Karar Detayı

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

14. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2024/553

KARAR NO: 2024/1109

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 13. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 01/11/2023

NUMARASI: 2022/855 E. - 2023/741 K.

DAVANIN KONUSU: Alacak

Taraflar arasındaki alacak davasının ilk derece mahkemesince yapılan yargılaması sonunda ilamda yazılı nedenlerle davalı Müflis ... Bankası T.AŞ yönünden zamanaşımı nedeniyle davanın reddine, davalı ... Bank AŞ yönünden feragat nedeniyle davanın reddine dair verilen karara karşı, davacı vekili tarafından istinaf yoluna başvurulması üzerine Dairemize gönderilmiş olan dava dosyası incelendi, gereği konuşulup düşünüldü.

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMALARININ ÖZETİ Davacı asil, dava dilekçesinde özetle; Temmuz 2003'de ... Bankasına Devletçe el konulduğunu, banka cüzdanı suretinden anlaşılacağı üzere, 18.06.2003 tarihi itibarıyla, 158.977.295.826 lira ya da son 6 rakamı atıp da güncellendiğinde, 158.977 liranın ... Limited nezdinde olduğunu ve tarafına ödenmediğini, 2003'den beri de akıbetini bilemediğini, mahkemeden talebinin 18.09.2003 tarihi itibarı ile ... Limited nezdindeki 167.845.860.620 liranın, 13 yıllık faizi ile tarafına ödenmesini talep ettiğini ileri sürerek, ön görülenin ya da takdir edilenin tarafına ödenmesini talep ve dava etmiştir. Davalı ... Bank vekili, savunmasında özetle; davacının ... Bankası alacak ve borçlarının müvekkili bankaya devredildiğini iddia ederek davalı olarak müvekkili bankayı gösterdiğini, ancak bu bilginin hatalı olduğunu, müvekkilinin kronolojik geçmişine bakıldığında bu durumu teyit edeceğini, müvekkilinin ... Bankası ile doğrudan ya da dolaylı hiçbir bağlantısı olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir. Davalı Müflis ... Bankası T.AŞ İflas İdaresi vekili, savunmasında özetle; müvekkilinin bankacılık işlemleri yapma ve mevduat kabul etme izninin Bakanlar Kurulu Kararı ile kaldırıldığını, müvekkilinin yönetim ve denetiminin Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu'na intikal ettiğini, iflas davası sonunda ... Bankasının iflasına karar verildiğini, kararın kesinleştiğini, müflisin iflastan önceki hukuki ilişkilerinden kaynaklanan borçları, alacaklıları tarafından iflas masasına kaydedilerek alacaklıların tahkiki sürecinden geçtikten sonra sıra cetveline geçirileceğini, masanın aktifinin paraya çevrilmesinden sonra da alacaklılara pay cetveli uyarınca tasfiyeden isabet eden paylarının ödeneceğini, masa mallarının tasfiyesi sonucunda alacaklarının tamamını tahsil edemeyen alacaklılara aciz belgesi verildiğini, ... hesaplarının tahsili amacıyla müflis Banka aleyhine husumet yöneltilemeyeceğini, davanın zamanaşımına uğradığını, davacının davaya konu zararını, en geç ... Bankası T.AŞ'nin bankacılık yapma izninin kaldırıldığı 03.07.2003 tarihinde öğrendiği hususunun hayatın olağan akışı gereği olduğunu, zarara konu fiilin vukuundan itibaren herhalde on sene geçmekle zamanaşımı süresinin dolduğunu, davacı yanın iradesinin fesada uğratıldığına ilişkin haksız eylemlerin 2003 yılı ve öncesine ait olduğunu, işbu eylemleri kabul anlamına gelmemek ve