İstanbul BAM 12. HD 2023/987 E. 2023/1185 K.

T.C.

İSTANBUL

BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ

12. HUKUK DAİRESİ

DOSYA NO: 2023/987

KARAR NO: 2023/1185

T Ü R K M İ L L E T İ A D I N A

İ S T İ N A F K A R A R I

İNCELENEN KARARIN

MAHKEMESİ: İSTANBUL 17. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

TARİHİ: 02/03/2023 (Ek Karar) - 30/01/2023 (Ek Karar)

NUMARASI: 2023/5 D.İş - 2023/4 Karar

TALEP: İhtiyati Hacze İtiraz

İSTİNAF KARAR TARİHİ: 18/07/2023

İhtiyati hacze itirazın reddine ilişkin verilen 02/03/2023 tarihli ek kararın ihtiyati haciz talep eden ve ihtiyati hacze itiraz eden ... Gemisi Donatanı ... Ltd. adına gemi kaptanı ... vekili tarafından istinaf edilmesi üzerine düzenlenen rapor ve dosya kapsamı incelenip gereği görüşülüp düşünüldü.

TALEP: Talep eden vekili; karşı taraf borçluya ait .../Belize adlı geminin müvekkiline ait boru hattının bulunduğu sahada olduğunun bildirildiğini, ... Hiz. Ltd. Şti.ye ait “...” adlı bilimsel araştırma/inceleme gemisi kullanılarak, geminin son konumunda demirli olduğu sırada yaptırılan inceleme neticesinde ... adlı geminin çapasının, boru hatlarının Ambarlı yaklaşımı Kp: 6+000 ile Kp: 8+000 arasında, kuzey deniz doğal gaz iletim boru hattının kuzeyinden deniz tabanında tarama yaparak, söz konusu boru hatlarının kuzey kısmında bulunan, deniz altı fiber optik kabloyu kopardığının tespit edildiğini, bununla birlikte aynı gemiye ait çapanın kuzey boru hattının üzerinden geçiş yaptığının, güney boru hattına takıldığının ve güney boru hattını önceki konumuna göre 15m kadar güneye ve 4.5m kuzeye deplase etmiş olduğunun, bahsi geçen güney boru hattının yaklaşık 10.5m deplase vaziyette kaldığının tespit edildiğini, ... adlı geminin, demirlemeye yasak olan söz konusu bölgede demirleme yapmasından kaynaklı olarak müvekkili kuruluş açısından hem bahsi geçen deniz doğal gaz iletim boru hatlarında hem de deniz altı fiber optik kabloda çok ciddi boyutta hasarlar meydana geldiğini, deniz doğal gaz iletim boru hatlarındaki ve deniz altı fiber optik kablodaki hasarların giderilmediğini belirterek şimdilik 3.971.500-USD ve 2.607.118,35-TL tutarındaki alacaklarının, olayın meydana geldiği 13.12.2022 tarihinden itibaren işleyecek faizi ile birlikte tahsilini teminen, borçlunun donatanı olduğu ... IMO numaralı ... adlı gemi ile borçlunun diğer taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları ile diğer hakları hakkında ihtiyati haciz kararı verilmesini talep etmiştir.

