İstanbul Anadolu 3. Asliye Ticaret Mahkemesi 2017/853 E. 2024/302 K.

T.C. İstanbul Anadolu 3. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2017/853 Esas

KARAR NO: 2024/302

DAVA: Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat)

DAVA TARİHİ: 08/08/2017

KARAR TARİHİ: 25/04/2024

Mahkememizde görülmekte olan Tazminat (Ölüm Ve Cismani Zarar Sebebiyle Açılan Tazminat) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

GEREĞİ DÜŞÜNÜLDÜ:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; Davacı müvekkilinin 06/06/2017 tarihinde davalılardan ---------, sevk ve idaresindeki --------- plakalı aracın direksiyon hakimiyetini kaybederek çarpması sonucunda yaralandığını, davaya konu kazanın direksiyon hakimiyetinin kaybedilmesi sonucu salt çarpma - şeklinde gerçekleşmemiş olup, davalı --------- fren yerine gaz pedalına basması neticesinde müvekkilinin bulunduğu yerden havalanarak metrelerce aşağıda bulunan apartman boşluğuna düştüğünü ve ağır şekilde yaralandığını açıklanan nedenlerle davacıların maddi zararının tam olarak bilinememesi nedeni ile HMK 107. maddesi gereğince şimdilik 1.000,00. TL maddi zarar ile 1.000,00 TL tedavi masrafları olmak üzere toplamda 2.000,00 TL maddi tazminatın kazanın meydana geldiği 06/ 06/2017 tarihinden itibaren değişen oranlarda işleyecek yasal faiz ile birlikte tüm davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacı için 150.000,00 TL manevi tazminatın davalılardan --------- ve --------- kazanın meydana geldiği tarih olan 06/06/ 2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine, TBK 76. maddesi kapsamında müvekkilinin mağduriyetinin bir nebze olsun giderilebilmesi için şimdilik ön ödeme kapsamında 50.000,00 TL tazminatın ileride hak edeceğimiz tazminat bedelinden mahsup edilmek kaydıyla davalılardan alınarak davacılara verilmesine, yargılama harç ve giderleri ile ücreti vekaletin davalılara yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı vekili 20/10/2023 tarihli dava değeri artırım dilekçesinde davacı müvekkilin uğradığı 244.077,53 TL çalışma gücünün azalmasından veya yitilmesinden doğan tazminat (geçici ve kalıcı maluliyetten kaynaklanan maddi tazminat), ile 1.000,00 TL tedavi masrafı olmak üzere toplamda 245.077,53 TL tazminatın kazanın meydana geldiği 06.06.2017 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine, davacı müvekkilin uğradığı 150.000,00 TL manevi zararın davalılardan ---------- ve ----------- kazanın meydana geldiği 06.06.2017 tarihinden itibaren yasal faizi ile birlikte tahsili ile davacıya verilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ----------- cevap dilekçesinde özetle; Haksız ve mesnetsiz olarak ikame edilen iş bu davada, T.B.K. 53,54,55 vd maddeleri ile HMK 2. Maddesi gereği görevli mahkemenin Asliye Hukuk Mahkemeleri olduğunu, davacının gerçek dışı beyanlarla, kazanın kasten yapıldığı izlenimi uyandırmak istediğini ancak, mezkur kazanın ---------- plakalı aracının direksiyonunda oluşan mekanik arıza nedeniyle meydana geldiğini, kaza sonucu hafıza kaybı yaşadığını öne sürerek maddi-manevi tazminat elde etmek isteyen davacının, hafıza kaybını geçici olarak yaşadığı, şu anda herhangi bir sağlık probleminin bulunmadığı hususunda hastane kayıtları mevcut olduğunu açıklanan nedenlerle Asliye Hukuk Mahkemesi görevli olduğundan davanın usulden reddine, davacının haksız ve mesnetsiz iş bu davasının esastan reddine, yargılama giderleri ile vekalet ücretlerinin davacı yan üzerinde bırakılmasına karar verilmesini talep etmiştir.Davalı ---------- Şirketi Vekili cevap dilekçesinde özetle; ---------- plakalı aracın müvekkili şirket tarafından tanzim edilen, 14/11/2016-2017 vadeli ----------- poliçe no’lu zorunlu mali mesuliyet sigorta poliçesi ile sigortalı olduğunu, kaza tespit tutanağı ve diğer deliller tebliğ edilmediğinden davacı yanın iddia ettiği kazanın meydana geldiğini ve zarar görenin de bu kazaya karıştığını ispat etmesi gerektiğini, davaya konu talebin zamanaşımına uğradığından reddine karar verilmesi gerektiğini açıklanan nedenlerle davaya konu talebin zamanaşımına uğraması, sigortalı araç sürücüsüne atfı kabil kusur bulunmaması nedeniyle haksız ve mesnetsiz davanın reddine, masraf ve vekalet ücretinin davacı tarafa yükletilmesine karar verilmesini talep etmiştir.Davacı -------- tarafından davaya cevap dilekçesi sunulmamış, davalı vekili duruşmalarda ki beyanlarında davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