hak kaybına uğramamak üzere; davanın ikame edildiği 2016 yılı göz önüne alındığında, haksız file dayanan huzurdaki davanın zamanaşımı süresi geçtikten sonra açıldığını, davacının 7 adet mevduat hesabına rastlanıldığını, bu durumun davacının, ... Bankası T.AŞ ile ... Ltd. nezdinde hesap açma işleminin mevduat sigortası açısından farklılığını ve iki bankanın farklı kurumlar olduğunu bildiğini gösterdiğini, dava konusu ... no.lu hesabın ... Bankası T.AŞ nezdinde açılmadığını, ayrı bir tüzel kişiliğe sahip ... Ltd. nezdinde açılan hesap olduğunu, davacının talebini ve alacak iddiasını yöneltmesi gereken bankanın ... Ltd.olduğunu, ... Ltd. KKTC'de mukim ve bankacılık faaliyeti gösteren bir kıyı bankası olduğunu, Türkiye'de faaliyet gösteren bankalara ilişkin yasal düzenlemelere tabi olmadığını, ... Ltd. nezdinde hesabı olanlara Tasarruf Mevduatı Sigorta Fonu tarafından ödeme yapılmasının mümkün bulunmadığını, müflis ... Bankası T.A.Ş, İflas İdaresi tarafından, davacının alacak iddiası, masaya alacak kaydı yaptırılmadığından huzurdaki davanın açıldığı 2016 tarihinde öğrenildiğini, dava açılmadan önce müflis Bankanın temerrüde düşürülmediğinden ve davanın açılma tarihi de iflas tarihi olan 08.06.2005'ten sonraki bir tarih olduğundan, huzurdaki dava konusu alacağa Müflis Banka aleyhine faiz işletilebilmesinin mümkün olmadığını savunarak, davanın reddini istemiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİ KARARININ ÖZETİ İlk Derece Mahkemesince yapılan yargılama sonucunda; "...Dava, Tüketici Mahkemesi'ne hetaben yazılan dilekçe ile 28/03/2016 tarihinde açılmış olup, davacı taraf, İstanbul 9. Tüketici Mahkemesi 2016/486 esas sayılı dosyasında 03/10/2019 tarihli celse beyanında davayı yanlışlıkla ... Bankası ... Ltd Şti'ye açtığını, davanın ... Bankası iflas edaresine yöneltilmesi gerektiğini belirtmiş, davacının husumete ilişkin beyanı üzerine Mahkemece aynı celsenin 1 nolu ara kararı ile Müflis ... Bankası AŞ İflas İdaresinin davalı sıfatıyla davaya dahil edilmesine ve dava dilekçesinin tebliğine karar verilmiş, dava dilekçesi davalı olarak davaya dahil edilen Müflis ... Bankası AŞ adına dava dilekçesi ekli tebligat hazırlanmış, uyaptan yapılan kontrolde tebligat sonucunun boş olduğu, tebligatın yapıldığına dair başkaca bir belge bulunmadığı, ayrıca zaten tebligatın müflis şirket adına değil İflas İdaresine yapılması gerektiği anlaşılmış, iflas idaresi vekili 15/11/2019 tarihli cevap dilekçesinde dava dilekçesinin 07/11/2019 tarihinde tebliğ edildiğini belirtmiş, müflis şirket adına hazırlanan tebligatın usule uygun olmadığı gibi iflas idaresine tebligat yapıldığına dair başkaca belge bulunmadığından Müflis ... Bankası AŞ İflas İdaresi vekilinin bildirdiği tarih olan 07/11/2019 tarihinde davadan haberdar olduğu ve 15/11/2019 tarihinde sunduğu cevap dilekçesinin süresinde olduğu değerlendirilmiştir. Davalı Müflis ... Bankası AŞ İflas İdaresi davadan 07/11/2019 tarihinde haberdar olmuş ve 15/11/2019 tarihli süresi içerisinde sunduğu cevap dilekçesiyle davacının müflis şirketten iddia ettiği alacağı ile ilgili iflas masasına alacak başvurusunda bulunmadığını ve doğrudan alacak davası açtığını belirtmiş, aynı zamanda zamanaşımı itirazında bulunmuştur. Davalı Müflis ... Bankası AŞ İflas İdaresi vekilinin zamanaşımı itirazının İstanbul 9. Tüketici Mahkemesinin 2016/486 esas ve Mahkememizin 2020/117 esas sayılı dosyasında karara bağlanmadığı belirlenmiştir. 