İstanbul BAM 14. HD 2024/426 E. 2024/593 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2024/426

KARAR NO: 2024/593

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 20. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 16/03/2023

NUMARASI: 2023/24 E. - 2023/212 K.

DAVANIN KONUSU: Şirketin İhyası

Taraflar arasındaki şirketin ihyası davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın kabulüne dair verilen karara karşı, davalı vekili tarafından istinaf kanun yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirketin finansal kiralama sözleşmesinden kaynaklanan alacağının tahsili amacıyla İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında başlatılan takipte, borçlunun sicil kaydının terkin edilmesi nedeniyle ödeme emrinin tebliğ edilemediğini, sicil kaydının silinmesi ile alacakların tahsilinin engellendiğini ileri sürerek, davalı tarafından re'sen terkin edilen ... Ltd. Şti.'nin ihyasına karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili, savunmasında özetle; müvekkilinin TTK'nın 32 ve Ticaret Sicili Yönetmeliği'nin 34. maddeleri çerçevesinde işlem yaptığını, re'sen terkin işleminin TTK'nın Geçici 7. maddesi ve ilgili mevzuata uygun olduğunu, mahkeme hükmü olmaksızın bir şirketin tekrar sicile tescil edilemeyeceğini, müvekkilinin gerekli ilanları yaptığını ve mevzuattaki prosedürü uyguladığını ve davanın açılmasına sebep olmadığını, bu nedenle müvekkilinin yargılama gideri ve vekalet ücretinden sorumlu tutulamayacağını savunarak, müvekkili aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmemesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Bu haliyle ihyası istenilen şirket hakkında usulsüz resen terkin işleminden sonra başlatılan icra takibi nedeniyle şirketin ihyasının gerektiği ve davacının bu davayı açmakta hukuki yararı bulunduğundan, ... Ltd. Şti. unvanlı şirketin sicildeki terkin kaydının İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı icra dosyasının yürütülmesi işlemleriyle sınırlı olarak iptali ile aynı unvanla ticaret siciline tescili sureti ile ihyasına ve şirketin son yetkilisi olan ... vefat etmiş olması başkaca ortak ve yetkilisinin bulunmaması nedeniyle Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ... TTK'nın 547/2 maddesi gereğince tasfiye memuru olarak atanmasına karar verilmiştir. İhyası talep edilen şirket hakkındaki TTK'nın Geçici 7. maddesine göre 07/07/2014 tarihinde re'sen terkin işleminin usulüne uygun olmadığı, TTK’nın Geçici 7. maddesinin 4. fıkrasının 'a' bendi uyarınca sicil kayıtlarına göre şirkete ve şirketi temsile yetkili kişilere ayrıca tebligat yapılmadığı, buna ilişkin tebliğ mazbatalarının dosyaya sunulmadığı anlaşılmakla, terkin işlemini TTK'nın Geçici 7. maddesine uygun olarak yapmayan davalı kurum yargılama giderlerinden sorumlu olup, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 2019/4755 Esas, 2019/8101 Karar sayılı içtihadı da bu doğrultuda olduğundan davacı tarafça yapılan yargılama giderlerinin davalı İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünden tahsili..." gerekçesiyle davanın kabulüne, İstanbul Ticaret Sicili Müdürlüğünde kayıtlı iken 07.07.2014 tarihinde TTK'nın geçici 7. maddesi uyarınca re'sen sicilden terkin edilen ... Ltd. Şti.'nin İstanbul ... İcra Müdürlüğünün ... esas sayılı icra dosyasının yürütülmesi işlemleriyle sınırlı olarak ihyasına, şirketin son yetkili temsilcisi öldüğünden TTK'nın 547/2. maddesi uyarınca Mali Müşavir ... tasfiye memuru olarak atanmasına, yargılama giderlerinin ve avukatlık ücretinin davalı kuruma tahmiline, karar verilmiştir.Bu karara karşı, davalı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davalı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; Mahkemeci müvekkilinin hukuki hukuki dinlenilme hakkının ihlâl edildiğini, sunulan cevap dilekçesinin dikkate alınmadığını, dilekçede bulunmayan açıklamaların kısaltılarak karara yazıldığını, cevap dilekçesindeki savunmaların tartışılmayarak adil yargılanma hakkının ihlal edildiğini, dava dilekçesinde