İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/1021 E. 2024/354 K.

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2022/1021 Esas

KARAR NO:2024/354

DAVA:Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan)

DAVA TARİHİ:23/12/2022

KARAR TARİHİ:07/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Özel Sigorta Sözleşmesinden Kaynaklanan) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ :

İDDİA, SAVUNMA, DOSYA KAPSAMI:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; müvekkili şirket adına kayıtlı ve davalı şirket tarafından ------- sigorta teminatı altına alınmış olan -------tarihinde çalındığını, müvekkili şirketin yetkilisi aracının çalındığını fark edince durumu polise bildirdiğini ve gerekli işlemlerin yapıldığını akabinde ---- nezdinde hasar dosyası açıldığını, lakin taraflarına herhangi bir ödeme yapılmadığını, davalı sigorta şirketinin sigorta teminatı altına almış olduğu araç için rayiç değerini taraflarına ödememesinin usul ve yasaya aykırı olduğunu, müvekkil şirket yetkilisinin aracı-------------- kredi çekmek suretiyle satın aldığını, davalı sigorta nezdinde sigortalattırdığını, aracın olay tarihinde çalındığını, dolayısıyla müvekkili şirket ile davalı şirket arasında akdedilen kasko poliçesi kapsamındaki rizikonun gerçekleşmiş bulunduğunu, davalı şirketin taraflarına herhangi bir ödemede bulunmadığını, her defasında eksik evrak talebinde bulunmuş ise de 26/02/2021 tarihinde müvekkili şirket yetkilisinin tüm evraklarını sigorta şirketine teslim ettiğini, her ne kadar cevap alınamamasa da dain-i murtehin hakkı sahibi banka tarafından muvafakat verilmemesinden bahisle araç rayiç değerinin ödenmeyeceğinin şifahen bildirilmediğini, davalı taraf ödemeden kaçınmak için bankanın muvafakatin bulunmadığı hususu hukuki mesnetten yoksun olduğunu, ne taraflarınca ne de ilgili bankadan söz konusu sigorta poliçesi ile ilgili olarak yazılı muvafakat talebinde bulunulmadığını, dain-i murtehin hakkı sahibi ------------ muvafakatının olup olmadığı araştırılmaksızın tamamen ihtimaller üzerine sigorta bedeli ödenmediğini, bu nedenle arabuluculuk süreci başladığını ve anlaşmama şeklinde sonuçlandığını, poliçe üzerinde banka lehine dain-i murtehin şerhi bulunduğunu, dain-i murtehine söz konusu muvafakate ilişkin yazı araştırılarak usulüne uygun olduğunun anlaşılması halinde işin esasına girilip davanın sonuçlandırılması gerektiğini, bu nedenlerde--------- taraflarına muvafakat verilmekle birlikte davada husumet yönünden bir sıkıntı bulunmadığını, sigorta ettiren müvekkilinin rizikonun gerçekleştiğini gecikmeksizin sigorta şirketine bildirip üstüne düşen yükümlülükleri yerine getirmesine rağmen davalı ------------- tarafından sigorta tazminatı ödenmediğini, sigorta şirketi dain-i murtehin hakkı sahibi bankanın araç rayiç bedelinin ödenmesine muvafakat vermediğini ileri sürse de dava dışı bankanın taraflarına muvafakat verdiğini, sigorta bedelinin ilgili bankaya ödenmesi gerektiğini, rayiç bedelin ödenmemesinin hukuka aykırı olduğunu, rayiç bedelinin söz konusu sigorta şirketinden tahsil edilmesi gerektiğini, ---- yılında çalınan aracın ------ tarihlerinde ülkemizde yaşanan enflasyon ve döviz artışı nedeniyle araçların değerinin nerediyse dörde katlandığını, araca 500.000,00 TL değer biçildiğini, aracın bilirkişi atanarak rayiç değerinin belirlenmesini, bilirkişi raporundan sonra şimdilik 1.000,00 TL 'nin, riziko gerçekleşme tarihi olan 15/03/2020 tarihinden itibaren işletilecek yasal faiziyle birlikte tahsilini, dosyanın bilirkişiye tevdini, yargılama giderleri ve avukatlık ücretinin karşı tarafa yükletilmesini dava ve talep etmiştir. Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; davacının işbu davayı kısmı/belirsiz dava olarak ikame etmesinde hukuki menfaati bulunmadığını, zira başvurucu yan tarafından konu araçta ekspertiz incelemesi yapıldığını, bu nedenle başvurucunun hasar bedenili belirleyemediğinin kabul edilmesinin mümkün olmayacağını, uyuşmazlığın konusunu oluşturan talebin HMK 111/h maddesi uyarınca hukuksal yarar yokluğu nedeniyle reddine karar verilmesi gerektiğini, ------- ibarelerinden açıkça yer aldığı üzere, dain-i mürtehin --------olduğunu, dava konusu rizikonun gerçekleşme tarihi ------------ tarihi olmakla, müvekkil şirket tarafından TBK md 154 kapsamında zamanaşımını kesecek kısmi ifa niteliğinde herhangi ödeme yapılmadığını, ,dava dışında müvekkil sigorta şirketi aleyhine dava, icra takibi başlatılmadığını, iş bu nedenle, riziko tarihi itibariyle dava konusu talebin zamanaşımına uğradığı gerçeğiyle davanın reddini, Türk Ticaret Kanununa hem de -------------- aykırı davranılması sebebiyle iş bu başvurunun reddi gerektiğini, davacı taraf rizikonun gerçekleşmesinden sonraki yükümlülüklerini ihlal ettiğini, davaya konu riziko poliçe teminatı kapsamı dışında olduğunu, sigortalı beyanında --------- tarihinde aracı güvenliği olmayan, güvenlik kamerası bulunmayan halı saha yanına otopark dışı bir yere park ederek ayrıldığını belirttiğini, riziko ise aracın bırakılmasından 11 gün sonra ------- tarihinde gerçekleştiğini sigortalı araç 11 gün boyunca korunaksız, güvenliği olmayan yerde herhangi bir kontrol yapılmadan bırakıldığını iş bu nedenle, aracın çalınmasında sigortalının kusuru bulunmakta olup, rizikonun teminat dışı olduğunun kabulü gerektiğini, davacının tazminat taleplerinde talep edebileceği faizin yasal faiz olduğunu, bu sebeplerle davanın usulden reddini, esasa girilmesi halinde esastan reddini, tüm haksız istemler ile haksız ve yasal dayanağı bulunmayan davanın reddini ve yargılama giderlerinin ve vekalet ücretinin davacı yana yükletilmesini talep etmiştir.

