İstanbul BAM 13. HD 2021/2321 E. 2024/681 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

13. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2021/2321 Esas

KARAR NO: 2024/681 Karar

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

B Ö L G E A D L İ Y E M A H K E M E S İ K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL ANADOLU 1. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

NUMARASI: 2014/209 Esas - 2021/597 Karar

TARİH 08/07/2021

DAVA: Alacak (Kefalet Sözleşmesinden Kaynaklanan)

KARAR TARİHİ 25/04/2024

İlk derece Mahkemesinde yapılan inceleme sonucunda verilen karara karşı istinaf kanun yoluna başvurulmuş olmakla dava dosyası incelendi:

TARAFLARIN İDDİA VE SAVUNMASININ ÖZETİ: Davacı vekili dava dilekçesi ile, müvekkilinin davalı kooperatif yönetim kurulu başkanı olduğu dönemde ... Bankasından alınmış bir krediye teminat olarak verilen senede müteselsil kefil olarak imza attığını, Kadıköy .... İcra Müdürlüğünün ... Esas sayılı dosyasında borcun davalı kooperatif tarafından ifa edilmemesi nedeniyle alacaklı tarafından müvekkiline ait ... İlçesi, ... Mah. ... parseldeki ... kat .. nolu taşınmazın açık artırma ile 17/08/2012 tarihinde nakde çevrildiğini ve davalı kooperatifin borcuna mahsup edildiğini, satılan dairenin değer tespitine ilişkin 26/05/2011 tarihinde kıymetli takdir raporu ile taşınmazın değerinin 130.000-TL olduğunun belirlendiğini, davalı kooperatifin müvekkilinin zararının giderilmesi bakımından bir girişimde bulunmadığını öne sürerek taşınmazın elden çıkması ve satış tarihinden bu yana yararlanma imkanlarının bulunmaması nedeniyle uğranılan zarardan 150.000-TL'nin ticari faiziyle birlikte davalıdan tahsilini talep ve dava etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesi ile, müvekkili kooperatif yönetim kurulunun 24/07/2012/263 sayılı kararıyla ... parselde kayıtlı ..- Blok ... nolu bağımsız bölümün satılarak ... Bankasına olan borcun ödenmesi amacıyla davacı ... verileceğinin kararlaştırıldığını, bu kararla ... Blok ... nolu bağımsız bölümün satışı ve bu satışla sağlanacak parayla kefalet borcunun ödenmesi için yetki verildiğini, davacının ... Blok ... nolu bağımsız bölümü satması sonucu müvekkili kooperatifin kefalet nedeniyle herhangi bir borcunun olmadığını, bu nedenle davanın reddini, yargılama giderleri ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesini talep etmiştir.

İLK DERECE MAHKEMESİNİN KARARININ ÖZETİ: İlk Derece Mahkemesi 08/07/2021 tarih 2014/209 Esas 2021/597 Karar sayılı kararında; "...Yargılama sürecinde beklenen ve davacı ... da sanık olduğu ve İstanbul Anadolu 7. Ağır Ceza Mahkemesinin 2015/8 E sayılı kararı kesinleştiği tespit edilmiş verilen kararın tetkikinden mahkememiz kararını etkiler nitelikte olmadığı anlaşılmıştır. Bu aşamada davacının davalı taraftan isteyebileceği tazminat miktarı 6098 sayılı Türk Borçlar Kanunu ' madde596- Kefil, alacaklıya ifada bulunduğu ölçüde, onun haklarına halef olur. Kefil, bu hakları asıl borç muaccel olunca kullanabilir.' hükmü çerçevesinde değerlendirildiğinde; her ne kadar davacıya ait İstanbul İli, ... İlçesi, ... Mahallesinde tapuya kayıtlı, .. Blok, ... Kat, Bağımsız bölüm no:.. nolu taşınmaz Pendik ... İcra Müdürlüğünün ... Tal. Dosyasından 93.000,00 TL bedel ile 17.08.2012 tarihinde satılmış ise de taşınmazın gerçek değeri kıymet takdirinde 130.000,00 TL olarak belirtildiğinden 93.000,00 TL lik kısım TBK 596 madde çerçevesinde alacaklıya bulunduğu ifa oranında talep edebilecek geri kalanı 37.000,00 TL ise uğramış olduğu zarar kapsamında genel hükümler çerçevesinde talep edebileceğinden ve davacı uğramış olduğu zararları talep ettiğinden davacının davalı taraftan 130.000,00 TL talep edebileceği kanaatine varılmıştır. Taşınmazın davacının elinden çıktığı tarih olan 17.08.2012 tarihi itibari ile zararın meydana geldiği ve davalının temerrüte düştüğü kabul edilmiş olup dava konusu iş ticari olmadığından yasal faize hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur...."gerekçesi ile, 1-Davanın kısmen kabul kısmen reddi ile 130.000 TLnin davalı kooparetiften alınarak davacı tarafa verilmesine, Alacağa 17.08.2012 tarihinden itibaren yasal faiz uygulanmasına, karar verilmiş ve karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur.