ve yargılama boyunca ileri sürülmeyen bir iddianın araştırılarak müvekkili aleyhine yargılama giderlerine hükmedilmesinin hatalı olduğunu, müvekkilinin dava konusu şirket bakımından üçüncü kişi olmasına rağmen ve davacının terkinin usulsüzlüğüne ilişkin bir iddiasının bulunmamasına rağmen yargılama giderinden davalının sorumlu tutulmasının hatalı olduğunu, davaya esas icra takibinin terkinden sonra başlatılmış olması nedeniyle müvekkiline kusur izafe edilemeyeceğini, müvekkilinin terkin işlemlerinin mevzuata uygun olduğunu, yasal hasım konumunda olup davanın açılmasına neden olmadığını, TTK'nın Geçici 7/4. maddesine göre ilgililere tebligat yapılmadığının bildirilmesine rağmen, buna ilişkin belgelerin dosyada bulunduğunu, ayrıca davacının da buna ilişkin bir iddiasının bulunmadığını, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın reddine, her halükarda yargılama giderlerinin davacıya tahmiline karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, hukuki niteliği itibariyle, TTK'nın geçici 7. maddesi uyarınca Ticaret Sicil Müdürlüğünce re'sen terkin edilen şirketin ihyası istemine ilişkindir.İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar verilmiş; bu karara karşı, davalı tasfiye memuru ... vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Dava dosyası istinaf incelemesi için dairemize ilk geldiğinde Dairemizin 2923/1079 Esas sırasına kaydı yapılmış, dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, TTK'nın Geçici 7.maddesi uyarınca ihyasına karar verilen şirketlere ek tasfiye için tasfiye memuru atanması gerekmediği, kararın bu yönüyle düzeltilmesi gerektiği, yine davalının yasal hasım olup yargılama giderlerinden sorumlu tutulamayacağı gerekçeleriyle, HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca ilk derece mahkemesini istinafa konu kararının kaldırılarak yeniden hüküm kurulmasına, şirketin ihyasına, tasfiye memuru atanmasına yer olmadığına, davalı yasal hasım konumunda olduğundan yargılama giderlerinin davacı üzerinde bırakılmasına dair 20.09.2023 tarihli, 2023/1079 E- 2023/1424 K sayılı karar verilmiştir. Bu kararın davalı kurum vekili tarafından temyiz edilmesi üzerine, Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 08.01.2024 tarihli, 2023/6368 E- 2024/55 K sayılı sayılı kararıyla, Dairemizin anılan hükmü bozulmuştur. Yargıtay bozma ilamında; "...A. Temyiz Yoluna Başvuranlar Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı vekili temyiz isteminde bulunmuştur. B. Temyiz Sebepleri Davalı vekili temyiz dilekçesinde özetle; sınırlı ihya durumunda 6102 sayılı Kanun'un 547 nci maddesinin ikinci fıkrası uyarınca tasfiye memuru atanması gerektiğini, Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli, 2017/11-3184 E. ve 2021/1107 K. sayılı ilâmının ve Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 05.09.2022 tarihli, 2022/5079 E. ve 2022/5435 K. Sayılı kararlarının aynı yönde olduğunu, tasfiye memuru atanmaması durumunda MERSİS'te işlem yapılamayacağını belirterek ihyası istenen şirkete tasfiye memuru atanması yönünde karar verilmek üzere Bölge Adliye Mahkemesi kararının bozulmasını talep etmiştir. C. Gerekçe1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme Dava, 6102 sayılı Kanun'un geçici 7 nci maddesi uyarınca ticaret sicilden re'sen terkin edilen şirketin, bu şirkete karşı başlatılmış ancak taraf teşkilinden dolayı ödeme emri tanzim edilmemesi sebebi ile ihyası talebine ilişkin olup, uyuşmazlık ihya kararı ile birlikte şirkete tasfiye memuru atanıp atanamayacağı noktasında toplanmaktadır. 2. İlgili Hukuk1. 6100 sayılı Hukuk Muhakemleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370 ve 371 inci maddeleri.2. 6102 sayılı Kanun'un 574 nci maddesinin ikinci fıkrası, geçici 7 nci maddesinin dördüncü fıkrası, onbeşinci fıkrası.3. Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 28.09.2021 tarihli ve 2017/11-3184 E., 2021/1107 K. sayılı ilâmı, 11. Hukuk Dairesinin 05.09.2022 tarihli ve 2022/5079 E., 2022/5435 K. sayılı ilâmı, 2022/490 E., 2022/754 K. Sayılı ilâmı. 