08/10/2022 tarihli ve 31977 sayılı Resmi Gazetede yayımlanan Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulunun 22.04.2022 tarih ve 2021/7 Esas 2022/2 Karar sayılı kararına göre, TMSF tarafından el konulan bankalarda ... hesabı sahibi mudilerin ... alacaklarının tahsiline yönelik açtıkları davalarda zamanaşımının başlangıcının tespitinde haksız fiilin gerçekleşme tarihi olan ... hesabına aktarma tarihinin esas alınması gerektiğine karar verilmiştir. 2797 sayılı Yargıtay Kanununun "İçtihadların birleştirilmesini istemek yetkisi ve bağlayıcılığı" başlıklı 45/5 maddesi "İçtihadı birleştirme kararları benzer hukuki konularda Yargıtay Genel Kurullarını, dairelerini ve adliye mahkemelerini bağlar." hükmünü ihtiva etmektedir."...Hiç kuşku yoktur ki, içtihadı birleştirme kararları ilke kararlarıdır ve benzeri hukuki konularda da Yargıtay genel kurullarını, dairelerini ve adliye mahkemelerini bağlar. Bu husus Yargıtay Kanunu’nun 45. maddesinde açıkça ifade edilmiştir. Mahkemelerin ve hakemlerin içtihadı birleştirme kararına aykırı karar vermiş olmaları temyiz ve bozma sebebidir. Dahası, yeni bir içtihadı birleştirme kararının çıkmış olması usule ilişkin kazanılmış hakkın istisnası olup; bir dava hakkındaki karar Yargıtay’ca bozulmuş ve mahkemenin bu bozmaya uyması ile usule ilişkin kazanılmış hak doğmuş olsa bile, mahkeme bozma kararının içeriğini bırakarak bu yeni içtihadı birleştirme kararı gereğince inceleme yapıp karar vermek zorunluluğundadır..." (Yargıtay Hukuk Genel Kurulunun 2005/15-728 Esas 2006/1 Karar sayılı ilamı).Buna göre yeni bir içtihadı birleştirme kararının çıkmış olması usule ilişkin kazanılmış hakkın istisnası olup Mahkememizce bu yeni içtihadı birleştirme kararı gereğince inceleme yapılarak davalı müflis ... Bankası TAŞ'nin zamanaşımı itirazı hakkında karar vermek zorunludur. Bahsi geçen içtihadı birleştirme kararına göre ise, TMSF tarafından el konulan bankalarda ... hesabı sahibi mudilerin ... alacaklarının tahsiline yönelik açtıkları davalarda zamanaşımının başlangıcının tespitinde haksız fiilin gerçekleşme tarihi olan ... hesabına aktarma tarihinin esas alınması gerektiğine karar verilmiştir. Yani zamanaşımının başlangıcı, paranın ... hesabına aktarıldığı tarihtir.Eldeki dava bakımından yapılan incelemede müteveffa davacı ... davalı müflis banka aracığıyla ... Limited nezdinde ilk olarak 6 ay vadeli ... nolu hesabını 01/04/1999 tarihinde açmış, daha sonra bu hesabını kapatarak 14/01/2003 tarihinde 1 ay vadeli ... nolu yeni hesabın açıldığı belirlenmiştir. Müteveffa davacının paralarını müflis Bankanın Bakırköy/ İstanbul şubesi aracığıyla açılan ve hesap cüzdanı üzerinde ... Limited şirketi merkez Şube yazan hesaba raporda yer alan tabloda da belirtildiği ve rapor içeriğinde açıklandığı üzere 14/01/2003 tarihinde yatırmış, müteveffa davacı ile tarafından imzalanan virman talimatı ile davacının ... bankasında hesap açtırdığının bilincinde olduğu ve davacının müflis şirket aracılığıyla ... hesabına para yatırdığı belirlenmiştir. Bu durumda davalı