İLERİ SÜRÜLEN İSTİNAF SEBEPLERİ: Davalı vekili istinaf dilekçesi ile, taşınmazı bizzat satarak parasını alan, fakat müvekkilinin bu ifasına rağmen, aleyhine başlatılan icra dosyası borcunu ödemeyen davacının taleplerinin açık biçimde kötüniyetli olduğunu,Bekletici mesele kararına aykırı olarak davanın karara bağlandığını, Davacı, davalı kooperatife devredilmesi gereken taşınmazı satarak parasını kefalet borcuna mahsuben aldığını, Tasfiye Halinde ... yönetim kurulunun 24/07/2012 tarihli ve 263 karar sıra numaralı kararında, ... İlçesi ... Köyü, ... Mevkii ... Pafta, ... parselde kayıtlı ... nolu bağımsız bölüm taşınmazın satılarak parasının ... Bankası A.Ş.'ye olan borcun ödenmesini sağlamak için davacı ... verileceği belirtilmiş ve karar altına alındığını, bu kararda, yönetim Kurulu Başkanı olarak, davacı ... da bizzat imzası bulunduğunu, Kooperatif yönetim kurulunun, 24/07/2012 tarihli ve 263 karar sıra numaralı kararının metni aşağıdaki gibidir: "Konu: Kooperatifin İş Bankasına olan borcundan Dolayı .... ve Bünyamin Boyluya İcra Mahkemelerince Yansıtılan Borçlar Hakkında. ... bankası' nın İcra Dairesinde takip başlattığı için ...' ya kefilliklerinden dolayı icra takibi başlatılarak icra tarafından evlerinin satışı kararı verilmiştir. Kooperatifin ... Bankasına olan borcundan dolayı ... ya da ...' nun evleri satış olur ise ... pafta ... parsel üzerinde inşa edilmekte olan Tasfiye Halinde ...-Blok ... numarada bulunan dükkan satılarak bedeli ... evi satıldığından dolayı verilecektir. Satış tarihinden önce ( ... icra dairesince satışa çıkarılan taşınmazının icra satış tarihini kastediyor ) dükkan satışı gerçekleşirse dükkanın bedeli Işbankasının borcuna yatırılacaktır. İcra masrafları, vekalet ücretleri ve işlemiş vade farkları hariç 01.02.2012 tarihinde 320.000,00 TL borcu bulunmaktadır. Borç kooperatif tarafından dükkan satışı yapılarak bedeli ... ödendiği taktirde ... ve ... kefillikleri bitmiş olacaktır. Kooperatif tarafından ödenmediği taktirde ise ... bu borcu ödeyecek ve .. Blok ... Numaralı dükkanı satış yaparak dükkan bedelini kendileri alacaklardır." davacı ... ; ... İlçesi ... Köyü, ... Mevkii ... Pafta, ... parselde kayıtlı ..-Blok ... nolu bağımsız bölümün satışı ve parasını alarak kefalet borcunu ödemesi için yetki verildiğini, Söz konusu taşınmaz mülkiyeti ... isimli şahsa ait iken, bu şahsın taşınmazı kooperatife devir borcu doğduğunu, bu taşınmazın, devir işlemlerini yapmak üzere, kooperatif yönetim kurulunun 08/02/2012 ve ... sıra numaralı kararı ile kooperatif başkanı davacı ...'a yetki verilmesine ve ... satış vekaletnamesi çıkarılmasına karar verildiğini, bunun üzerine ..., davacı ... taşınmaz satımı konusunda vekil tayin ettiğini, taşınmazı satarak parasını alan davacıya, müvekkilinin kefalet nedeniyle herhangi bir borcu olmadığını, Davacı ... , bu satış vekaletnamesini kullanarak, Tuzla Tapu Müdürlüğü'nün 16/07/2012 tarihli ve ... yevmiye numaralı satış işlemi ile taşınmazın satışını yaparak parasını kendisi aldığını, taşınmazın icra dairesince satış tarihi 17/08/2012 olduğunu, yani, davacı ..., kendisine kefalet borcunu ödemesi için satış yetkisi verilen ... parsel, ... b.b. nolu taşınmazı, icra ihale tarihinden bir ay önce satarak parasını kendisi almasına rağmen, kefalet borcunu ödemediğini ve icra dairesince satışa çıkarılan taşınmazının satışını önlemek için girişimde bulunmadığını, Davacı'ya, ... parselde kayıtlı ... Blok ... b.b. nolu taşınmazı satması ve kefalet borcunu ödemesi için verilen yetki uyarınca satış davacı tarafından gerçekleştildiğini, davacının kendisine satış yetkisi verilen 1581 parselde kayıtlı ...