İNCELEME ve GEREKÇE:Dava, hukuki niteliği itibariyle davacı şirkete ait ve davalı sigorta şirketine genişletilmiş --------- sigortalı ------------- tarihinde çalındığından bahisle söz konusu araç rayiç bedelinin davalı kasko sigorta şirketinden tahsili talebine ilişkindir.Dilekçeler aşaması tamamlanmakla, mahkememizin ön inceleme duruşmasında dava şartları ve ilk itirazlar incelenmiş, tarafların sulh olma imkanının bulunmadığının tespiti ile uyuşmazlık noktaları belirlenerek tahkikat aşamasına geçilerek deliller toplanmış, bilirkişi heyetinden rapor aldırılarak sonuca gidilmiştir.Davalının husumet itirazına ilişkin olarak ------ yazılan müzekkere cevabında; ------- plakalı araç üzerinde dain-i mürtehin kaydının devam ettiği ve bu davaya banka tarafından muvafakat edildiğinin bildirildiği görülmekle davacı tarafın aktif husumet ehliyetinin bulunduğu anlaşılmıştır.--- tarihli Makine Mühendisi bilirkişi ---- Sigorta bilirkişisi ------------ hazırladığı raporda özetle; aktif husumet yönünden yapılan değerlendirmede; davacının sigorta ettiren sıfatına sahip olduğu, sigorta ettirenin sigorta sözleşmesinin tarafı olması sebebiyle sigortacıya karşı talep hakkının bulunduğu, ---------- göre dain-i mürtehinin sigorta ettirenin sigortacı aleyhine açtığı davada muvafakat vermesini dava şartı olarak kabul edildiği, dosya içeriğinde, daini mürtehin ------- muvafakat yazısının bulunduğu, davacının dava ehliyetinin bulunduğu, dava konusu olayda aracın çalınmış olduğu, böylelikle rizikonun gerçekleşmiş olduğu, davalı sigorta şirketinin rizikonun kapsam dışı bırakılan bir halden ileri geldiğini ispatla yükümlü olduğu, davalı sigorta şirketi vekilinin, dilekçesinde yer verdiği hususların somut olayda gerçekleştiğini ispat edemediği, davaya konu ------ yakıtlı, tek kabinli ----- olduğu, aracın ilk trafiğe çıkış tarihi ------olup, olay tarihinde ---- kilometrede olduğu, Aracın olay tarihi ----- itibariyle rayiç değeri;------- ayı satış ilanları ve piyasa araştırmasına göre 135.000 TL ile 140.000 TL arasında olduğu tespit edilmiş olup, 137.500 TL rayiç değerin takdir edildiği, Aracın dava tarihi 23.12.2022 itibariyle rayiç değeri; dava tarihi itibarı ile yapılan piyasa araştırmasında davaya konu aracın 520.000 TL ile 530.000 TL arasında olduğu tespit edilmiş olup, 525.000 TL rayiç değer takdir edildiği,Aracın güncel rayiç değeri; güncel tarihi itibarı ile internet sitelerinde araştırma kapsamında satış ilanları baz alındığında pazarlıksız 725.000 TL ile 750.000 TL arasında, ortalamasının 741.000 TL olduğu, pazarlık payı düşüldüğünde 735.000 TL güncel rayiç değer tespiti yapıldığı anlaşılmıştır.Davalının rapora itirazları üzerine dosya ek rapor için bilirkişi heyetine gönderilmiş olup;25/09/2023 tarihli bilirkişi heyetinin hazırladığı ek raporda özetle; teminat harici hususların gerçekleştiğini ispat yükünün sigortacıda olduğu, dosya içeriğinden bu yönde bir delile rastlanılmadığı, kök raporda ulaşılan sonucu değiştirir bir durum söz konusu olmadığı tespit ve rapor edilmiştir.Tüm dosya kapsamından; davalı sigorta şirketine genişletilmiş kasko sigorta poliçesi ile