müflis şirket aracı kılınarak para yatırıldığından paranın ... hesabına geçtiği tarih 14/01/2003 olup, müteveffa davacının 20/06/2003 tarihinden itibaren vadesi dolan hesabının anapara ve faizlerinin tahsili için hiçbir başvurusu olmadığı bilirkişi incelemesiyle de belirlenmiştir. Daha sonra ... Bankası AŞ'ye paranın vadesinin dolduğu tarihten sonra 03/07/2003 tarihinde BDDK tarafından el konularak yönetimi TMSF'ye devredilmiş ve müteveffa davacının Müflis ... Bankası AŞ'ye 20/06/2003 tarihinden itibaren vadesi dolan hesabının anapara ve faizlerinin tahsili için hiçbir başvurusu olmadığı bilirkişi incelemesiyle de belirlenmiştir. Sonuç olarak zamanaşımının başlangıcı, paranın ... hesabına yatırıldığı 14/01/2003 tarihi olup buna göre işbu davanın en geç 14/01/2013 tarihine kadar açılması gerekirken 28/03/2016 tarihinde açılması sebebiyle davalı Müflis ... Bankası AŞ İflas İdaresi vekilinin zamanaşımına yönelik savunmaları yerinde görülmüştür. Öte yandan 818 sayılı Borçlar Kanununun 132. ve 133. maddesinde düzenlenen zamanaşımının durma ve kesilme sebeplerinin, davanın en geç açılabileceği tarih olarak kabul edilmesi gereken 14/01/2013 tarihine kadar gerçekleşmediği de anlaşıldığından davalı Müflis ... Bankası AŞ İflas İdaresi yönünden davanın zamanaşımı nedeniyle reddine karar vermek gerekmiş, davalı ... Bank AŞ yönünden davadan feragat edildiğinden davalı ... Bank AŞ yönünden feragat nedeniyle davanın reddine karar vermek gerekmiş ve aşağıdaki şekilde hüküm tesis edilmiştir. " gerekçesiyle, davalı Müflis ... Bankası TAŞ yönünden zamanaşımı nedeniyle davanın reddine, davalı ... Bank AŞ yönünden feragat nedeniyle davanın reddine karar verilmiştir. Bu karara karşı, davacı vekilince istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ Davacı vekili, istinaf başvuru dilekçesinde özetle; davalı Müflis ... Bankası T.AŞ bakımından zamanaşımı nedeniyle ret kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu, paranın ... hesabına aktarıldığı 14.01.2003 tarihinin zamanaşımı başlangıç tarihi olarak kabul edildiğini, 818 sayılı BK m.132 ve 133 sebepleri de olmadığından huzurdaki davanın en geç 10 yıl sonunda yani 14.01.2013 tarihinde açılması gerekirken 28.03.2016 tarihinde açıldığının belirtildiğini, ancak söz konusu hesabın her ay kendini yenileyen vadeli bir hesap olduğunu, ayrıca mudinin, cüzi miktar da olsa para yatırma işlemlerinin devam ettiğini, hesaba para yatırma tarihinin zamanaşımı başlangıç tarihi olarak kabul edilemeyeceğini, Bankacılık Kanunu'ndaki zamanaşımı hükümlerinin değerlendirilmediğini, istinaf kararında belirtilen, huzurdaki davanın kayıt kabul davası olarak görülmesi gerektiği hususuna da dikkat edilmediğini, kaldı ki, zamanaşımı def'inin yasal süre içerisinde davalı tarafından ileri sürülmediğini, mahkemenin esasa girerek bilirkişi raporunda hesaplanan miktarlar doğrultusunda karar vermesi gerekirken aksi durumun Anayasa ve AİHS'de düzenlenen mülkiyet hakkının da ihlali niteliğinde olduğunu, davalılardan ... Bank AŞ için mahkemenin 13.01.2021 tarihli ilk kararından önce davacının, davalı ... Bank AŞ bakımından davadan feragat ettiğini, mahkemenin de feragat nedeni ile ret kararı verdiğini, 4.080,00 TL vekalet ücretine hükmettiğini, müvekkilinin de bu vekalet ücretini ... Bank vekili ... 