-Blok ... b.b. nolu taşınmazı satarak parasını alması ile davalı müvekkili kooperatifin davacıya kefalet borcundan kaynaklanan hiçbir borcu kalmadığını,Bilirkişi raporlarını esas alan mahkemece, müvekkilinin ifası kabul görmediğini, 23/05/2016 ve 09/06/2017 tarihli bilirkişi raporlarında, taşınmazların satışı hakkında, dava dışı ...’nun, satış bedellerinin davalı kooperatife verilmesi veya ...’un kooperatiften olan alacağına mahsuben elinde tutması yönünde bir talimatının söz konusu olmadığını, bu haliyle, ...’un dava dışı ... ile vekalet ilişkisinin olduğu bu ilişkinin davalı kooperatifle bir ilgisinin bulunmadığını, bu sebeple, bu satımlardan alınan paraların kooperatifin sorumluluğunu ortadan kaldırmayacağı yönünde görüş ve kanaat belirtildiğini, bu raporlara süresinde itiraz edildiğini, 24/07/2012 tarihli ve 263 karar sıra numaralı yönetim kurulu kararında davacının bizzat imzasının bulunması; bu yönetim kurulu kararına uygun olarak ...'un YK kararında geçen taşınmazları satmak üzere dava dışı ... tarafından vekil tayin edilmesi; satışın YK kararına uygun olarak gerçekleştirilmesi, ihbar olunan dava dışı ... ihbar üzerine dosyaya sunduğu dilekçede tüm bu hususları teyit etmesi ile, müvekkilinin; davacının iddia ettiği zararın doğmaması için ifada bulunduğu ispatlandığını, Müvekkilinin ve dava dışı ... , ifaya dönük tüm eylemlerinin, 24/07/2012 tarihli ve 263 sayılı YK kararına uyumlu bir şekilde yapılmasına, YK kararını tüm tarafların kabul etmesine rağmen, müvekkilinin ifasının kabul görmemesi ile davanın kabulünün hatalı olduğunu, Taşınmazların kooperatif adına satıldğını, gerçekte yüksek fiyata satılmasına rağmen tapu işlemleri düşük bedel üzerinden yapıldığı iddiarının araştırılmadığını, Davacının, ipoteğe müracaat etmediğini, İleri sürerek istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının istinaf incelemesi sonucunda kaldırılmasına, davanın reddine, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin karşı tarafa yüklenmesine karar verilmesini talep etmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİNİN DEĞERLENDİRİLMESİ: HMK'nın 355. maddesine göre istinaf incelemesi; istinaf dilekçesinde belirtilen sebeplerle sınırlı olarak ve kamu düzenine aykırılık görüldüğü takdirde ise resen gözetilmek suretiyle yapılmıştır. Dava, davacının kefaletten kaynaklı oluşan zararının davalı asıl borçludan tahsili talebiyle açılan alacak davasıdır. Mahkemece, davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ve karara karşı davalı vekili tarafından istinaf başvurusunda bulunulmuştur. Davacı ...'un 01.04.1992 tarihinde davalı kooperatife üye olduğu, 1998 yılından itibaren 27.07.2012 tarihine kadar davalı kooperatifin başkanlık görevinde bulunduğu, kooperatif başkanlık görevini 27.07.2012 tarihinde yapılan genel kurul sonucunda ... devrettiği, davacı ...'un bu genel kurulda muhasip üyeliğe seçildiği, 27.07.2013 tarihli genel kurulda ise ... yöneticilik sıfatının sona erdiği anlaşılmıştır. Somut olayda, ... /Kurtköy Şubesi ile davalı