İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2024/321 E. 2024/511 K.

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2024/321 Esas

KARAR NO: 2024/511

DAVA: Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç))

DAVA TARİHİ: 08/05/2024

KARAR TARİHİ: 25/06/2024

Mahkememizde görülmekte olan Menfi Tespit (Ticari Nitelikteki Haksız Fiilden Kaynaklanan (2918 S.K.Hariç)) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

DAVA; Davacı dava dilekçesinde özetle; davalı kooperatifin üyesi olduğunu, adı geçen kooperatifin olağanüstü bir kurul toplayarak üyelerine ne toplantı ne de alınan karar ile ilgili bildirim yapmadan imar barışı ile ilgili bir ödeme kararı aldığını, söz konusu bu ödemeden haberdar olmadığı için karara itiraz edemediğinden akabinde kooperatifin 07.10.2018 tarihinde yapılan olağanüstü genel kurulunda alınan karar ile kooperatif ortaklarına verilecek ferdi tapuların 3194 sayılı imar kanunun geçici 16. maddesi uyarınca imar barışı yoluyla alınmasına karar verildiğini, bu kapsamda ödenmesi gereken tutarın, 39.663,00 TL'ye ilave olarak yapı kayıt müracaatı sonrasında yapılan ölçümlere göre belirlenen 2.004,17 TL fark bedelden bulunduğu gerekçesi ile alacağın tahsili amacıyla --------- İcra Müdürlüğünün --------- Esas sayılı dosyası ile başlatılan takibi iptali için itirazda bulunduğunu, itiraz üzerine alacaklı vekili itirazın iptali davası açıldığını,-------- E sayılı dosyası ile görülen davanın reddediliğini, usulsüz olarak yapılan kurul toplantısını haber vermeyip sonuç olarak aldığı kararı itiraz yoluna kapatmak için kötü niyetle belli bir süre geçtikten sonra usulsüz miktar ile açılan icra takibini kendisinden haksız yere tahsil edilmesi olduğunu, icra dosyası yönünden devamına karar verilen feri borcun kurul toplantısı usulüne uygun olarak yapılıp üyelere ihbar edilse idi doğmamış alacağının tespitini, takibin durdurulmasına , menfi tespit davasının kabulüne karar verilerek davalıya brçla olmadığının tespitine ve bu nedenle --------- İcra Müdürlüğünün --------- esas sayılı takibinin iptaline, davalının kötü niyeti olması nedeniyle % 20'den aşağı olmamak üzere tazminata hükmedilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE; Dava; hukuki niteliği itibariyle davacı hakkında, davalı kooperatif tarafından--------İcra Müdürlüğünün -------- esas sayılı takip dosyasından dolayı davacının davalıya borçlu bulunmadığının tespiti ile takibin iptaline karar verilmesi isteğine ilişkindir.Davalı --------- Kooperatifi tarafından, davacı borçlu hakkında -------İcra Müdürlüğünün ------- esas sayılı takip dosyasından 25.02.2019 tarihinde 39.663,00 TL imar barışı ödemesi, 2.004,17 TL imar barışı ödemesi ( ölçüm farkı ) 694,37 TL faiz olmak üzere toplam 42.361,54 TL nin tahsili konusunda icra takibi yapıldığı, davacı borçlunun yapılan icra takibine vaki itirazı üzerine, ---------- esas sayılı dava dosyasından itirazın iptali ile takibin devamına karar verilmesi istemi ile dava açıldığı, yapılan yargılama sonucunda davanın 34.593,98 TL lik kısmının feragat nedeniyle reddine, kısmi feragat sonrası yargılamaya devam edilen 7.767,56 TL yönünden davanın esastan reddine karar verildiği,Dava dosyasının davacısı kooperatif tarafından istinaf başvuru istemi üzerine, --------- sayılı kararı ile;" Davacı vekilinin istinaf başvurusunun KABULÜNE, ---------Asliye Ticaret Mahkemesinin --------- esas --------- karar ve 11.02.2020 tarihli kararının HMK.nun 353/1b-2 maddesi gereğince KALDIRILMASINA, Takipten sonra davadan önce ödenen 41.667,17 TL asıl alacak tutarı bakımından davanın, hukuki yarar dava şartı yokluğundan usulden REDDİNE,Asıl alacağın ferileri yönünden itirazın İPTALİNE ve takibin DEVAMINA,Asıl alacağın takipten sonra dava açılmadan önce ödenmesi sebebiyle icra inkar tazminatı talebimin REDDİNE, " kesin olarak karar verildiği,Davacı ... tarafından, davalı ------------ Kooperatifi aleyhine mahkememize 08.05.2024 tarihinde aynı -----------İcra Müdürlüğünün ---------- esas sayılı takip dosyasından dolayı borçlu bulunmadığının tespiti ile takibin iptali konusunda menfi tesbit davası açıldığı görülmüştür.. Dava şartları , mahkemenin davanın esası hakkında yargılama yapabilmesi için gerekli olan unsurlardır. Diğer bir anlatımla, dava şartları dava açılabilmesi için değil, mahkemenin davanın esasına girebilmesi için aranan kamu düzeni ile ilgili zorunlu koşullardır. Mahkeme, hem davanın açıldığı tarihte hem de yargılamanın her aşamasında dava şartlarının bulunup bulunmadığını kendiliğinden araştırıp inceler ve bu konuda tarafların istem ve beyanları ile bağlı değildir. Dava şartlarının davanın açıldığı tarih itibariyle bulunmaması ya da bu şartlardan birinin yargılama aşamasında ortadan kalktığının öğrenilmesi durumunda mahkemece mesmu (dinlenebilir) olmadığı gerekçesiyle davanın reddedilmesi gerekir.

