İstanbul Anadolu 9. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/187 E. 2024/404 K.

T.C. İstanbul Anadolu 9. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2024/187 Esas

KARAR NO: 2024/404

DAVA: İpotek (Terkin İstemli)

DAVA TARİHİ: 06/05/2015

KARAR TARİHİ: 30/04/2024

DAVA:Davacılar vekilinin --------- Asliye Hukuk Mahkemesine sunduğu 06/05/2015 tevzi tarihli ve aynı tarihte harçlandırdığı dava dilekçesinde özetle; Müvekkillerinden ------- yetkilisi bulunduğu diğer davacı ------ Ltd. Şirketi lehine davalı Banka tarafından açılmış ve açılacak krediler vs.nin teminatı olarak müvekkili -------- maliki bulunduğu ------ İli, ------- İlçesi, ------ Sokak -------- pafta, -------parseldeki ------- nolu bağımsız bölüm üzerine taşınmaza 80.000,00 TL tutarlı ipotek tesis edildiğini, müvekkili şirketin davalı bankaya herhangi bir borcu olmamasına rağmen davalı bankanın ipoteği kaldırmadığını belirterek ------- ilçesi,------Sk. ------- pafta ------- ada ------- parsel --------- bağımsız bölüm nolu taşınmaza 28/04/1999 tarihinde 80.000,00 TL tutarlı ipoteğin fekkine karar verilmesini talep ve dava etmiştir. Davacı vekili Mahkemeye sunduğu 19/06/2019 havale tarihli cevaba cevap dilekçesinde özetle: müvekkilinin halen davalı bankanın müşterisi olduğunu, davalı bankaya başvurulmasına rağmen herhangi bir cevap alınamadığını, davalı tarafın belirttiği çeklerin iptali ve borçlu olunmadığının tespiti için ------ Esas sayılı dosya ile dava açtıklarını, ipoteğin esasen çeklerin teminatı olarak verilmediğini, müvekkiline dava açılana kadar herhangi bir teminat tutarı bildirilmediğini, bu nedenle davanın açıldığını, davacının davanın açılmasına sebebiyet verdiğini beyanla davanın kabulüne karar verilmesini talep etmiştir.

CEVAP : Davalı vekili 29/05/2015 tarihli cevap dilekçesinde özetle; Davacı ------- sahip ve maliki olduğu ------- ilçesi, ------- Mah, -------- Sk. -------- pafta ------- ada, ------- parselde bulunan --------- numaralı daire vasfındaki taşınmazına davacı şirketin tüm borçlarına karşılık ---------- Tapu Sicil Müdürlüğü'nün 28/04/1999 tarih ve -------- yevmiye numaralı resmi senet akit tablosu ile teminat 80.000,00 TL 'ye kadar ipoteği tesis edildiğini, müvekkili banka tarafından davacıya teslim edilen çek karnelerinden 22 adet çekin kaydının açık olduğunu, yasal yükümlülük tutarlarının toplamı olan 15.400,00 TL 'nin nakden depo edilmesi halinde ipoteğin fek edileceğini davacı tarafa bildirildiğini beyanla haksız davanın reddine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.Davalı vekili Mahkemeye sunduğu 29/07/2015 havale tarihli ikinci(2.) cevap dilekçesinde özetle: ipoteğin davacıların tüm risklerinin teminatını oluşturduğunu, müvekkilinin ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğunun 30/06/2018 tarihine kadar devam edeceğini beyanla davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLER:- Tapu kaydı,

---------- Tapu Müdürlüğü'nün 15/03/2024 tarihli müzekkere cevabı ile --------- Bankası 28/04/1999 tarih, -------- yevmiye numaralı ipotek 21/05/2019 tarih, -------- yevmiye numaralı terkin yazı cevabı,

• 28/04/1999 tarih ve -------- yevmiye nolu resmi Senet,

• --------- Noterliği'nin 22/01/2015 tarih ve -------- yevmiye nolu ihtarnamesi,

• -------- Noterliği'nin 20/04/2015 tarih ve --------- yevmiye nolu ihtarnamesi,

• --------- Şti.atına tanzim edilen --------- Bankası 19/01/2011 tarih ve 75.000,00 TL bedelli Genel Kredi ve Teminat Sözleşmesi,