3. Değerlendirme İhyası istenen şirketin ticaret sicilden terkin sebebi sermaye artırım yükümlülüğünü yerine getirmemesinden dolayı 6102 sayılı Kanun'un geçici 7 nci maddesinden kaynaklanmaktadır. Mezkûr madde, ihyaya karar verilmesi durumunda tasfiye memuru atanması yönünde bir hüküm içermemekle birlikte, münfesihlik durumu ortadan kalkmamış şirket hakkında verilen ihya kararının ek tasfiye olarak değerlendirilip aynı Kanun'un 547 nci maddesinde olduğu gibi sınırlı olarak ihyaya karar verilmesi ve aynı zamanda tasfiye memuru atanması gerekirken Bölge Adliye Mahkemesince, 6102 sayılı Kanun'un geçici 7 nci maddesi uyarınca sicilden terkin edilmiş olan bir şirketin ihyasına karar verildiğinde ayrıca tasfiye memuru atanmaması gerektiği yönündeki kararı isabetli olmamış, bozmayı gerektirmiştir. VI. KARAR Açıklanan sebeple; 1. Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının BOZULMASINA..." denilmiştir. Yargıtay bozma ilamı izerine Dairemizce HMK'nın 373/3. maddesi uyarınca duruşma açılarak taraf beyanları alınmış, usul ve yasaya uygun bulunan Yargıtay bozma ilamına uyulmasına karar verilmiştir. Dairemizin bozulan karar gerekçesinde belirtildiği üzere; yasal hasım konumunda olan davalı Sicil Müdürlüğünün, şirketin terkin işlemlerinin yapıldığı tarihte, şirket hakkındaki derdest davadan haberdar olduğuna ve bu hususta bilgilendirildiğine dair dosyaya bir delil sunulmadığı gibi, terkin işleminin usulsüzlüğüne dair başkaca bir sebep ve delil de ileri sürülmediğinden; yasal hasım konumunda olan ve davanın açılmasına sebebiyet vermediği anlaşılmıştır. Diğer yandan ilk derece mahkemesince TTK'nın 7/4. maddesi uyarınca şirket yetkililerine yapılması gereken tebligatların yapılmadığı gerekçesiyle davalı yargılama giderlerinden sorumlu tutulmuştur. Davalı vekili ise şirketi temsilen yetkili kişilere tebligat yapıldığını, kaldı ki dava dilekçesinde terkin işleminin usulsüzlüğüne ilişkin bir iddianın ileri sürülmediğini, hukuk davasında taraflarca hazırlama ilkesi gereğince davacı tarafından ileri sürülmeyen bir hususun mahkemece dikkate alınarak yasal hasım olan davalı aleyhine yargılama giderlerine hükmedilemeyeceğini savunmuştur. TTK'nın geçici 7. maddesinin 15. fıkrası “...Ticaret sicilinden kaydı silinen şirket veya kooperatifin alacaklıları ile hukuki menfaatleri bulunanlar haklı sebeplere dayanarak silinme tarihinden itibaren beş yıl içinde mahkemeye başvurarak şirket veya kooperatifin ihyasını isteyebilir.” düzenlemesini içermekte olup, davacının da anılan bu hükme dayanarak şirketin ihyası isteminde bulunduğu dikkate alındığında ve geçici 7. maddede gösterilen şartlar gerçekleşmeden şirketin terkin edildiğini ileri sürmediğine göre, mahkemece davalının tesis ettiği işlemin hatalı olduğu kabul edilerek yargılama giderlerinin davalı üzerinde bırakılmasına karar verilmesi doğru olmamış, davalı vekilinini istinaf başvurusu bu nedenle yerinde görülmüş, yargılama giderleri bakımından hükmün düzeltilmesi gerekmiştir (Emsal nitelikte, Yargıtay 11. HD'nın 2020/2299 E- 2020/4113 K sayılı, 14.10.2020 Tarihli kararı). TTK'nın geçici 7. maddesi uyarınca sicilden terkin edilmiş olan bir şirketin ihyasına karar verildiğinde, ayrıca tasfiye memuru atanacağına dair bir hüküm mevcut değil ise de bu konuda yerleşik hâle gelen Yargıtay içtihadı uyarınca, TTK'nın 547. maddesinin kıyasen uygulanarak, ihyaya gerekçe yapılan ek tasfiye işlemlerinin yerine getirilmesi için tasfiye memurunun atanması gerekir. Bu nedenle, ilk derece mahkemesince tasfiye memuru atanmış olması isabetli bulunmuştur (Emsal nitelikte Yargıtay 11. Hukuk Dairesinin 04.12.2023 tarihli, 2023/6083 E - 2023/7021 K sayılı ilamı).Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 373/3 ve 356/2 maddeleri uyarınca, bozma sonrasında duruşmalı olarak yapılan istinaf incelemesi sonucunda, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına, Davanın esası hakkında Dairemizce yeniden hüküm kurulmasına dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.