DELİLLERİN DEĞERLENDİRİLMESİ VE GEREKÇE:Dava; hukuki niteliği itibariyle davacının 06/06/2017 tarihinde davalılardan --------- idaresindeki --------- plakalı aracın direksiyon hakimiyetini kaybederek çarpması sonucunda yaralanması nedeniyle oluşan maddi ve manevi zararın davalılardan tahsili istemli tazminat davasıdır. Mahkememizce davacının yaralanması nedeniyle maluliyet oranının tespiti için dosyanın ---------- Kurumuna gönderilmesine karar verilmiş son alınan 08/02/2022 tarihli raporun sonuç kısmında,

"-------- ve -------- oğlu, --------- doğumlu ----------- 06/06/2017 tarihinde geçirmiş olduğu trafik kazasına bağlı gelişen yaralanmasının:

A-) 03/08/2013 tarih ve --------- sayılı ----------- yayımlanan Maluliyet Tespiti İşlemleri Yönetmeliği ile bu yönetmelik kapsamında yer almayan bölüm, cetvel ve listeler için 11/10/2008 tarih ve ---------- sayılı ---------- yayımlanan Çalışma Gücü ve Meslekte Kazanma Gücü Kaybı Oranı Tespit İşlemleri Yönetmeliği Hükümlerinden yararlanılarak ve mesleği bildirilmemekle meslek grup numarası 1 kabul olunarak;

Gr 1 VIII(2Aa........20)A %24x1/3x0.8=%6.4,

E cetveline göre %6.3 (yüzdealtınoktaüç) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı,

B-) İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği,

C-) Özürlülük/Engellilik kavramıyla meslekte kazanma gücü kaybı, çalışma gücü kaybı kavramlarının farklı kavramlar oldukları, farklı tüzük ve yönetmeliklerin farklı bölümlerinde değerlendirildikleri, aralarında bağlantı bulunmadığı, bu nedenle aralarında çelişkiden bahsedilemeyeceği" Yönünde rapor tanzim edilmiştir.

Mahkememizce tarafların kusur oranlarının tespiti için dosyanın ----------- Dairesine gönderilmesine karar verilmiş, alınan raporun sonuç kısmında,

"A) Sürücü --------- %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu,

B) Yaya --------- kusursuz olduğu "

Yönünde rapor tanzim edilmiştir.Mahkememizce dosyanın aktüerya konusunda uzman bilirkişiye tevdii ile rapor alınmasına karar verilmiş, alınan 22/01/2024 tarihli son alınan raporun sonuç kısmında,"Davalı ------------ tarafından davacı kazazedeye 2017 Ağustos ayı ortalarında 10.000.-TL ödeme yapılmış olduğu, iş bu tutarın güncel değeri olan 15.796,09.-TLnin mahsubu sonrasında davacının bakiye maddi zarar tutarının 284.273,27-TL olduğu, Sayın Mahkeme tarafından müterafik kusur indirimi yapılması yönünde hüküm kurulması durumunda müterafik kusur indirimi sonrasında davacının maluliyet maddi zararının 227.418,61-TL olduğu, Davalı Sigorta Şirketi --------- şirketi, sigortalamış olduğu araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe teminat limiti ile sınırlı sorumluluğu bulunduğu, davacının toplam maluliyet maddi zararının 310.000,00 TL tutarındaki teminat limitinin altında kaldığı,

