İstanbul Anadolu 2. Asliye Ticaret Mahkemesi 2022/910 E. 2024/394 K.

T.C. İstanbul Anadolu 2. ASLİYE TİCARET MAHKEMESİ

ESAS NO: 2022/910 Esas

KARAR NO: 2024/394

DAVA: Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı)

DAVA TARİHİ: 10/11/2022

KARAR TARİHİ: 23/05/2024

Mahkememizde görülmekte olan Sigorta (Trafik Sigortası Kaynaklı) davasının yapılan açık yargılaması sonunda,

Yukarıda adı ve adresi yazılı davacı tarafından açılan hukuk davasının 2709 sayılı Türkiye Cumhuriyeti Anayasasının 9. Maddesi gereğince Türk Milleti adına yargılama yapmaya görevli ve yetkili --------- Asliye Ticaret Mahkemesince yapılan yargılaması sonucunda aşağıda gerekçesi yazılı hükme ulaşılmıştır.

DAVA:Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davalı sigorta şirketi nezdinde ----------- sayılı trafik sigorta poliçesi ile teminat altına alınan----------- plakalı aracın 06/09/2020 tarihinde, müvekkiline ait ---------- plakalı araca çarparak hasarlanmasına sebep olduğunu, davalı sigorta şirketince zorunlu mali sorumluluk sigorta poliçesi ile sigortalı aracın sürücüsü kazanın oluşumunda %100 kusurlu olduğunu, müvekkilinin aracında kaza nedeniyle ağır hasar oluşmuş olup hasar ve değer kaybı bedelinin davalı şirketçe ödenmesi hususunda 09/07/2021 tarihinde başvuru yapılmış ancak sigorta şirketince zararın tamamı ödenmediğini, akabinde ----------- Heyeti'ne 13/08/2021 tarihinde başvuru yapıldığını, ---------- sayılı kararı ile davalı sigorta şirketinin süre uzatımına muvafakat vermemesi nedeniyle dosyadan el çekilmesine, dosyanın yetkili ve görevli mahkemeye gönderilmek üzere ------- iadesine karar verildiğini, müvekkilinin aracında oluşan hasar bedeli İle değer kaybı davalı şirketçe yapılan ödemenin üzerinde olup davalının müvekkilinin gerçek zararını gidermesi gerektiğini, müvekkilinin aracında davalı sigorta şirketince yapılan ödemenin üzerinde hasar ve değer kaybı zararının bulunması nedeniyle aracındaki hasar ve değer kaybının belirlenmesi ve akabinde davalı sigorta şirketinden zararını talep edebilmek için bağımsız eksperden rapor almak zorunda kaldığını, Bağımsız eksper ----------- tarafından hazırlanan raporda oluştuğu takdir edilen hasar ve değer kaybı ile davalı sigorta şirketince atanan eksperin hazırladığı raporla belirlenen ve ödenen hasar onarım zararı ile şirketçe ödenen değer kaybı bedeli arasında çok ciddi farklılık olup müvekkilin aracında oluşan değer kaybı ve hasar onarım gideri muğlak olup miktarların net olarak belirlenmesi, iki eksper raporu arasındaki çelişkinin giderilmesi Mahkemece yapılacak yargılamayı gerektirmekte olup bu nedenle davanın belirsiz alacak davası olarak açıldığını, müvekkilinin aracı ---------- marka --------- model araç olup kaza tarihinde ikinci el piyasa bedeli 158.000,00 TL nin üzerinde olduğunu, davalı sigorta şirketi nezdinde ---------- sayılı trafik sigorta poliçesi ile sigortalı ---------- plakalı aracın tam kusurlu bir şekilde müvekkilinin aracına çarparak müvekkilinin aracının hasarlanmasına neden olduğundan davalı sigorta şirketinin müvekkilinin aracında oluşan değer kaybı zararını gidermekle yükümlü olduğunu, kaza sonrası müvekkilinin aracında oluşan hasara ilişkin davalı sigorta şirketince bîr miktar ödeme yapılmış ise de müvekkilinin zararı daha fazla olup davalı şirketçe ödenmediğini, davalı sigorta şirketinin söz konusu hasar, değer kaybı bedelini ve eskpertiz ücretini ödememesi üzerine hasar, değer kaybının tespiti ve davalıdan tazmini için işbu davayı açma zorunluluğu hasıl olduğunu beyan ile, fazlaya ilişkin talep ve dava hakları saklı kalmak kaydıyla HMK 107/1. Madde gereğince belirsiz alacak davasının kabulü ile, gerçekleşen kaza neticesinde müvekkilinin ---------- plakalı aracında oluşan hasar onarım ve değer kaybı zararının bilirkişi atanarak tespitini, fazlaya ilişkin talep ve dava hakkı saklı kalmak kaydıyla şimdilik 100.00 TL hasar bedeli ve 100,00 TL değer kaybı olmak üzere toplam 200,00 TL tazminat bedelinin belirsiz alacak olarak poliçe limitleri dahilinde ve 981,57 TL ekspertiz ücretinin davalı sigorta şirketinin temerrüt tarihi olan 29/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek avans faizi ile birlikte tahsiliyle davacı müvekkile ödenmesini, yargılama harç ve giderleri ile vekalet ücretinin davalı taraftan alınarak davacıya verilmesine karar verilmesini talep ve dava etmiştir.