18.06.2021 tarihinde ödediğini, ilk istinaf başvuru dilekçelerinde diğer davalı ... Bank için feragat nedeniyle ret kararı verilmiş olduğundan istinaf başvurularının sadece davalılardan Müflis ... Bankası TAŞ yönünden olduğunun açıkça belirtildiğini, mahkeme kararının davalılardan Müflis ... Bankası TAŞ yönünden kaldırılmasının istendiğini, hem açıklama kısmında hem sonuç kısmında, istinaf başvurularının sadece Müflis ... Bankası yönünden olduğunu sadece bu davalı için kararın ortadan kaldırılmasını istediklerini, istinaf mahkemesinin de sadece Müflis ... Bankası yönünden karar verdiğini, dolayısıyla ... Bank yönünden kararın kesinleştiğini, ancak yerel mahkemenin, istinaftan sonra verdiği işbu yeni kararında yeniden ... Bank için hüküm kurduğunu ve güncel 17.900,00 TL olarak vekalet ücretine hükmettiğini, halbuki, ... Bank yönünden, ilk mahkeme kararından önce feragat edildiğini, feragat nedeniyle vekalet ücretine hükmedilerek ret kararı verildiğini, bu vekalet ücretinin ödendiğini, ... Bank hakkında kararın istinaf edilmeyerek kesinleştiğini, bu nedenle ... Bank hakkında yeniden hüküm kurmak ve yeni güncel vekalet ücreti hükmetmenin usul ve yasaya aykırı olduğunu, bu nedenlerle ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararının usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek, kararın kaldırılmasına ve davanın kabulüne karar verilmesini istemiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE Dava, dava dışı ... Ltd.'deki ... hesabına aktarılan mevduatın faiziyle birlikte tahsili istemine ilişkindir. İlk derece mahkemesince yapılan yargılama sonucunda, davanın, davalı müflis ... Bankası T.AŞ yönünden zamanaşımı nedeniyle reddine, davalı ... Bank AŞ yönünden feragat nedeniyle reddine karar verilmiş; bu karara karşı, davacı vekilince, yasal süresi içinde istinaf başvurusunda bulunulmuştur.İstinaf incelemesi, HMK'nın 355. maddesi uyarınca, ileri sürülmüş olan istinaf nedenleriyle ve kamu düzeni yönüyle sınırlı olarak yapılmıştır.Davacı tarafından ... Bankası T.AŞ aracılığıyla ... Ltd.'e gönderilen paranın tahsili istemiyle 28.03.2016 tarihinde eldeki dava açılmıştır. Dava dilekçesi ve dosya kapsamına sunulan belgelerden paranın en son 14.01.2003 tarihinde ... banka hesabına aktarıldığı anlaşılmaktadır. 03.10.2019 tarihli duruşmada davalı ... Bankası T.AŞ'nin iflas ettiğinin tespit edilmesi üzerine ... Bankası T.AŞ iflas idaresinin davaya dahil edilmesine karar verilmiş ve dava dilekçesi 07.11.2019 tarihinde bu davalıya tebliğ edilmiştir. ... Bankası T.AŞ iflas idaresi vekilince sunulan 15.11.2019 tarihli cevap dilekçesi süresi içinde sunularak zamanaşımı itirazında bulunulduğu görülmektedir. Bu sebeple zamanaşımı itirazının süresinde olmadığı yönündeki istinaf sebebi yerinde değildir. Yargıtay İçtihadı Birleştirme Hukuk Genel Kurulunun 2021/7 E- 2022/2 K sayılı, 22.04.2022 tarihli içtihadı birleştirme kararı (İBK) Resmî Gazete'nin 08.10.2022 tarihli, 31977 sayılı nüshasında yayınlanmıştır. Anılan İBK uyarınca, mudilerin ... alacaklarının tahsiline yönelik açtıkları alacak davalarında zamanaşımının başlangıcının tespitinde ... hesabına aktarma tarihinin esas alınması gerektiği