İHTİYATİ HACİZ KARARI: Mahkemece 20/01/2023 tarihli kararla, ... isimli geminin demirlemeye yasak bölgede demirlemesi sonucu ...'a ait gaz iletim boru hatlarına ve deniz altı fiber optik kablolarına vermiş olduğu zararlar nedeniyle ortaya çıkan alacağın TTK'nun 1352/1 (a) ve (d) bendlerine göre deniz alacağı, TTK'nun 1320/f.1-e bendine göre gemi alacağı niteliğinde olduğu, talep eden tarafa ihtiyati haciz talep hakkı verdiği, olay nedeniyle ortaya çıktığı ileri sürülen zararların sunulan belgelere göre TTK'nun 1362. maddesi uyarınca yaklaşık ispat kurallarına göre ispatlanmış olduğu, bu itibarla TTK'nun 1352 ve devamı maddelerine uyarınca geminin ihtiyaten haczine ilişkin yasal koşulların oluştuğu gerekçesiyle talebin TTK'nun 1352-1353.maddeleri gereğince kısmen kabulü ile 3.971.500-USD ve 2.607.118,35-TL tutarındaki alacak ile sınırlı olmak üzere ... IMO numaralı ... bayraklı ... isimli geminin ihtiyaten haczine, borçlunun diğer taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları ile diğer hakları hakkındaki ihtiyati haciz talebi yerinde görülmediğinden reddine karar verilmiştir. Aleyhine ihtiyati haciz kararı verilen karşı taraf vekili tarafından, 27/01/2023 tarihli dilekçe ile mahkemece hükmolunan 20/01/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının TTK'nın 1364. maddesi gereğince 3 iş günü içerisinde infaza verilmemesi nedeniyle kendiliğinden ortadan kalktığından bahisle ihtiyati haczin kaldırılmasını talep etmiştir. Mahkemece 30/01/2023 tarihli ek kararla; ihtiyati haciz kararının süresi içerisinde infaz ettirilmemesi nedeniyle 20/01/2023 tarihli ve 2023/5 d.iş, 2023/4 sayılı kararının kaldırılmasına karar verilmiştir. İhtiyati haciz talep eden alacaklı vekili tarafından 06/02/2023 tarihli dilekçe ile mahkemenin ihtiyati haciz kararının 23/01/2023 tarihinde İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... E. Sayılı takip dosyasından infaza konulduğunu, icra müdürlüğünce hatalı değerlendirme yapılarak dosyanın tevzi bürosuna gönderildiğini, ancak yapılan işlemin hatalı olduğunun fark edilmesi üzerine icra müdürlüğünce düzeltme talep formu düzenlenerek aynı icra dosyası üzerinden ihtiyati haciz işlemine ilişkin gerekli yerlere bilgi verildiğini, mahkemenin 30/01/2023 tarihli ek kararının hatalı olduğunu belirterek 30/01/2023 tarihli ek kararın kaldırılarak 20/01/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının devamının sağlanmasını talep etmiştir. Mahkemece 06/02/2023 tarihli ek kararla; ihtiyati haciz talep eden tarafından 20/01/2023 tarih ve 2023/5 d.iş-2023/4 sayılı ihtiyati haciz kararının infazı için İstanbul 37.İcra Dairesine... tarihinde süresinde başvurunun yapıldığı gerekçesiyle 30/01/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına dair ek kararının kaldırılarak, 20/01/2023 tarih ve 2023/5 d.iş-2023/4 sayılı kararının aynen icrasına karar verilmiştir.

İTİRAZ: İhtiyati hacze itiraz eden vekili 14/02/2023 tarihli dilekçesi ile; 20/01/2023 tarihli ihtiyati haciz kararının süresi içerisinde infazının talep edilmediğini, ihtiyati haciz kararının süresi içerisinde infaz edilmemesi nedeniyle kendiliğinden ortadan kalktığını, icra dairesinden ihtiyati haciz kararının süresi içinde infazının talep edildiğine ilişkin herhangi bir delil sunulmadığını, taleplerine dayanak olarak yalnızca takip talebi ile dosyaya yatırılan harç makbuzları gösterildiğini, davacı tarafından ihtiyati haczin infazı talep edilmediğini, yalnızca alacak iddialarına ilişkin İcra ve İflas Kanunu’nun 58 vd. maddelerinde düzenlenen takip talebinde bulunulduğunu, ihtiyati haciz talep eden tarafından İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... esas sayılı icra dosyasına 23.01.2023 tarihinde sunulduğu iddia edilen takip talebinin incelenmesinde 20.01.2023 tarihli kararın infazını içerir herhangi bir talep bulunmadığını, bu nedenle talep eden tarafından açıkça işbu kararın infazı talep edilmediğini, sadece herhangi bir icra takibi başlatır gibi bir takip talebi düzenlenerek bir icra dosyası ikame edildiğini, ayrıca ortada muaccel bir alacak söz konusu olmadığını, talep eden tarafça söz konusu alacak kalemlerine ilişkin herhangi bir fatura ya da ihtarname düzenlenmediğini, muacceliyet koşulu sağlanmadan sadece alınan fiyat teklifleri ile ihtiyati haciz talep edildiğini, talep eden tarafça oluşturulan maliyet tabloları ile ihtiyati haciz talep edilmesinin iyiniyet kuralları ile bağdaşmadığını, talep eden tarafın, ihtiyati haciz hususunda yeterli delil gösterilmeden söz konusu ihtiyati haciz talebinde bulunulmasının da yaklaşık ispat kuralına aykırılık teşkil ettiğini, talep eden tarafın haksız çıkmış olması durumunda yatırılan teminat bedelinin müvekkilinin zararlarını karşılamaktan uzak olması nedeniyle teminatın artırılması gerektiğini belirterek 20.01.2023 tarihli ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına, muaccel olmayan borçlar bakımından yaklaşık ispat kuralına aykırı olarak tanzim edilen 06.02.2023 tarihli haksız ihtiyati haciz kararının kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir.