CEVAP :Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle; Uyuşmazlık konusu 06/09/2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası nedeni ile davacı tarafın değer kaybı ve hasar onarım bedeli talebi olduğunu, kazaya karışan ----------- plakalı aracın müvekkili ---------- şirketi tarafından 13.06.2020/2021 tarihlerini kapsayan ------------ numaralı Karayolları Mali Sorumluluk Sigortası ile sigortalanmış olup, müvekkili sigorta şirketinin sorumluluğunun iş bu sigortalı araç sürücüsünün kusuru oranında poliçe limitleri ile sınırlı olduğunu, talep edilen alacağın 06.09.2022 tarihinde zamanaşımına uğramış olduğunu, bu noktada işbu başvurunun reddine karar verilmesi gerektiğini, hasar onarım bedeli ödemesi yapıldığını, gerçek zararın karşılandığını, davacı taraf aracını kendisinin seçmiş olduğu serviste yaptırmış olup, hasar gören parçaların tedariği müvekkili şirket tarafından yapıldığını, onarımı yapan servis ile aracın onarımı hususunda mutabık kalındığını, işçilik ve bir kısım yedek parça bedeli için 9.700,00 TL ödeme yapıldığını, aracın onarımı için gerekli yedek parça tutarları tedarikçilere müvekkili şirket tarafından ödenmiş olup, yine fatura karşılığı toplamda KDV dahil 16.093,72 TL tedarikçilere hasar onarım bedeli ödemesi yapıldığını, onarım için gerekli parçaların faturalandırmasının müvekkili şirket adına yapıldığını, müvekkili şirket sorumluluğunu yerine getirmiş olduğundan ilgili davanın reddi gerektiğini, davacı taraf aracını toplam 25.973,72 TL’ye onartmış, işçilik ve parça tedariği taraflarınca /başvuran tarafın seçmiş olduğu ve aracın onarımını yapan servis tarafından yapıldığını ve müvekkili şirkete bu tutar belirtilmek sureti ile müvekkili şirket tarafından tedarik ve servise ödeme yapıldığını, davanın reddi gerektiğini, değer kaybı ödemesi yapıldığını, her ne kadar eksik evrak ile başvuru yapılmış olsa da, değer kaybı raporu hazırlatılmış ve araçta meydana gelen değer kaybının 4.072,78 TL olduğu tespit edildiğini, bunun üzerine başvuran tarafa değer kaybı bedeli ödendiğini, ekspertiz ücretinin makul olmadığını, avans faizinin reddine karar verilmesi gerektiğini, zamanaşımı itirazının kabulünü, davacı tarafın Belirsiz Alacak Davası açmasında hukuki Menfaati bulunmaması nedeni ile davanın usulden reddini, hasar onarım bedeli ödemesi yapılarak araçtaki gerçek zarar karşılanmış olduğundan ilgili davanın reddini, tamirhaneye yapılan ek bir ödeme yapılmadığından başvuran tarafın talebinin reddini, başvuran tarafın talebi ile gerçek zarar arasında fahiş fark olduğundan davanın reddini, gerçek zarar karşılanmış olduğundan davanın reddi ile Hasar bedeli yönünden inceleme yapılmasına yer olmadığını, aksi halde; Bilirkişiye yerinde inceleme yetkisi verilerek aracın onarılmış olup olmadığının tespitini, onarıldı ise gerçek zararın karşılanıp karşılanmadığının tespitini, Bilirkişi tarafından inceleme yapılması durumunda, hesaplamalarda Eşdeğer veya ömrünü tamamlamış araçlar mevzuatı kapsamındaki araçlardan elde edilen orijinal ve muadil parçalar da göz önüne alınarak bir hesaplama yapılmasını, Genel Şartlar B.2.2 maddesi uyarınca “araç kaza tarihi itibarı ile anlaşmalı olduğu onarım merkezinde onarılsaydı uygulanacak parça, tedarik, işçilik ve diğer hususlara göre” hesaplama yapılmasını, 20.03.2020 Tarihin Ve --------- Sayılı --------- Yayımlanan “Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk Sigortası Genel Şartlarında Değişiklik Yapılmasına Dair Genel Şartlar” Uygulanmasını, 01.04.2020 Tarihinde yürürlüğe giren Genel Şartlarda yapılan değişikliğe göre ------------ sisteminden eksper ataması yapılmadan, yapılan başvurunun EKSİK EVRAK sayılması sebebi ile davanın usulden reddini, taraflarınca değer kaybı ödemesi yapılmış olduğundan ilgili davanın reddini, değer kaybı yönünden bilirkişi İncelemesi yapılması halinde dosyanın; 01.04.2020 tarihinde yürürlüğe giren Karayolları Motorlu Araçlar Zorunlu Mali Sorumluluk (TRAFİK) Sigortası Genel Şartları uyarınca değer kaybının tespiti için konusunda uzman ve ehil bilirkişiler kanalı ile incelenmesini, Aksi Halde, makul olmayan ekspertiz ücreti talebinin reddini, avans faizi talebinin reddini, yargılama giderleri ve vekâlet ücretinin dava aleyhe sonuçlansa dahi dava açılmasına sebebiyet vermediklerinden karşı tarafa yükletilmesine karar verilmesini arz ve talep etmiştir.

