İstanbul Anadolu 8. Asliye Ticaret Mahkemesi 2023/846 E. 2024/281 K.

T.C. İstanbul Anadolu 8. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2023/846 Esas

KARAR NO: 2024/281 Karar

DAVA: Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız))

DAVA TARİHİ: 25/05/2023

KARAR TARİHİ: 27/03/2024

Mahkememizde görülmekte olan Kıymetli Evrak İptali (Çek İptali (Hasımsız)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Müvekkili şirketin lehtarı bulunduğu, --------- bedelli,

--------- vadeli --- bedelli,---- olan, ------- bedelli,

-------- bedelli,---- seri nolu - bedelli,----- vadeli ---bedelli,

--------- bedelli, ----- bedelli,-----ait keşidecisi --------- bedelli çeklerin müvekkili şirketin finans müdürü olarak görev yapan ------tarafından ----- konularak ağzı açılmayacak şekilde kapatılarak kargo personeline teslim edildiğini, gönderilen kargonun şirkette üretim müdürü olarak görev yapan ------- tarafından teslim alındığını, kargo paketinin açıldığını ancak paketin içinde 12 adet çek yerine ------- faizle ilgili ayetlerinin yazılı olduğu bir kağıt olduğunun görüldüğünü, bunun üzerine kargo şubesine gidilerek durumun sorulduğunu, ------- şube yetkilisinin de kargo poşetinin ağzının açılarak yeniden kapatıldığını, poşetin işlem gördüğünün belirtildiğini, müvekkili şirket nezdinde yer alan çeklerin kaybolduğunu ya da çalındığını, konuyla ilgili derhal şikayetçi olunduğunu, taraflarınca ayrıca ------- Başsavcılığı'na suç duyurusunda bulunulduğunu, çeklerin arkasında müvekkili şirketin cirosunun bulunduğunu, çeklerin bir şekilde üçüncü kötü niyetli kişilerin elinde bulunduğu ve tedavülde olma ihtimalinin yüksek olduğunu, çek bedelleri ve sayıları da düşünüldüğünde müvekkili şirket yönünden ciddi bir maddi ve itibare yönelik tehlikenin söz konusu olduğunu, açıklanan nedenlerle kaybolduğu bildirilen çeklerine iptaline karar verilmesini talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE: Dava, TTK.nun 818/s,757-765. madde hükümlerine göre zayi nedeniyle çek iptali isteğine ilişkindir.TTK.757-765.maddelerinde yer alan yasal düzenlemeye, yerleşik uygulamaya ve ilmi açıklamalara göre zayi nedeniyle kıymetli evrakın iptalini isteme hakkı TTK.651/2.maddesi uyarınca hamile aittir. Kıymetli evrakta hakkın senede bağlı olması nedeniyle, senedin zayi olması halinde hak sahibine iptal kararı alarak, hakkını senetsiz olarak ileri sürme ya da yeni bir kıymetli evrak tanzimini isteme olanağı tanınmak istenmiştir.(TTK.652.m.) TTK.760-762.maddeleri uyarınca ilanlar yapılmış, TTK.757.maddesi uyarınca muhatap banka çek bedellerini ödemekten men edilmiştir. Bankalarla yapılan yazışma içeriklerinden dava konusu ----------nolu çekin ibraz olduğu belirlenmiş, bu çekler yönünden kayıp çek vasfı kalmadığından davanın konusuz kaldığı anlaşılmıştır. Davacı vekiline her iki çek yönünden ihtiyati tedbir talepli dava açıp mahkememize bildirmesi aksi halde ihtiyati tedbir kararının kaldırılacağı ihtarı yapılmış, davacı tarafça istirdat davalarının açıldığı bilgisi verilmiştir. Dava konusu ---------- nolu çekin ise bankalara ibraz edilmediği, mahkememize itiraz ibraz süreleri içinde sunulmadığı tespit edilmiş ve tüm dosya kapsamına göre, bu çeklerin davacı yedinde iken zayi olduğu sonucuna varıldığından bu çeklere ilişkin davaların dosyadan tefriki ile karar verilmek üzere mahkememizin başka bir esasına kaydına karar verilmiş, mahkememizin ---- dosyası ile karar bağlanmıştır.Diğer çekler yönünden ise yargılamaya bu dosya üzerinden devam edilmiştir. Gelen banka cevabi yazılarından dava konusu olan -------- bedelli çeklerin bankalara ibraz edilmediği,mahkememize itiraz ibraz süreleri içinde sunulmadığı tespit edilmiş ve tüm dosya kapsamına göre, bu çeklerin davacı yedinde iken zayi olduğu sonucuna varıldığından bu çeklere ilişkin davaların kabulüne, işbu çeklerin zayi nedeniyle iptaline karar vermek gerekmiştir.

Dava konusu olan---------bedelli çekler ise bankalara ibraz edilmekle davacı vekiline bu çekler yönünden ihtiyati tedbir talepli istirdat davası açıp mahkememize bildirmesi aksi halde ihtiyati tedbir kararının kaldırılacağı ihtarı yapılmış, davacı tarafça istirdat davalarının açıldığı bilgisi verilmiştir. İş bu çekler yönünden kayıp çek vasfı kalmadığından davanın konusuz kaldığı anlaşılmış ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere;

1. Davanın . . . . . . bedelli,. . . . . . bedelli,. . . . . . bedelli çekler yönünden konusu kalmayan davanın esası hakkında karar verilmesine yer olmadığına,

2. Alınması gerekli 427,60 TL harçtan davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılan 179,90 TL harcın mahsubu ile bakiye 247,70 TL harcın davacıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

3. Davacının yaptığı yargılama giderlerinin kendi üzerinde bırakılmasına,

4. Davacı tarafından yatırılan ve sarf edilmeyen gider avansının karar kesinleştiğinde davacıya iadesine dair,

HMK 345. Maddesi hükmü uyarınca kararın tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf yolu açık olmak üzere davacı vekilinin yüzüne karşı oy birliğiyle verilen karar açıkça okunup usulen anlatıldı. 27/03/2024