• --------- sayılı kesinleşme şerhi ilamı,

• -------- Bankası ---------- Şubesi'nin 15/05/2019 tarihli ipoteğin fekkedildiğine ilişkin yazı cevabı,

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE KANAAT :Dava taraflar arasında bankacılık işlemleri nedeni ile vefat eden davacı -------- adına kayıtlı -------- ilçesi, -------- mah. ------- ada, ------ parsel, ----------- nolu bağımsız bölüm üzerine konulan ipoteğin terkini istemine ilişkindir.---------- Esas sayılı dosyasında 24/11/2015 tarihinde görevsizlik kararı vermiş olup, görevsizlik kararı sonrası yargılamaya mahkememizin --------- Esas sayılı dosyası ile devam olunmuştur. -------- Tapu Müdürlüğünün 11/03/2016 tarihli cevabi yazısında -------- adına kayıtlı taşınmaz üzerine davalı banka lehine 80.000 TL bedelli ipotek tesis edilmiştir.--------- sayılı gerekçeli kararının incelenmesinde davacı tarafından davalı aleyhine açılan menfi tespit davasında davanın reddine karar verilmiştir, gerekçeli kararın incelenmesinde davacı tarafın davalı bankaya 1993 yılında--------- hesap nosu ile 25 adet çek yaprağını teslim ettiğini, çeklerin bankaya ibraz edilmediğini çek niteliğinde bulunmadığını, zaman aşımı süresinin geçtiğini, çeklerden dolayı konulan ipoteklerin kaldırılmasını talep ettiği, 5941 sayılı Çek Kanununun 3. Maddesinin 3. Fıkrasına göre muhatap banka ibraz eden düzenleyici dışındaki hamile süresinde ibraz edilen her çek yaprağı için yasal çek bedeli ödeme yükümlülüğü olduğu, aynı kanunun geçici 3. Maddesinin 4. Fıkrasına göre ise bankaların müşterilerine verdikleri eski çek defterleri ile ilgili olarak muhatap bankanın 3. Maddesinin 3. Fıkrasına göre ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu 30/06/2018 tarihinde sona erer maddesine istinaden Çek Kanununun 3. Maddesinin 3. Fıkrasına göre davalı bankanın hamile karşı ödeme yükümlülüğünün devam ettiğinden davanın reddine karar verilmiştir.Mahkememizden verilen 24/09/2019 tarih ve -------- Esas - --------- Karar sayılı ilamı ile" Her ne kadar davacı taraf mahkememizde davalı banka ile olan bankacılık işlemleri nedeni ile davacı --------- adına kayıtlı taşınmazı üzerine konulan 80.000 TL bedelli ipoteğin terkinini talep etmiş ise de davalı banka tarafından davacılara bankacılık işlemleri nedeni ile verilen eski çek karnesinin davalı bankaya teslim edilmediği, davalı bankanın 5941 sayılı Çek kanununun geçici 1. Maddesinin 3. Fıkrası "bankaların müşterilerine verdikleri eski çek defterleriyle ilgili olarak, 3167 sayılı Kanun Ceza Kanununun 7 nci maddesi hükmü saklıdır" şeklinde, Geçici 3. Maddenin 3. Fıkrası "Bu kanunun bu maddenin yayımı tarihinden önce yürürlükte bulunan hükümleri ile mülga 3167 sayılı Kanun hükümleri gereğince düzenlenmiş olan eski çeklerin hukuki geçerliliği devam eder." şeklinde, Geçici 3. Maddenin 4. Fıkrası bankaların müşterilerine verdikleri eski çek defterleriyle ilgili olarak, muhatap bankanın 3 üncü maddenin üçüncü fıkrasına göre ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğu 30/06/2018 tarihinde sona erer" şeklinde düzenlenmiştir. Söz konusu mevzuatta açıkça düzenlendiği üzere 5941 sayılı (yeni) Çek Kanunu kapsamına girmeyen eski çek kanunları kapsamında verilen çekler nedeniyle davalı bankanın gayrinakdi riski bulunduğu gerekçesi ile davanın reddine " karar verilmiştir. -------- sayılı İlamı ile " dava konusu taşınmaz üzerindeki ipoteğin yargılama sürecinde davalı bankanın 15.05.2019 tarihli müzekkere cevabı ile kaldırıldığının bildirildiği anlaşılmaktadır. Davadaki istemin ipoteğin fekki olduğu ve yargılama sürecinde hükümden önce kaldırıldığı belirtilmekle, gerekirse tapudan ipoteğin fek edilip edilmediği de sorularak, dava konusu ipoteğin karardan önce yargılama aşamasında fek edildiğinin anlaşılması durumunda davanın konusuz kalacağı düşünülmelidir. HMK'nın 331. maddesinde, esastan sonuçlanmayan davada yargılama gideri düzenlenmiştir. Maddenin 1. fıkrasında davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında karar verilmesine gerek bulunmayan hallerde hâkimin, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir edeceği belirtilmiştir. Buna göre davanın konusuz kaldığı sonucuna varılması halinde ise yargılama giderlerinin HMK'nın 331 maddesi kapsamında değerlendirilmesi gerekecektir." şeklindeki gerekçe ile Mahkememizin 24/09/2019 tarih ve -------- Esas - -------- Karar sayılı ilamı kaldırılmasına karar verildiği ve davanın Mahkememizin --------- Esas sırasına kaydedildiDavacı --------- 18/03/2020 tarihinde vefat ettiği geriye mirasçı olarak ... kaldığı anlaşılmış olup davacı vekili tarafından ... adına vekaletname sunularak taraf teşkili sağlanmıştır. Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde ; davacı -------- Şirketi lehine davalı Banka tarafından açılmış ve açılacak kredilerin teminatı olarak --------- maliki bulunduğu ------- İli,-------- İlçesi, -------- ada, --------parsel,---------nolu bağımsız bölüm üzerine tesis edilen 80.000,00 TL tutarlı ipoteğin fekkine karar verilmesini talep etmiş olup ---------- Tapu Müdürlüğü'nün 15/03/2024 tarihli müzekkere cevabı ile --------- Bankası 28/04/1999 tarih, -------- yevmiye numaralı ipotek 21/05/2019 tarih, ---------- yevmiye numarası ile terkin edildiği bildirilmiştir. Dava konusu taşınmaz üzerindeki ipoteğin yargılama sürecinde hükümden önce kaldırıldığı anlaşıldığından dava konusuz kaldığından esas hakkında karar verilmesine yer olmadığına karar verilmiştir.6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu’nun 331/1. maddesinde düzenlenen “Davanın konusuz kalması sebebiyle davanın esası hakkında bir karar verilmesine gerek bulunmayan hâllerde, hâkim, davanın açıldığı tarihteki tarafların haklılık durumuna göre yargılama giderlerini takdir ve hükmeder.” hükmü de nazara alınarak davanın açıldığı tarihe göre tarafların durumu değerlendirilmiş olup -------- Noterliği'nin 22/01/2015 tarih ve -------- yevmiye nolu ihtarnamesi ile davacılar tarafından ipoteğin kaldırılmasının talep edildiği , davalı bankanın bu ihtarnameye cevap olarak --------- Noterliği'nin 20/04/2015 tarih ve -------- yevmiye nolu ihtarnamesi tanzim edilmiş olup ihtarname içeriğinde esli çek kanunu kapsamında verilen çekler nedeniyle banka sorumluluğunun devam ettiğini , davacı -------- Şirketi'nin banka tarafından verilen 22 adet çeki nedeniyle sorumluluğun 30/06/2018 tarihine kadar devam etmesi nedeniyle 15.400,00 Tl yatırılması halinde ipoteğin fek edileceği hususu belirtilmiş olup buna ilişkin ihtarname sureti 17/05/2016 tarihinde dava dosyasına celp edilmiştir. Yine --------- sayılı gerekçeli kararının incelenmesinde davacı tarafından davalı aleyhine açılan menfi tespit davasında davacı tarafın davalı bankaya 1993 yılında --------- hesap nosu ile 25 adet çek yaprağını teslim ettiğini, çeklerin bankaya ibraz edilmediğini çek niteliğinde bulunmadığını, zaman aşımı süresinin geçtiğini, çeklerden dolayı konulan ipoteklerin kaldırılmasını talep ettiği, Mahkemece 5941 sayılı Çek Kanununun 3. Maddesinin 3. Fıkrasına göre muhatap banka ibraz eden düzenleyici dışındaki hamile süresinde ibraz edilen her çek yaprağı için yasal çek bedeli ödeme yükümlülüğü olduğu, aynı kanunun geçici 3. Maddesinin 4. Fıkrasına göre ise bankaların müşterilerine verdikleri eski çek defterleri ile ilgili olarak muhatap bankanın 3. Maddesinin 3. Fıkrasına göre ödemekle yükümlü olduğu tutara ilişkin sorumluluğunun 30/06/2018 tarihinde sona erer maddesine istinaden Çek Kanununun 3. Maddesinin 3. Fıkrasına göre davalı bankanın hamile karşı ödeme yükümlülüğünün devam ettiğinden davanın reddine karar verilmiş ve -------- sayılı ilamı ile onanmış ve 13/09/2018 tarihinde kesinleşmiş olup davalı bankanın ibraz edilmeyen çek yaprakları nedeniyle 30/06/2018 tarihine kadar sorumluluğunun devam ettiği ve mevzuatta açıkça düzenlendiği üzere 5941 sayılı (yeni) Çek Kanunu kapsamına girmeyen eski çek kanunları kapsamında verilen çekler nedeniyle davalı bankanın gayrinakdi riski bulunduğu , -------- Noterliği'nin 20/04/2015 tarih ve --------- yevmiye nolu ihtarnamesinde belirtilen 15.400,00 TL sorumluluk tutarının davacılar tarafında davalı bankaya ödendiğine ilişkin bir delilde sunulmaması nedeniyle davanın açıldığı tarih olan 06/05/2015 tarihinde davalı bankanın ipoteğin kaldırılmamasında haklı olduğu kanaatine varılmış olup davalının haklılık durumuna göre yargılama giderleri ve vekalet ücreti hususunda aşağıdaki şekilde karar verilmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1. Dava konusuz kaldığından esas hakkında Karar Verilmesine Yer Olmadığına,

