İstanbul BAM 14. HD 2023/1897 E. 2024/45 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2023/1897

KARAR NO: 2024/45

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İstanbul 17. Asliye Ticaret Mahkemesi

(Denizcilik İhtisas Mahkemesi Sıfatıyla)

TARİHİ: 18.04.2023

NUMARASI: 2023/81 Esas - 2023/171 Karar

DAVA: İtirazın İptali

Taraflar arasındaki itirazın iptali davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davanın icra dairesinin yetkisizliği nedeniyle usulden reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı vekili, dava dilekçesinde özetle; müvekkilinin Bakanlar Kurulu'nun 12.05.1997 tarihli ve 97/9466 sayılı kararı ile kurulmuş bir kamu iktisadi kuruluşu olduğunu, müvekkilinin kuruluş faaliyetlerinde özerk ve sorumluluğu sermayesi ile sınırlı ve tüzel kişiliğe sahip, T.C Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nın ilgili kuruluşu olduğunu, müvekkilinin kılavuzluk römorkaj hizmetinin ana statüde belirtilen bölgelerde tekel olarak yürütmekte ve verilen hizmetlerin ücretlerini tarifelerin ilgili hükümlerine göre hesaplayarak tahsil ettiğini, davalı ... San. Ve Tic. Ltd. Şti.'nin donatanı olduğu Türkiye bayraklı ... IMO numaralı ... adlı geminin Marmara Denizinde 04.07.2018 tarihinde akşam saat 22:52'de ... adlı tanker ile baş taraftan çatışarak bir gemi kazasının içerisinde yer aldığını, Gemi Trafik İstasyonu tarafından çatışma olayının hemen ertesinde ivedi bir şekilde müvekkil kuruluşun ... botu ve ... römorkörünün olay yerine sevk edildiğini, olay yerine ulaşan ... botu tarafından yapılan incelemede ... adlı geminin seyrine engel bir durumun olmadığını, ... gemisinin baş tarafından hasarlandığını, deniz yüzeyinden bir metre yukarıda yırtık bulunduğunun gemi trafik istasyonuna rapor edildiğini, Gemi Trafik İstasyonu tarafından ... gemisine geminin hasarlandığı, hasarın muhteviyatı ve bu şekilde seyre devam ederse hasarlı kesimden su alabileceği, kıça mevcut triminin arttırılması gerektiği, ... römorkörü tarafından can ve mal emniyeti açısından Tuzla Demir Sahası'na kadar yapacağı seyir süresince gemiye refakat edileceğinin bildirildiğini, ... gemisi tarafından durumun anlaşıldığının rapor edildiğini, gemi kaptanının mevcut durum içerisinde geminin ambarları arasında limbo yapmaya başladığını ve gemi yeteri kadar kıçlandıktan sonra Tuzla'ya kadar ... römorkörü refakatinde ağır yolla seyretmesine otorite olan Liman Başkanlığı tarafından izin verildiğini, ... gemisinin Tuzla Demir Sahası'na kadar olan seyri boyunca ... römorkörü tarafından geminin gözetim altında tutulduğunu, can, mal ve seyir emniyetinin sağlanması açısından gemiye refakat edildiğini, gemi trafik istasyonu ve ... gemisi arasında gerçekleşen ses kayıtları ile geminin karıştığı kaza ve devamındaki römorkörümüz refakatini içeren görüntü kayıtları ile de olayın bu şekilde vuku bulduğunun sabit olduğunu, ... römorkörünün yermiş olduğu hizmetin bitiminde Refakat/Römorkaj Hizmet Formu düzenlendiğini, belirtilen bu hizmetin liman başkanlığının bilgisi ve talimatı doğrultusunda can, mal ve çevre emniyetini teminen müvekkili kuruluşça verildiğini, hizmet veren römorkörün gücü (63,24 ton) karşılığı olan 1600,00 USD'den ... hizmet saati 01.55 ile 13:15 arası onbir saat yirmi dakika (iki çeyrek) olarak, 11 saat x 1600 USD = 17.600,00 USD, 2 çeyrek x 400,00 USD = 800,00 USD karşılığı toplamda 18.400,00 USD karşılığı 86.456,08 TL tahakkuk düzenlendiğini, düzenlenen tahakkuk ücretinin süresi içerisinde davalı borçlu ... San. ve Tic. Ltd. Şti. tarafından ödenmediğini, borcun tahsili zımnında müvekkili kuruluşça İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyası ile 26.10.2018 tarihinde icra takibi başlatıldığını, davalı borçlu ... San. ve Tic. Ltd. Şti. Tarafından 14.11.2018 tarihinde icra takibine itiraz edildiğini, davalı borçlunun icra takibine itirazı sonucu takibin durdurulduğunu, icra takibine itirazın müvekkili kuruluşa tebliğ edilmediğini, müvekkili kuruluşça İstanbul Arabuluculuk Bürosu'na başvurulduğunu, arabuluculuk sürecinde de herhangi bir anlaşmaya varılamadığını, davalı tarafından İstanbul ... İcra Müdürlüğü'nün ... Esas sayılı dosyasına yapılan ilamsız icra takibine yapılan itirazın iptali ile 86.456,08 TL asıl alacak, 22.824,41 TL gecikme zammı ve 5.187,36 TL takip tarihine kadar işlemiş faiz üzerinden takibin devamına ve itirazı nedeniyle davalı aleyhine en az %20 icra inkar tazminatına hükmedilmesi ile yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davalı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalıya usulüne uygun olarak tebligat yapıldığı ancak davalı tarafça cevap dilekçesi sunulmadığı anlaşıldı.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Davalı vekilince her ne kadar dava dosyasına cevap dilekçesi sunulmamış olsa da icra müdürlüğüne sunulan borca itiraz dilekçesi ile icra dairesi yetkisine de itiraz edilmiş olup öncelikle bu hususun incelenmesi gerekmiştir. Dava konusu alacak verilen hizmete dayalı fatura alacağı olup, İİK 50 maddesi delaletiyle ve BK 89 maddesi gereğince davacı alacaklı yerleşim yeri icra müdürlükleri ile HMK 6 maddesinde düzenlenen genel yetki uyarınca davalı borçlunun yerleşim yeri mahkemesi ve icra müdürlükleri de yetkilidir. Bu halde eldeki dava bakımından kesin yetkili yer bulunmadığından davacı alacaklının yetkili icra müdürlüğü hususunda seçimlik hakkı bulunmaktadır. Bu hali ile davacı kurum tarafından dosyaya ibraz edilen vekaletnamesinde ve dava dilekçesinde, davacı kurum adresi olarak Beylerbeyi Üsküdar adresi kayıtlı olup ayrıca davacı vekili tarafından 18/04/2023 tarihli duruşma beyanı ile de müvekkili kurumun adresinin Beylerbeyi Üsküdar olduğu hususu teyit edilmiştir. Bu hali ile BK 89 maddesi gereği Anadolu İcra Müdürlükleri yetkili olup, davacı tarafından seçimlik hak olarak BK 89 maddesi uarınca bu yetkili icra müdürlüğünün tercih edilmediği anlaşılmıştır. Buna göre HMK 6 maddesi gereğince davalının mukim olduğu adres olan Silivri İcra Müdürlüklerinin yetkili olduğu mahkemece kabul edilmiştir. Açıklanan nedenlerle yetkili icra müdürlüğünde takibin başlatılmadığı... " gerekçesiyle, icra dairesinin yetkisiz olması nedeni ile davanın usulden reddine, karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; İlk derece mahkemesinin ilamının hüküm bölümünde "Davalı vekili için takdir edilen 9.200,00 TL red vekalet ücretinin davacıdan alınıp davalıya verilmesine" şeklinde karar verildiğini, davalıya usulüne uygun olarak tebligat yapıldığını, davalı tarafça dosyaya herhangi bir cevap dilekçesi sunulmadığını, ilk derece mahkemesinin iş bu dosyasının 18/04/2023 tarihli 1.celsesine ise duruşma tutanağında da belirtildiği üzere davalı vekili olduğunu beyan eden Av. ...'nın katıldığını, ancak, dosya kapsamına bakıldığında davalı vekili olduğunu beyan eden AV. ... tarafından usulüne uygun vekaletnamenin dosya kapsamında tamamlanmamış olduğunun görüldüğünü, bu nedenle ilk derece mahkemesi tarafından gerekçeli karar hüküm altına alınırken dosya kapsamında davalı vekili olduğunu iddia eden Av. ...'nın vekaletnamesi dosyada bulunmadığından, dava usulden reddedildiğinden davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesinin yerinde