İNCELEME VE GEREKÇE :Dava, 06/09/2020 tarihinde meydana gelen trafik kazası sebebiyle meydana gelen hasar bedeli ve değer kaybı bedeli tazminatı talebidir.

Mahkememizce; tarafların aktif ve pasif dava ehliyetleri denetlenip uyuşmazlık konuları resen belirlenerek; taraf vekillerinin vermiş olduğu dilekçeler, ibraz ettikleri tüm deliller, bilirkişi raporu, tüm kayıt ve belgeler tek tek incelenmiştir.Deliller toplandıktan sonra kusur, hasar ve değer kaybı yönünden rapor alınması için dosya makine mühendisi bilirkişi ---------tevdi edilmiştir. 08/09/2023 tarihli bilirkişi raporunda özetle; 06/09/2020 tarihinde meydana gelen olayda; KUSUR YÖNÜNDEN: Davalı tarafa sigortalı araç sürücüsü --------- %100 (yüzde yüz) oranında kusurlu olduğu, Dava konusu araç sürücüsü dava dışı ---------- kusursuz olduğu, Söz konusu kazaya ait ---------- SBM Kaza İhbar Nolu TRAMER kaydındaki kazaya karışan araç sürücülerinin MUTABAKATLA sonuçlanan kusur durumu değerlendirmesi dikkate alındığında; ---------- plaka sayılı araç sürücüsünün kusursuz (%0) olduğu, diğer --------- plaka sayılı araç sürücüsünün %100 kusurlu olarak tespit edildiği görülmüş olup, TRAMER kusur durumunun tarafımca tespit edilen kusur durumu ile uyumlu olduğu, HASAR YÖNÜNDEN: 06/09/2020 tarihinde meydana gelen olaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitlerin, dava konusu --------- plakalı araçta meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, Söz konusu -------- plaka sayılı --------- marka/tip, --------- model aracın toplam hasar tutarının orijinal parça kullanılarak fen ve sanat kurallarına göre onarılması durumunda KDV dahil 50.741,23 TL olabileceği (Tablo 1), Davalı tarafa sigortalı araç sürücüsünün %100 kusur oranına isabet eden tutarın kaza tarihi itibariyle; [(50.741,23 TL Hasar Tutarı) x %100 kusur oranı] = 50.741,23 TL olabileceği, (Dosya kapsamında bulunan, davacı adına hazırlanan 25/06/2021 tarihli (Kaza Tarihinden 9 ay 19 gün Sonra) Ekspertiz Raporunda bazı parçaların yukarıda detaylıca açıklandığı üzere, araç üzerinde inceleme yapan Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporunda bulunmadığı, tespit edilen hasar (Tarafımca hasar-onarım kalemleri Yargıtay Kararları dikkate alınrak tek tek değerlendirilmiş ayrıntılı-mukayeseli tablo düzenlendiği Tablo 1) olay yeri fotoğrafları ile birlikte dikkate alındığında, söz konusu 25/06/2021 tarihli ekspertiz raporundaki hasar toplam tutarına uyulmadığı, ayrıca Eşdeğer Parca fiyatları-yüksek iskontolu fiyatları içeren Oto Mecburi Mali Mesuliyet