belirtilmiştir. Somut olayda, davacının, davalı bankada ilk olarak 01.04.1999 tarihinde hesap açtığı, 14.01.2003 eski hesabını kapatarak yeni bir hesap açtırdığı, bankaya 14.01.2003 tarihinde para yatırdığı ve aynı tarihte paranın ... hesabına aktarıldığı eldeki davanın bu tarihte itibaren on yıl geçtikten sonra 28.03.2016 tarihinde açıldığı anlaşılmaktadır. Dosya kapsamındaki delillerden, zamanaşımı süresini kesen veya durduran bir neden bulunmamaktadır. Borç ikrar edilmemiş ve ilama bağlanmamıştır. Bu itibarla davanın zamanaşımı sebebiyle reddine karar verilmesi isabetli olup, davacı vekilinin davalı ... Bankası T.AŞ iflas idaresi yönünden ileri sürdüğü istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir. Davalı ... Bank AŞ yönünden yapılan incelemede ise; davacı, davalı ... Bank AŞ hakkındaki davasından 18.11.2020 tarihli duruşmada feragat etmiş, mahkemenin 13.01.2021 tarihli ve 2020/117 Esas, 2021/52 Karar sayılı kararı ile davanın davalı ... Banka AŞ yönünden feragat nedeniyle reddine ve bu davalı lehine 4.080,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiş, diğer davalı yönünden ise idari yargının görevli olduğu gerekçesiyle usulden ret kararı verilmiştir. Mahkemenin bu kararı davacı vekili ve davalı ... Bankası T.AŞ İflas İdaresi tarafından göreve ilişkin verilen karar yönünden istinaf edilmiştir. Bu karar Dairemizin 23.06.2020 tarih ve 2022/1295 Esas, 2022/1428 Karar sayılı kararı ile adli yargının.görevli olduğu gerekçesiyle kaldırılmıştır. Bu kez mahkemece istinafa konu eldeki karar verilmiş, bu kararda davalı ... Bank AŞ hakkında da yeniden hüküm kurulurken 17.900,00 TL vekalet ücretine hükmedilmiştir. Davacı vekili, ... Bank yönünden verilen kararın daha önce istinaf edilmeyerek kesinleştiğini ileri sürmüş ise de, Dairemizin 23.06.2020 tarih ve 2022/1295 Esas, 2022/1428 Karar sayılı kararı ile ilk derece mahkemesinin 13.01.2021 tarihli ve 2020/117 Esas, 2021/52 Karar sayılı kararı bir bütün olarak HMK'nın 353/1.a.3 maddesi uyarınca kaldırıldığından söz konusu kararın kısmen kesinleşmesinden söz edilemeyecektir. Bu sebeple aksi istinaf sebepleri yerinde görülmemiştir. Kaldı ki yargılama giderleri taraflar yönünden kazanılmış hak konusu olmaz. Bu sebeple, davacı vekilinin istinaf başvurusunun reddine karar verilmiştir. Açıklanan bu gerekçelerle, HMK'nın 353/1.b.1 maddesi uyarınca dosya üzerinden yapılan istinaf incelemesi sonucunda, ilk derece mahkemesinin istinafa konu kararı usul ve yasaya uygun olup davacı vekilinin istinaf sebepleri yerinde görülmediğinden, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine dair aşağıdaki hüküm verilmiştir.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan gerekçelerle; 1-HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine, 2-Davacı tarafından yatırılan istinaf başvuru ve peşin karar harçlarının Hazineye gelir kaydına,3-Davacı tarafından yapılan kanun yolu giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,4-Gerekçeli kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğine,5-Dosyanın kararı veren ilk derece mahkemesine gönderilmesine dair; HMK'nın 353/1.b.1. maddesi uyarınca dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda, oybirliğiyle ve kesin olarak karar verildi.11.07.2024