EK KARAR: Mahkemece 02/03/2023 tarihli ek kararla; ihtiyati haciz kararına karşı ileri sürülen itirazların mürafalı olarak incelenmesi sonucunda ihtiyati haciz kararının TTK'nın 1364.maddesinde öngörülen süre içerisinde infazının istendiği, dosyaya sunulan belge ve bilgilere göre talebe konu alacağın TTK'nun 1352/f.1 (a) ve (d) bendlerine göre deniz alacağı, TTK 1320/f.1-e bendine göre de gemi alacağı niteliğinde olup, TTK'nın 1362. maddesi uyarınca yaklaşık ispat kurallarına göre ispatlandığı, TTK'nın 1352 ve devamı maddeleri ile 1369. maddesine göre 3.971.500-USD ve 2.607.118,35-TL tutarındaki alacak ile sınırlı olmak üzere ... IMO numaralı Belize bayraklı ... isimli geminin ihtiyaten haczinin yerinde olduğu gerekçesiyle itirazların ve teminatın artırılması talebinin reddine karar verilmiştir.

İSTİNAF SEBEPLERİ: 1-İhtiyati haciz talep eden vekili; dava konusu geminin kamu malı niteliğinde boru hattı sistemine çok büyük zarar verdiğini, ihtiyati haczin konulana kadar Türk karasularından çıkarak uluslararası karasularında dolaştığını, alacağın neredeyse imkansız hale geldiğini, bahsi geçen geminin sigorta şirketi ve diğer alacağı olabileceği kurumlar olabileceğini, bu yolun kapatılmasının geri dönülemez bir şekilde kamu zararı oluşturacağını, bu nedenle borçlunun taşınmaz ve taşınır malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları ile ilgili ihtiyati haciz talebinin reddine ilişkin kararın kaldırılmasına karar verilmesini talep etmiştir. 2-İhtiyati hacze itiraz eden vekili; ihtiyati haciz kararının TTK m.1364'de düzenlenen 3 iş günü içerisinde infazının talep edilmemesi nedeniyle kendiliğinden ortadan kalktığını, sadece takip talebinin düzenlenmesi ihtiyati haciz kararının infaz edildiği anlamına gelmeyeceğini, ihtiyati haciz kararının infazına yönelik herhangi bir irade beyanı bulunmadığını, alacaklı vekilinin icra dairesine 26/01/2023 tarihinde yaptığı başvuruda da ihtiyati haczin açıkça infazını talep etmediğini, sadece geminin bulunduğu bölgedeki ihityati haciz konulduğuna dair bildirimde bulunulmasının talep edildiğini, ayrıca bu beyanın süresi içerisinde de yapılmadığını, süresi içerisinde uygulanmayan ihtiyati haciz kararının TTK m.1364 uyarınca kalktığını, talep edilen alacakların muaccel olmadığını, alacak kalemlerine ilişkin herhangi bir fatura düzenlenmediğini, boru hattında meydana gelen hasar ve yapılması gereken çalışmalar nedeniyle talep edilen 3.685.500-USD alacağa dayanak olarak başka bir şirketten alınan fiyat teklifinin gösterildiğini, hasar gören denizaltı fiberoptik kablolar nedeniyle talep edilen 286.000-USD alacağa dayanak olarak yine başka firmadan alınan fiyat teklifinin gösterildiğini, 2.607.118,35-TL için ise talep eden şirket tarafından hazırlanan maliyet tablosunun gösterildiğini, müvekkili geminin donatanına ya da kaptanına fiyat belirtilerek gönderilen ihtar bulunmadığını, muaccel hale gelen bir alacaktan söz edilemeyeceğini, davacının sadece fiyat teklifi ile kendisi tarafından hazırlanan maliyet tablosuna dayandığını, yaklaşık ispat koşulunun da gerçekleşmediğini, mahkemece takdir edilen teminat ile müvekkilinin zararlarının karşılamasının mümkün olmadığını, en az bir haftalık kira bedeli 140.000-USD teminat alınması gerektiğini belirterek kararın kaldırılmasını talep etmiştir.