sigortalı----- sayılı aracın -----tarihinde çalındığı, davacının rizikonun gerçekleştiği tarihten bir gün sonra ---- başvurarak çalıntı araç ile ilgili olarak bildirimde bulunduğu, yine aynı gün sigorta şirketine müracaatta bulunduğu, sigorta poliçesi incelendiğinde sigortanın --- tarihleri arasını kapsadığı, poliçenin --------şartlar kısmında aracın çalınmasına ilişkin teminat şartlarının ayrıca düzenlenmiş olduğu, aracın orjinal anahtarı ile yedek anahtarının davacı yedinde olduğu, sigorta şirketine başvuru evrakları arasında araç anahtarlarının görsel olarak dosyaya sunulduğu, çalıntı müracaat formu ve şikayet evrakları incelendiğinde olayı gerçekleştiren faillerin tespit edilemediği, her ne kadar davalı vekilince zaman aşımı itirazında bulunulmuş ise de; olayın ceza zamanaşımı süresi yönünden sekiz yıllık zaman aşımı süresine tabi olduğu, bu nedenle davanın zamanaşımı süresi içerisinde açıldığı, davacı davasını ispatlamış olmakla davalının öne sürdüğü iddiaları dosya kapsamında kanıtlayamadığı, sigorta kapsamında meydana gelen zararın rizikonun gerçekleştiği tarihteki hasar yönünden sigorta şirketinin sorumlu olacağı, hükme esas alınan her iki bilirkişi raporunda tespit edildiği üzere davaya konu --------- yakıtlı, tek kabinli ticari kamyonet olduğu, olay tarihinde 4 yaşında, ------ rayiç değer takdir edildiği ve davacı vekilinin bedel artırım dilekçesi ile dava miktarını bu miktar yönünden artırarak tamamlama harcını süresi içerisinde yatırdığı anlaşılmakla davanın artırılan haliyle kabulüne karar verilmiş, taleple bağlı kalınarak alacak miktarına temerrüt tarihinden yasal faiz işletilmesine karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;

Davanın artırılan haliyle KABULÜ İLE;

1. 137.500,00 TL rayiç araç bedelinin temerrüt tarihi olan . . . . . . . . . tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan tahsili ile davacıya verilmesine,

2. Alınması gerekli 9.392,63. TL harçtan davacı tarafından peşin ve tamamlama harcı olarak yatırılan 2.412,70. TL harcın mahsubu ile bakiye 6.979,93. TL'nin davalıdan tahsili ile hazineye irad kaydına,

3. Davacı tarafından dava açılırken yatırılan 80,70. TL. başvurma harcı, 2.412,70. TL toplam harcın toplamı olan 2.493,40. TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

4. Davacı tarafından sarfedilen toplam 3.120,25. TL yargılama giderinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

5. Davalı tarafından yapılan yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

6. Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatırana iadesine,

7. Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 22.000,00. TL nispi vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

8. 7155 sayılı Kanun ile 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu'na eklenen 18/A maddesinin 13.fıkrası ve yürürlükte bulunan Arabuluculuk Ücret Tarifesi uyarınca Hazine tarafından karşılanan 3.120,00 TL arabuluculuk ücretinin davalı taraftan tahsili ile hazine adına irad kaydına,

Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde İstinaf Kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 07/05/2024