HÜKÜM: Ayrıntısı yukarıda açıklandığı üzere; Davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının kaldırılmasına, uyulan Yargıtay bozma ilamı doğrultusunda davanın esası hakkında Dairemizce yeniden hüküm kurulmasına, bu doğrultuda; 1-Davanın kabulü ile İstanbul Ticaret Memurluğunun ... sicil numarasına kayıtlı iken TTK'nın Geçici 7. maddesi uyarınca resen terkin edilmiş olan ... ŞİRKETİ'nin sicil kaydının, İstanbul .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyası yönünden yapılacak işlemler ile sınırlı olmak üzere ihyasına, 2-İhyasına karar verilen şirketin son yetkili temsilcisi olan ... vefat etmiş olması başkaca ortak ve yetkilisinin bulunmaması nedeniyle Serbest Muhasebeci Mali Müşavir ... TTK'nın 547/2 maddesi gereğince tasfiye memuru olarak atanmasına, tasfiye memuruna tasfiye işlemlerindeki tüm emek ve mesaisi karşılığı toplam 10.000,00 TL ücret tayini ile belirlenen ücretin, karar kesinleştikten sonra davacı tarafça ilk derece mahkemesi veznesine depo edilmesine, ücret depo edildikten sonra tasfiye memuruna görevinin tebliği ile görevinin başlamasına, davacı tarafça tasfiye memuruna peşin ödenen ücretin, tasfiyesi yapılan şirketten tahsili ile davacı tarafa verilmesine, 3-Kararın kesinleşmesi hâlinde, ticaret siciline tescil ve kararın özetinin Ticaret Sicil Gazetesi'nde ilanına, 4-Davalı yasal hasım konumunda olduğundan, davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Davacı kendisini vekille temsil ettirmiş ise de davalı İstanbul Ticaret Sicil Müdürlüğü yasal hasım konumunda olduğundan davacı lehine vekalet ücreti takdirine yer olmadığına,6-Alınması gerekli 427,60 TL harçtan, peşin alınan 179,90 TL'nin mahsubu ile bakiye 247,70 TL harcın davacıdan tahsiline, Hazineye gelir kaydına, 7-Artan gider avanslarının, karar kesinleştikten sonra, yatıran taraflara iadesine,8-İstinaf aşamasındaki harç ve yargılama giderleri yönünden;a-Davalı tarafından yatırılan 492,00 TL istinaf başvuru harcının Hazineye gelir kaydına,b-Davalı tarafından yatırılan 179,90 TL istinaf peşin karar harcının, karar kesinleştiğinde ve talep hâlinde, ilk derece mahkemesince davalıya iadesine, c-Davalı tarafından harcanan 492,00 TL başvuru harcı gideri ile 95,00 TL posta gideri olmak üzere, toplam 587,00 TL kanun yolu giderlerinin, davacıdan alınıp davalıya verilmesine,d-İstinaf incelemesi duruşmalı yapılmış ise de HMK'nın 373/3. maddesi uyarınca yasal zorunluluk gereği duruşma açılmış ve herhangi bir tahkikat işlemi yapılmamış olup davalı vekili de duruşmaya katılmadığından, istinaf aşaması için davalı yararına avukatlık ücreti tayinine yer olmadığına, 9-Gerekçeli kararın, Dairemiz Yazı İşleri Müdürlüğünce taraf vekillerine tebliğine dair; Davacı vekilinin yüzüne karşı, davalı vekilinin yokluğunda, gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğ tarihlerinden itibaren ikişer haftalık yasal süreler içinde temyiz yolu açık olmak üzere ve oy birliği ile verilen karar açıkça okunup, usulen anlatıldı. 17/04/2024