GEREKÇE: Talep, ihtiyati haciz talep eden şirkete ait deniz altı fiber optik kablolara ve boru hattına davalı tarafından zarar verildiği iddiası ile TTK'nın 1352 vd. maddeleri maddesi uyarınca geminin ihtiyaten haczi istemine ilişkindir. TTK'nın 1352. maddesi uyarınca, bir geminin ihtiyati haczi, sadece Kanun'da sınırlı olarak sayılmış olan deniz alacakları için istenebilir. Aynı maddenin 1. fıkrasının (a)bendi uyarınca, "geminin işletilmesinin sebep olduğu zıya veya hasar" deniz alacağıdır. Bu nedenle, talebe konu alacak için geminin ihtiyati haczinin talep edilmesi mümkündür. Ancak, bunun için talep edenin, alacağının varlığını gösteren belgelerini sunması ve alacağını yaklaşık olarak ispat etmesi gerekir. TTK'nın 1353/4. maddesi uyarınca, ihtiyati haciz kararı verilebilmesi için, talebe konu alacağın deniz alacağı olması yeterlidir. Ancak bu durum, alacaklının alacağını yaklaşık olarak ispatlama yükümlülüğünü ortadan kaldırmaz; alacaklının ayrıca, alacağın deniz alacaklarından olduğunu ve parasal değerini yaklaşık olarak ispat etmelidir (TTK m.1362). Somut olayda; alacaklı vekili müvekkiline ait deniz altında döşenen fiber optik kablolara ve boru hattına davalı tarafından zarar verildiğini ileri sürerek ihtiyati haciz talebinde bulunmuştur. İhtiyati haciz talep eden tarafça hasarın oluşuna ilişkin sörvey ve kamera inceleme raporu sunulmuş olup davalı tarafça da gemi çapasının denizin dibine takıldığı, vira edilemediği beyan edilmiştir. Bunun dışında davacı tarafça hasarın bedeli noktasında kendisi tarafından düzenlenen maliyet tablosu ile dava dışı yüklenici firmalar tarafından ibraz edilen fiyat teklifleri sunulmuştur. İhtiyati haciz kararı verilebilmesi için alacağın tam olarak ispatlanması gerekmemektedir. Alacağın varlığına dair emare oluşturan yaklaşık ispatı sağlayan delillerin sunulması yeterlidir. Borçlu tarafça bahsi geçen hasarın daha az bedelle giderileceğine ilişkin bir delil ileri sürülmemiştir. Bu durumda olay nedeniyle ortaya çıktığı ileri sürülen zararların sunulan belgelere göre TTK'nun 1362 uyarınca yaklaşık olarak ispat edildiği kabul edilmelidir. İhtiyati haciz talep eden tarafa ait gaz iletim boru hatlarına ve deniz altı fiber optik kablolarına verildiği ileri sürülen zararlar nedeniyle ortaya çıkan alacak TTK'nun 1352/1 (a) ve (d) bendlerine göre deniz alacağı niteliğindedir. Bu itibarla TTK'nun 1352 ve devamı maddelerine uyarınca geminin ihtiyaten haczine ilişkin koşullar oluştuğundan muteriz vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir. İhtiyati haciz talep eden tarafça TTK.nun 1363/1.fıkrasına uygun şekilde 10.000 özel çekme hakkı tutarı karşılığı 253.456-TL bedelli nakit teminat talep eden tarafından yatırılmış olup teminatın artırılmasını gerektiren somut olgulara ilişkin bir delil sunulmadığından muteriz vekilinin aksi yöndeki istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir. TTK'nın 1364. maddesinde ihtiyati haciz kararının verildiği tarihten itibaren üç iş günü içinde kararı veren mahkemenin yargı çevresindeki