6100 Sayılı HMK'nın 114. maddesinde;

"Dava şartları şunlardır:

a-) Türk mahkemelerinin yargı hakkının bulunması.

b-) Yargı yolunun caiz olması.

c-) Mahkemenin görevli olması.

ç) Yetkinin kesin olduğu hâllerde, mahkemenin yetkili bulunması.

d-) Tarafların, taraf ve dava ehliyetine sahip olmaları; kanuni temsilin söz konusu olduğu hâllerde, temsilcinin gerekli niteliğe sahip bulunması.

e-) Dava takip yetkisine sahip olunması.

f-) Vekil aracılığıyla takip edilen davalarda, vekilin davaya vekâlet ehliyetine sahip olması ve usulüne uygun düzenlenmiş bir vekâletnamesinin bulunması.

g-) Davacının yatırması gereken gider avansının yatırılmış olması.

ğ) Teminat gösterilmesine ilişkin kararın gereğinin yerine getirilmesi.

h-) Davacının, dava açmakta hukuki yararının bulunması.

ı) Aynı davanın, daha önceden açılmış ve hâlen görülmekte olmaması.

i-) Aynı davanın, daha önceden kesin hükme bağlanmamış olması.

(2) Diğer kanunlarda yer alan dava şartlarına ilişkin hükümler saklıdır." düzenlemesi yer almaktadır. Bu hükme göre, dava şartlarından bazıları olumlu (davanın açılması sırasında var olması gerekli), bazıları ise olumsuz (davanın açılması sırasında bulunmaması gereken) şartlardır.HMK'nın 115. maddesinin ikinci fıkrasına göre ise “Mahkeme, dava şartı noksanlığını tespit ederse davanın usulden reddine karar verir. Ancak, dava şartı noksanlığının giderilmesi mümkün ise bunun tamamlanması için kesin süre verir. Bu süre içinde dava şartı noksanlığı giderilmemişse davayı dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddeder”. Bu düzenleme gereğince, eksik olan bir dava şartı, belirli bir süre verilerek giderilebilecek ise, hâkim tarafından eksikliğin giderilmesi için kesin süre verilmesi gerekir. Bu süre içinde dava şartı eksikliği tamamlanmaz ise dava, dava şartı yokluğu sebebiyle usulden reddedilmelidir. 115. maddenin üçüncü fıkrasına göre ise, "Dava şartı noksanlığı, mahkemece, davanın esasına girilmesinden önce fark edilmemiş, taraflarca ileri sürülmemiş ve fakat hüküm anında bu noksanlık giderilmişse, başlangıçtaki dava şartı noksanlığından ötürü, dava usulden reddedilemez".Medeni usul hukukunda hukuki yarar, mahkemede bir davanın açılabilmesi için, davacının bu davayı açmakta ve mahkemeden hukuksal korunma istemekte bir çıkarının bulunması gerektiğine ilişkin ilke anlamına gelir. Davacının davayı açtığı tarih itibariyle dava açmakta hukuk kuralları tarafından haklı bulunan (korunan) bir yararı olmalı, hakkını elde edebilmesi için mahkeme kararına ihtiyacı bulunmalıdır. Davacı ... tarafından, davalı -------- Kooperatifi aleyhine mahkememize 08.05.2024 tarihinde aynı ----------İcra Müdürlüğünün ----------- esas sayılı takip dosyasından dolayı borçlu bulunmadığının tespiti ile takibin iptali konusunda menfi tesbit davası açıldığı aynı takip dosyasındaki alacağın varlığının ---------- Asliye Ticaret Mahkemesinin --------- Esas sayılı dava dosyasından tartışılıp karara bağlandığı, davacının iş bu davayı açmakta hukuki yararının bulunmadığı belirlendiğinden, davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine karar verilmesi gerektiği sonucuna varılmış ve aşağıdaki hüküm kurulmuştur.

HÜKÜM; Ayrıntıları ve gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere,

1. Davanın dava şartı yokluğu nedeniyle USULDEN REDDİNE,

2. HARÇ

Alınması gereken 427,60 TL maktu karar harcı, davacı tarafından dava açılırken peşin olarak yatırılmış bulunduğundan, başkaca harç alınmasına yer olmadığına,

3-YARGILAMA GİDERLERİ

a) Davacı tarafından yapılan yargılama giderlerinin üzerinde bırakılmasına,

b) Harç peşin alındığından yeniden harç alınmasına yer olmadığına,

c) Davalı tarafından yatırılan 60,80 TL vekaletname harcının davacıdan tahsili ile davalıya verilmesine,

d) Davalı taraf kendisini Avukat ile temsil ettirmiş bulunduğundan takdir olunan 17.900,00 TL maktu avukatlık ücretinin davacıdan alınarak davalıya verilmesine,

e) Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

HMK 138 maddesi gereğince dosya üzerinde yapılan inceleme sonucunda kararın taraflara tebliğinden itibaren 2(iki) hafta içinde Mahkememize veya Mahkememize gönderilmek üzere bulunulan yer yada başka bir yer Asliye Ticaret Mahkemesine verilecek bir dilekçe ile başvurmak ve istinaf harç ve masraflarını karşılamak koşulu ile --------- Bölge Adliye Mahkemesi'ne istinaf yasa yolu açık olmak üzere oy birliğiyle karar verildi. 25/06/2024