Temerrüt başlangıç tarihi 31.07.2017 dava tarihi ve işleyecek faizin yasal faiz olduğu" Yönünde rapor tanzim edilmiştir.Davanın dayanağını haksız fiil sorumluluğu oluşturmaktadır. Haksız fiil sorumlusu olarak sürücünün sorumluluğu TBK’nın 49. maddesinde düzenlenen kusur sorumluluğudur. Madde; “Kusurlu ve hukuka aykırı bir fiille başkasına zarar veren, bu zararı gidermekle yükümlüdür. Zarar verici fiili yasaklayan bir hukuk kuralı bulunmasa bile, ahlaka aykırı bir fiille başkasına kasten zarar veren de, bu zararı gidermekle yükümlüdür.” belirlemesi ile kusur, haksız fiilin kurucu bir unsuru olarak düzenlemiştir. Bir motorlu aracın işletilmesinden doğan sorumluluk ise tehlike sorumluluğudur. İşletenin sorumluluğu 2918 sayılı Karayolları Trafik Kanunu’nun (KTK) 85. maddesinde düzenlenmiştir. 85. maddeye dayalı sorumluluktan bahsedebilmesi için sorumlu olacak kişinin öncelikle KTK’nın 3. maddesinde tanımlanan “işleten” sıfatına haiz olması gerekmektedir. Karayolları Trafik Kanunu’nun 3. maddesine göre, "İşleten, araç sahibi olan veya mülkiyeti muhafaza kaydıyla satışta alıcı sıfatıyla sicilde kayıtlı görülen veya aracın uzun süreli kiralama, ariyet veya rehni gibi hallerde kiracı, ariyet ve rehin alan kişidir. Ancak, ilgili tarafından başka bir kişinin aracı kendi hesabına ve tehlikesi kendisine ait olmak üzere işlettiği ve araç üzerinde fiili tasarrufu bulunduğu ispat edilirse, bu kimse işleten sayılır." Karayolları Trafik Kanunu’nun 85/1. maddesi, "Bir motorlu aracın işletilmesi bir kimsenin ölümüne veya yaralanmasına veya bir şeyin zarara uğramasına sebep olursa, motorlu aracın işleteni bu zarardan sorumlu olur." hükmü ile KTK, zarara, motorlu aracın işletilmesinin sebep olması hâlinde, işleten hakkında tehlike sorumluluğunu öngörmüştür.Kanun koyucu, açıklanan düzenlemeler yanında KTK’nın 91. maddesiyle de; işletenin aynı Kanun’un 85. maddesinin 1. fıkrasına göre olan sorumluluklarının karşılanmasını sağlamak üzere malî sorumluluk sigortası (Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Malî Sorumluluk Sigortası) yaptırma zorunluluğunu getirmiştir. Hemen belirtmelidir ki, işletenin sorumluluğu hukukî nitelikçe tehlike sorumluluğuna ilişkin bulunmakla birlikte, işletenin hukukî sorumluluğunu üstlenen zorunlu sigortacının 91. maddede düzenlenen sorumluluğunun ise, sözleşmeye dayalı bir sorumluluk olduğu tartışmasızdır.Sorumluluk sigortasının konusu, sözleşmede aksine bir hüküm yoksa sigortacının, sigorta sözleşmesinde öngörülen bir olayın gerçekleşmesi nedeniyle zarar görenlere karşı sigortalının sorumluluk riskinin üstlenilerek zarar gören üçüncü kişiye sigorta sözleşmesinde öngörülen miktarda tazminat ödenmesidir.Yukarıda yapılan açıklamalar ışığında somut olay değerlendirildiğinde; 06.06.2017 tarihinde saat 14 sularında davalı --------- sevk ve idaresindeki ---------- plakalı araç ile --------- ili --------- İlçesi ---------- Mahallesi ----------- sokakta seyir halinde iken, yol kenarında yürümekte olan Davacı -------- çarptığı ve kaza nedeni ile davacının yaraladığı anlaşılmıştır.Gerçekleşen kazada davalı ---------- "Sürücüler hızlarını kullandıkları aracın yük ve teknik özelliğine, görüş, yol, hava ve trafik durumunun gerektirdiği şartlara uydurmak zorundadır." Kuralının ihlal ettiği, gerçekleşen kazada %100 kusurlu olduğu, davacının ise her hangi bir kusurunun olmadığı anlaşılmıştır. --------- dairesinin 01/06/2022 tarihli