2. 492 sayılı Harçlar Kanunu gereğince alınması gereken 427,60 TL harcın başlangıçta peşin olarak alınan 1.366,20 TL peşin harçtan mahsubu ile bakiye 938,6‬0 TL harcın karar kesinleştiğinde talep halinde davacılara iadesine,

3. Davacılar tarafından yargılama sırasında yapılan başvuru harcı, peşin harç ile diğer yargılama giderlerinin davacılar üzerinde bırakılmasına,

4. Davalı tarafından yargılama sırasında yapılan 31,50 TL istinaf masrafı, 30,00 TL posta masrafı olmak üzere toplam 61,50 TL yargılama giderinin davacılardan alınarak davalıya verilmesine,

5. Davalı taraf yargılama sırasında kendini vekille temsil ettirdiğinden hüküm tarihinde yürürlükte bulunan A.A.Ü.T 13/1 maddesi uyarınca 17.900,00 TL vekalet ücretinin davacılardan alınarak davalı tarafa verilmesine,

6. Yatırılan gider avansından arta kalan kısmın HMK 333. maddesi gereğince kararın kesinleşmesine müteakip resen yatıran tarafa iadesine,

Dair, davacı ve davalı vekilinin yüzüne karşı gerekçeli kararın tebliğinden itibaren 2 hafta içerisinde mahkememize veya mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile -------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yolunun açık olduğu, istinaf dilekçesinde istinaf edilen hususlar ile nedenlerinin belirtilmesinin gerektiği, süresi içerisinde kararın istinaf edilmemesi halinde hükmün kesinleşeceği ve infaz edilebileceği açıklanmak suretiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 30/04/2024