Ekspertiz Raporundaki hasar toplam tutarına uyulmamıştır) Davalı sigorta tarafından “…yedek parça ve işçilik olmak üzere toplam 25.793,72 -TL ödeme yapıl” belirtildiği, Sayın Mahkemece davalı sigorta vekilince beyan edilen 25.793,72-TL tutarın ödendiğinin kabulü halinde kalan tutarının (50.741,23 TL– 25.793,72TL=) 24.947,51 TL olduğu, DEĞER KAYBI YÖNÜNDEN: (Değer Kaybı Hesaplamasında; Dava konusu --------- plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km’si, kullanılmışlık durumu, aracın hasar geçmişinin incelenmesinde dava konusu kazadan öncesine ait sisteme kayıtlı kaza kaydının bulunduğu hususu, SBM-TRAMER sorgulamasında kayıtlarda hasar kaydı ve parça-malzeme-işçilik kalemlerinin niteliği, 06/09/2020 tarihli kaza ile ilgili araçtaki hasarın şekli ve niteliği dikkate alınarak Yargıtay Kararları* doğrultusunda değerlendirilmiştir) KTK.m.90’da yer alan “trafik sigortası kapsamında ödenen değer kaybı tazminatı, destekten yoksun kalma tazminatı ve sürekli sakatlık tazminatlarına ilişkin hesaplamada dikkate alınacak kriterler ile maddenin uygulanmasına ilişkin --------- düzenleme yapma yetkisi verilen hüküm” Anayasa Mahkemesi tarafından İPTAL edildiği de dikkate alınarak değer kaybı yönünden aşağıdaki yönteme göre sonuç belirlenmiş olup; Serbest Piyasa Koşullarına göre değerlendirmede; Dava konusu (--------- plaka sayılı --------- marka/tip, ---------- model araçta oluşan değer kaybı için davaya konu edilen ve davalı tarafın tazmin etmesi istenilen toplam değer kaybı tutarının Yargıtay Kararları doğrultusunda (Aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark) kaza tarihi itibariyle “ayrıntıları yukarıda açıklanan nedenlerle”; serbest piyasa koşullarında 16.500,00 TL olabileceği değerlendirilmiş olup, sürücünün kusuruna isabet eden tutar dikkate alındığında; [(16.500,00 TL Değer Kaybı) x %100 kusur oranı] = 16.500,00 TL olabileceği, (Dosya kapsamında bulunan, davacı adına hazırlanan bila tarih raporda kaza tarihinden 9 ay sonrasında araçlar ile rayiç değerleri belirlenmiş (kaza tarihine güncelleme yapılmadan), değer kaybına etkisi olmayan parçaların değerlendirilmesi tespit edilen değer kaybı tutarı ve davalı sigortaya hitaben Genel Şartlar'da yer alan Değer Kaybı Hesaplama Kriterlerine göre hesaplanan DEĞER KAYBI tutarı isabetsiz bulunmuştur) sonucuna bilirkişice varılmıştır.

ISLAH:Davacı vekili 02/10/2023 tarihli bedel artırım dilekçesi ile; dava değerini 10.953,00 TL'ye arttırmış, ıslah harcını yatırmış ve ıslah dilekçesi davalıya tebliğ edilmiştir.