veya geminin bulunduğu yerdeki icra dairesinden kararın infazının istenilmesi gerektiği, aksi takdirde ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalkacağı düzenlenmiştir. İhtiyati haciz talep eden tarafından muteriz aleyhinde İstanbul ... İcra Dairesi'nin ... Esas sayılı takip dosyası üzerinden ihtiyati haciz talebine konu alacağın tahsili için 23/01/2023 tarihinde genel haciz yolu ile takip başlatılmış olup, takip talebine mahkemenin 20/01/2023 tarihli ihtiyati haciz kararı eklenmiştir. Mahkemece ihtiyati haciz kararının 20/01/2023 tarihinde verildiği ve sistem üzerinden imzalandığı anlaşılmakta ise karar evrakının onay tarihinin 23/01/2023 günü olduğu ve bu tarihte dosyaya aktarıldığı, 26/01/2023 tarihinde aynı icra dosyası üzerinden ihtiyati haciz kararının infazının talep edildiği anlaşılmaktadır. İhtiyati haciz karar evrakının dosyaya 23/01/2023 tarihinde aktarılması kararın onay sürecinin bu tarihte sonlanması nedeniyle karara daha önce ulaşılması mümkün olmadığından 3 günlük sürenin 24/01/2023 tarihinde başlayıp 26/01/2023 tarihinde sonra ereceği anlaşıldığından alacaklı vekilinin kararın infazını süresinde talep ettiği sonucuna varılmaktadır. Bu yönüyle muteriz vekilinin ihtiyati haciz kararının süresinde infaza konulmadığına ve ihtiyati haciz kararının kendiliğinden kalktığına yönelik istinaf nedenleri yerinde görülmemiştir. İhtiyati haciz talep eden vekili, borçlunun diğer taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları ile diğer hakları hakkında da ihtiyati haciz kararını verilmesini talep etmiş ise de taraflar arasındaki hak ve menfaat dengesi ile orantılılık ilkesi dikkate alındığında borçlunun diğer taşınır ve taşınmaz malları ile üçüncü kişilerdeki hak ve alacakları ile diğer haklarına ihtiyati haciz konulması talebinin reddine karar verilmesinde bir isabetsizlik görülmemiştir. Açıklanan nedenlerle; mahkemece verilen ihtiyati haciz kararında bir isabetsizlik bulunmadığından ihtiyati haciz talep eden vekili ile muteriz vekilinin yerinde görülmeyen istinaf başvurusunun esastan reddine karar verilmiştir.

HÜKÜM:Yukarıda açıklanan nedenlerle: İhtiyati haciz talep eden ve ihtiyati hacze itiraz eden ... Gemisi Donatanı ... Ltd.ye Adına Gemi Kaptanı ... vekilinin istinaf başvurusunun HMK'nun 353(1)b-1 maddesi uyarınca ESASTAN REDDİNE, Alınması gereken 269,85-TL istinaf karar harcından ihtiyati haciz talep eden tarafından peşin yatırılan 179,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 89,95‬-TL harcın ihtiyati haciz talep edenden alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Alınması gereken 269,85-TL istinaf karar harcından ihtiyati hacze itiraz eden tarafından peşin yatırılan 179,90-TL harcın mahsubu ile bakiye 89,95‬-TL harcın ihtiyati hacze itiraz edenden alınarak Hazine'ye gelir kaydına, Taraflar tarafından yapılan istinaf yargı giderinin üzerlerinde bırakılmasına, Dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda HMK'nın 362(1)-f maddesi uyarınca oy birliğiyle kesin olmak üzere karar verildi. 18/07/2023