raporu da bu yöndedir.Kaza nedeni ile davacıda meydana gelen yaralamanın, maluliyetine neden olup olamadığı, olmuş işe oranı konusunda --------- Kurumundan çeşitli tarihlerde raporlar alınmıştır. En son düzenlenen 08/02/2022 tarihli ------- Kurulu tarafından düzenlenen raporda dosya arasındaki tüm hastane kayıtları ve daha önce ---------- Dairesi raporlarıda değerlendirilerek ve kaza sırasında yürürlükte olan yönetmelik hükümleri nazara alınarak düzenlendiğinden hükme esas alınmış ve kaza nedeni ile davacının %6.3 (yüzdealtınoktaüç) oranında meslekte kazanma gücünden kaybetmiş sayılacağı, İyileşme (iş göremezlik) süresinin kaza tarihinden itibaren 9 (dokuz) aya kadar uzayabileceği anlaşılmıştır.Belirlenen kusur durumları ve maluliyet oranları nazara alınarak davacının talep edebileceği tazminat miktarının belirlenmesi için dosya aktüerya bilirkişisine verilmiş ve rapor alınmıştır. 12.190,34 TL geçici iş göremezlik tazminatı,231.887,19 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere Toplam 244.077,53 TL maddi tazminattan davalılardan -------- tarafından yapılan ödemenin güncel değeri olan 15.432,05 TL düşüldükten sonra kalan 228.645,05 TL den davalılardan ---------- araç sürücüsü, diğer davalı --------- işleten, aracın zorunlu mali mesuliyet sigortacısı olan --------- şirketinin de sigortacı olarak müşterek ve müteselsilen sorumlu oldukları değerlendirilmiştir.Davacı aynı zamanda manevi tazminat talebinde bulunmuştur. Türk Borçlar Kanunu'nun 56. maddesi hükmüne göre hakimin özel halleri göz önünde tutarak manevi zarar adı ile hak sahibine verilmesine karar vereceği bir para tutarı adalete uygun olmalıdır. Hükmedilecek bu para, zarara uğrayanda manevi huzuru doğurmayı gerçekleştirecek tazminata benzer bir fonksiyonu olan özgün bir nitelik taşır. Bir ceza olmadığı gibi, mamelek hukukuna ilişkin zararın karşılanmasını da amaç edinmemiştir. O halde, bu tazminatın sınırı onun amacına göre belirlenmelidir. Takdir edilecek miktar, mevcut halde elde edilmek istenilen tatmin duygusunun etkisine ulaşmak için gerekli olan kadar olmalıdır. 22.06.1966 günlü ve ---------- sayılı Yargıtay İçtihadı Birleştirme Kararı'nın gerekçesinde takdir olunacak manevi tazminatın tutarını etkileyecek özel hal ve şartlar da açıkça gösterilmiştir. Hakimin bu takdir hakkını kullanırken, ülkenin ekonomik koşulları, tarafların sosyal ve ekonomik durumları, paranın satın alma gücü, tarafların kusur durumu, olayın ağırlığı, olay tarihi gibi özellikleri göz önünde tutması ve buna göre manevi tazminat takdir edilmesi gerektiği açıkça ortadadır. Manevi tazminat zenginleşme aracı olmamakla beraber, bu yöndeki talep hakkındaki hüküm kurulurken olay sebebiyle duyulan acı ve elemin kısmen de olsa giderilmesi amaçlanmalı ve bu sebeple tarafların sosyal ve ekonomik durumları ile birlikte olayın meydana geliş şekli de gözönünde tutularak, hak ve nasafet kuralları çerçevesinde bir sonuca varılmalıdır. Zira, M.K'nun 4.maddesinde, kanunun takdir hakkı verdiği hallerde hakimin hak ve nasafete göre hükmedeceği öngörülmüştür. Dava konusu trafik kazasında davalı sürücü --------- %100 oranında kusurunun bulunması, davacının kusursuz olması tarafların sosyal ekonomik durumları ve dava konusu kaza tarihi, maluliyet oranı dikkate alınarak davacının manevi tazminat talebini de kısmen kabulüne karar verilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM:Yukarıda açıklandığı üzere;