kooperatif arasında çeşitli tarihli Genel Nakdi ve Gayri Nakdi Kredi Sözleşmeleri imzalandığı, bu sözleşmeleri, davacı ... ve dava dışı ... müşterek borçlu ve müteselsil kefil sıfatıyla imzaladığı, dava dışı İşbankası tarafından, asıl borçlu davalı kooperatif , davacı kefil ... ile dava dışı kefil ... karşı Kartal .. Noterliğinden gönderdiği 01.10.2010 tarih ve ... yevmiye nolu ihtarname ile söz konusu kredi sözleşmelerinden ödenmeyen borç miktarının 178.732.47 TL olduğu, bu borcun 7 gün içinde ödenmesinin ihtaren bildirildiği, kat ihtarına rağmen kredi borcunun ödenmemesi üzerine dava dışı alacaklı ... tarafından, 27.01.2011 tarihinde, Kadıköy .... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası ile, Kadıköy 1 ATM'den aldığı ihtiyati haciz kararı, 2 adet GKS., kat ihtarı dayanak gösterilerek borçlular ... ve ... hakkında 165.356,71 TL asıl alacak ve fer'ileri de dahil olmak üzere toplam: 212,051.91 TL alacağın tahsili talebiyle ilamsız icra takibi başlatıldığı, icra dosyasına getirtilen tapu kayıtlarına göre İstanbul/ ... ... Mah.,Köy ... Mevkii,... parselde kayıtlı K-2. 5 nolu bağımsız bölümün davacı ... adına kayıtlı taşınmaz üzerine Kadıköy .. icra müdürlüğü 17/01/2011 tarihli müzekkeresi ile haciz şerhi konulmasının belirtildiği,bu karar üzerine tapu kaydına haciz şerhinin işlendiği, davacı adına kayıtlı taşınmaz üzerine haciz şerhi işlendikten sonra taşınmazın davacı tarafından 17/02/2011 tarihinde dava dışı ... hacizli olarak satıldığı, Kadıköy .... İcra müdürlüğü tarafından Pendik Tapu Sicil Müdürlüğüne yazılan müzekkere ile; Kadıköy .... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosya üzerinden kaydına haciz şerhi işlenen taşınmazlar hakkında satışa gidildiğinde, taşınmazlardan .. Blok ... Kat ... bağımsız bölüm numaralı meskeni dosya haczi ile yükümlü olarak satın alan ... tebliğe elverişli adresinin bildirilerek taşınmazın kaydına satışa gidildiği şerhinin işlenmesine ve taşınmazın satışa esas takyidatlı tapu kaydının gönderilmesinin istendiği, gönderilen son tapu kaydına göre 931 parselde kayıtlı K-2. 5 nolu bağımsız bölümün davacı ... adına kayıtlı iken 17/02/2011 tarihli satış sonucu ... adına kayıt edildiği ve yeni malikin ... olduğu, dava dışı alacaklı banka vekili icra müdürlüğüne verdiği 29/05/2012 tarihli dilekçe ile banka haczi ile yükümlü olarak taşınmazı satın alan ...'a kıymet taktiri ile Pendik İcra Hukuk Mahkemesinin 2011/313 Esas -2012/266 Karar sayılı kıymet taktirine ilişkin kararın APS olarak tebliğini, hacizli taşınmazların satışını, satış işlemlerinin yürütülmesi için Pendik ... İcra Müd 2011/2113 Tal. Sayılı dosyasına talimat yazılmasını talep ettiği, Pendik ... İcra Müdürlüğünün ... Tal. Sayılı dosyasından ... parselde kayıtlı ... ... nolu bağımsız bölümünün 17.08.2012 tarihli ihalede 93.000,00 TL bedel ile ... satıldığı anlaşılmıştır. Somut davada davacı tarafça, davalı kooperatifin yönetim kurulu başkanı bulunduğu dönemde ... Bankasından alınmış bir krediye müteselsil kefil olarak imza attığını ve Kadıköy ... İcra Müdürlüğü'nün ... sayılı dosya borcunun davalı kooperatif tarafından ifa edilememesi nedeniyle alacaklı banka tarafından ... İlçesi, ... Mah, ... Parselde bulunan ... Kat ... No'lu dairesinin açık artırma ile satışa sunulduğu ve 17/08/2012 tarihinde yapılan ihale sonucu satılarak