Tüm dosya kapsamı birlikte değerlendirildiğinde; açılan davanın trafik kazası sebebi ile hasar ve değer kaybı bedellerinin tazmini talepli olduğu, 08/09/2023 tarihli bilirkişi raporunun gerekçeli, bilimsel ve denetime uygun olmakla mahkememizce de hükme esas alındığı, bu doğrultuda davalıya sigortalı --------- plaka sayılı araç sürücüsü -------- kazanın meydana gelmesinde %100 oranında kusurlu olduğu, davacıya ait --------- plaka sayılı araç sürücüsü dava dışı ---------- ise kazanın meydana gelmesinde kusursuz olduğu, hasar yönünden yapılan incelemede ise 06/09/2020 tarihinde meydana gelen kazaya ait trafik kazası tespit tutanağındaki tespitlerin, dava konusu --------- plakalı araçta meydana gelen maddi hasar ile uyumlu olduğu, bu doğrultuda -------- plaka sayılı aracın toplam hasar tutarının orijinal parça kullanılarak fen ve sanat kurallarına göre onarılması durumunda KDV dahil 50.741,23-TL olabileceği, davalının bu hasar bedelinden poliçe limitleri dahilinde sorumluluk sigortası olan zmms poliçesinin tanzim edeni olarak sorumlu olduğu, davalı sigorta şirketince davacının aracının hasarı için yapılan toplam 25.793,72-TL ödemenin bilirkişice tespit edilen 50.741,23-TL'den mahsubu ile bakiye tutarının (50.741,23 TL– 25.793,72TL=) 24.947,51-TL olduğu, değer kaybı yönünden yapılan hesaplamada ise --------- plaka sayılı aracın modeli, yaşı, km’si, kullanılmışlık durumu, aracın hasar geçmişinin incelenmesinde dava konusu kazadan öncesine ait sisteme kayıtlı kaza kaydının bulunduğu hususu, SBM-TRAMER sorgulamasında kayıtlarda hasar kaydı ve parça-malzeme-işçilik kalemlerinin niteliği, 06/09/2020 tarihli kaza ile ilgili araçtaki hasarın şekli ve niteliği dikkate alınarak Yargıtay Kararları doğrultusunda aracın serbest piyasa koşullarında dava konusu kazadan önceki 2. el piyasa rayiç değeri ile dava konusu kazadan sonraki onarılmış haldeki 2. el piyasa rayiç değeri arasındaki fark olarak kaza tarihi itibariyle serbest piyasa koşullarında 16.500,00-TL değer kaybı bedelinin oluşacağı, davalının dava öncesinde davacıya 28/04/2021 tarihinde 4.072,78-TL değer kaybı ödemesi de yaptığının sunulu dekonttan anlaşıldığı, davalının meydana gelen değer kaybından da zmms poliçesi tahtında limit dahilinde sorumlu olduğu, davacı vekilinin davalının poliçe limitleri dahilinde talep artırımı yaptığı ve harcı ikmal ettiği, neticeten davalıdan 100,00-TL değer kaybı ve 10.853,00-TL hasar bedelinin talep edildiği, bu taleplerin hükme esas alınan bilirkişi raporu doğrultusunda mahkememizce de yerinde olduğu değerlendirilmiş, dava öncesi davalıya başvuru 09/07/2021 tarihli olmakla 8 iş günü sonrası olan 22/07/2021 tarihinde temerrüdün oluşacağı değerlendirilmiş ancak taleple bağlı kalınarak faize 29/07/2021 tarihinden itibaren hükmedilerek aşağıdaki şekilde hüküm kurmak gerekmiştir.

HÜKÜM: Gerekçesi yukarıda açıklandığı üzere:

1. Açılan davanın KABULÜ ile,

10.853,00 TL hasar bedeli, 100,00 TL değer kaybı bedeli olmak üzere toplam 10.953,00 TL'nin temerrüt tarihi olan 29/07/2021 tarihinden itibaren işleyecek yasal faizi ile birlikte davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

KARAR HARCI

2. Alınması gerekli 748,19 TL harcın davacı tarafından yatırılan 80,70 TL peşin harç ve 185,00 TL ıslah harcı toplamı 265,7‬0 TL'nin mahsubu ile eksik bakiye 482,49 TL nin davalıdan tahsili ile hazineye irat kaydına,

ARABULUCULUK ÜCRETİ

3. 6325 Sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Kanunu ve Arabuluculuk Kanunu Yönetmeliği tarife hükümleri uyarınca 1.560,00 TL'nin davalıdan alınarak hazineye gelir kaydına,

AVUKATLIK ÜCRETLERİ

4. Avukatlık asgari ücret tarifesine göre davacı vekili için takdir olunan 10.953,00 TL vekalet ücretinin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

DİĞER YARGILAMA GİDERLERİ

5. Davacı tarafından dava açılırken harç olarak yatırılan 80,70 TL başvurma harcı, 80,70 TL peşin harç ve 185,00 TL ıslah harcı olmak üzere toplam 346,40 TL harcın davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

6. Davacı tarafından sarfedilen 1.500,00 TL bilirkişi ücreti ve 222,75 TL posta ücreti olmak üzere toplamda 1.722,75 TL'nin davalıdan alınarak davacıya verilmesine,

7. Davalı tarafından sarf edilen yargılama gideri bulunmadığından bu konuda karar verilmesine yer olmadığına,

8. Bakiye gider avansının karar kesinleştiğinde yatırana iadesine,

Dair, davacı vekilinin yüzüne karşı 6100 sayılı HMK'nın 341/2 maddesi gereğince miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verildi. 23/05/2024