın bu dava dosyası yönünden davalıdan tahsiline; birleşen Bakırköy 3.Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı dava dosyası yönünden sözleşme gereğince davacı tarafa devredilmesi gereken iki ayrı bağımsız bölüm bedeli ile süresinde teslim edilmeyen iş bu taşınmazlarla ilgili kira kaybı toplamı olan 979.093-TL'nin iş bu dava dosyası davalısından tahsiline karar vermiştir.Yerel mahkeme birleşen Bakırköy 3. Asliye Ticaret Mahkemesinin 2018/453 Esas sayılı davasında dava dilekçesinde ,yüklenici davacı vekilinin dava dilekçesinde talep ettiği , işin bitiminden itibaren ödenmeyen faiz alacaklarına , alacaklarını zamanında alamadığı için munzam zararlara dair taleple ilgili bir hüküm ve gerekçe kurmamıştır. Diğer istinaf sebepleri incelenmeksizin , davacı birleşen davalı vekilinin istinaf taleplerini usulden kabulüne karar verilmiştir.Açıklanan nedenlerle, davacı birleşen davalı istinaf talebinin usulden kabulü ile usul ve yasaya uygun bulunmayan yerel mahkeme kararının 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince kaldırılarak yukarıda açıklanan şekilde inceleme ve araştırma yapıldıktan sonra oluşacak uygun sonuç dairesinde bir karar verilmesi için dosyanın yerel mahkemesine gönderilmesine karar verilmesi gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;1-Davacı birleşen davalı vekilinin istinaf başvurusunun esasa ilişkin sebepler incelenmeksizin usul yönünden KABULÜNE,2-Bakırköy 5. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 09/03/2022 tarih, 2015/207 Esas, 2022/273 Karar sayılı kararının KALDIRILMASINA,3-Dosyanın Dairemiz kararına uygun şekilde inceleme yapılarak yeniden bir karar verilmek üzere yerel mahkemesine GÖNDERİLMESİNE, 4- Davacı birleşen davalı tarafından yatırılan istinaf karar harcının istek halinde kendisine İADESİNE,5- Davacı Birleşen Davalı tarafından yapılan istinaf yargılama giderinin ilk derece mahkemesince yeniden verilecek kararda DİKKATE ALINMASINA, 6-İstinaf yargılaması sırasında duruşma açılmadığından vekâlet ücreti takdirine YER OLMADIĞINA,Dair, dosya üzerinden yapılan inceleme sonucunda, 6100 sayılı HMK'nın 353/1-a-6 maddesi gereğince KESİN olmak üzere 05/06/2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.