nakde çevrildiği ve davalı kooperatifin borcuna mahsup edildiği, Satılan dairenin değer tespitine ilişkin 26/05/2011 tarihli kıymet takdir raporunda taşınmaza 130.000-TL. değer takdir edildiğini, ihale sonucu daha düşük miktara satıldığı belirtilerek taşınmazın Satış tarihinden bu yana davalı kooperatifin zararını karşılamadığı belirtilerek Gerek taşınmazın elden çıkması gerekse o günden bu güne taşınmazın getirilerinden yararlanma imkânından yoksun kalındığı iddiasıyla uğradığı 150.000-TL. Zararın ticari faizi ile birlikte davalıdan tahsili talebiyle eldeki davanın açıldığı, mahkemece yapılan yargılama sonucunda yukarıdaki gerekçeyle davanın kısmen kabulüne karar verilmiş ise d,e yukarıda açıklandığı üzere dava dışı alacaklı ...bankası tarafından, 27.01.2011 tarihinde, Kadıköy .... İcra müdürlüğünün ... Esas sayılı icra dosyası ile davacı hakkında ilamsız icra takibi başlatıldıktan sonra davacının ... İlçesi, ... Mah, ... Parselde bulunan 2. Kat 5 No'lu dairesini banka haczi ile yükümlü olarak 17/02/2011 tarihinde dava dışı ...'a hacizli olarak satıldığı, icra müdürlüğünce ihale sonucu satılan taşınmazın malikinin davacı olmadığı dava dışı ... olduğu, bu durumda mahkemece, davacıya bu taşınmazın satışından ne gibi zararının olduğu konusunun açıklattırılıp buna dair delillerininde ibrazının sağlanarak sonucuna göre davacının aktif husumet ehliyeti de değerlendirilmek suretiyle iddia ve savunma doğrultusunda dosya kapsamına göre karar verilmesi gerekirken eksik inceleme ile yukarıdaki şekilde karar verilmesi yerinde görülmemiştir.HMK.nın (Değişik:22/07/2020-7251/35md.)353/1-a6 maddesinde; "Mahkemece, uyuşmazlığın çözümünde etkili olabilecek ölçüde önemli delillerin toplanmamış veya değerlendirilmemiş olması ya da talebin önemli bir kısmı hakkında karar verilmemiş olması." hali, kararın kaldırılarak, dosyanın mahkemesine iadesi sebepleri arasında gösterilmiştir. Açıklanan nedenlerle, davalı vekilinin istinaf başvurusunun kabulü ile, ilk derece mahkemesi kararının HMK'nun 353/1-a.6 maddesi uyarınca kaldırılmasına, dosyanın davanın yeniden görülmesi için mahkemesine iadesine karar verilmesi gerektiği kanaatine varılarak aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Yukarıda açıklanan nedenlerle; 1-Davalının istinaf başvurusunun KABULÜ ile; İstanbul Anadolu 1. Asliye Ticaret Mahkemesi'nin 08/07/2021 tarih ve 2014/209 Esas - 2021/597 Karar sayılı kararının HMK'nın 353/1-a6 maddesi uyarınca KALDIRILMASINA, dosyanın mahkemesine İADESİNE,2-Harçlar Kanunu gereğince istinaf eden tarafından yatırılan istinaf kanun yoluna başvurma harcının hazineye gelir kaydına, 3-İstinaf talep eden tarafından yatırılan istinaf karar harcının talep halinde iadesine, 4-İstinaf başvurusu için yapılan yargılama giderlerinin esas hükümle birlikte ilk derece mahkemesince yargılama giderleri içinde değerlendirilmesine, 5-Artan gider avansı olması halinde yatıran tarafa iadesine, 6-Dairemizce verilen kararın mahiyeti gereği İİK'nın 36/5 maddesi uyarınca icranın geri bırakılması için yatırılan teminatın talep halinde teminatı yatıran ilgili tarafa iadesine,7-Kararın ilk derece mahkemesince taraflara tebliğe gönderilmesine, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda 25/04/2024 tarihinde HMK'nın 362/1-g maddesi gereğince kesin olarak oy birliği ile karar verildi.