A) Davacının Maddi Tazminat talebinin KISMEN KABULÜ İLE; 12.190,34 TL geçici iş göremezlik tazminatı,231.887,19 TL sürekli iş göremezlik tazminatı olmak üzere Toplam 244.077,53 TL maddi tazminattan davalılardan ---------- tarafından yapılan ödemenin güncel değeri olan 15.432,05 TL düşüldükten sonra kalan 228.645,05 'nin davalılardan -------- şirketi yönünden temerrüt tarihi olan 31.07.2017 tarihinden,diğer davalılar yönünden ise haksız fiil tarihi olan 06.06.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte müştereken ve müteselsilen alınarak, davacıya verilmesine fazlaya ilişkin talebin reddine

B)Davacının manevi tazminat talebinin Kısmen kabulü ile; 20.000,00-TL manevi tazminatın kaza tarihi olan 06.06.2017 tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz ile birlikte davalılar -------- ve --------- alınarak davacıya verilmesine, fazlaya ilişkin talebin reddine

3. Alınması gerekli 16.984,94. TL harçtan 519,16. TL peşin harç, 831,00. TL tamamlama harcı toplamından oluşan 1.350,16. TL harcın mahsubu ile bakiye 15.634,78. TL harcın davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile hazineye irad kaydına,

4. Davacı tarafından yatırılan 519,16. TL peşin harç, 31,40. TL başvuru harcı, 831,00. TL tamamlama harcı olmak üzere toplam 1.381,56. TL harç giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen tahsili ile davacıya verilmesine,

5. Davacı tarafından harç dışında harcanan toplam 3.792,10. TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre (% 62,94 Kabul 37,06 Ret) 2.384,74. TL yargılama giderinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,bakiye kısmın davacı üzerinde bırakılmasına,

6. Davalı . . . . . . . . . . tarafından harcanan 500,00. TL yargılama giderinin davanın kabul ret oranına göre hesaplanan (%62,94 Kabul %37,06 Ret) 185,30. TL'sinin davacıdan alınarak davalı . . . . . . . . . . verilmesine, bakiye kısmın davalı üzerinde bırakılmasına,

7. . . . . . . . Başkanlığı'nca düzenlenen 14/01/2020 tarih ve . . . . . . . . . . . nolu 687,00. TL bedelli, 06/07/2020 tarih ve . . . . . . . . . . nolu 828,00. TL bedelli, 25/02/2022 tarih ve . . . . . . . . nolu 1.535,00. TL bedelli, 02/06/2022 tarih ve . . . . . . . . . . nolu 945,00. TL bedelli faturalar toplamı olan 3.995,00. TL'nin davanın kabul ve red oranına göre 2.514,45. TL'lik kısmının davalılardan müştereken ve müteselsilen, 1.480,55. TL'lik kısmının davacıdan tahsili ile Hazineye İrad Kaydına,

8. Maddi Tazminat talebi yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 36.296,76. TL vekalet ücretinin davalılardan müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

9. Manevi tazminat talebi yönünden davacı kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 17.900,00. TL vekalet ücretinin davalılar . . . . . . . . ve . . . . . . . . müştereken ve müteselsilen alınarak davacıya verilmesine,

10-Reddedilen maddi tazminat talebi yönünden davalı ---------- Şirketi kendisini vekille temsil ettirdiğinden Avukatlık Asgari Ücret Tarifesine göre hesaplanan 16.432,48-TL vekalet ücretinin davacıdan alınarak davalı ---------- Şirketi'ne verilmesine,

11-Kullanılmayan gider avansının karar kesinleştikten sonra yatıran tarafa iadesine,

Dair, Gerekçeli kararın taraf vekillerine tebliğinden itibaren 2 haftalık süre içinde istinaf kanun yolu açık olmak üzere davacı vekilinin ve davalı vekilinin yüzüne karşı verilen karar açıkça okundu, usulen anlatıldı. 25/04/2024