olmadığını, Bu husustaki düzenlemeler olan HMK'nın 76-77.maddeleri gereğince, dosya kapsamından açıkça görüleceği üzere davalı tarafın yetkili bir avukatının bulunmadığının açık olduğunu, anılı madde hükümlerinden ve mahkemece resen gözetilecek yasal düzenlemelere göre de mahkemenin davalı lehine vekalet ücretine hükmetmesi yerinde olmadığını, Bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davalıya verilen vekalet ücreti yönünden kararın düzeltilmesine karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, İİK'nın 67. maddesi uyarınca itirazın iptali istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda icra dairesinin yetkisizliği nedeniyle davanın usulden reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur. İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacı vekilince hükümde davalı lehine takdir edilen vekalet ücreti yönünden karar istinaf edilmiştir. Dosyanın incelenmesinde, davalı yanca davaya cevap verilmediği gibi, ön inceleme duruşmasına davalı vekili olarak katılan Av. ...' nın HMK'nın 76-77 maddeleri kapsamında usule uygun vekaletname ya da yetki belgesi sunmadığı anlaşılmaktadır. Kaldı ki ilk derce mahkemesince gerekçeli kararın ve davacı vekilinin istinaf dilekçesinin de davalı asile tebliğ edildiği anlaşılmıştır. Tüm bu hususlar dikkate alındığında, gerekçeli kararda davalının kendisini vekil ile temsil ettiği düşünülerek davalı lehine vekalet ücretine hükmedilmesi doğru görülmemiş, davacı vekilinin istinafı yerinde bulunmuştur. Davacı vekilinin istinaf başvuru nedenleri ile sınırlı olarak yapılan inceleme sonucu, davacı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile HMK 353/1.b.2 maddesi uyarınca istinafa konu kararın vekalet ücreti yönünden düzeltilmek üzere kaldırılarak davanın esası hakkında yeniden hüküm verilmesine dair aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan gerekçelerle; HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının vekalet ücreti yönünden düzeltilmek üzere kaldırılmasına, davanın esası hakkında Dairemizce yeniden hüküm kurulmasına, bu doğrultuda; 1-İcra dairesinin yetkisiz olması nedeni ile davanın usulden reddine, 2-Karar tarihinde yürürlükte bulunan Harç Tarifesi gereğince peşin alınan 1.954,83 TL den karar harcı olan 427,60 TL nin mahsubu ile fazla alınan 1.527,23 TL'nin kesinleşmeyi müteakip talep halinde davacıya iadesine, 3-Tarafların dava şartı olan Arabuluculuk toplantısına katıldıkları halde anlaşamadıkları, Arabuluculuk son tutanağından anlaşıldığından 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanununun 18/A-14 bendi uyarınca ve Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca Suçüstü Ödeneğinden ödenen 1.320,00.-TL Arabuluculuk ücretinin davacıdan alınarak hazineye gelir kaydına, 4-Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına, 5-Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine, 6-İstinaf aşamasındaki harç yargılama giderleri yönünden; a-Davacı tarafından sarf edilen 738,00 TL istinaf kanun yoluna başvurma harcının Hazineye gelir kaydına; 269,85 TL istinaf karar harcının, talep hâlinde, ilk derece mahkemesince davacıya iadesine, b-Davacı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin, kararın mahiyeti dikkate alınarak, takdiren davacı üzerinde bırakılmasına, 7-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraf vekillerine tebliğine dair; HMK'nın 353/1.b.2 maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, 24.01.2024 tarihinde, oy birliğiyle ve kesin olarak karar verildi.

KANUN YOLU: HMK'nın 362/1.a maddesi uyarınca, dava konusunun değerine göre karar kesindir.